Đề án “Thí điểm quản lý các cửa hàng kinh doanh trái cây trên địa bàn các quận nội thành của TP Hà Nội” được UBND thành phố Hà Nội ban hành theo Quyết định số 5848/QĐ-UBND (23-8-2017). Mục tiêu hướng đến là quản lý hệ thống cửa hàng kinh doanh trái cây trên các tuyến phố và khu dân cư thuộc các quận nội thành theo hướng văn minh, hiện đại; bảo đảm an toàn thực phẩm, phấn đấu 100% người kinh doanh trái cây được đào tạo, tập huấn kiến thức về an toàn thực phẩm, bảo đảm sức khỏe và các điều kiện cần thiết khác. Cụ thể, trong năm 2017 đạt 60%, hết năm 2018 đạt 100% số cửa hàng bán trái cây tại quận nội thành có đăng ký kinh doanh; có biển hiệu nhận diện và đầy đủ trang thiết bị, phương tiện phục vụ kinh doanh, bảo quản trái cây bảo đảm chất lượng...
Đề án cũng nhằm nâng cao trách nhiệm, nhận thức pháp luật trong hoạt động kinh doanh trái cây của các cơ sở, cá nhân sản xuất, kinh doanh cũng như đội ngũ công chức thực thi công tác quản lý; tăng cường kiểm tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, không chấp hành quy định trong hoạt động kinh doanh trái cây và xóa bỏ các điểm kinh doanh lấn chiếm vỉa hè, lòng đường, nơi công cộng... không bảo đảm điều kiện an toàn thực phẩm, trật tự đô thị; phấn đấu trong năm 2018, kiểm soát được nguồn gốc xuất xứ, chất lượng, các điều kiện về an toàn thực phẩm tại các cửa hàng kinh doanh trái cây.
Theo Sở Công thương Hà Nội, tính đến hết tháng 3-2018, trên địa bàn 12 quận nội thành có tổng số 941 cửa hàng kinh doanh trái cây. Trong đó, có 817 cửa hàng có trang thiết bị bảo quản trái cây; 657 cửa hàng có trang thiết bị giám sát chất lượng; 625 cửa hàng có tem truy xuất nguồn gốc; 715 cơ sở được cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, hoặc cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm… Sau sáu tháng triển khai, đã có 520/941 cửa hàng kinh doanh trái cây đáp ứng các yêu cầu của đề án, được các quận cấp biển nhận diện.
Theo Phó Chi cục trưởng Quản lý thị trường TP Hà Nội Nguyễn Công San, mặc dù đã đạt được những kết quả nhất định, nhưng trong quá trình triển khai đề án, công tác kiểm tra, kiểm soát chất lượng trái cây, truy xuất nguồn gốc còn nhiều khó khăn. Bởi, một số hộ kinh doanh trái cây ở các chợ đầu mối không có hồ sơ, giấy tờ về nguồn gốc trái cây, dẫn đến các cửa hàng kinh doanh trên địa bàn các quận khi mua trái cây tại chợ đầu mối về bán cũng không có giấy tờ về nguồn gốc.
Đối với các hộ kinh doanh, khi mua lại hàng từ cơ sở nhập khẩu, chỉ cần hóa đơn mua hàng và sản phẩm có tem, nhãn là đủ điều kiện lưu thông trên thị trường. Vì vậy, khi kiểm tra các cơ sở kinh doanh hàng nhập khẩu, lực lượng chức năng rất khó xác minh xuất xứ, nguồn gốc hàng hóa.
Phó trưởng phòng Kinh tế quận Long Biên Nguyễn Ngọc Vĩnh nêu rõ: Dù 44/71 cửa hàng kinh doanh trái cây trên địa bàn quận đã được cấp logo nhưng doanh nghiệp (DN) chưa ý thức việc được cấp logo đã nâng tầm giá trị thương hiệu cửa hàng, nên có cửa hàng dù đạt tiêu chuẩn cấp logo, song lại từ chối. Trong khi đó, nhiều cửa hàng nhỏ lẻ có mong muốn được cấp logo nhưng cơ sở vật chất chưa đáp ứng quy định.
Giám đốc Điều hành hệ thống cửa hàng hoa quả “Luôn tươi sạch” Bùi Thế Dũng cho biết: Việc cửa hàng kinh doanh trái cây được cấp logo đã mang lại hiệu quả kinh doanh rõ rệt, doanh thu cửa hàng tăng cao hơn so với trước. Vì vậy, thời gian tới, Sở Công thương Hà Nội nên đẩy mạnh tuyên truyền để người tiêu dùng nhận diện được logo cửa hàng trái cây an toàn như một thương hiệu. Bên cạnh đó, tăng cường kiểm tra quá trình sản xuất, thu mua, sơ chế, chế biến, bảo quản, vận chuyển, kinh doanh trái cây và giám sát chất lượng ATTP trái cây tại các chợ đầu mối, cơ sở chuyên doanh.
Trước ý kiến của các DN, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Hà Nội Tạ Văn Tường cho biết, trong thời gian tới, đơn vị sẽ tăng cường kiểm tra việc thực hiện truy xuất nguồn gốc, thu hồi và xử lý thực phẩm nông - lâm sản không bảo đảm an toàn theo quy định của Bộ NN&PTNT tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh trái cây thuộc lĩnh vực ngành nông nghiệp quản lý.
Đồng thời duy trì, phát triển hệ thống thông tin điện tử sử dụng mã QR truy xuất nguồn gốc nông sản thực phẩm trên địa bàn TP Hà Nội. Đặc biệt, phối hợp với Hiệp hội DN nhỏ và vừa triển khai quy trình xác thực “Chống hàng giả” để quản lý, truy xuất nguồn gốc trái cây kinh doanh trên địa bàn Hà Nội.
Để đạt mục tiêu đến hết năm nay 100% các cửa hàng kinh doanh trái cây trên địa bàn 12 quận nội thành được cấp biển nhận diện, Sở Công thương sẽ tiếp tục phối hợp các sở, ngành, UBND các quận đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền để người tiêu dùng nhận diện được logo cửa hàng trái cây an toàn như một thương hiệu; đồng thời, đẩy mạnh thực hiện dịch vụ công mức độ 3-4 đối với cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm, giấy xác nhận kiến thức an toàn thực phẩm và xác nhận cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm cho các tổ chức, cá nhân kinh doanh trái cây trên địa bàn.
