Xây dựng nông thôn mới dựa trên bản sắc văn hóa

Thôn Cúc Bồ, xã Khúc Thừa Dụ (Hải Phòng) đang chuyển mình mạnh mẽ cùng diện mạo khang trang. Từ phát triển hạ tầng, giữ gìn làng nghề truyền thống đến mở hướng đi mới bằng du lịch cộng đồng, Cúc Bồ cho thấy cách làm nông thôn mới dựa trên sức dân, bản sắc văn hóa và tư duy phát triển bền vững.

Đền thờ Khúc Thừa Dụ ở thôn Cúc Bồ.
Đền thờ Khúc Thừa Dụ ở thôn Cúc Bồ.

Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Cúc Bồ Bùi Hoàng Lượng chia sẻ: Điều quan trọng nhất trong xây dựng nông thôn mới là phát huy vai trò chủ thể của người dân. Khi người dân hiểu rõ lợi ích thiết thực, mọi phong trào đều nhận được sự hưởng ứng tích cực.

Xây dựng nông thôn mới ở Cúc Bồ bắt đầu từ những việc tưởng chừng giản dị nhưng mang ý nghĩa lâu dài: Mở rộng đường làng, chỉnh trang cảnh quan và nâng cao ý thức cộng đồng. Đầu năm 2026, tuyến đường giao thông tại xóm Cổng Hậu, Đội 8 được hoàn thành với chiều dài hơn 200m, mặt đường rộng 5m, tổng kinh phí hơn 600 triệu đồng. Công trình được triển khai trong thời gian ngắn nhờ sự đồng thuận cao của nhân dân trong đóng góp kinh phí và hiến đất mở đường.

Trước đó, vào cuối năm 2025, ba tuyến đường thôn xóm khác cũng đã được xây dựng với tổng kinh phí gần 700 triệu đồng, hoàn toàn từ nguồn đóng góp của dân. Mỗi tuyến có chiều dài từ 200-250m, được cải tạo và thảm nhựa mặt đường bằng công nghệ Carboncor Asphalt, góp phần nâng cao chất lượng, độ bền và mỹ quan trong khu dân cư. Để thực hiện việc cải tạo, nâng cấp, thôn Cúc Bồ đã vận động các hộ gia đình sinh sống dọc các tuyến đường đóng góp kinh phí từ 1-1,5 triệu đồng mỗi khẩu. Những con đường mới không chỉ giúp việc đi lại thuận lợi mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế và cải thiện chất lượng sống.

Cùng với hạ tầng, phát triển kinh tế được xác định là trụ cột quan trọng của xây dựng nông thôn mới. Lợi thế lớn nhất của Cúc Bồ là làng nghề mộc truyền thống có lịch sử hơn 400 năm. Trong tổng số hơn 900 hộ dân của thôn, có khoảng 100 gia đình đang gắn bó với nghề, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho hơn 800 lao động. Thợ mộc Cúc Bồ nổi tiếng với nghề dựng nhà gỗ cổ truyền, tu bổ đình chùa và phục dựng các công trình văn hóa tâm linh trên khắp cả nước. Nhiều công trình lớn mang dấu ấn bàn tay người thợ nơi đây đã góp phần gìn giữ kiến trúc truyền thống dân tộc.

Song song với phát triển kinh tế, người dân Cúc Bồ chú trọng bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống. Trên địa bàn thôn có Đền thờ Anh hùng dân tộc Khúc Thừa Dụ. Đây là Di tích lịch sử quốc gia gắn với người mở nền tự chủ cho dân tộc ở thế kỷ X. Không gian di tích trở thành điểm sinh hoạt văn hóa, tâm linh quen thuộc của người dân, đồng thời là điểm nhấn thu hút du khách.

Từ nền tảng văn hóa và làng nghề truyền thống, Cúc Bồ bắt đầu hình thành mô hình du lịch nông thôn. Trong quý I năm 2026, thôn đã đón gần 20 đoàn khách quốc tế với khoảng 300 lượt khách đến tham quan. Những điều bình dị của làng quê lại trở thành trải nghiệm mới mẻ đối với bạn bè quốc tế. Du khách được tìm hiểu lịch sử di tích, thăm đồng ruộng, quan sát quy trình sản xuất nghề mộc và trải nghiệm đời sống sinh hoạt của người dân. Việc đón du khách quốc tế không chỉ mang lại niềm vui, sự phấn khởi cho bà con mà còn cho thấy tiềm năng lớn trong phát triển du lịch cộng đồng, góp phần quảng bá hình ảnh quê hương, nâng cao thu nhập và hướng tới phát triển kinh tế nông thôn bền vững trong thời gian tới.

Trưởng thôn Bùi Hoàng Lượng, người đưa mô hình du lịch trải nghiệm văn hóa nông thôn về địa phương cho rằng: Phát triển du lịch phải dựa trên bản sắc sẵn có, không chạy theo hình thức mà hướng tới giá trị bền vững. Thôn đang từng bước liên kết với các đơn vị lữ hành, xây dựng sản phẩm trải nghiệm gắn với nông nghiệp, văn hóa và làng nghề truyền thống; đồng thời đề xuất chính quyền hỗ trợ đào tạo kỹ năng làm du lịch cộng đồng cho người dân, đưa truyền thống trở thành nguồn lực phát triển.

Điều đáng ghi nhận trong xây dựng nông thôn mới ở Cúc Bồ hôm nay không chỉ là những con đường mới hay những ngôi nhà khang trang, mà là sự thay đổi trong tư duy phát triển của mọi người. Từ sản xuất nhỏ lẻ sang kinh tế đa giá trị; từ bảo tồn truyền thống sang khai thác văn hóa để phát triển; từ thụ động chờ đầu tư sang chủ động. Nhờ vậy, đời sống người dân ngày càng khấm khá. Thu nhập bình quân đạt hơn 100 triệu đồng/ năm/người; 100% hộ dân sử dụng nước sạch và có công trình vệ sinh đạt chuẩn; tỷ lệ hộ nghèo chỉ còn 0,02%.

Theo đồng chí Trịnh Thị Thủy, Bí thư Đảng ủy xã Khúc Thừa Dụ, định hướng xây dựng nông thôn mới của địa phương trong giai đoạn 2025-2030 là hướng tới mô hình nông thôn mới hiện đại, phát triển hài hòa giữa kinh tế, văn hóa và nâng cao chất lượng đời sống nhân dân. Trọng tâm là phát triển hạ tầng kinh tế-xã hội đồng bộ, bảo đảm kết nối hiệu quả giữa nông thôn và đô thị; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, sản xuất và đời sống. Với định hướng ấy, Cúc Bồ được xem là một trong những hạt nhân quan trọng nhờ lợi thế làng nghề, di tích lịch sử và tinh thần đoàn kết cộng đồng.

Có thể bạn quan tâm

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên phục vụ người dân và doanh nghiệp đến thực hiện các thủ tục.

Động lực phát triển mới ở Mỹ Hào

Phường Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên đẩy mạnh cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân, doanh nghiệp, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, từng bước hình thành nền hành chính hiện đại, minh bạch, hiệu quả.

Nuôi gà đẻ trứng mang lại thu nhập cao cho nông dân xã Lương Bằng, tỉnh Hưng Yên.

Lương Bằng hỗ trợ nông dân phát triển kinh tế hộ

Xã Lương Bằng, tỉnh Hưng Yên đang khuyến khích, hỗ trợ nông dân đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi gắn với ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất. Qua đây, địa phương kỳ vọng hình thành và nhân rộng nhiều mô hình kinh tế hiệu quả, nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống người dân.

Một góc xã vùng cao Kỳ Thượng.

Đổi thay ở xã vùng cao Kỳ Thượng

Sau khi sáp nhập 3 xã miền núi (Kỳ Thượng, Đạp Thanh và Thanh Lâm), Kỳ Thượng trở thành một trong những xã vùng cao có diện tích lớn của Quảng Ninh.

Nuôi gà Đông Tảo ngày càng mang lại giá trị kinh tế cao cho người chăn nuôi.

Nâng tầm chất lượng gà Đông Tảo

Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 vừa qua, tại xã Hoàn Long (tỉnh Hưng Yên) - nơi lưu giữ giống gà Đông Tảo quý hiếm, các hộ chăn nuôi đã đáp ứng tốt nhu cầu của người tiêu dùng. Nhiều con gà có cặp chân khủng, hình dáng đẹp giá bạc triệu được khách hàng đặt mua từ rất sớm.

Hải quan cửa khẩu quốc tế Móng Cái giám sát hàng hoá xuất nhập khẩu trên hệ thống camera thông minh

Hiệu quả mô hình hải quan thông minh ở cửa khẩu Móng Cái

Nhằm thúc đẩy hoạt động xuất, nhập khẩu, thương mại biên giới, Hải quan cửa khẩu quốc tế Móng Cái (Chi cục Hải quan khu vực VIII) đã nỗ lực triển khai thực hiện mô hình hải quan hiện đại, thông minh, trong đó tập trung đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số.

Mô hình nuôi gà bản Đầm Hà của gia đình anh Tuyền ở xã Quảng Tân đã mang lại giá trị kinh tế cao.

Liên kết để nâng cao chất lượng sản phẩm

Kinh tế nông nghiệp nông thôn Quảng Ninh những năm gần đây có sự phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là nông nghiệp công nghệ cao; chương trình OCOP và các mô hình liên kết sản xuất đã tạo ra những sản phẩm tiêu biểu, góp phần thúc đẩy giá trị gia tăng và khẳng định vị thế nông sản của Quảng Ninh trên thị trường trong nước và khu vực.

Đại diện chính quyền xã Triệu Việt Vương, tỉnh Hưng Yên trao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho người dân.

Tháo gỡ điểm nghẽn về đất đai

Sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp chính thức đi vào hoạt động, xã Triệu Việt Vương, tỉnh Hưng Yên đã xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm là rà soát, tháo gỡ các vướng mắc tồn tại nhiều năm, đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu cho người dân.

Người dân Quảng La chăm sóc vườn cây sâm nam.

Hiệu quả mô hình trồng cây sâm nam ở Quảng La

Sau hơn một năm triển khai, mô hình thí điểm trồng cây sâm nam ở xã Quảng La, tỉnh Quảng Ninh bước đầu cho thấy cây sinh trưởng tốt, phù hợp thổ nhưỡng và khí hậu địa phương, mở ra triển vọng và hướng phát triển kinh tế mới cho người dân.

Nông dân xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên thu hoạch nghệ cho năng suất bình quân 27 tấn củ/ha.

Làm giàu từ cây nghệ dược liệu

Nghệ là cây dược liệu gắn bó với người dân xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên từ nhiều năm nay. Nghệ đang trở thành một trong những loại cây trồng chủ lực, mang lại hiệu quả kinh tế, tạo dựng thương hiệu riêng cho vùng đất ven sông Hồng.

Cánh đồng trồng hành ở xã Nam An Phụ (Hải Phòng) cho thu nhập cao.

Sản xuất nông nghiệp tập trung để nâng cao giá trị cây vụ đông

Thành phố Hải Phòng hiện có lợi thế về phát triển nông nghiệp hàng hóa quy mô lớn, trong đó cây vụ đông đóng vai trò quan trọng. Nông dân hăng hái sản xuất, thành phố quan tâm hỗ trợ nhằm phát huy tối đa giá trị đồng đất, mùa vụ, đưa nông nghiệp phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa tập trung, ứng dụng công nghệ cao, bền vững.

Lan tỏa sức mạnh đại đoàn kết trong xây dựng nông thôn mới ở Quảng Ninh

Lan tỏa sức mạnh đại đoàn kết trong xây dựng nông thôn mới ở Quảng Ninh

Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh thời gian qua tiếp tục được triển khai sâu rộng, đồng bộ và hiệu quả. Phong trào đã trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần và làm thay đổi diện mạo nông thôn.

Các tuyến phố thương mại của Thổ Tang luôn tấp nập.

Sức sống vùng đất thương mại Thổ Tang

Sau sáp nhập, xã Thổ Tang (tỉnh Phú Thọ) phát huy truyền thống thương mại lâu đời, từng bước tái cấu trúc hoạt động sản xuất, kinh doanh theo hướng văn minh, hiện đại, tạo sức bật mới cho kinh tế tư nhân; góp phần củng cố hình ảnh một vùng đất năng động, phát triển.

Hệ thống thủy lợi Rào Nan, tỉnh Quảng Trị.

Quảng Trị nâng cao chất lượng hệ thống thủy lợi, tạo nền tảng bền vững cho xây dựng nông thôn mới

Thủy lợi được xác định là tiêu chí nền tảng trong xây dựng nông thôn mới, giữ vai trò then chốt đối với sản xuất, dân sinh và phòng, chống thiên tai. Tại Quảng Trị, việc đầu tư, nâng cao chất lượng hệ thống công trình thủy lợi đang được triển khai đồng bộ, tạo nền tảng bền vững cho phát triển nông thôn giai đoạn mới.

Lãnh đạo xã Hải Lựu, tỉnh Phú Thọ tham quan mô hình trồng ổi tại thôn Hòa Bình.

Mở hướng đi mới cho các xã vùng đồi núi

Sau sáp nhập, các xã Hải Lựu, Yên Lãng và Hợp Lý, thuộc vùng bán sơn địa đông bắc tỉnh Phú Thọ đứng trước yêu cầu vừa ổn định bộ máy mới, giải quyết các công việc phát sinh, vừa hoạch định tầm nhìn phát triển trong bối cảnh còn nhiều khó khăn.

Nghệ An tăng tốc hoàn thiện hệ thống cấp nước sinh hoạt: Bảo đảm chuẩn nước sạch trong xây dựng nông thôn mới.

Nghệ An tăng tốc hoàn thiện hệ thống cấp nước sinh hoạt: Bảo đảm chuẩn nước sạch trong xây dựng nông thôn mới

Nghệ An đang đẩy mạnh quy hoạch và hoàn thiện hành lang pháp lý để nâng cấp hệ thống cấp nước sinh hoạt tập trung, đạt quy chuẩn theo tiêu chí thủy lợi và nông thôn mới. Hơn 560 công trình nhưng phần lớn đã xuống cấp, tỉnh ưu tiên đầu tư nâng cấp hạ tầng nhằm khắc phục tình trạng thiếu nước sạch, đặc biệt tại các vùng khó khăn.

Phường Hiệp Hòa tập huấn rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ làm nông, lâm, ngư nghiệp có mức sống trung bình trên địa bàn.

Bước chuyển trong công tác giảm nghèo ở Quảng Ninh

Từ năm 2021 đến nay, số hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đều giảm sâu và còn rất thấp. Đến cuối năm 2023, tỉnh đã hoàn thành trước 3 năm Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025.

Mô hình chăn nuôi giúp nhiều hộ dân thoát nghèo. Ảnh: NGỌC LAN

Ninh Bình chú trọng giảm nghèo bền vững

Những năm qua, tỉnh Ninh Bình dành nhiều nguồn lực ưu tiên tập trung thực hiện giảm nghèo, giảm dần khoảng cách giàu nghèo giữa các địa phương, hạn chế tái nghèo và phát sinh nghèo mới. Nhiều hộ dân được tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản, tạo điều kiện sinh kế, thu nhập ổn định, nâng cao chất lượng cuộc sống, sớm thoát nghèo.

Trồng dưa chuột công nghệ cao tại Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao và hữu cơ Phú Điền, xã An Phú, Hải Phòng. (Ảnh THÀNH CHUNG)

Hình thành vùng sản xuất tập trung, quy mô lớn

Thời gian qua, nhận thức rõ tầm quan trọng của ngành nông nghiệp, thành phố Hải Phòng đã triển khai nhiều giải pháp nhằm thay đổi mô hình nông nghiệp theo hướng hàng hóa quy mô lớn. Thành phố nỗ lực phát triển nền nông nghiệp toàn diện, bền vững, bảo đảm an ninh lương thực, thích ứng biến đổi khí hậu.

Công trình thủy lợi, nơi cung cấp nguồn nước sạch cho sản xuất và sinh hoạt của người dân.

Bảo đảm nước sạch theo tiêu chí thủy lợi: Nhiệm vụ trọng tâm trong xây dựng nông thôn mới

Trong xây dựng nông thôn mới, tiêu chí thủy lợi, nước sạch giữ vai trò then chốt, trực tiếp nâng cao chất lượng cuộc sống và bảo đảm an sinh cho người dân. Tuy nhiên, sau nhiều năm triển khai, hàng nghìn công trình cấp nước tập trung ở nhiều địa phương đang xuống cấp, thiếu nguồn lực đầu tư, gặp khó khăn trong quản lý, vận hành.

Nước sạch, tiêu chí quan trọng trong Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới.

Cấp thiết tăng cường đầu tư hạ tầng cung cấp nước sạch trong chương trình xây dựng nông thôn mới

Xây dựng nông thôn mới không chỉ là mục tiêu phát triển nông nghiệp, nông thôn mà còn là chiến lược nâng cao đời sống người dân, rút ngắn khoảng cách giữa thành thị và nông thôn. Trong đó, hạ tầng cấp nước sạch trở thành nhiệm vụ hàng đầu bảo đảm an sinh xã hội, phát triển khu vực nông thôn.

Lúa nếp nhung Tam Sơn vào vụ thu hoạch.

Dẻo thơm nếp nhung Tam Sơn

Những hạt gạo tròn mẩy màu trắng đục, khi nấu lên thành xôi hạt dẻo thơm, vị ngọt, khi nguội vẫn còn giữ được độ keo dính là đặc điểm nổi trội của giống nếp nhung Tam Sơn (phường Tam Sơn, tỉnh Bắc Ninh).

Thành viên HTX cây ăn quả đặc sản và nuôi trồng thủy sản Quyết Thắng, xã Tân Hưng trao đổi kinh nghiệm canh tác theo quy trình VietGAP.

Phát huy vai trò kinh tế tập thể trong xây dựng nông thôn mới

Những năm gần đây, xã Tân Hưng, tỉnh Hưng Yên đã trở thành điểm sáng trong phát triển kinh tế tập thể. Từ các mô hình sản xuất nông nghiệp gắn với chuỗi giá trị, nhiều hợp tác xã đã khẳng định vai trò là “bà đỡ” của nông dân, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nâng cao thu nhập và xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu.

Cụm công nghiệp Ngũ Lão-Nghĩa Dân tỉnh Hưng Yên đẩy nhanh tiến độ thi công hạ tầng kỹ thuật thu hút đầu tư.

Chuyển biến tích cực trong quản lý đất đai

Những năm qua, công tác quản lý đất đai tại xã Lương Bằng, tỉnh Hưng Yên có nhiều chuyển biến tích cực, dần đi vào nề nếp. Điều này đã góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế- xã hội tại địa phương.