Xây dựng Hà Nội sáng, xanh, sạch, đẹp (Tiếp theo và hết ) (*)

Bài 3: Nỗ lực hơn nữa để đáp ứng nhu cầu người dân

Mặc dù diện mạo đô thị của Hà Nội những năm qua đã có nhiều chuyển biến tích cực, chất lượng sống của người dân được cải thiện rõ nét, tuy nhiên, vẫn còn không ít những bất cập. Tỷ lệ rác thải được xử lý còn thấp. Việc xây dựng hệ thống thoát nước và xử lý nước thải chưa đồng bộ. Công tác quản lý an toàn nguồn nước bộc lộ thiếu sót. Hệ thống chiếu sáng vẫn còn sử dụng đèn sodium, hiệu năng thấp… Ðiều này đòi hỏi cơ quan chức năng cần nỗ lực hơn nữa trong cải tạo hạ tầng đô thị, đáp ứng nhu cầu cuộc sống người dân.

Công nhân vận hành băng chuyền đưa rác vào lò đốt tại khu liên hợp xử lý chất thải Nam Sơn (Sóc Sơn). Ảnh: NGỌC HẢI
Công nhân vận hành băng chuyền đưa rác vào lò đốt tại khu liên hợp xử lý chất thải Nam Sơn (Sóc Sơn). Ảnh: NGỌC HẢI

Một trong những vấn đề đang được dư luận quan tâm là việc xử lý tình trạng ô nhiễm sông Tô Lịch. Hiện thành phố vẫn chưa tìm được giải pháp có tính bền vững mặc dù đã thử nghiệm một số phương pháp, như dùng chế phẩm sinh học Redoxy 3C hay thử nghiệm phương pháp xử lý nước ô nhiễm của Nhật Bản. Căn nguyên là do Hà Nội chưa xây dựng được hệ thống thu gom nước thải. Nước thải sinh hoạt vẫn chảy chung với đường thoát nước mưa rồi đổ thẳng ra các sông: Tô Lịch, Kim Ngưu, Nhuệ…, khiến các con sông đang "chết dần". Trong khi đó, một số nhà máy lại chưa hoạt động hết công suất. Ðiển hình như Nhà máy xử lý nước Hồ Tây chỉ xử lý 8.000 m3/ngày đêm, trong khi công suất thiết kế là 15.000 m3/ngày đêm; nhà máy Bắc Thăng Long - Vân Trì công suất 42.000 m3/ngày đêm, song chỉ hoạt động với 15% công suất thiết kế. Nguyên nhân vẫn do chưa hoàn thành hệ thống đường ống thu gom nước thải.

Tình trạng úng ngập khi xảy ra mưa lớn tuy giảm đáng kể trong khu vực bốn quận nội đô, nhưng lại xuất hiện khá thường xuyên ở khu vực phát triển đô thị nóng phía tây thành phố, như các khu đô thị Geleximco (huyện Hoài Ðức), khu đô thị Văn Phú (quận Hà Ðông)… Lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, hệ thống thoát nước Hà Nội mới chỉ được đầu tư đồng bộ tại khu vực nội thành thuộc lưu vực sông Tô Lịch, sông Lừ, sông Sét và sông Kim Ngưu với diện tích 77,5 km2, gồm các quận Ba Ðình, Hoàn Kiếm, Ðống Ða, Hai Bà Trưng, Hoàng Mai, Tây Hồ và một phần quận Cầu Giấy, Thanh Xuân, bảo đảm thoát nước khi xảy ra mưa có cường độ 300 mm/hai ngày. Khu vực tả, hữu sông Nhuệ, quận Long Biên, Hà Ðông, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm và một số khu đô thị mới vẫn xảy ra tình trạng úng ngập cục bộ do chưa thực hiện đồng bộ giữa xây dựng đô thị mới với hệ thống thoát nước theo quy hoạch.

Ðối với công tác cấp nước, từ sự cố nhiễm dầu thải tại nguồn nước Nhà máy Nước mặt sông Ðà cho thấy những bất cập trong công tác quản lý nguồn nước. UBND thành phố đã có ý kiến chỉ đạo về bảo đảm an ninh nguồn nước, nhưng vấn đề quan trọng là công tác triển khai trên thực tế.

Công nhân Công ty Thoát nước Hà Nội nạo vét cống ngầm nhằm bảo đảm tiêu thoát nước mùa mưa. Ảnh: THANH HẢI

Việc thu gom rác thải được các cơ quan chức năng thực hiện kịp thời. Những dịp lễ, Tết, lượng rác thải tăng đột biến, nhưng vẫn được thu gom nhanh chóng. Cùng với đó, ý thức người dân được cải thiện khiến rác thải ít khi bị tồn đọng. Các con phố phong quang, sạch đẹp hơn. Tuy nhiên, chủ yếu rác thải được xử lý bằng hình thức chôn lấp, lượng rác thải được xử lý bằng các phương thức khác, hợp vệ sinh hơn mới chiếm tỷ lệ rất nhỏ. Phó Trưởng phòng Hạ tầng - Kỹ thuật (Sở Xây dựng Hà Nội) Nguyễn Văn Quý cho biết: "Mỗi ngày, trên địa bàn thành phố phát sinh khoảng 6.500 tấn chất thải rắn sinh hoạt. Tuy nhiên, hiện mới chỉ có khoảng 11% số rác thải được thu gom, xử lý bằng phương pháp đốt (không phát điện); còn lại phần lớn được chuyển đến các khu xử lý rác để chôn lấp. Ðến năm 2020, lượng chất thải rắn dự kiến tăng lên 8.500 tấn/ngày đêm. Nếu không thúc đẩy các dự án xử lý rác thải tiên tiến thì sẽ tạo sức ép rất lớn cho vấn đề "đầu ra" của đô thị". Trong khi đó, hai bãi chôn lấp rác thải lớn nhất của Hà Nội là Nam Sơn (huyện Sóc Sơn), Xuân Sơn (thị xã Sơn Tây, huyện Ba Vì) đều sắp phải đóng cửa, không thể tiếp nhận thêm.

Hiện tại, đã có năm dự án xử lý rác được thành phố chấp thuận chủ trương đầu tư, trong đó, ba dự án đang triển khai, gồm: Dự án Nhà máy Ðiện rác Sóc Sơn, công suất 4.000 tấn rác thải/ngày đêm, đặt tại Khu liên hợp xử lý chất thải rắn Nam Sơn. Dự án này dùng công nghệ đốt rác để phát điện, công suất 75 MW. Nhà đầu tư cam kết đến cuối năm 2020 dự án sẽ tiếp nhận đốt thử. Dự án Xử lý rác thu hồi điện Xuân Sơn (tại Khu xử lý chất thải Xuân Sơn) có công suất 1.000 tấn rác thải/ngày đêm, áp dụng công nghệ đốt rác phát điện, công suất 15,5 MW. Dự án Khí hóa rác thải sinh hoạt thành điện năng (công suất 500 tấn rác thải/ngày đêm), xử lý bằng phương pháp khí hóa. Tuy nhiên, cả ba dự án đều chưa khởi công, nếu không đẩy nhanh tiến độ các dự án, Hà Nội dễ rơi vào tình trạng không biết đổ rác ở đâu. Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội Ðồng Phước An cho biết, các chủ đầu tư đang cố gắng đẩy nhanh tiến độ. Các sở, ngành, đơn vị liên quan cũng quyết liệt thực hiện nhiệm vụ được giao, thường xuyên kiểm tra hiện trường, đôn đốc chủ đầu tư... nhằm giải quyết kịp thời khó khăn, vướng mắc; phấn đấu để các dự án sớm khởi công, đi vào vận hành trong năm 2021.

Công tác chiếu sáng của Hà Nội đã có nhiều đổi mới, song, tỷ lệ sử dụng bóng đèn led mới chiếm vài phần trăm, chủ yếu vẫn sử dụng đèn cao áp sodium, tiêu tốn nhiều điện năng. Việc thay thế là cần thiết, nhất là khi Công ty Chiếu sáng và Thiết bị đô thị Hà Nội đã chủ động được công nghệ tích hợp cảm biến vào đèn led. Tuy nhiên, việc đầu tư thay thế hệ thống bóng đèn cao áp sodium trên diện rộng lại đòi hỏi đầu tư lớn.

Hiện nay, Việt Nam cùng thế giới đang bước vào thời đại công nghệ 4.0. Hệ thống chiếu sáng đô thị, hệ thống thoát nước đã được quản lý bằng công nghệ hiện đại và đem lại hiệu quả tích cực. Nhiều chuyên gia cho rằng, cùng với đầu tư hạ tầng đồng bộ, Hà Nội cũng cần khẩn trương ứng dụng các phần mềm, để tăng cường hiệu quả quản lý trong nhiều lĩnh vực khác nhau liên quan đến hạ tầng đô thị. Ðiều này cũng phù hợp với mô hình xây dựng thành phố thông minh mà Thủ đô đang hướng đến.

Chương trình số 06-Ctr/TU của Thành ủy về "Phát triển đồng bộ, hiện đại hóa từng bước kết cấu hạ tầng đô thị, tăng cường quản lý trật tự, đất đai, môi trường, xây dựng đô thị văn minh hiện đại giai đoạn 2016 - 2020" đang đi vào giai đoạn nước rút. Thành phố đã có nhiều thành tựu trong cải thiện bộ mặt đô thị, nâng cao chất lượng. Tuy nhiên, cuộc sống luôn đổi thay, nhất là những thành phố có tốc độ đô thị hóa nhanh, gia tăng dân số cơ học cao như Hà Nội. Ðiều này đòi hỏi các sở, ban, ngành phải triển khai quyết liệt, đôn đốc các chủ đầu tư, đơn vị thi công các dự án về hạ tầng. Bên cạnh đó, trong mỗi giai đoạn, việc xây dựng các giải pháp phát triển hạ tầng cần có tầm nhìn dài hạn, đáp ứng tốt nhu cầu của cuộc sống người dân.

VIỆT HƯNG, NGỌC THANH

----------------------------

(*) Xem Trang Hà Nội, Báo Nhân Dân từ số ra các ngày 29-11, 3-12-2019.

Có thể bạn quan tâm

Dự án nhà tái định cư N01, phường Cầu Giấy.

Sớm đưa các chung cư bị bỏ hoang vào hoạt động

Nhiều năm qua, tình trạng các khu nhà ở tái định cư, nhà ở sinh viên trên địa bàn Thành phố Hà Nội bỏ hoang, lãng phí, trong khi thiếu nhà ở xã hội, nhà ở thương mại vừa túi tiền dành cho người dân, gây bức xúc dư luận.

Hoạt động sản xuất tại Công ty cổ phần Bóng đèn, Phích nước Rạng Đông.

An toàn lao động phải được đặt lên hàng đầu

Hà Nội hiện có số lượng doanh nghiệp lớn với hàng triệu lao động đang làm việc trong các lĩnh vực, trong đó không ít ngành nghề tiềm ẩn nguy cơ cao về mất an toàn lao động như thi công xây dựng, cơ khí, điện lực, hóa chất, vận hành máy móc…

Mô hình “Đôi bạn cùng tiến” được triển khai hiệu quả tại Trường tiểu học Lê Quý Đôn, phường Phúc Lợi.

Tháo gỡ vướng mắc trong quản lý dạy thêm, học thêm

Thông tư số 19/2026/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo về sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT quy định về dạy thêm, học thêm sẽ góp phần tháo gỡ những vướng mắc trong quản lý dạy thêm, học thêm, tạo thuận lợi cho nhà trường, giáo viên và đáp ứng tốt hơn nhu cầu học tập chính đáng của học sinh.

Người dân đến làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố, Chi nhánh số 06.

Tạo chuyển biến bền vững từ kỷ luật, kỷ cương

Ngày 23/3/2026, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội ban hành Chỉ thị số 09-CT/TU về nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi công vụ; siết chặt kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm của cán bộ, nhất là người đứng đầu trong giai đoạn phát triển mới của Thủ đô.

Hầm đi bộ Ngã Tư Sở, Hà Nội.

Tầng phát triển chiến lược của Thủ đô

Trong bối cảnh quỹ đất đô thị ngày càng khan hiếm, khai thác không gian ngầm như một “tầng phát triển” là lựa chọn của nhiều đô thị trên thế giới. Ngoài việc bố trí hạ tầng kỹ thuật, tầng phát triển này còn tạo ra mạng lưới giao thông, thương mại và dịch vụ công cộng, giải tỏa những “ách tắc” trên mặt đất.

Nhân dân phường Hoàn Kiếm tham gia vệ sinh môi trường, bảo vệ cảnh quan đô thị, góp phần xây dựng nếp sống văn minh trên địa bàn.

Phát huy vai trò của nhân dân trong xây dựng đời sống văn hóa

Từ đầu năm đến nay, hội nghị lấy ý kiến nhân dân trong xây dựng đời sống văn hóa được tổ chức ở khắp các phường, xã trên địa bàn thành phố Hà Nội. Nhiều vấn đề đã được nêu ra và người dân thảo luận, đóng góp ý kiến một cách sôi nổi, thiết thực.

[Infographic] Hà Nội tiếp tục đưa thêm 52 xe buýt điện vào khai thác

[Infographic] Hà Nội tiếp tục đưa thêm 52 xe buýt điện vào khai thác

Từ ngày 30/4, thành phố Hà Nội tiếp tục đưa thêm 52 xe buýt điện vào hoạt động trên 4 tuyến, nâng tổng số phương tiện xanh lên 797 xe. Kết quả này không chỉ vượt kế hoạch đề ra mà còn khẳng định quyết tâm xây dựng hệ thống giao thông công cộng xanh, hiện đại, bền vững.

Công an phường Dương Nội hỗ trợ cấp Căn cước và xác thực định danh điện tử cho học sinh tuyển sinh đầu cấp. (Ảnh: LÊ THỦY)

Đưa dịch vụ công đến với người dân

Hà Nội đang từng ngày khoác lên mình diện mạo của một đô thị thông minh, hiện đại. Giữa nhịp sống hối hả ấy, những cán bộ, chiến sĩ công an cơ sở miệt mài hướng dẫn người dân tiếp cận nền tảng số.

Các nhà thầu xuyên đêm thi công các công trình chống ngập tại Hà Nội.

Tăng tốc hoàn thành các dự án chống ngập

Chỉ còn vài ngày nữa là đến 30/4, thời hạn phải hoàn thành các hạng mục chính của các công trình, dự án chống ngập khẩn cấp trên địa bàn thành phố Hà Nội. Những ngày này, các đơn vị đang chạy đua với thời gian, thi công xuyên đêm để hoàn thành công trình đúng tiến độ, kịp thời đưa vào vận hành ngay trong mùa mưa năm 2026.

Công trường dự án Khu đô thị thể thao Olympic ở xã Phúc Thượng, Hà Nội (Ảnh VIẾT THÀNH)

Phân cấp mạnh song hành cơ chế kiểm soát và trách nhiệm giải trình

Với đa số phiếu tán thành, tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi). Đây là bước đột phá quan trọng, thể chế hóa tinh thần Nghị quyết 02-NQ/TW của Bộ Chính trị với quan điểm xuyên suốt: “Hà Nội quyết, Hà Nội làm, Hà Nội chịu trách nhiệm”.

Công ty cổ phần Prosi Thăng Long quảng bá, giới thiệu các mặt hàng nông sản ra thị trường nước ngoài.

Mục tiêu xuất khẩu gặp nhiều thách thức

Ba tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu của Thành phố Hà Nội đã giảm 8,6% so với cùng kỳ năm 2025. Trong bối cảnh tình hình địa chính trị thế giới diễn biến phức tạp, mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu 12% năm 2026 đang gặp nhiều thách thức.

Dự án Khu nhà ở Minh Đức chậm triển khai nhiều năm.

Quyết liệt xử lý các dự án sử dụng đất chậm triển khai

Với quyết tâm khai thác hiệu quả quỹ đất, thúc đẩy công tác đầu tư xây dựng và phát triển kinh tế-xã hội, thời gian qua, thành phố Hà Nội đã quyết liệt xử lý các dự án sử dụng đất chậm triển khai. Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn không ít dự án bỏ hoang, lãng phí đất đai, gây bức xúc trong dư luận.

Các nghệ nhân, chuyên gia văn hóa trao đổi về bảo tồn, phát huy giá trị nghề sơn cổ truyền trong không gian đình Hà Vĩ.

Hồi sinh di tích trong phố cổ

Nhiều di tích trong phố cổ từng là nơi bị các hộ dân chiếm dụng làm chỗ ở nhiều năm, khiến công tác bảo tồn, phát huy giá trị di tích gặp nhiều trở ngại. Phường Hoàn Kiếm (Hà Nội) đang từng bước di dời dân cư, trả lại hiện trạng di tích và phát huy giá trị những di tích đó.

Người dân thôn Trạch Lôi, xã Phúc Thọ tự nguyện phá dỡ tường nhà để mở rộng đường nội thôn.

Dân vận khéo trong phong trào hiến đất mở đường

Phong trào hiến đất mở đường đang được triển khai hiệu quả ở nhiều địa phương của Hà Nội. Phần lớn các công trình đều nhận được sự đồng thuận cao của người dân nhờ công tác dân vận gần gũi, thiết thực.

Đường Nguyễn Lam sau khi được hoàn thiện đã khang trang, hiện đại hơn

Chủ động giải quyết các điểm nghẽn

Không chỉ từng bước giải quyết hiệu quả 5 điểm nghẽn trên địa bàn, phường Phúc Lợi còn đặt ra yêu cầu cao hơn khi thêm 2 điểm nghẽn về chất lượng cán bộ và công tác giải phóng mặt bằng (GPMB) để tập trung giải quyết. Đây là nhiệm vụ, cũng là giải pháp để cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội Đảng bộ phường nhiệm kỳ 2025-2030 đã đề ra.

Lực lượng chức năng phường Thanh Liệt phá dỡ công trình vi phạm trên đất nông nghiệp.

Quyết liệt xử lý công trình vi phạm

Với quyết tâm siết chặt quản lý đất đai, trật tự xây dựng, nhiều xã, phường trên địa bàn thành phố Hà Nội đang triển khai các biện pháp mạnh để xử lý các công trình vi phạm, bước đầu mang lại hiệu quả tích cực.

Hoạt động kinh doanh thủy sản tại chợ cá Yên Sở.

Sớm ổn định hoạt động cho tiểu thương chợ cá Yên Sở

Được coi là chợ đầu mối thủy sản lớn nhất ở Hà Nội, nhưng nhiều năm nay, chợ cá Yên Sở (còn gọi là chợ cá làng Sở Thượng), phường Hoàng Mai chỉ là chợ tạm và đã xuống cấp nghiêm trọng. Dự kiến, đến ngày 30/4, phường sẽ giải tỏa chợ và triển khai phương án sắp xếp để các tiểu thương sớm ổn định hoạt động kinh doanh.

Khu du lịch Ao Vua, Ba Vì tổ chức nhiều hoạt động gắn với thiên nhiên để đón khách trong dịp nghỉ lễ.

Sẵn sàng đón khách du lịch dịp nghỉ lễ

Hai kỳ nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương, Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước và Ngày Quốc tế Lao động là dịp Hà Nội sẽ đón lượng khách du lịch. Thành phố đã chuẩn bị nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật phong phú; các doanh nghiệp, điểm đến sớm “chốt lịch” nhiều hoạt động đón khách.