Tăng hiệu quả vận hành đường sắt đô thị

Hai tuyến đường sắt đô thị Hà Nội đang vận hành ổn định, nhưng hiệu quả khai thác còn hạn chế. Gỡ nút thắt tài chính, liên thông vé là yêu cầu cấp thiết để phát huy vai trò chủ lực của đường sắt đô thị trong hệ thống giao thông đô thị.

Trung tâm điều độ, vận hành toàn tuyến đường sắt 2A Cát Linh-Hà Đông (Ảnh HANOI METRO)
Trung tâm điều độ, vận hành toàn tuyến đường sắt 2A Cát Linh-Hà Đông (Ảnh HANOI METRO)

Đoàn giám sát của Ban Đô thị, Hội đồng nhân dân Thành phố Hà Nội vừa tổ chức giám sát chuyên đề tại Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên Đường sắt đô thị Hà Nội (Hanoi Metro) về công tác quản lý, vận hành đường sắt đô thị. Theo dự thảo báo cáo giám sát, đến thời điểm hiện tại, Hà Nội có hai tuyến đường sắt đô thị đang vận hành: Tuyến số 2A Cát Linh-Hà Đông được khai thác từ tháng 11/2021; tuyến số 3.1 Nhổn-Cầu Giấy (đoạn trên cao) được vận hành từ tháng 8/2024.

Tổng chiều dài đường sắt đô thị được khai thác mới đạt 21,5 km, tương đương khoảng 2,2% tổng mạng lưới đường sắt đô thị theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm.

Lượng hành khách lựa chọn tàu điện làm phương tiện di chuyển hằng ngày đã tăng trưởng rất mạnh qua từng năm. Đến hết tháng 7/2026, tuyến 2A Cát Linh-Hà Đông đã thực hiện hơn 380 nghìn lượt tàu, tương ứng 5,1 triệu km vận hành; tỷ lệ hoàn thành biểu đồ và tỷ lệ chạy tàu đúng giờ đều vượt 99%. Tuyến 3.1 (đoạn trên cao) từ khi khai thác đến hết tháng 7/2026 đã thực hiện hơn 156 nghìn lượt tàu, tương ứng 1,286 triệu km.

Tuy nhiên, hệ số lấp đầy đoàn tàu còn thấp. Tuyến 2A đạt 17,81%; tuyến 3.1 chỉ đạt 11,04% do mới khai thác đoạn trên cao dài 8,5 km với 8 ga, chưa kết nối đoạn đi ngầm và chưa hình thành mạng lưới liên thông với tuyến 2A. Lượng khách chênh lệch lớn giữa giờ cao điểm và giờ thấp điểm cũng làm giảm hiệu quả khai thác.

Vấn đề lớn nhất hiện nay nằm ở cơ chế tài chính. Doanh thu bán vé các tuyến mới chỉ đáp ứng khoảng 15% tổng chi phí vận hành; 85% còn lại phụ thuộc hoàn toàn vào trợ giá đặt hàng từ ngân sách thành phố. Việc xây dựng định mức kinh tế-kỹ thuật và đơn giá dịch vụ còn chậm. Cơ chế “đơn giá tạm thời” được áp dụng từ năm 2021 đến nay chưa được quyết toán dứt điểm.

Về công nghệ, Hanoi Metro đã chủ động tích hợp hệ thống kiểm soát vé AFC (thu phí tự động) thế hệ mới, liên thông dữ liệu dân cư VNeID và kết nối với nhiều ứng dụng giao thông khác. Song sự thiếu đồng bộ vẫn tồn tại.

Các tuyến đường sắt đô thị hiện hữu được tài trợ bởi các nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) khác nhau, dẫn đến quy chuẩn kỹ thuật, hệ thống tín hiệu và nhất là hệ thống thẻ vé độc lập, chưa thể liên thông. Nếu không có giải pháp tích hợp kỹ thuật triệt để trước năm 2030, chi phí quản lý vận hành, bảo trì sẽ tăng cao và gây bất tiện lớn cho người dân.

Tổng Giám đốc Hanoi Metro Lê Bằng An kiến nghị thành phố chấp thuận chủ trương và bố trí nguồn lực triển khai hệ thống thẻ vé liên thông dùng chung cho toàn bộ mạng lưới đường sắt đô thị, giao Hanoi Metro làm đầu mối quản lý, vận hành.

Ông Lê Bằng An cũng đề nghị thành phố sớm phê duyệt phương án giá quyết toán hợp đồng đặt hàng các năm từ 2021 đến nay; ban hành đơn giá chính thức thay cho đơn giá tạm thời để làm cơ sở xác định chi phí, doanh thu và đánh giá hiệu quả đầu tư.

Qua giám sát, Phó Trưởng ban Đô thị Hội đồng nhân dân thành phố Trần Khánh Hưng cho rằng, cần xác định giá trị, định mức phù hợp, chú trọng tính khấu hao để làm cơ sở hỗ trợ từ ngân sách; phân định rõ ngân sách thành phố hỗ trợ trực tiếp cho hành khách là bao nhiêu; đâu là phần trợ giá cho người dân và đâu là các khoản chi khác.

Ông Trần Khánh Hưng đề nghị các nội dung liên quan định mức kinh tế-kỹ thuật và đơn giá dịch vụ phải được đánh giá cụ thể, bảo đảm mức hỗ trợ đúng bản chất, đúng đối tượng và phù hợp yêu cầu quản lý ngân sách. Hanoi Metro cần chủ động có phương án khai thác tài sản, đẩy mạnh truyền thông kết nối các tuyến tiện ích liên thông để thu hút thêm người dân sử dụng đường sắt đô thị.

Hai tuyến đường sắt đô thị vận hành đã bước đầu giảm áp lực giao thông mặt đất, thay đổi thói quen di chuyển của một bộ phận người dân, tạo nền tảng cho phát triển đô thị theo mô hình định hướng giao thông công cộng (TOD).

Để đường sắt đô thị thật sự trở thành “xương sống” của hệ thống giao thông, ngoài việc mở rộng mạng lưới, phải giải quyết dứt điểm, làm rõ cơ chế tài chính, đơn giá; xây dựng hệ thống vé liên thông và hoàn thiện hạ tầng phụ trợ. Các “nút thắt” này được tháo gỡ là điều kiện để Hanoi Metro vận hành hiệu quả hơn, giảm dần sự phụ thuộc vào ngân sách.

Có thể bạn quan tâm

Một buổi sinh hoạt, vui chơi thu hút đông đảo người dân tham gia tại Nhà văn hóa hạnh phúc Tổ dân phố số 5 phường Phúc Lợi (Ảnh KIM DUNG)

Nhà văn hóa hạnh phúc ở phường Phúc Lợi

Ngay từ khi thành lập, phường Phúc Lợi (Hà Nội) luôn xác định nâng cao chất lượng đời sống nhân dân là yêu cầu, mục tiêu hàng đầu. Từ quan điểm đó, đầu tháng 8/2026, phường Phúc Lợi đã thí điểm mô hình nhà văn hóa hạnh phúc tại phường và được người dân đón nhận, tham gia.

Màn diễu hành của các nghệ nhân tại Bảo tàng Hà Nội đem đến sự gần gũi cho giới trẻ khi tìm hiểu về nghệ thuật truyền thống.

Di sản gần gũi hơn với giới trẻ

Festival Thăng Long-Hà Nội lần thứ II năm 2026 đã thu hút hơn 250.000 lượt khách. Ứng dụng công nghệ, tăng tương tác và đổi mới cách “kể chuyện” di sản đã tạo sức hút mới, đưa các giá trị văn hóa đến gần hơn với giới trẻ.

Lực lượng chức năng xã Xuân Mai di dời người dân đến nơi an toàn (Ảnh NGỌC MAI)

Dồn sức hỗ trợ người dân vùng lũ

Sau khi đạt đỉnh, mực nước các sông chảy qua địa bàn Hà Nội xuống chậm nhưng vẫn ở mức cao, gây ngập úng tại nhiều khu dân cư, ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sản xuất của người dân. Các địa phương đang khẩn trương hỗ trợ người dân ứng phó mưa lũ, chủ động giảm thiểu thiệt hại do thiên tai.

Mô hình “Chim Lạc vươn mình” của tổ dân phố Viên Sơn, phường Sơn Tây tham gia hội thi “Trung thu Thành cổ - Sơn Tây xứ Đoài”.

Rộn ràng không khí đón Tết Trung thu

Từ những mô hình đèn Trung thu rực rỡ sắc màu, trò chơi dân gian, chương trình văn nghệ đến những mâm cỗ được chuẩn bị công phu, không khí Tết Trung thu đang lan tỏa tại nhiều xã, phường thuộc Hà Nội.

Đường gom Đại lộ Thăng Long bị ngập. (Ảnh: VOV Giao thông)

Đại lộ Thăng Long phân luồng giao thông do ngập sâu

Do ảnh hưởng của mưa lớn kéo dài, một số vị trí trên Đại lộ Thăng Long, đoạn qua địa bàn các xã Hạ Bằng và Hòa Lạc, thành phố Hà Nội, bị ngập sâu, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn cho người và phương tiện. Sở Xây dựng Hà Nội đã thông báo phương án phân luồng, tổ chức giao thông tại khu vực này.

Quang cảnh buổi làm việc giữa Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội và Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội, tháng 8/2026. (Ảnh HSS)

Bảo hiểm xã hội Hà Nội triển khai nhiều giải pháp phòng, chống trục lợi bảo hiểm xã hội

Trong 8 tháng đầu năm 2026, kết quả sau kiểm tra, kiểm tra chuyên ngành của Bảo hiểm xã hội Hà Nội đã phát hiện hơn 500 lượt người hưởng chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp sai quy định với tổng số tiền phải thu hồi về Quỹ Bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp là 1,3 tỷ đồng.

Chiến sĩ Không quân tại khu vực đê. (Ảnh: QUANG PHONG)

Những người lính Không quân trên tuyến đê Vàng

Trong hai ngày 17-18/9, trước diễn biến phức tạp của mưa lũ, cán bộ, chiến sĩ Tiểu đoàn 64, Trung đoàn 260, Sư đoàn 361, Quân chủng Phòng không-Không quân đã khẩn trương cơ động, phối hợp cấp ủy, chính quyền và các lực lượng địa phương thực hiện nhiệm vụ củng cố bờ đê Vàng chạy qua xã Phú Nghĩa, thành phố Hà Nội. 

Hội nghị lấy ý kiến góp ý về quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng có sự tham gia của 1.336 đại biểu với hai hình thức, trực tiếp và trực tuyến.

Lấy ý kiến góp ý để nâng cao tính khả thi của quy hoạch

Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Hà Nội Bùi Huyền Mai cho rằng, việc lấy ý kiến nhân dân không phải là một bước thủ tục hành chính đơn thuần, mà là quá trình phát huy quyền làm chủ của nhân dân, huy động trí tuệ xã hội, góp phần nâng cao chất lượng, đặc biệt là tính khả thi của quy hoạch.

Phường Bạch Mai tổ chức đối thoại với người dân về cơ chế chính sách giải phóng mặt bằng Dự án trục không gian Quốc lộ 1A (Ảnh LINH CHI)

Quyết tâm bảo đảm tiến độ dự án trọng điểm

Khối lượng công việc lớn, phức tạp, phải thực hiện trong thời gian ngắn, nhưng nhờ cách làm chủ động, quyết liệt, cùng sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, công tác giải phóng mặt bằng Dự án trục không gian Quốc lộ 1A trên địa bàn phường Bạch Mai (Hà Nội) đã đạt nhiều kết quả quan trọng.

Tuyến đường sắt đô thị Nhổn - ga Hà Nội (Ảnh BAN QUẢN LÝ ĐƯỜNG SẮT ĐÔ THỊ HÀ NỘI)

Xây dựng các dự án nhà ở bình dân tại khu vực TOD

Phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) là công cụ để tái thiết đô thị, là phương thức tổ chức không gian đô thị. TOD sẽ tác động lớn đến vấn đề nhà ở và thị trường bất động sản. Câu hỏi đặt ra là, liệu có cơ hội cho phân khúc nhà ở vừa túi tiền theo mô hình TOD tại Hà Nội hay không.

Lực lượng Quản lý thị trường Hà Nội kiểm tra các sản phẩm bánh Trung thu lưu thông trên địa bàn (Ảnh QLTT)

Kiểm soát chặt thị trường bánh Trung thu

Chỉ còn một tuần nữa là đến Tết Trung thu, nhưng sức mua trên thị trường Hà Nội vẫn trầm lắng. Lực lượng quản lý tiếp tục tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát, ngăn chặn các sản phẩm hàng lậu, mất an toàn thực phẩm... nhằm bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng.

Giữ sự hài hòa, phát triển bền vững khi chỉnh trang cảnh quan

Cùng với các phường nội thành, các xã tại Hà Nội đang tích cực lấy ý kiến cộng đồng dân cư về điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng, tỷ lệ 1/5.000, đoạn từ cầu Hồng Hà đến cầu Mễ Sở và phương án hướng tuyến Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, tỷ lệ 1/500. Người dân gửi gắm nhiều ý kiến đóng góp tâm huyết.

Học sinh Trường THPT Việt Đức tự tin giao lưu với bạn bè quốc tế đến tham quan, trao đổi học tập tại Hà Nội.

Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học

Từ một môn học, tiếng Anh đang được Trường trung học phổ thông (THPT) Việt Đức từng bước đưa vào môi trường giao tiếp, học tập và các hoạt động giáo dục, hướng tới sử dụng như ngôn ngữ thứ hai trong nhà trường.

Cơ quan chức năng của Ủy ban nhân dân xã Đan Phượng kiểm tra việc tháo dỡ, di chuyển tài sản các công trình vi phạm tại thôn Tân Thành.

Tăng cường quản lý đất đai, trật tự xây dựng

Xác định quản lý đất đai, trật tự xây dựng là nhiệm vụ thường xuyên, xã Đan Phượng, thành phố Hà Nội đang tập trung rà soát toàn bộ địa bàn, kiểm tra, phân loại các trường hợp vi phạm để xây dựng lộ trình xử lý cụ thể.