Xác lập mô hình phát triển mới của Việt Nam

Ngày 25/3, tại Hà Nội, Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) tổ chức Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2026 với chủ đề: “Mô hình phát triển dựa trên khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.

Quang cảnh Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2026.
Quang cảnh Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2026.

Đây là sự kiện học thuật-chính sách quan trọng nhằm góp phần nhận diện những yêu cầu mới của phát triển đất nước trong bối cảnh quốc tế và trong nước biến đổi nhanh chóng, đồng thời làm rõ các luận cứ khoa học và thực tiễn cho việc xác lập mô hình phát triển mới của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo.

Diễn đàn đã quy tụ đông đảo đại biểu là Lãnh đạo các cơ quan Đảng, Nhà nước, các bộ, ban, ngành Trung ương, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, đại diện các trường đại học, viện nghiên cứu, cộng đồng doanh nghiệp cùng các cơ quan thông tấn, báo chí Trung ương và địa phương.

Sự kiện được tổ chức trong bối cảnh Việt Nam đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải đổi mới mạnh mẽ tư duy phát triển, nâng cao chất lượng tăng trưởng, tạo lập các động lực, không gian tăng trưởng mới dựa trên nền tảng khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong giai đoạn tăng trưởng cao, bền vững, bao trùm của Việt Nam trong kỷ nguyên mới.

Đến dự và phát biểu khai mạc Diễn đàn có TS. Đặng Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam. Báo cáo đề dẫn Diễn đàn do TS. Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng ban, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương trình bày. Diễn đàn có sự tham gia chủ trì, điều hành của Lãnh đạo Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới cùng các chuyên gia, nhà khoa học uy tín hàng đầu đất nước.

Ban Tổ chức Diễn đàn đã nhận được nhiều tham luận của các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và đại diện doanh nghiệp. Các tham luận đã tập trung làm rõ khái niệm, nội hàm của mô hình phát triển mới của Việt Nam đặt trong bối cảnh quốc tế và trong nước đang tác động đến quá trình đổi mới mô hình phát triển của Việt Nam; Phân tích, đánh giá các bài học kinh nghiệm thực tiễn, của các quốc gia trong đổi mới, cải cách mô hình phát triển, trong đó nhấn mạnh vai trò của Chính phủ trong kiến tạo chính sách cho kinh tế số, kinh tế dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi xanh và tái cấu trúc định hình chuỗi giá trị toàn cầu, trên cơ sở đó đưa ra những bài học tham chiếu cho Việt Nam trong quá trình xác lập mô hình phát triển mới; đồng thời các tham luận cũng tập trung đánh giá thực trạng mô hình phát triển hiện nay của Việt Nam, chỉ ra những thành tựu, hạn chế, điểm nghẽn và các yêu cầu cải cách trong thời gian tới.

Theo đó, có nhiều ý kiến của chuyên gia đã nhấn mạnh, mô hình phát triển mới của Việt Nam cần được xây dựng trên các trụ cột: Thể chế phát triển hiện đại, khoa học công nghệ tiên tiến, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động, nguồn nhân lực chất lượng cao, hạ tầng, dữ liệu số thống nhất, đồng bộ, dùng chung bảo đảm điều kiện “đúng, đủ, sạch, sống” và đặc biệt phải sớm hình thành thị trường dữ liệu để phát triển ngành kinh tế dữ liệu; đồng thời có sự định hình, chiến lược lựa chọn khôn ngoan trong ưu tiên lựa chọn, đầu tư cho công nghệ chiến lược gắn các chiến lược ngành lĩnh vực sản xuất và công nghiệp trọng điểm ưu tiên phát triển của Việt Nam để đóng góp cho mục tiêu tăng trưởng hai con số và bảo đảm tự chủ chiến lược về công nghệ của Việt Nam.

Bên cạnh đó, khu vực doanh nghiệp Việt, đặc biệt là khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam phát triển năng động có năng lực thích ứng, dẫn dắt và cạnh tranh quốc tế.

Song hành cùng với đó, Nhà nước cũng đóng vai trò kiến tạo chính sách và đầu tư xứng tầm cho lĩnh vực công nghiệp văn hóa, thúc đẩy phát triển kinh tế di sản, để văn hóa-di sản thực sự trở thành sức mạnh mềm, sức mạnh quốc gia trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Đồng thời, các tham luận cũng tập trung thảo luận về vai trò của thể chế kiến tạo phát triển trong việc khơi thông nguồn lực cho phát triển; yêu cầu hoàn thiện môi trường pháp lý cho đổi mới sáng tạo, cho kinh tế dữ liệu và các mô hình kinh doanh mới; vai trò của doanh nghiệp tư nhân trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia; cũng như các chính sách cần thiết để phát triển nguồn nhân lực số, thúc đẩy liên kết giữa nhà nước-viện nghiên cứu-trường đại học-doanh nghiệp, tăng cường năng lực tiếp nhận và làm chủ công nghệ, từng bước nâng cao vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.

1mn-9712-1513.jpg
Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2026 làm rõ các luận cứ khoa học và thực tiễn nhằm xác lập mô hình phát triển mới của Việt Nam trong giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo.

Các đại biểu tham dự Diễn đàn thống nhất cho rằng, để hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tới, Việt Nam cần có cách tiếp cận mới trong xác lập mô hình phát triển quốc gia một các xuyên suốt và đồng bộ, trong đó phải coi khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là trụ cột cốt lõi; đồng thời cần bảo đảm sự kết nối chặt chẽ giữa đổi mới thể chế, phát triển nguồn nhân lực, xây dựng kết cấu hạ tầng hiện đại, thúc đẩy liên kết vùng và phát huy vai trò của các chủ thể kinh tế, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp, đồng thời đầu tư xứng tầm cho văn hóa-di sản và bảo đảm môi trường sinh thái. Diễn đàn cũng đặt ra yêu cầu phải tiếp tục tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận và chuyển hóa tri thức khoa học thành các đề xuất chính sách có tính khả thi, phục vụ trực tiếp cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo và điều hành phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Trên cơ sở các tham luận và ý kiến thảo luận tại Diễn đàn, Ban Tổ chức sẽ tổng hợp, hoàn thiện Báo cáo kiến nghị chính sách để gửi cơ quan có thẩm quyền, tập trung vào một số nhóm vấn đề trọng tâm như: khái niệm, nội hàm, các trụ cột cốt lõi của mô hình phát triển mới; thể chế kiến tạo phát triển tương ứng cho mô hình phát triển mới; giải pháp căn cơ, bài bản cho khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực trung tâm của tăng trưởng; phát triển hệ sinh thái dữ liệu và kinh tế số; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thu hút, neo giữ nhân tài và tinh hoa công nghệ; và xây dựng các cơ chế, chính sách nhằm phát huy vai trò của doanh nghiệp Việt, các viện nghiên cứu, trường đại học trong tiến trình phát triển đất nước.

Diễn đàn Kinh tế Việt Nam là hoạt động khoa học thường niên của Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới, hướng tới mục tiêu tạo dựng không gian đối thoại học thuật gắn với chính sách có chất lượng, góp phần kết nối nghiên cứu với thực tiễn, kết nối tri thức với hoạch định chính sách, và thúc đẩy sự tham gia của các chủ thể phát triển vào việc giải quyết các vấn đề lớn của nền kinh tế đất nước.

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/7: Áp lực bán mở rộng khi VN-Index tiếp tục giảm mạnh hơn 63 điểm

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/7: Áp lực bán mở rộng khi VN-Index tiếp tục giảm mạnh hơn 63 điểm

Thị trường tiếp tục có phiên giao dịch tiêu cực với áp lực bán đột biến mở rộng, gia tăng ở nhiều nhóm mã. VN-Index không giữ được hỗ trợ tâm lý 1.700 điểm và tiếp tục giảm mạnh với thanh khoản gia tăng tiêu cực. Kết phiên 22/7, VN-Index giảm mạnh 63,03 điểm (-3,58%) về mức 1.668,53 điểm.  

Các tỉnh Sơn La, Điện Biên, Lai Châu và Lào Cai, toàn bộ các tuyến đường tỉnh do địa phương quản lý cơ bản đã được thông xe. (Ảnh: Cục Đường bộ Việt Nam)

Nhiều điểm sạt lở được khắc phục, còn ít vị trí ách tắc trên các tuyến giao thông trọng điểm

Đến ngày 22/7, phần lớn các điểm sạt lở trên hệ thống Quốc lộ, tỉnh lộ tại các tỉnh miền núi phía bắc được khắc phục, thông xe trở lại; nhiều địa phương cơ bản giải tỏa toàn bộ vị trí ách tắc. Tuy nhiên, vẫn còn một số điểm hư hỏng nghiêm trọng đang được khẩn trương xử lý, nhằm sớm bảo đảm giao thông thông suốt, an toàn.

Các đại biểu dự hội nghị chụp ảnh lưu niệm.

Vinachem đạt doanh thu hơn 39,5 nghìn tỷ đồng

Trong sáu tháng đầu năm 2026, cùng với việc duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, Vinachem đồng thời mở rộng mạng lưới đối tác tại nhiều khu vực trọng điểm trên thế giới, thúc đẩy các chương trình hợp tác về nguyên liệu, công nghệ, nghiên cứu, sản xuất và phát triển thị trường. 

Đẩy nhanh tiến độ thi công các dự án hạ tầng là một trong những giải pháp quan trọng nhằm thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công.

Đầu tư công tạo lực đẩy cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Đầu tư công tiếp tục được xác định là "vốn mồi" quan trọng để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số. Tuy nhiên, yêu cầu đặt ra không chỉ là đẩy nhanh giải ngân mà còn nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, bảo đảm phát huy tối đa nguồn lực đầu tư cho phát triển.

Ngoài vốn, doanh nghiệp cần sự ổn định và khả năng dự báo chính sách. (Ảnh: HNV)

Điều hành tín dụng, tạo lập môi trường đầu tư minh bạch, củng cố niềm tin thị trường bất động sản

Các diễn giả đã tập trung thảo luận, trao đổi về các giải pháp hoàn thiện thể chế, điều hành tín dụng, tháo gỡ các điểm nghẽn về pháp lý và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhằm tạo lập môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và củng cố niềm tin cho thị trường bất động sản.

Toàn cảnh buổi tọa đàm.

Tọa đàm "An ninh năng lượng - Trụ cột của an ninh quốc gia trong bối cảnh rủi ro an ninh phi truyền thống”

Ngày 22/7, tại Hà Nội, Viện An ninh phi truyền thống, Trường Quản trị và Kinh doanh (Đại học Quốc gia Hà Nội) phối hợp Cổng Thông tin Điện tử Chính phủ và Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng quốc gia Việt Nam tổ chức Tọa đàm “An ninh năng lượng - Trụ cột của an ninh quốc gia trong bối cảnh rủi ro an ninh phi truyền thống”.

Tham quan nhà máy.

Vĩnh Long: Khánh thành Nhà máy sản xuất thức ăn cá biển và cá nước lạnh công suất 84.000 tấn/năm

Sáng 22/7, tại tỉnh Vĩnh Long, Tập đoàn Hoàng gia De Heus khánh thành Nhà máy sản xuất thức ăn cá biển và cá nước lạnh. Dự án đánh dấu bước đầu tư chiến lược vào phân khúc thủy sản giá trị gia tăng cao, góp phần hoàn thiện chuỗi cung ứng đầu vào và thúc đẩy ngành nuôi biển Việt Nam phát triển bền vững.

Mưa lũ khiến gia tăng nguy cơ lũ quét, xói lở chân móng cột, sạt trượt ta-luy tại cột điện.

Giữ vững hệ thống truyền tải điện quốc gia khu vực Tây Bắc mùa mưa lũ

Mưa lớn kéo dài đã gây lũ quét, sạt lở nghiêm trọng tại Sơn La, Điện Biên và Lai Châu, khiến nhiều tuyến đường bị chia cắt, ảnh hưởng đời sống người dân. Đây cũng là thách thức lớn đối với công tác quản lý, vận hành lưới điện truyền tải do Truyền tải điện Tây Bắc 2 (Công ty Truyền tải điện 1 PTC1) quản lý.

Các diễn giả đề xuất giải pháp hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực, nâng cao hiệu quả phân bổ dòng vốn và hướng tới một thị trường phát triển an toàn, minh bạch, bền vững. (Ảnh: HNV)

Phát triển hệ sinh thái tài chính đồng hành cùng thị trường bất động sản an toàn, lành mạnh, bền vững

Trong bối cảnh thị trường bất động sản đang từng bước phục hồi nhưng vẫn còn điểm nghẽn về pháp lý, nguồn cung và khả năng tiếp cận vốn, hội thảo đã tạo diễn đàn trao đổi giữa cơ quan quản lý, tổ chức tín dụng, doanh nghiệp và các chuyên gia cùng đề xuất giải pháp hướng tới một thị trường phát triển an toàn, minh bạch, bền vững.

Kiểm tra hệ thống BESS tại trạm biến áp 110kV Sài Đồng 2.

BESS - Bước tiến mới trong hiện đại hóa lưới điện Thủ đô

Trước áp lực nhu cầu điện Thủ đô tăng cao và phụ tải biến động mạnh, việc nâng cao năng lực vận hành hệ thống điện cần được thực hiện đồng thời bằng đầu tư hạ tầng và ứng dụng công nghệ hiện đại nhằm bảo đảm vận hành an toàn, linh hoạt, hiệu quả.