Người dân chủ động để thích ứng
Xã Tân Phú Đông nằm giữa hai cửa sông là cửa Đại và cửa Tiểu của con sông Tiền, có đường bờ biển dài khoảng 12km. Với đặc thù về điều kiện tự nhiên, địa phương thường xuyên chịu ảnh hưởng của hạn, mặn. Điều này gây khó khăn cho hoạt động sản xuất và sinh hoạt của người dân.
Chính quyền và người dân Tân Phú Đông chủ động các biện pháp ứng phó hạn, mặn. Nhiều hộ dân đã đào ao trữ nước, áp dụng các mô hình sản xuất thích ứng với điều kiện xâm nhập mặn, bảo vệ sinh kế lâu dài.
Chị Lê Ngọc Nhân, ngụ ấp Pháo Đài, xã Tân Phú Đông cho biết, để thích ứng với mùa hạn, mặn năm nay, dựa trên lịch thông báo của Ủy ban nhân dân xã, chị và người dân địa phương đã chủ động trữ nước sinh hoạt trong các ô bạt và bồn chứa. Đối với nguồn nước sản xuất, gia đình chị cũng như một số hộ dân chung quanh sử dụng nguồn nước ngọt từ giếng đào. Gia đình nào có điều kiện thì mua thùng composite để trữ nước ngọt, ai không có điều kiện thì mua bạt về làm hồ để trữ nước.
Gần đó, gia đình ông Phan Văn Em cùng ngụ ấp Pháo Đài, xã Tân Phú Đông canh tác 0,2ha dưa hấu. Để bảo đảm nguồn nước sản xuất trong mùa hạn, mặn, thời gian qua, gia đình ông đã đầu tư 2 ao trữ nước ngọt. Mới đây, gia đình ông tiếp tục thuê kobe đào ao, mua bạt trải để trữ nước mưa, với chi phí khoảng 20 triệu đồng. Nhờ các nguồn nước này, gia đình chủ động được nguồn nước tưới cho ruộng dưa.
Ông Em cho biết: “Khu vực này, nước mặn hầu như bao phủ quanh năm. Vào cao điểm, mặn xâm nhập hầu hết các tuyến kênh nội đồng. Nước phục vụ sản xuất chủ yếu dựa vào nguồn dự trữ trong các ao. Không chỉ gia đình tôi, người dân nơi đây ai cũng tranh thủ chứa nước trong ao để phục vụ sản xuất và sinh hoạt”.
Còn tại vùng chuyên canh cây sả của xã Tân Phú Đông, nông dân cũng chủ động ứng phó hạn, mặn. Gia đình ông Trần Văn Sơn, ngụ ấp Lý Quàn 1, xã Tân Phú Đông trồng 0,5ha sả. Để bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất, trong năm 2025, gia đình anh đã thuê kobe nạo vét mương nước để tăng lượng tích trữ.
Ông Sơn cho biết: “Sả là cây chịu hạn tốt nhưng cũng cần nguồn nước tưới để giúp cây phát triển. Hiện, nguồn nước ngoài các kênh, rạch nội đồng đã nhiễm mặn. Nhờ nạo vét, nguồn nước ngọt dự trữ trong ao ruộng sả vẫn còn để tưới cho cây”.
Địa phương xây dựng nhiều giải pháp
Trước tình hình hạn, mặn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống, sản xuất của người dân, xã Tân Phú Đông đã chủ động xây dựng kế hoạch phòng, chống hạn, mặn từ sớm, từ xa.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tân Phú Đông Dương Vương Đạo, để chủ động ứng phó hạn, mặn, địa phương đã tập trung triển khai nhiều giải pháp. Cụ thể, đối với nước sinh hoạt, xã đã và đang vận động một số mạnh thường quân hỗ trợ đầu tư các tuyến ống dẫn nước sạch phục vụ dân sinh.
Đối với những vùng lõm về nước sinh hoạt, địa phương đã đề nghị Công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên cấp nước Tiền Giang mở vòi nước công cộng để phục vụ người dân đến lấy sử dụng miễn phí.
Hiện, địa phương đã được ngành chức năng triển khai mở được 2 vòi nước công cộng. Ngoài ra, xã cũng tuyên truyền, vận động người dân tận dụng các ao, mương để lót bạt trữ nước ngọt phục vụ sinh hoạt, tưới tiêu.
Đối với nguồn nước phục vụ sản xuất, hằng năm, địa phương đều xây dựng kế hoạch trục vớt lục bình, cỏ dại để tạo sự thông thoáng lòng kênh, rạch nhằm tăng lượng nước tích trữ phục vụ sản xuất.
Một trong những giải pháp quan trọng là kiểm tra, sửa chữa tất cả các cống nhằm bảo đảm việc ngăn mặn, trữ ngọt. Đồng thời, địa phương cũng đang khẩn trương triển khai thực hiện các công trình đầu tư trong năm 2026 theo phân cấp để nạo vét các kênh, rạch nhằm bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất.
Đồng chí Dương Vương Đạo cho biết, đối với các giải pháp phi công trình, xã đã tập trung tuyên truyền, vận động người dân tích trữ nước ngọt để phục vụ sản xuất, sinh hoạt, sử dụng nước tiết kiệm; hạn chế thấp nhất tình trạng ô nhiễm nguồn nước trong mùa khô.
Địa phương cũng đã phối hợp cơ quan thủy nông quan trắc độ mặn hằng ngày để kịp thời thông tin đến với người dân. Từ đó, người dân biết và chủ động trong việc sản xuất.
Đặc biệt, địa phương còn thường xuyên kiểm tra chất lượng nguồn nước trong các tuyến kênh, rạch nội đồng để cơ quan thủy nông chủ động vận hành cấp bổ hoặc vận hành phục vụ sản xuất.
Xã cũng xây dựng phương án ứng phó hạn, mặn đối với từng vùng, khu vực để bảo đảm lượng nước phục vụ sinh hoạt, sản xuất cho người dân trong mùa khô.
Về lâu dài, xã sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Địa phương cũng đề xuất tỉnh Đồng Tháp quan tâm đầu tư các công trình để phục vụ chống sạt lở, ngăn mặn, trữ ngọt.
Nhờ sự chủ động của chính quyền và sự đồng lòng của người dân, công tác phòng, chống hạn, mặn tại xã Tân Phú Đông từng bước phát huy hiệu quả.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp, những giải pháp chủ động của lãnh đạo xã cùng nhân dân không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro trước mắt mà còn tạo nền tảng quan trọng để địa phương thích ứng bền vững.
