Khó khăn “bủa vây”
Theo Sở Tài chính thành phố Cần Thơ, khó khăn của doanh nghiệp mang tính liên ngành, liên thông, không dừng ở một thủ tục hay một lĩnh vực riêng lẻ. Đất đai và đầu tư là nhóm có nhiều vướng mắc, gây ảnh hưởng lớn nhất. Một số dự án của doanh nghiệp đã đi vào hoạt động, nhưng chưa ký được hợp đồng thuê đất vì chưa xác định xong giá ưu đãi. Một số dự án khác chậm điều chỉnh chủ trương đầu tư do chưa có kết luận kiểm tra việc sử dụng đất. Thủ tục đất đai còn nhiều bước, dữ liệu quy hoạch cập nhật chưa kịp thời; thẩm quyền giữa cấp sở và cấp xã chưa được phân định rõ trong xử lý vướng mắc về đất đai.
Ở lĩnh vực thủ tục hành chính, nhiều thủ tục đã được cắt giảm về hình thức, nhưng chưa giảm thực chất về hồ sơ và thời gian thực hiện. Doanh nghiệp vẫn phải cung cấp lại thông tin cơ quan nhà nước đã có, bổ sung hồ sơ nhiều lần. Dịch vụ công trực tuyến có thời điểm chưa ổn định, nhiều văn bản pháp luật thay đổi thường xuyên, thời gian chuẩn bị ngắn, cách hiểu quy định giữa các cơ quan có lúc chưa thống nhất.
Ông Nguyễn Văn Hào, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố cho biết: Bên cạnh thủ tục hành chính, hiện lợi nhuận của doanh nghiệp bị bào mòn bởi nhiều loại chi phí. Lãi suất tăng cao (từ 12-15%/năm), tài sản bảo đảm và thủ tục vay vẫn là rào cản, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Nhiều doanh nghiệp thiếu đơn hàng, sức mua tại một số thị trường xuất khẩu suy giảm. Chi phí logistics cao do hàng hóa chủ yếu phải qua cảng tại Thành phố Hồ Chí Minh làm tăng chi phí doanh nghiệp. Thủ tục cấp C/O (giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa) còn yêu cầu ký, đóng dấu đối với chứng từ đã ký điện tử. Các doanh nghiệp chế biến nông sản, thủy sản chưa chủ động được vùng nguyên liệu ổn định, ảnh hưởng công suất và đơn hàng xuất khẩu.
Trong khi đó, doanh nghiệp sản xuất, chế biến nông thủy sản, may mặc khó tuyển lao động phổ thông. Một số điều kiện kinh doanh còn áp dụng đồng loạt, chưa phù hợp quy mô và mức độ rủi ro của hoạt động; hạ tầng một số khu, cụm công nghiệp thiếu đồng bộ, đường hư hỏng, ngập úng khi mưa lớn hoặc triều cường, tình trạng ô nhiễm môi trường... ảnh hưởng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Gỡ khó cho doanh nghiệp
Hiện nay, có sự cạnh tranh lao động giữa các doanh nghiệp, nhất là lao động phổ thông ở các ngành nghề thâm dụng lao động. Để giải quyết bất cập này, ông Trần Chí Gia, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần May Meko kiến nghị: Bên cạnh doanh nghiệp đổi mới công nghệ, dây chuyền, máy móc thay thế lao động, thành phố cần tăng cường liên kết đào tạo nghề theo địa chỉ, gắn với nhu cầu doanh nghiệp. Ban quản lý Khu chế xuất và công nghiệp cần cải thiện hạ tầng khu công nghiệp; chú trọng công tác bảo vệ môi trường, xử lý nước thải, giảm khói bụi, tiếng ồn tiến tới xanh hóa các khu công nghiệp...
Hiện, thành phố Cần Thơ có 903 sản phẩm OCOP từ 3-5 sao, nhưng việc tiêu thụ khó khăn do chất lượng chưa đồng đều, thiếu kết nối giữa sản xuất và thị trường, cho nên khó vào các siêu thị lớn trên cả nước. Để hỗ trợ các sản phẩm, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp, nông thôn phát triển, ông Trầm Du, Giám đốc Công ty cổ phần nông nghiệp Gạo hữu cơ TD Sóc Trăng đề xuất: Thành phố cần sớm có chính sách cụ thể hỗ trợ chi phí các doanh nghiệp có các sản phẩm OCOP tham gia các hội chợ lớn trong nước và quốc tế; hỗ trợ đăng ký nhãn hiệu, thương hiệu độc quyền và kết nối với các sàn giao dịch thương mại điện tử để tiếp cận khách hàng. Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh Khu vực 14 cần chủ động phối hợp các tổ chức tín dụng hướng dẫn doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa có phương án khả thi, tiếp cận các chương trình tín dụng phù hợp trong lĩnh vực nông nghiệp.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Trương Cảnh Tuyên nhấn mạnh: Thành phố luôn cầu thị, lắng nghe, đồng hành cùng và giải quyết khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp theo phương châm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ kết quả”. Ngoài gặp gỡ, đối thoại giữa chính quyền với doanh nghiệp, thành phố yêu cầu thủ trưởng, người đứng đầu các cơ quan liên quan phải có văn bản chính thức trong 5 ngày làm việc để trả lời các ý kiến, vướng mắc của doanh nghiệp. Văn bản trả lời ngoài gửi trực tiếp cho doanh nghiệp, đơn vị có kiến nghị, đồng thời gửi Sở Tài chính để tổng hợp báo cáo lãnh đạo thành phố. Nội dung phải nêu rõ căn cứ, kết quả hoặc hướng xử lý, cơ quan chịu trách nhiệm và thời hạn thực hiện. Cùng với đó, cần tập trung tháo gỡ khó khăn của doanh nghiệp theo từng nhóm vấn đề; giải quyết vướng mắc về đất đai, môi trường, phân định rõ việc giải quyết ngay, việc cần phối hợp và việc phải báo cáo cấp trên. Chính quyền tăng cường kết nối với các hội, hiệp hội doanh nghiệp để nắm bắt sớm khó khăn của cộng đồng doanh nghiệp và phản hồi kịp thời.
