Tỉnh Tuyên Quang có 121 xã thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó, có 570 thôn đặc biệt khó khăn. Những năm qua, thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỉnh Tuyên Quang đã thực hiện 10 dự án và 13 tiểu dự án. Đặc biệt, trong giai đoạn 2021-2023, toàn tỉnh có 121/138 xã được thụ hưởng nhiều chính sách từ các dự án. Đây là nguồn hỗ trợ quan trọng, thúc đẩy phát triển toàn diện đời sống đồng bào dân tộc thiểu số.
Thực hiện Nghị quyết số 55/NQ-HĐND ngày 20/11/2020 của Hội đồng nhân dân tỉnh về Đề án bê-tông hóa đường giao thông nông thôn và xây dựng cầu trên đường giao thông nông thôn, đến năm 2023 đã thực hiện hoàn thành 708,78/1.080 km
đường giao thông nông thôn, đạt 65,63% theo kế hoạch; xây dựng hoàn thành 116/200 cầu, đạt 58% kế hoạch. Năm 2024, tỉnh tiếp tục chỉ đạo các sở, ngành chức năng, UBND các huyện, thành phố đẩy mạnh thực hiện đầu tư xây dựng cầu, đường giao thông nông thôn. Chính quyền cơ sở đẩy mạnh thực hiện công tác tuyên truyền, vận động nhân dân tự nguyện giải phóng mặt bằng phạm vi xây dựng đường, cầu, đường dẫn hai đầu cầu và đường kết nối; tự nguyện đóng góp ngày công lao động, vật tư, vật liệu để phấn đấu hoàn thành 192,1 km đường giao thông nông thôn theo kế hoạch (đường thôn 63,9 km, đường nội đồng 128,2 km); đầu tư xây dựng 45 cầu trên đường giao thông nông thôn. Tiếp tục hỗ trợ thực hiện chương trình hóa kênh mương, từ 2019-2023 đã hoàn thành đưa vào sử dụng 699,24 km kênh mương bằng cấu kiện kênh bê-tông đúc sẵn; tổng kinh phí thực hiện 626.349,44 triệu đồng...
Để giải quyết tình trạng thiếu nước sinh hoạt ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, thời gian qua, huyện Chiêm Hóa đã triển khai kịp thời, hiệu quả chính sách hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán thuộc Dự án 1, Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; qua đó, người dân được tiếp cận nguồn nước sạch, hợp vệ sinh và nâng cao chất lượng cuộc sống. Nhờ đó, đến nay toàn huyện đã có 1.943 hộ nghèo là đồng bào dân tộc thiểu số được hỗ trợ téc đựng nước phục vụ sinh hoạt, với tổng số tiền gần 5,8 tỷ đồng.
Trong giai đoạn 2019-2024, để đầu tư, nâng cấp hệ thống lưới điện nông thôn trên địa bàn tỉnh đã huy động 1.080 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách nhà nước là 195,6 tỷ đồng, ngân sách địa phương là 42,8 tỷ đồng, vốn ngoài ngân sách 841,6 tỷ đồng... Đối với dự án Cấp điện nông thôn từ lưới điện quốc gia tỉnh Tuyên Quang đã thực hiện đầu tư xây dựng hoàn thành 22 hạng mục công trình đường dây và trạm biến áp cấp điện cho hơn 3.700 hộ dân của 59 thôn, bản. Hệ thống điện trên địa bàn tỉnh được đầu tư xây dựng cơ bản hoàn thiện, đồng bộ, đáp ứng nhu cầu sử dụng điện phục vụ sản xuất, kinh doanh, sinh hoạt của nhân dân, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng-an ninh của địa phương; đến nay tỷ lệ hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia trên địa bàn tỉnh đạt 99,9%, tăng 1,06% so với năm 2019.
Để bảo đảm các nguồn lực chăm lo đời sống đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh, đến tháng 5/2024, toàn tỉnh Tuyên Quang đã giải ngân từ Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi hơn 1.132 tỷ đồng, đạt 51%. Từ nguồn vốn được giao, tỉnh đã hỗ trợ đầu tư xây dựng 570 công trình hạ tầng phục vụ sản xuất, trao đổi hàng hóa, sinh hoạt của nhân dân. Cũng từ nguồn vốn Chương trình, tỉnh Tuyên Quang đã hỗ trợ nhà ở cho 1.276 hộ, hỗ trợ chuyển đổi nghề cho 1.978 hộ, hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán cho 3.517 hộ… 100% các xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số có đường ô-tô đến trung tâm xã; tỷ lệ hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia và nguồn điện khác đạt 99,9%. Từ khi triển khai Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỷ lệ hộ nghèo dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh giảm hơn 4%/năm.
Trưởng ban Dân tộc tỉnh Tuyên Quang Ma Quang Hiếu cho biết: Đồng bào các dân tộc thiểu số đã tích cực tham gia thực hiện các chương trình xây dựng đường giao thông nông thôn do tỉnh phát động, thông qua hình thức tự nguyện hiến đất, trực tiếp đóng góp hàng nghìn ngày công, vật liệu để làm đường
bê-tông nông thôn trên tinh thần tự giác, trách nhiệm; nâng số xã có đường ô-tô đến trung tâm được nhựa hóa hoặc bê-tông hóa từ 134 xã năm 2019 lên 138 xã vào năm 2024, đạt 100%; nâng tỷ lệ số thôn, bản có đường ô-tô đến trung tâm từ 99,81% năm 2019 lên 99,94% vào cuối năm 2023; phấn đấu đến hết năm 2024, sẽ có 100% số thôn có đường ô-tô đến trung tâm.
Từ Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2021-2025, cơ sở hạ tầng nông thôn miền núi được đầu tư xây dựng cơ bản, nhiều công trình giao thông, công trình nước sinh hoạt, công trình thủy lợi và một số công trình khác được xây dựng. Nhiều hộ được hỗ trợ đất sản xuất, hỗ trợ chuyển đổi nghề, hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán... ■
