Thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen hết hiệu lực

Ngày 16/7, chuyến tàu cuối cùng chở ngũ cốc của Ukraine theo thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen rời cảng Odessa. Ngày 17/7, Nga tuyên bố thỏa thuận ngũ cốc chấm dứt hiệu lực sau một năm ký kết, trong khi LHQ và các bên liên quan nỗ lực tìm cách khôi phục thỏa thuận.
Chuyến tàu cuối cùng chở ngũ cốc của Ukraine rời cảng Odessa. Ảnh: CNN
Chuyến tàu cuối cùng chở ngũ cốc của Ukraine rời cảng Odessa. Ảnh: CNN

Nga chấm dứt thỏa thuận

Người phát ngôn Điện Kremlin, Dmitry Peskov thông báo, Nga chấm dứt Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen ngay khi thỏa thuận này hết hiệu lực ngày 17/7. Ông Peskov nêu rõ, như Tổng thống Nga đã tuyên bố trước đó, thỏa thuận hết hiệu lực ngày 17/7, trong khi phần thỏa thuận liên quan Nga vẫn không được thực hiện. Người phát ngôn Điện Kremlin nhấn mạnh, ngay khi phần liên quan đến Nga được thực hiện, Moscow sẽ lập tức quay trở lại thực hiện thỏa thuận.

Trong khi đó, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết, đã chính thức thông báo cho Thổ Nhĩ Kỳ, Ukraine và LHQ về việc không gia hạn thỏa thuận ngũ cốc. Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov xác nhận phần liên quan Nga hoàn toàn không được thực hiện đối với bất kỳ điều khoản nào trong khi việc vận chuyển lương thực của Ukraine được bảo đảm. Theo ông Lavrov, ngũ cốc từ Ukraine được xuất khẩu không phải sang các nước nghèo nhất mà chủ yếu sang phương Tây.

Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết, các Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ và Nga sẽ thảo luận tìm giải pháp cho thỏa thuận ngũ cốc. Ông Erdogan tin tưởng Tổng thống Nga Vladimir Putin muốn duy trì thỏa thuận này, đồng thời tuyên bố sau chuyến thăm các nước vùng Vịnh, ông sẽ có cuộc thảo luận với Tổng thống Putin. Hai bên dự kiến bàn về cách thức xúc tiến việc vận chuyển phân bón và ngũ cốc của Nga. Theo kế hoạch, hai nhà lãnh đạo này sẽ gặp nhau tại Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng 8.

Tháng 7/2022, LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ đứng ra làm trung gian cho thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen. Trong khuôn khổ sáng kiến, Nga và LHQ đã ký bản ghi nhớ về việc tạo điều kiện cung cấp các sản phẩm nông nghiệp và phân bón của Nga ra thị trường thế giới, trong khi Ukraine ký thỏa thuận với Thổ Nhĩ Kỳ và LHQ về xuất khẩu thực phẩm và phân bón an toàn từ Ukraine qua Biển Đen. Thỏa thuận đã được gia hạn ba lần và hết hiệu lực ngày 17/7.

Biếm họa: SHADI GHANIM

Biếm họa: SHADI GHANIM

Kêu gọi đối thoại khôi phục thỏa thuận

Đại hội đồng LHQ kêu gọi các bên liên quan tiến hành đối thoại để khôi phục thỏa thuận Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen. Chủ tịch Đại hội đồng LHQ Csaba Korosi cho rằng, dù các thách thức rất phức tạp song không phải không thể tháo gỡ. Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres bày tỏ lấy làm tiếc về việc thỏa thuận ngũ cốc không được gia hạn, có nguy cơ ảnh hưởng tới hàng triệu người và giá lương thực trên thế giới. Người đứng đầu tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh nêu rõ, trong bối cảnh sản xuất lương thực trên thế giới bị gián đoạn bởi xung đột, biến đổi khí hậu, giá năng lượng và các yếu tố khác, các thỏa thuận như Sáng kiến ngũ cốc Biển Đen đã góp phần giúp hạ giá lương thực. Ông Guterres khẳng định, LHQ sẽ tiếp tục các nỗ lực để thỏa thuận này sớm được nối lại.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố Kiev sẵn sàng tiếp tục xuất khẩu ngũ cốc, nhấn mạnh cần nỗ lực duy trì sử dụng hành lang xuất khẩu ngũ cốc qua Biển Đen sau khi Nga ngừng tham gia thỏa thuận. Theo ông Zelensky, các doanh nghiệp, chủ tàu đều khẳng định sẵn sàng cung cấp ngũ cốc nếu Ukraine và Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục cho phép. Tổng thống Ukraine đã chỉ thị Bộ Ngoại giao nước này chuẩn bị một thư gửi chính thức tới LHQ và Thổ Nhĩ Kỳ xem liệu các bên có sẵn sàng duy trì sáng kiến ngũ cốc hay không.

Trong khi đó, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Italia Antonio Tajani bày tỏ lo ngại trước việc thỏa thuận ngũ cốc chấm dứt hiệu lực, đồng thời cho biết, nước này và các đối tác quốc tế đang nỗ lực tìm các giải pháp thay thế. Phó Thủ tướng Tajani cho rằng, việc thiếu lương thực ở châu Phi sẽ ảnh hưởng tất cả các nước. Vấn đề này sẽ được giải quyết tại hội nghị cấp cao về an ninh lương thực được tổ chức cuối tháng 7/2023 ở thủ đô Rome của Italia.

Có thể bạn quan tâm

Châu Phi ứng phó với “siêu El Nino”. Ảnh: REUTERS

Châu Phi ứng phó với “siêu El Nino”

Theo Reuters, một đợt “siêu El Nino” sắp diễn ra với các hình thái thời tiết cực đoan, dự báo có thể khiến nền kinh tế các nước châu Phi thiệt hại từ 10 đến 20 tỷ USD, đồng thời gia tăng nguy cơ di cư quy mô lớn khỏi những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề.

Giám định ADN xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Trung tâm giám định ADN (Viện Sinh học). Ảnh: LÊ MINH

Phát huy thành tựu hợp tác quốc tế về khoa học

Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST) đã từng bước làm chủ thành công quy trình giám định ADN thế hệ mới (NGS-SNP), mang lại bước tiến đột phá nhằm xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Việt Nam. Thành tựu khẳng định vị thế khoa học của đất nước và mở rộng cánh cửa cho các dự án hợp tác quốc tế quan trọng.

Biếm họa: DAVE GRANDLUND

Những con số ám ảnh

Ít nhất 300 trẻ em thiệt mạng tại Dải Gaza trong 300 ngày, kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn giữa phong trào Hamas và quân đội Israel chính thức có hiệu lực vào tháng 10/2025. Những con số gây ám ảnh đã được Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF) đưa ra trong báo cáo cuối tuần trước.

Hàng loạt chiến dịch truy quét các đối tượng liên quan IS đã được thực hiện thời gian qua. Ảnh: REUTERS

Thổ Nhĩ Kỳ siết chặt vòng vây IS

Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS), với hàng loạt cuộc truy quét quy mô lớn trên phạm vi toàn quốc thời gian gần đây. Các động thái này phản ánh quyết tâm của Ankara trong việc ngăn chặn nguy cơ khủng bố và triệt phá mạng lưới tài chính của tổ chức khủng bố khét tiếng.

Học sinh Thái Lan động viên lẫn nhau sau biến cố. Ảnh: THE NATIONE

Thái Lan bảo vệ trẻ em trước bạo lực súng đạn

Sau vụ xả súng tại Trường Debsirin Nonthaburi khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương, Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy xây dựng “Tiêu chuẩn an toàn trường học quốc gia” trong vòng 90 ngày. Kế hoạch tập trung vào tăng cường sàng lọc sức khỏe tâm thần, phòng chống tình trạng bắt nạt, kiểm soát vũ khí và các vật dụng bị cấm trong trường học.

Tây Ban Nha cũng cam kết đưa trẻ em Maroc về nước an toàn. Ảnh: REUTERS

Maroc cam kết hồi hương trẻ vị thành niên

Trước sức ép của chính quyền Tây Ban Nha, Chính phủ Maroc mới đây đã tái khẳng định sự sẵn sàng hợp tác với Tây Ban Nha và các đối tác châu Âu để tạo điều kiện hồi hương các trẻ vị thành niên Maroc không có người đi kèm đồng thời cho rằng, những rào cản pháp lý và thủ tục hành chính tại châu Âu, chứ không phải sự thiếu hợp tác của Rabat, mới là nguyên nhân chính cản trở quá trình này.

 Cảnh sát Tây Ban Nha sẵn sàng hành động nếu tình hình chuyển biến xấu. Ảnh: GETTY

Tây Ban Nha và Italy căng thẳng về kiểm soát biên giới

Tây Ban Nha tuyên bố khôi phục kiểm soát biên giới nội địa đối với du khách từ Italy để đáp trả việc Italia trước đó thực hiện biện pháp tương tự. Căng thẳng gia tăng sau khi hàng chục nghìn người di cư vượt biên từ Maroc vào vùng lãnh thổ Ceuta của Tây Ban Nha ở Bắc Phi. Vụ việc cũng đẩy Liên minh châu Âu (EU) vào cuộc tranh luận gay gắt về người nhập cư.

Tàu Iran trúng đòn tấn công của Ukraine trên biển Caspi. Ảnh: RUSPHOTOBANK

Nguy cơ xuất hiện “mặt trận” mới trên biển Caspi

Cuộc tấn công của Ukraine vào tàu Iran trên biển Caspi không chỉ làm gia tăng căng thẳng giữa hai quốc gia này mà còn là bước leo thang mới của cuộc xung đột quân sự Ukraine - Nga, đồng thời dấy lên lo ngại vùng biển chiến lược này trở thành điểm nóng mới tại khu vực cũng như trên thế giới.

Bên ngoài trụ sở UBS ở Mỹ. Ảnh: REUTERS

“Tuýt còi” tội phạm tài chính

Nhiều cơ quan quản lý của Mỹ đã công bố các khoản phạt đối với chi nhánh tại Mỹ của Tập đoàn tài chính đa quốc gia UBS, do không tuân thủ các quy định về phòng, chống rửa tiền. Động thái được xem là “hồi chuông cảnh cáo” đối với tội phạm tài chính khi hoạt động này có tính chất ngày càng tinh vi, phức tạp.

Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki trao Huân chương Mặt trời mọc có tia sáng vàng và nơ thắt hoa hồng cho PGS, TS Nguyễn Thị Bích Hà.

Một đời đi cùng tiếng Nhật

Mỗi chặng đường phát triển của quan hệ Việt Nam - Nhật Bản đều có dấu ấn thầm lặng của những người đưa hai dân tộc đến gần nhau hơn. PGS, TS Nguyễn Thị Bích Hà, nguyên Trưởng khoa Tiếng Nhật, Trường đại học Ngoại thương, là một trong số đó.

Người dân Italy giải nhiệt tại vòi phun nước công cộng. Ảnh: GETTYIMAGES

Nắng nóng, cháy rừng hoành hành ở Mỹ, châu Âu

Nắng nóng gay gắt tại nhiều quốc gia châu Âu gây thiệt hại nặng nề về kinh tế, hạ tầng năng lượng đồng thời đe dọa trực tiếp đến sức khỏe người dân. Trong khi đó, Mỹ đang căng mình ứng phó các đám cháy rừng bùng phát.

Lễ thượng cờ ASEAN diễn ra tại Thủ đô Hà Nội. Ảnh: TRẦN THÀNH

Duy trì môi trường hòa bình, ổn định

Trong những năm qua, các kênh đối ngoại đa phương đã gặt hái nhiều dấu ấn. Việt Nam đã tham gia hơn 70 tổ chức và diễn đàn đa phương quan trọng, đảm nhiệm thành công nhiều trọng trách tại LHQ, Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và nhiều cơ chế hợp tác khu vực, liên khu vực khác.

Biếm họa: PIET

Lộ trình lịch sử cho hòa bình

“Giờ là lúc thực hiện những gì đã đạt thỏa thuận, chứ không phải hoài nghi, hay hành động phá hoại”, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres phát biểu ý kiến như vậy ngay sau khi Hội đồng Hòa bình công bố lộ trình 15 điểm nhằm triển khai thỏa thuận hòa bình tại Dải Gaza.

Cảnh sát Mỹ bảo vệ an ninh tại một địa điểm diễn ra World Cup. Ảnh: GETTY

Cuộc chiến chống buôn người tại Mỹ

Ngày 29/7, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) cho hay, các cơ quan thực thi pháp luật nước này đã bắt giữ gần 1.000 nghi phạm liên quan hoạt động buôn người trong thời gian diễn ra World Cup 2026. Đây được xem là một trong những chiến dịch chống buôn người lớn nhất từng được triển khai tại Mỹ trong khuôn khổ một sự kiện thể thao quốc tế.

Biếm họa: VASCO GARGALO

Phép thử với EU

Vấn đề người di cư tiếp tục gây sức ép với Liên minh châu Âu (EU) sau cuộc vượt biển của hàng nghìn người Morocco sang thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha. Hiện tượng này đã bộc lộ những bất đồng của EU, đồng thời được xem là phép thử đối với sự đoàn kết của khối.

Một phiên giao dịch trên thị trường chứng khoán Mỹ. Ảnh: CNN

Chứng khoán Mỹ giảm mạnh

Chứng khoán Mỹ lao dốc khi lợi suất trái phiếu tăng vọt sau quyết định giữ nguyên lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), trong khi giá dầu tăng mạnh càng làm dấy lên lo ngại về lạm phát.

Trụ sở chính của FED tại Washington D.C. Ảnh: THE STRAITS TIMES

FED giữ nguyên lãi suất giữa áp lực lạm phát

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) quyết định giữ nguyên lãi suất cơ bản tháng thứ 7 liên tiếp, bất chấp những lo ngại về lạm phát kéo dài. Quyết định được FED đưa ra trong bối cảnh nền kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm lại trong quý II.

Cảnh sát Thái Lan triệt phá một ổ nhóm lừa đảo trực tuyến. Ảnh: GETTY IMAGES

Cảnh báo đỏ về nạn lừa đảo trực tuyến

Một mẩu tin tuyển dụng có thể che giấu cả một mạng lưới tội phạm. Một cú nhấp chuột có thể dẫn đến một cơn ác mộng. Mỗi năm, hàng trăm nghìn người bị buôn bán với lời hứa về công việc ở nước ngoài, để rồi bị giam giữ, ép buộc tham gia hoạt động lừa đảo trực tuyến. Đây là “cảnh báo đỏ” của Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) về “ngành công nghiệp tội phạm” trị giá hàng tỷ USD đang nổi lên nhanh chóng, biến người tìm việc thành tội phạm mạng.

Tổng Thư ký LHQ sắp mãn nhiệm Antonio Guterres. Ảnh: CNBC

Cuộc đua vào “ghế nóng” Liên hợp quốc

Tiến trình bầu chọn Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) nhiệm kỳ 2027-2032 đang nóng dần lên khi Hội đồng Bảo an (HĐBA) bắt đầu các cuộc bỏ phiếu đầu tiên vào ngày 30/7 nhằm lựa chọn người kế nhiệm ông Antonio Guterres từ đầu năm tới.

Các học viên trẻ luyện tập tại Học viện Bola Pra Frente. Ảnh: REUTERS

Mở lối cho giấc mơ bóng đá

Hành trình ấn tượng của đội tuyển Cape Verde tại kỳ World Cup đầu tiên trong lịch sử không chỉ mang về niềm tự hào dân tộc mà còn thắp lên kỳ vọng về một tương lai tươi sáng cho nền bóng đá của quốc đảo Tây Phi này.

Hình minh họa tàu chở hàng chạy bằng năng lượng gió. Ảnh: VELA

Hướng đi mới cho vận tải biển

Tàu chở hàng chạy hoàn toàn bằng năng lượng gió do Công ty vận tải biển Vela (Pháp) phát triển có khả năng rút ngắn thời gian vận chuyển xuyên Đại Tây Dương, giảm tới 96% lượng khí thải carbon so tàu container truyền thống, hướng tới một mô hình logistics xanh và bền vững.