Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Thi sĩ Đinh Minh Thiện vừa trình làng tập thơ thứ tư: “Bản giao hưởng tháng Tư” (NXB Hội Nhà văn). Ở tập thơ này, nhãn quan của một họa sĩ đối thoại không hồi kết với chiều sâu tĩnh tại của một tâm hồn hướng Phật.

Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Tập thơ gồm 57 bài thơ, trải dài từ những dải màu ký ức đến bản giao hưởng nội tâm. Bạn đọc theo dõi các tập thơ trước của Đinh Minh Thiện dễ nhận thấy sự nhất quán. Nếu “Ru sương” và “Vũ khúc mưa” là những rung cảm tinh khôi về thiên nhiên và tình yêu, “Ngày thổ cẩm” là sự dấn thân vào những vỉa tầng văn hóa vùng cao, thì đến “Bản giao hưởng tháng Tư”, thi sĩ đã thực hiện một cuộc "nội soi" bản thể.

Không còn chỉ là "tả" hay "kể", lần này, người đọc thấy sự pha trộn giữa cái lạnh lùng, chính xác của toán học với cái rực rỡ nhưng góc cạnh của hội họa, và bao trùm lên tất cả là tinh thần Phật giáo nhuần nhị. Là một người cầm cọ, Đinh Minh Thiện mang tư duy tạo hình vào trong câu chữ. Bạn đọc bắt gặp những bảng màu không tĩnh tại: Một "bình minh tím bầm", một "hoàng hôn chín muỗm" hay "ánh sáng ướt mặn". Thi sĩ "tái cấu trúc" hiện thực bằng cách cắt lớp không gian khiến những hình ảnh quen thuộc trở nên lạ lẫm: “Mặt biển cong gù như vung nồi/Mặt trời tuột ra từ lòng biển/Nhoi lên ngơ ngác…” (Mặt trời). Hành động "vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da" có lẽ là quan điểm rõ nét nhất tác giả khi dùng nỗi đau và sự trải nghiệm làm chất liệu để tạc nên hình hài của cái đẹp.

Nếu hội họa là cái vỏ rực rỡ, thì triết lý Phật giáo là trục xương sống tạo nên độ trầm cho tập thơ. Đinh Minh Thiện không dụng công dùng từ ngữ nhà Phật, nhưng tinh thần hướng Phật lại thấm trong những ý thơ. Bài thơ chủ đề “Bản giao hưởng tháng Tư” như lóe lên sự tỉnh thức: “Tiếng chim thánh thiện đánh thức lục căn/Bảo giao hưởng vĩ đại của tạo hóa/Chủ bầu trời…” (Bản giao hưởng tháng tư). Trước tiếng chim hót - biểu tượng của sự lương thiện, cứu rỗi và tự do tuyệt đối, thi sĩ bỗng thấy mình nhỏ bé. Khoảnh khắc "Tôi đốn ngộ" chính là lúc cái "Tôi" bản ngã tan chảy vào cái "Ta" vĩ đại của tạo hóa.

Dù bay bổng trong những cấu trúc lý tính hay tâm linh, thơ Đinh Minh Thiện cuối cùng vẫn hạ cánh xuống mảnh đất nguồn cội. Đó là tiếng vọng da diết từ đất đai và nguồn cội, từ "Cánh đồng phèn", "Mùa gặt", hay sự khắc khoải về mẹ. Hình ảnh người mẹ trong thơ Đinh Minh Thiện mang vẻ đẹp của một tượng đài lao khổ: "Mẹ cõng nửa vòm trời đi tảo mộ".

Đất đai ở đây không chỉ là địa lý, nó là di sản, là nơi "Hạt nào là thịt xương cha mẹ mình". Mạch ngầm phù sa ấy đã nuôi dưỡng bản tính lương thiện. “Bản giao hưởng tháng Tư” không chỉ là âm thanh của mùa xuân chuyển mình sang hạ, mà là tiếng lòng của một người con luôn hướng về cội rễ. Đất đai trong thơ Đinh Minh Thiện không chỉ là địa lý, mà là những thực địa tầng sâu cho linh hồn tìm về sau những cuộc lữ hành mệt mỏi. Tiếng vọng ấy vừa da diết, vừa kiêu hãnh, tạo nên một dấu ấn nhân văn trong lòng độc giả.

“Bản giao hưởng tháng Tư” có những âm thanh vang dội của các giác quan, có cả sự lặng im sấm sét của một tâm hồn đang trên đường hướng đạo, đi tìm sự bất tử trong cái hữu hạn của nhân gian...

Có thể bạn quan tâm

Chắt từ máu và hoa

Chắt từ máu và hoa

Nhà văn Phạm Việt Long trực tiếp ra chiến trường nhận nhiệm vụ vào những năm ác liệt nhất, những năm bắt đầu tổng tiến công Mậu Thân 1968. Nơi ông đến: Chiến trường Nam Trung Bộ cũng là một trong những mặt trận gian khó nhất.

Thức tỉnh những tình cảm thiện lương

Thức tỉnh những tình cảm thiện lương

Gần đây tôi nhận được cuốn sách mới nhất của Thụy Anh có tựa đề “Mắt trố” (truyện dài, NXB Trẻ 2026), tôi đã say sưa đọc 80 trang sách của Thụy Anh rồi hân hoan gấp lại trang cuối cùng với một tâm trạng hy vọng sẽ còn được đọc tiếp nữa!

Nhặt từ sách

Nhặt từ sách

“Kẻ sĩ ra làm quan hành chính có phải chỉ ung dung ở chốn miếu đường, bàn bạc văn nhã và tỏ ra đức vọng thôi đâu?

Ta sẽ khác đi, khi đọc Haruki Murakami

Ta sẽ khác đi, khi đọc Haruki Murakami

Thế giới thì trôi đi nhưng những câu chuyện sẽ lưu lại. Mỗi truyện ngắn trong tác phẩm “Ngôi thứ nhất số ít” (NXB Phụ Nữ Việt Nam) của Haruki Murakami sẽ là một lát cắt của thế giới.

Nhặt từ sách

Nhặt từ sách

“Các thuật toán (truyền thông mạng xã hội) đã tiêu giảm nhiều mặt cảm xúc của con người - ghét, yêu, phẫn nộ, vui mừng, bối rối - thành một danh mục duy nhất: Tương tác.

Tìm dấu xưa trí tuệ nước Nam

Tìm dấu xưa trí tuệ nước Nam

Cuốn sách “Lược sử khoa học và kỹ thuật Việt Nam tiền hiện đại” của nhóm tác giả Trần Trọng Dương, Phạm Vũ Lộc và Nguyễn Ngọc Phương Đông vừa được NXB Đại học Sư phạm (Hà Nội) ấn hành, đã gợi nên một mạch trầm sâu lắng.

Thêm lý giải về lo âu

Thêm lý giải về lo âu

Nhận diện được khủng hoảng hiện sinh của con người thời đại mới, nhà văn Phùng Văn Khai đã lựa chọn trực tiếp lý giải những lo âu, ám ảnh đồng thời đưa ra lối thoát cho con người thông qua bộ đôi tiểu thuyết “Hư thực” và “Hồ đồ” (NXB Văn học).

Một tiến trình độc đáo

Một tiến trình độc đáo

Sau 12 năm tập hợp, biên soạn và tuyển chọn, nhà văn Lê Quang Trang và nhà văn Trần Thị Thắng đã hoàn thành tập sách “Văn học giải phóng miền Nam Việt Nam: Một tiến trình độc đáo” (NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh).

Những câu thơ lay gọi

Những câu thơ lay gọi

Quê hương bắt đầu từ mùi điền dã hoai nồng, thấm thía vào máu thịt, khiến kẻ thiên di dù đi đến chân trời viễn mộng nào cũng thấy tâm hồn mình chơi vơi thiếu vắng một khoảng bình yên. Mỗi tấc đất ta đi qua đều viết nên một trang sử của tâm trạng, nơi cái bình thường nhất khi xa lại trở nên bồi hồi.

Lời cảnh tỉnh từ “Lớp học cuối cùng”

Lời cảnh tỉnh từ “Lớp học cuối cùng”

Trong thời đại hiện nay, trí tuệ nhân tạo được hứa hẹn sẽ cách mạng hóa giáo dục vì sở hữu rất nhiều ưu thế. Đi đến đâu cũng nghe người ta nhắc về sự thông minh, tiện lợi, độ lan tỏa của AI.

Những bài học không bao giờ cũ

Những bài học không bao giờ cũ

Giữa bộn bề công việc - Nguyễn Văn Mạnh là Trưởng Ban biên tập tạp chí Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam, vậy mà chỉ trong hai năm Nguyễn Văn Mạnh công bố ba tác phẩm: “Miền hoa phượng” - Thơ, NXB Văn học; “Dấu thời gian” - Thơ, NXB Hội nhà văn; “Theo dấu chân cuộc sống” - Tuyển tập phóng sự và bút ký báo chí, NXB Hội nhà văn.

Thương những phận đời trên dòng thác

Thương những phận đời trên dòng thác

Tập truyện ngắn “Bể người thăm thẳm” (NXB Hội Nhà văn) của nhà văn Nguyễn Thị Lê Na chứa gần 10 truyện ngắn. Mỗi truyện ngắn tập trung vào một nội dung, điểm chung là đều xoáy vào những bi kịch, tổn thương, trăn trở của con người, đặc biệt là số phận những nhân vật nữ luôn tự ý thức về bản thân và khát khao hạnh phúc.

Câu chuyện của ký ức và cảm xúc

Câu chuyện của ký ức và cảm xúc

Nhà thơ Hoàng Anh Tuấn vừa tái ngộ độc giả bằng tập tản văn “Về nghe hoa hòe kể chuyện”, do NXB Kim Đồng phát hành. Với 20 bài tản văn và gần 200 trang giấy in, Hoàng Anh Tuấn chứng tỏ mình là người kể chuyện duyên dáng.

Hành trình để nhớ, để yêu

Hành trình để nhớ, để yêu

Nhà thơ Phan Hoàng vừa ra tuyển tập “Theo dấu bụi vàng tích Việt” (NXB Hội nhà văn), tập hợp nhiều bài ký giúp người đọc bước vào cuộc hành trình trên cả chiều dài lịch sử và không gian đất nước.

Không thể chấp nhận mãi sự tụt hậu

Không thể chấp nhận mãi sự tụt hậu

“Trí tuệ thực sự không phải là biết những điều người khác không biết, mà là khả năng diễn đạt những điều khó nhất bằng ngôn ngữ chạm đến trái tim của mọi người”.

Còn chút phong hương

Còn chút phong hương

Hơn 250 trang sách trong tập “Còn chút phong hương” (tập ký sự và tạp bút của Yên Mã Sơn, NXB Thuận Hóa), người đọc nghe nồng nàn dư vị, của trời đất và con người quê hương đất nước, của một thời phôi pha.

Chuyện của một nhà văn yêu màu xanh

Chuyện của một nhà văn yêu màu xanh

Trong tác phẩm văn xuôi thứ năm của mình - “Chuyện cây chuyện đời” (NXB Văn học và Công ty Văn hóa Đông Tây, 2025), nhà văn Trần Thùy Linh vẫn chính bút nghề nghiệp chính chị là một họa sĩ.

“Nhân duyên” của minh triết

“Nhân duyên” của minh triết

Tập thơ “Nhân duyên” của Đại tá, nhà báo Nguyễn Kiên Thái (NXB Hội Nhà văn, năm 2025) với 160 trang, hơn trăm bài thơ hấp dẫn bạn đọc bởi tính minh triết.

Sử thi, trữ tình với trường ca Thạch Xá

Sử thi, trữ tình với trường ca Thạch Xá

Tác phẩm “Trường ca làng Thạch Xá” có 11 chương và chương kết, với 3.534 chữ trong 18 trang. Yếu tố sử thi trong “Trường ca làng Thạch Xá” nhằm ca ngợi những sự kiện, biến cố lớn lao của làng trong lịch sử dựng làng và giữ làng cùng biết bao thăng trầm với giọng điệu trầm hùng, đậm chất sử thi.

Lời thì thầm sau bão giông

Lời thì thầm sau bão giông

“Có một lòng phố ở trong lòng mình” (NXB Văn học) là cuốn tản văn mới nhất của tác giả Lê Hoài Việt. Câu chữ của Việt trong những bài viết ngắn đầy tính tự sự, tâm tình.

“Xã hội giàn khoan” giữa trùng khơi

“Xã hội giàn khoan” giữa trùng khơi

Nhắc đến Trương Anh Quốc, những ai quan tâm đến văn chương biển đảo hẳn không còn xa lạ bởi anh đã sớm tạo dấu ấn với đề tài này và nhiều lần được vinh danh ở các cuộc thi.

Góc nhìn trẻ thơ đầy sống động

Góc nhìn trẻ thơ đầy sống động

Tiếp nối thành công của mảng sáng tác văn học thiếu nhi với nhiều giải thưởng có giá trị, nhà văn Nguyễn Thu Hằng mới cho ra mắt bạn đọc cuốn sách “Thức dậy với mặt trời” do NXB Kim Đồng phát hành.

Tình ca mùa lá vàng

Tình ca mùa lá vàng

Hà Nội từ lâu đã trở thành nguồn cảm hứng cho bao văn nghệ sĩ. Con phố bóng cây, Hồ Gươm mây trời, hoa sữa ngạt ngào ngạt, hương cốm làng Vòng man mác… Mới đây, bạn đọc có thêm cơ hội đồng hành cùng những xúc cảm ấy qua tập sách “Thu Hà Nội” được NXB Hội Nhà văn ấn hành, Chi hội 1 - Hội Nhà văn Hà Nội tổ chức biên soạn.

Viết sâu về sự tử tế, chân thành

Viết sâu về sự tử tế, chân thành

“Từng gắn bó, từng yêu thương” là tập truyện ngắn mới nhất của tác giả Trần Duy Thành, do NXB Dân trí phát hành. Tập sách có 22 truyện ngắn, được tác giả kể bằng cái nhìn rộng mở, bút lực dồi dào của một cây bút thích trải nghiệm cuộc sống, khám phá nội tâm con người.

Nụ cười hy vọng

Nụ cười hy vọng

“Nụ cười hoa hướng dương” (NXB Hội Nhà văn) của Đào Quốc Vịnh là một tiểu thuyết khiến người ta đọc mà thấy ấm lòng, thương người, và thấu hiểu sâu sắc hơn về thứ ánh sáng nhân văn vẫn le lói trong những thân phận bé nhỏ nhất.