Những ngày này, đội ngũ công nhân đang khẩn trương lu lèn, thảm nhựa tuyến đường dẫn hơn 3 km đấu nối với cầu Gành Hào tại điểm đầu của trục tuyến đông-tây. Đây là một trong ba dự án thành phần của trục tuyến đông-tây, giúp nối liền vùng ven biển của xã Tân Thuận (huyện Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau) với thị trấn biển Gành Hào của huyện Đông Hải (tỉnh Bạc Liêu).
Xóa khoảng cách thành thị với nông thôn
Nếu mọi việc thuận lợi thì cuối tháng 6 này, cầu Gành Hào sẽ hoàn tất để kết thúc dự án, cũng là thời điểm Bạc Liêu và Cà Mau hợp nhất thành tỉnh Cà Mau mới, tạo điều kiện mở rộng không gian phát triển kinh tế vùng ven biển trọng điểm của tỉnh mới.
Chiều dài trục tuyến đông-tây khoảng 67 km từ cửa biển Gành Hào (biển Đông) đến điểm cuối là cửa biển Sông Đốc (biển Tây), con đường nhựa phẳng phiu được thiết kế vận tốc 60 km/giờ đi qua địa phận của 14 đơn vị cấp xã của Cà Mau. Dọc tuyến đường mới này đã bắt đầu hình thành những xóm dân cư mới. Phần nhiều trong số đó là các hộ chuyển nhà từ mé sông lên phần tiếp giáp con lộ, số còn lại từ nơi khác đến mua đất xây dựng nhà, mở rộng cơ sở làm ăn khi biết rõ địa thế giao thông thuận lợi.
Trường hợp của ông Năm Biên (Nguyễn Văn Biên), tại điểm giao cắt sát cầu Kênh Giữa trên trục tuyến đông-tây là một thí dụ. Sau nhiều năm hoạt động thu mua cua biển tại thị trấn Đầm Dơi (huyện Đầm Dơi), đầu năm 2022, gia đình ông Biên có quyết định táo bạo khi chuyển đổi cơ sở kinh doanh sang dọc trục tuyến đông-tây. Đây cũng là thời điểm tuyến đường vừa hoàn thành giai đoạn đầu với hơn 40 km, từ xã Tân Thuận nối liền đến xã Hưng Mỹ của huyện Cái Nước, đấu nối với Quốc lộ 1A qua địa phận tỉnh Cà Mau. “Tôi mua miếng đất chiều ngang 16m, chiều dài 30m hết 600 triệu đồng, rồi chuyển đổi mục đích sử dụng đất để xây dựng nơi ở và nơi kinh doanh, với mặt hàng chủ lực là cua biển. Tuyến đường mới qua nhiều xóm dân cư, làm ăn khá thuận lợi vì thương lái gom cua của người dân dễ dàng, nên mỗi tháng vựa cua nhà tôi bán ra từ 3-6 tấn, gấp gần hai lần so với trước”, ông nói.
Trên con đường mới đông-tây, chúng tôi quan sát có 36 cây cầu được xây dựng mới. Tại mỗi điểm cầu có bốn đường gom hai bên cầu, đấu nối bằng lộ bê-tông với các xóm, ấp vùng canh tác thuần nông và nuôi trồng thủy sản của huyện Đầm Dơi, Cái Nước và Trần Văn Thời. Đây là vùng có nguồn nguyên liệu dồi dào phục vụ cho chế biến, xuất khẩu.
Theo đồng chí Lê Minh Hiền, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện Đầm Dơi, khi có trục tuyến đông-tây, hàng hóa lưu thông thuận lợi hơn trước rất nhiều, nông sản của người dân cũng được tiêu thụ dễ dàng hơn, giá cả cũng tốt hơn, xóa khoảng cách thành thị với vùng nông thôn. “Tại các đường gom, địa phương đầu tư nâng cấp, mở rộng lộ nông thôn giúp người dân đi lại thuận lợi và phục vụ lưu thông hàng hóa. Tuyến đường mới này còn mở ra cơ hội kinh doanh của nhiều ngành nghề gắn kết với nuôi trồng thủy sản, cũng như phục vụ việc kêu gọi đầu tư vào những lĩnh vực có thế mạnh của địa phương, góp phần thúc đẩy phát triển nhiều mặt trong đời sống xã hội”, ông Hiền chia sẻ.
Đường mới mở lối tương lai
Trên trục tuyến đông-tây hiện nay xuất hiện khá nhiều căn nhà mới khang trang, có chỗ riêng để đậu xe bốn bánh. Khá nhiều cơ sở kinh doanh đã đi vào hoạt động, nhất là tại các điểm giao nhau trên tuyến đường này.
Tại điểm cuối là cầu sông Ông Đốc ở miền biển thị trấn Sông Đốc (huyện Trần Văn Thời, tỉnh Cà Mau), xe tải lớn giờ đã xuất hiện tại nhiều điểm tập kết, bốc dỡ hàng hóa, vật tư…
Lưu thông trên tuyến đường mới không bị giới hạn tải trọng, những chiếc xe siêu trường, siêu trọng giúp các doanh nghiệp tại thị trấn biển sầm uất nhất Cà Mau chuyên chở nhiều hàng hóa với chi phí rẻ hơn. Đây là cơ hội gia tăng lợi thế cạnh tranh với hàng hóa cùng ngành ở nhiều vùng, miền trong khu vực và cả nước.
Ông Đặng Lợi, Giám đốc Công ty TNHH Một thành viên Đặng Lợi, chuyên mặt hàng cơ khí, máy chế biến bột cá tại khóm 11 (thị trấn Sông Đốc) tiết lộ: “Bình quân mỗi tháng tôi nhập vào và xuất đi từ 200 đến 400 tấn hàng. Khi chưa có tuyến trục đông-tây, hàng hóa vận chuyển bằng xe tải nhỏ dưới 8 tấn chi phí từ 550 đồng/kg, nhưng nay giảm còn 400 đồng/kg. Chỉ riêng tiền chênh lệch chuyên chở thôi, công ty của tôi tiết kiệm được từ 30 đến 60 triệu đồng mỗi tháng, cả năm thì số tiền tiết kiệm lên đến hàng trăm triệu đồng”.
Theo đồng chí Đỗ Văn Sử, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thị trấn Sông Đốc, trục tuyến đông-tây đưa vào sử dụng đã xóa thế độc đạo tuyến đường tải trọng 8 tấn từ thị trấn Trần Văn Thời về Sông Đốc, góp phần làm lợi trong chuyên chở hàng hóa cho hơn 2.000 doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh và hơn 1.000 tàu khai thác thủy sản xa bờ của địa phương.
Tuy vậy, ở chặng cuối tuyến bên bờ bắc cầu sông Ông Đốc, hiện đường đấu nối dẫn đến cụm công nghiệp Sông Đốc chưa đầy 2 km đang bị vướng tải trọng ngay vị trí cầu Rạch Ruộng. “Chủ trương của tỉnh là nâng cấp đoạn đường nội ô về cụm công nghiệp Sông Đốc không giới hạn tải trọng, nhưng cầu Rạch Ruộng bị giới hạn tải trọng không quá 18 tấn thì xe tải lớn sẽ không chở hàng qua được. Đây là nút thắt giao thông, tuy nhỏ nhưng khá quan trọng, rất mong được lãnh đạo tỉnh quan tâm tháo gỡ giúp địa phương”, ông Sử đề xuất.
Cũng như Cửa Lớn - “Con sông đặc biệt ở Cà Mau”, tuyến trục đông-tây khá đặc biệt và hy hữu, bởi tuyến giao thông này nối từ biển Đông sang biển Tây. Đây cũng là trục tuyến giao thông độc nhất và đầu tiên trên bản đồ hình chữ S nối từ biển Đông sang biển Tây, duy nhất chỉ tỉnh Cà Mau mới có vị trí địa lý giáp hai vùng biển như trên.
Theo Sở Xây dựng tỉnh Cà Mau, toàn trục tuyến đông-tây khoảng 67 km, tổng vốn đầu tư gần 2.150 tỷ đồng, sử dụng vốn ngân sách trung ương hỗ trợ và ngân sách tỉnh trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025, bao gồm ba hạng mục chính: Công trình cầu sông Ông Đốc; tuyến trục đông tây; công trình cầu Gành Hào. Dự án nêu trên thu hồi gần 80 ha đất của hơn 650 hộ dân. Quá trình triển khai dự án rất nhiều khó khăn, bởi vào thời điểm ngay dịch Covid-19 diễn biến phức tạp (giai đoạn 2021-2022), nguồn vật liệu khan hiếm, giá cả tăng cao trong khi thiết kế và thi công trong vùng điều kiện địa chất, địa hình rất phức tạp, nền đất yếu…
Vượt lên những trở ngại ban đầu, toàn dự án đang ở chặng cuối “về đích” khi các hạng mục còn lại của đường đấu nối cầu Gành Hào hoàn thành xong phần láng nhựa. Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Cà Mau Lê Thành Huấn cho biết: “Lãnh đạo cấp ủy, chính quyền và nhân dân các địa phương vùng dự án đi qua rất quan tâm, ủng hộ dự án, tạo điều kiện thuận lợi để thi công. Nhiều hộ dân còn cho sử dụng nước, câu điện thắp sáng, nhưng không lấy tiền, giúp công trình đẩy nhanh tiến độ như kế hoạch đề ra, hoàn thành trong năm 2025”.
Gần bốn năm ròng rã với quyết tâm cao và nhiều kỳ vọng, tuyến trục đông-tây giờ đã thành hình, kết nối hai vùng kinh tế biển quan trọng nhất của tỉnh Cà Mau.
Những ruộng đồng, vuông tôm heo hút vùng thôn quê Cà Mau nay đã có đường băng qua, đấu nối với các đô thị cấp xã, cùng các di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh nổi tiếng của Cà Mau, như: Đầm Thị Tường; Di tích lịch sử địa điểm chiến thắng Đầm Dơi-Cái Nước-Chà Là; Di tích lịch sử quốc gia “Điểm tập kết ra bắc” tại miền biển Sông Đốc…
Đồng chí Phạm Thành Ngại, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau chia sẻ: “Trong tương lai, trục tuyến đông-tây còn đấu nối với đường cao tốc Cà Mau-Đất Mũi, tạo nên trục giao thông liên hoàn, giúp dòng chảy hàng hóa xuyên suốt kết nối các vùng quê Cà Mau với nhiều vùng, miền trong cả nước, tạo động lực rất lớn để tỉnh thu hút, mời gọi đầu tư, thúc đẩy kinh tế-xã hội nơi cực nam Tổ quốc”
