Thành phố Hồ Chí Minh: Khoa học và công nghệ là động lực phát triển kinh tế-xã hội

Đến năm 2030, Thành phố Hồ Chí Minh phấn đấu kinh tế số đóng góp khoảng 40% trong GRDP của thành phố, tỷ trọng đóng góp vào TFP đạt từ 50% trở lên, chi đầu tư cho khoa học và công nghệ đạt bình quân hơn 1%/GRDP trở lên…
Quang cảnh hội thảo.
Quang cảnh hội thảo.

Ngày 30/9, Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức hội thảo khoa học tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 1/11/2012 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về phát triển khoa học và công nghệ phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.

Những năm qua, hoạt động khoa học và công nghệ trên địa bàn thành phố có những bước tiến rõ rệt, từng bước khẳng định vai trò thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, tạo ra nhiều sản phẩm khoa học và công nghệ có tính đột phá trên nhiều lĩnh vực.

Thành quả đó là cơ sở quan trọng góp phần nâng cao chỉ số năng suất yếu tố tổng hợp (TFP) luôn ở mức cao (giai đoạn 2011-2021 đạt trung bình 35,62%), trong đó đóng góp của khoa học và công nghệ vào tăng trưởng TFP là 74%. Cũng trong giai đoạn này, năng suất lao động xã hội của Thành phố Hồ Chí Minh cao hơn 2,7 lần so cả nước, tốc độ tăng năng suất lao động xã hội cao gấp 1,7 lần so cả nước...

Hiện, trên địa bàn thành phố có 236 tổ chức khoa học và công nghệ; 109 trường đại học, cao đẳng; 279 phòng thí nghiệm về các lĩnh vực hóa học, sinh học, xây dựng, y tế, cơ, dược, điện-điện tử; 21.210 cá nhân hoạt động trong lĩnh vực khoa học và công nghệ. Thông qua các hoạt động hỗ trợ nghiên cứu khoa học đã hình thành hơn 135 nhóm nghiên cứu mạnh.

Tuy nhiên, theo ý kiến của các đại biểu, chế độ, chính sách để thúc đẩy khoa học và công nghệ phát triển còn bất cập, hạn chế, chưa đầu tư thích đáng cho hoạt động sáng tạo; còn thiếu những chuyên gia đầu ngành, nhất là trong các lĩnh vực trọng điểm như công nghệ sinh học, công nghệ vi mạch, công nghệ nano, trí tuệ nhân tạo…

Trưng bày các sản phẩm khoa học công nghệ tại Vườn ươm doanh nghiệp công nghệ cao, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.

Trưng bày các sản phẩm khoa học công nghệ tại Vườn ươm doanh nghiệp công nghệ cao, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.

Cùng với đó, cơ sở vật chất phục vụ hoạt động nghiên cứu khoa học và khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, nhất là trong lĩnh vực công nghệ cao, chưa đáp ứng nhu cầu phát triển; thiếu sự liên kết phối hợp trong đào tạo, xây dựng môi trường sinh thái cho giảng dạy, nghiên cứu, đưa ý tưởng vào sản xuất, kinh doanh. Sự phối hợp giữa các cơ quan, ban, ngành trong thúc đẩy hoạt động khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo chưa đồng bộ và chặt chẽ...

Thành phố Hồ Chí Minh đưa ra tầm nhìn đến năm 2030 xây dựng thành phố trở thành đô thị thông minh, thành phố công nghiệp theo hướng hiện đại, giữ vững vai trò “đầu tàu” về kinh tế, đi đầu trong đổi mới sáng tạo.

Theo đó, đến năm 2030, phấn đấu kinh tế số đóng góp khoảng 40% trong GRDP của thành phố, tỷ trọng đóng góp vào TFP đạt từ 50% trở lên, chi đầu tư cho khoa học và công nghệ của xã hội đạt bình quân hơn 1%/GRDP trở lên (trong đó chi cho nghiên cứu và phát triển (R&D) chiếm từ 65% trở lên); tốc độ tăng năng suất lao động xã hội bình quân đạt 7%/năm trở lên.

Đến năm 2030, có 5 tổ chức khoa học và công nghệ được xếp hạng khu vực và thế giới, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt 40% trong tổng số doanh nghiệp, tỷ trọng giao dịch công nghệ từ các viện nghiên cứu, trường đại học đạt hơn 40% trong tổng giao dịch công nghệ có nguồn gốc trong nước; số lượng công bố quốc tế tăng khoảng 2 lần so năm 2020…

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu tham quan gian hàng trưng bày sản phẩm chuyển đổi số tại sự kiện chào mừng Ngày Chuyển đổi số quốc gia năm 2026 do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Hà Linh)

Đổi mới cách hỗ trợ địa phương chuyển đổi số

Năm 2027, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ đổi mới cách hỗ trợ địa phương chuyển đổi số, tập trung giải quyết các bài toán cụ thể của người dân và doanh nghiệp. Những mô hình triển khai thành công sẽ được nhân rộng.

Việt Nam đang đặt mục tiêu nâng cao năng lực tự chủ và làm chủ các công nghệ chiến lược, trong đó có AI. (Ảnh thiết kế có sự hỗ trợ của AI)

Từ xuất khẩu phần mềm đến làm chủ AI: Cần thêm những người dám dấn thân

Từ một quốc gia từng chủ yếu tiếp nhận và ứng dụng công nghệ, Việt Nam đang đặt mục tiêu nâng cao năng lực tự chủ và làm chủ các công nghệ chiến lược. Trong định hướng đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhiều lần nhấn mạnh yêu cầu phát triển công nghệ lõi, đề cao tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám đột phá.

Báo cáo phát triển bền vững 2025-2026 ghi nhận khoảng 81% nhân viên toàn cầu sử dụng AI hằng ngày. (Ảnh: CTV)

Đầu tư vào kỹ năng và AI có trách nhiệm để xây dựng lực lượng lao động bền vững

Báo cáo phát triển bền vững 2025-2026 của ManpowerGroup (có chi nhánh tại Việt Nam) ghi nhận khoảng 81% nhân viên toàn cầu sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hằng ngày, mức giảm 24% tổng lượng phát thải khí nhà kính so với năm 2019 cùng những kết quả mới về phát triển kỹ năng, quy trình tuyển dụng ứng dụng AI.

Đồng chí Nguyễn Hồng Diên, Phó Chủ tịch Quốc hội phát biểu trong chuyến thăm Viettel Tanzania. (Ảnh đơn vị cung cấp)

Halotel 5G thúc đẩy số hóa và hợp tác Việt Nam-Tanzania

Làm việc với Viettel Tanzania (thương hiệu Halotel) trong khuôn khổ chương trình tham dự Đại hội đồng Liên minh Nghị viện Thế giới lần thứ 153 (IPU-153) và các hoạt động song phương tại Tanzania, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên đánh giá cao năng lực hạ tầng và bước tiến công nghệ của doanh nghiệp.

Các tập đoàn, doanh nghiệp Việt Nam như Viettel, FPT, CMC, VNPT, MISA đã chủ động đầu tư mạnh vào AI, triển khai trợ lý ảo, nền tảng phân tích dữ liệu, y tế số, tài chính và logistics thông minh.

Sử dụng AI an toàn, hiệu quả

Việt Nam đã và đang trở thành một quốc gia có số lượng người sử dụng AI ngày càng lớn, cả trong cuộc sống và công việc. Thị trường trong nước ghi nhận mức cải thiện năng suất rõ nét nhờ tác động của AI. Lợi ích của AI ngày càng nổi bật và trở nên thông dụng.

Quang cảnh tọa đàm chuyên gia “Định hình chân dung nhân tài thời đại 4.0” diễn ra chiều 8/10, trong khuôn khổ IECEE 2026. (Ảnh: BUV)

Trí tuệ nhân tạo làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng đối với sinh viên mới tốt nghiệp

Không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn, doanh nghiệp ngày càng chú trọng khả năng ứng dụng công nghệ, giải quyết vấn đề, quản lý thời gian, giao tiếp và thích ứng của sinh viên mới tốt nghiệp. Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) đang bắt đầu làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng ở nhiều vị trí việc làm.

Tiến sĩ Trần Chí Thành phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: Bộ Khoa học và Công nghệ)

Bồi dưỡng nhân lực trẻ đáp ứng yêu cầu phát triển năng lượng nguyên tử

Triển khai dự án điện hạt nhân, nghiên cứu công nghệ lò phản ứng module nhỏ và mở rộng ứng dụng kỹ thuật hạt nhân đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về nguồn nhân lực. Đội ngũ cán bộ trẻ cần được chuẩn bị về chuyên môn, năng lực nghiên cứu và khả năng làm chủ công nghệ để đảm đương những nhiệm vụ mới của ngành năng lượng nguyên tử.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: XUÂN TRƯỜNG)

Góp phần triển khai hiệu quả chiến lược dữ liệu của thành phố Hải Phòng

Chiều 8/10, Sở Khoa học và Công nghệ Hải Phòng tổ chức Hội thảo “Dữ liệu cho AI - Từ nền tảng đến ứng dụng”, nhằm làm rõ phương thức thiết lập các gói dữ liệu thí điểm, khai thác dữ liệu thời gian thực cho hạ tầng cảng biển-logistics-công nghiệp và công bố 3 bài toán công nghệ trọng điểm của thành phố.