Hành trình mạo hiểm tìm cơ hội
Theo AP, phát biểu ý kiến nhân Ngày Quốc tế người di cư, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres nêu rõ, thế giới hiện có hơn 280 triệu người phải rời bỏ đất nước để theo đuổi các mục tiêu tìm cơ hội, tự do và cuộc sống tốt đẹp hơn. Trong báo cáo mới nhất, IOM cũng ước tính, đến hết năm 2020, trên toàn cầu có gần 281 triệu người sống ở một quốc gia không phải là nơi họ sinh ra. Con số này tương đương 3,6% dân số thế giới và gấp ba lần số người di cư năm 1970. IOM dự báo, đến năm 2030, số người di cư trên toàn cầu có thể tới 350 triệu người.
Báo cáo năm 2022 của IOM chỉ rõ số lượng người di cư quốc tế tăng nhanh trong năm thập niên vừa qua. Những yếu tố như xung đột, đại dịch Covid-19, suy thoái kinh tế, thất nghiệp, biến đổi khí hậu... đã thúc đẩy hàng trăm nghìn người rời bỏ quê hương. Trong báo cáo về lao động di cư toàn cầu, ILO ước tính, trong giai đoạn 2017-2019, số lượng lao động di cư ra nước ngoài cũng tăng từ 164 triệu lên 169 triệu người, chiếm 5% lực lượng lao động quốc tế.
Tuy nhiên, lãnh đạo LHQ nhấn mạnh, không phải tất cả người di cư may mắn tìm được cơ hội sau hành trình đầy mạo hiểm. Ông Guterres nêu con số đáng buồn: Trong tám năm qua, ít nhất 51.000 người di cư thiệt mạng và hàng nghìn người mất tích. Báo cáo của IOM cũng cho thấy, tính đến hết tháng 10 vừa qua của năm 2022, hơn 2.830 người chết và mất tích trên tuyến di cư trên Địa Trung Hải. Theo số liệu của Cơ quan bảo vệ biên giới châu Âu (Frontex), chỉ riêng 10 tháng của năm nay, số người di cư chết và mất tích trên đường tìm vào châu Âu là 175.500 người, tăng 73% so cùng kỳ năm 2021 và là mức cao nhất kể từ năm 2016.
Quản lý di cư an toàn và trật tự
Trong thông điệp ngày 18/12, Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres kêu gọi thế giới “làm mọi điều có thể” để giảm thiệt hại về người, coi đó là nghĩa vụ về cả mặt đạo đức và pháp lý. Theo đó, các nỗ lực cần được đẩy mạnh trong tìm kiếm, cứu hộ, chăm sóc y tế, mở rộng và đa dạng hóa các lộ trình di cư bảo đảm quyền con người, tăng đầu tư vào các quốc gia là nơi khởi nguồn của người di cư. Đặc biệt, mục tiêu là bảo đảm di cư là sự lựa chọn, chứ không phải điều bắt buộc.
LHQ nhấn mạnh, người di cư phải được tôn trọng, không bị phân biệt đối xử, bất kể họ di cư vì nguyên nhân nào. Ông Guterres cho rằng, hơn 80% số người di cư một cách hợp pháp, an toàn và có trật tự đã có đóng góp đáng kể và là động lực cho tăng trưởng kinh tế, sự năng động và hiểu biết trên toàn cầu.
Chia sẻ nhận định tích cực về đóng góp của người di cư, trong thông điệp, Tổng Giám đốc IOM Antonio Vitorino mô tả người di cư là “nền tảng của sự phát triển và tiến bộ”. Lãnh đạo IOM nêu rõ: Bất kể điều gì buộc người di cư phải rời quê hương, các quyền của họ đều phải được tôn trọng. Không thể để việc chính trị hóa vấn đề di cư, quan điểm thù địch và chia rẽ khiến chúng ta xa rời những giá trị quan trọng.
Trong khi đó, Tổng Giám đốc ILO Gilbert F.Houngbo lại nhấn mạnh vấn đề bảo vệ quyền của hàng trăm triệu lao động di cư trên toàn cầu. Trong thông điệp, lãnh đạo ILO nêu rõ, không được bảo đảm quyền cơ bản, lao động di cư dễ bị tổn thương, không được đánh giá đúng về đóng góp cho xã hội. Trưởng Phái đoàn IOM tại Việt Nam Park Hyung cũng cho rằng, người di cư thường được gắn với hàm ý tiêu cực, đôi khi bị phủ nhận. Song, dù bị ép buộc hay tự nguyện, người di cư đều mong muốn có cơ hội và đóng góp cho sự phát triển chung.
Nhân Ngày Quốc tế người di cư, LHQ nhắc lại mục tiêu cấp thiết về quản lý hiệu quả tình hình di cư, bảo đảm di cư hợp pháp, an toàn, có trật tự và phát huy những điểm tích cực mà di cư đem lại.
