Trận bán kết 1 của World Cup 2026 giữa Pháp và Tây Ban Nha diễn ra đúng vào ngày Quốc khánh Pháp 14/7 (trận đấu diễn ra vào 2 giờ ngày 15/7 theo giờ Việt Nam). Nếu giành chiến thắng, “Les Bleus” sẽ có lần thứ 3 liên tiếp lọt vào trận đấu cuối cùng của một kỳ World Cup, một thành tích vô tiền khoáng hậu mà ít có đội tuyển nào trên thế giới làm được. Nhân dịp này, phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc trò chuyện với Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Pháp tại Việt Nam Olivier Brochet. Câu chuyện xoay quanh bóng đá và đương nhiên là cả quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai quốc gia.
Phóng viên: Nhiều người đánh giá, Pháp chính là đội chơi ấn tượng nhất kể từ đầu World Cup 2026 đến giờ, đặc biệt là bộ ba Kylian Mbappe (8 bàn), Osmane Dembele (5 bàn) và Michael Olise (6 kiến tạo). Vậy Đại sứ đánh giá như thế nào về màn trình diễn của những “chú gà trống vùng Gaulois”?
Đại sứ Olivier Brochet: Thú thật là tôi không thể theo dõi hết toàn bộ các trận đấu của đội tuyển Pháp trong mùa giải World Cup năm nay, vì lý do khung giờ thi đấu diễn ra tương đối muộn. Nhưng có thể nói, đội tuyển Pháp đã thực sự chơi rất tuyệt vời, cống hiến cho công chúng yêu thích bộ môn thể thao trái bóng tròn những màn thi đấu đẹp mắt.
Mỗi cầu thủ trong đội tuyển đều có những điểm mạnh riêng và tất cả đã tạo nên một tập thể với lối chơi ấn tượng. Là một công dân của nước Pháp, tôi cảm thấy rất tự hào về sự hiện diện của đội tuyển Pháp trong những vòng thi đấu sâu hơn tại mùa giải. Mặt khác, các thành viên trong đội tuyển bóng đá Pháp là những đại diện xuất sắc cho các sắc tộc đang cùng nhau chung sống trên nước Pháp. Điều này làm nên sự đa dạng và sức mạnh. Tôi hy vọng rằng đội tuyển Pháp sẽ đạt thành tích cao nhất có thể tại World Cup 2026.
Phóng viên: Thưa đại sứ, ở Việt Nam đội tuyển Pháp có khá nhiều người hâm mộ. Tuy nhiên, chưa có nhiều cầu thủ và huấn luyện viên Pháp hành nghề tại Việt Nam và ở chiều ngược lại, cũng mới chỉ có một cầu thủ Việt Nam từng chơi ở giải hạng Nhì của Pháp. Vậy theo đại sứ, tiềm năng quan hệ giữa hai nước ở lĩnh vực bóng đá sẽ phát triển ra sao trong thời gian tới?
Đại sứ Olivier Brochet: Tôi cũng mong muốn, trong tương lai sẽ có nhiều chương trình hợp tác hơn nữa trong lĩnh vực bóng đá, vì tôi biết công chúng Việt Nam dành nhiều tình cảm cho bộ môn thể thao này. Tôi cũng xin chân thành cảm ơn sự ủng hộ của người hâm mộ Việt Nam dành cho đội tuyển Pháp.
Quay trở lại câu chuyện hợp tác, Pháp tự hào là quốc gia đứng thứ 5 trên thế giới về số lượng thành tích cao trong lĩnh vực thể thao. Vì vậy, chúng tôi đang đề xuất với Việt Nam có thể đẩy mạnh hơn nữa quan hệ hợp tác song phương với những chương trình hợp tác đào tạo và huấn luyện ngoài bóng đá, có thể như điền kinh, chèo thuyền, bắn súng, đấu kiếm…
Đầu tư cho thế hệ trẻ thông qua rèn luyện thể chất là một trọng tâm trong mối quan hệ hợp tác mới giữa Việt Nam và Pháp, được khơi nguồn từ Thế vận hội Olympic Paris 2024. Chỉ sau chưa đầy hai năm, sáng kiến này đã mang lại những kết quả ấn tượng khi các vận động viên Việt Nam đạt được thành tích xuất sắc tại các đấu trường quốc tế, từ Đại hội Thể thao Đông Nam Á SEA Games đến các kỳ Thế vận hội gần đây. Những tấm huy chương vàng quý giá này là minh chứng rõ nét cho sự hiệu quả trong chương trình hợp tác thể thao giữa hai nước.
Pháp không chỉ chú trọng đào tạo vận động viên đỉnh cao, mà còn hướng tới mục tiêu phổ cập thể thao cho cộng đồng. Bằng cách lan tỏa những mô hình rèn luyện thể chất, thể dục, thể thao trong các trường học, Pháp mong muốn tạo môi trường để giới trẻ phát triển toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần. Đây chính là bệ phóng vững chắc để phát hiện và bồi dưỡng những thế hệ nhà vô địch tài năng cho tương lai.
Phóng viên: Năm 2023 đánh dấu năm đầu tiên hành trình công tác của ông trên cương vị là Đại sứ Cộng hòa Pháp tại Việt Nam và cũng là một cột mốc đặc biệt trong quan hệ ngoại giao Việt Nam-Pháp với nhiều thành tựu quan trọng, chủ yếu tập trung vào việc củng cố và làm sâu sắc hơn mối quan hệ Đối tác chiến lược. Năm 2024 hai nước đã chính thức thống nhất nâng cấp quan hệ lên tầm Đối tác chiến lược toàn diện. Đây là bước tiến vượt bậc, khẳng định vị thế của Pháp là đối tác đặc biệt của Việt Nam tại châu Âu và thế giới. Đại sứ đánh giá như thế nào về quan hệ song phương giữa Việt Nam và Pháp trong 3 năm qua?
Đại sứ Olivier Brochet: Ba năm là khoảng thời gian không quá dài, nhưng Việt Nam đã có sự chuyển mình rõ rệt trong giai đoạn vừa qua với nhịp độ tăng trưởng ấn tượng. Việt Nam gặt hái được nhiều thành tựu trong quan hệ quốc tế, tận dụng được những tiềm lực mà Việt Nam sẵn có, thúc đẩy hữu nghị và hợp tác song phương và đa phương hiệu quả, từ đó nâng tầm vai trò, vị thế và tiếng nói của Việt Nam trong khu vực và trên thế giới.
Việt Nam và Pháp chia sẻ với nhau trong mọi lĩnh vực kể từ những ngày đầu tiên hai nước chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao song phương cách đây hơn 50 năm. Pháp chứng kiến nhiều sự đổi thay tích cực của Việt Nam trong quá trình tái thiết đất nước, bước vào thời kỳ Đổi mới với những khó khăn cho tới ngày hôm nay, khi Việt Nam trở thành thành viên tích cực và có trách nhiệm trong nhiều diễn đàn quốc tế.
Trong ba năm qua, hai nước đã hợp tác một cách hiệu quả, chủ yếu cũng nhờ vào nền tảng quan hệ hữu nghị và hợp tác tốt đẹp giữa hai dân tộc được gìn giữ và vun đắp trong hơn nửa thế kỷ. Quan hệ hai nước đã bước lên một tầm cao mới khi cùng nhau thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện, trong khuôn khổ chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Pháp vào tháng 10/2024.
Đây là cơ sở để Việt Nam và Pháp tiến hành sâu sắc hơn nữa các chương trình, hành động hợp tác trong giai đoạn tiếp theo. Mới tuần trước, ngày 8/7, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung đã có buổi tiếp Tổng Thư ký Bộ châu Âu và Ngoại giao Pháp Martin Briens tại Hà Nội nhằm thúc đẩy quan hệ song phương. Sự kiện tập trung thảo luận việc triển khai Kế hoạch hành động cụ thể để hiện thực hóa Tuyên bố chung về quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Pháp. Kết quả buổi làm việc này chính là bước tiến then chốt, củng cố nền tảng vững chắc cho sự phát triển toàn diện giữa Việt Nam và Pháp trong giai đoạn mới.
Trước đó, chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron diễn ra từ ngày 25-27/5/2025 góp phần củng cố lòng tin chính trị giữa hai quốc gia và tạo ra xung lực mới biến các cam kết chiến lược thành những dự án cụ thể, góp phần vào sự phát triển bền vững của Việt Nam.
Tại các diễn đàn quốc tế, Việt Nam và Pháp chia sẻ với nhau nhiều giá trị chung cùng sự hợp tác mạnh mẽ. Với các vấn đề như chủ nghĩa đa phương, tôn trọng và bảo vệ luật pháp quốc tế, tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của các quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh quốc tế vô cùng bất ổn và khó lường như hiện nay, Pháp và Việt Nam cần phải tăng cường hợp tác chính trị.
Phóng viên: Như Đại sứ vừa chia sẻ, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện đã mở ra triển vọng hợp tác mới cho hai nước. Theo Đại sứ, đâu là lĩnh vực hứa hẹn nhất để làm sâu sắc hơn nữa mối quan hệ Pháp-Việt Nam?
Đại sứ Olivier Brochet: Chúng ta đều có thể thấy, Việt Nam đặt ra các kế hoạch rất tham vọng để phát triển các cơ sở hạ tầng chiến lược, đặc biệt là quá trình chuyển đổi năng lượng, cũng như tăng cường giao thông đô thị thông minh, từ đó góp phần thúc đẩy phát triển bền vững.
Pháp có thế mạnh ở một số lĩnh vực mà Việt Nam quan tâm, cụ thể là chuyển đổi năng lượng để tiến tới khử carbon trong sản xuất điện, dù là năng lượng tái tạo hay là điện hạt nhân, và giao thông vận tải với trọng tâm là đường sắt đô thị và đường sắt kết nối liên vùng.
Ngoài sự hỗ trợ về mặt tài chính và kỹ thuật, Pháp còn hỗ trợ Việt Nam trong công cuộc tiến tới sự quyền tự chủ chiến lược, tức là có khả năng tự sản xuất một cách tự chủ để phục vụ cho sự phát triển của đất nước trong tương lai.
Hội nghị thượng đỉnh Không gian quốc tế sẽ diễn ra vào tháng 9/2026 tới đây không chỉ là sự kiện khoa học đơn thuần, mà còn được kỳ vọng là cột mốc quan trọng để làm nổi bật sự hợp tác sâu rộng giữa Pháp và Việt Nam trong lĩnh vực vũ trụ, tạo tiền đề để tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng công nghệ cao toàn cầu.
Hơn nữa, Việt Nam và Pháp cùng xác định việc giáo dục và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao là bước chuẩn bị cần thiết trong thời kỳ kỷ nguyên mới. Như Tổng thống Macron đã từng phát biểu trong buổi gặp mặt với sinh viên đại học các trường trong khuôn khổ chuyến công tác tại Việt Nam, Pháp luôn mở rộng cánh cửa chào đón các bạn trẻ, học sinh, sinh viên, nghiên cứu sinh đến học tập và nghiên cứu tại Pháp.
Chúng ta có thể vui mừng khi nhìn thấy sự hợp tác hiệu quả trong các lĩnh vực nghiên cứu giữa các phòng thí nghiệm Pháp và Việt Nam trong tất cả các lĩnh vực mà Việt Nam quan tâm hiện nay như chất bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, lượng tử, vũ trụ, hàng không…
Phóng viên: Đại sứ vừa đề cập đến những thành tựu trong lĩnh vực ngoại giao và đối ngoại. Vậy làm thế nào để quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước có thể mang lại lợi ích cụ thể cho người dân, doanh nghiệp và thế hệ trẻ?
Đại sứ Olivier Brochet: Người dân và thanh niên Việt Nam thực sự là trọng tâm trong chính sách hợp tác Pháp-Việt Nam. Phát triển bền vững là một trong những tiêu chí được Liên hợp quốc đề xuất nhằm đem lại cho người dân một điều kiện sống tốt đẹp hơn, thoải mái hơn và có khả năng thích nghi với mọi sự đổi thay.
Đặc biệt, các vấn đề môi trường không chỉ thu hút sự quan tâm của Việt Nam, một quốc gia vốn dĩ thường xuyên chịu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu và thiên tai, mà ngay cả Pháp và nhiều quốc gia châu Âu khác cũng không thể “đứng bên lề” do những tác động của khí hậu mang tính toàn cầu.
Đó là lý do vì sao tôi muốn đề cập đến hợp tác song phương trong lĩnh vực giao thông đô thị thông minh. Tuyến metro (tàu điện ngầm đô thị) số 3 kết nối Nhổn và Ga Hà Nội là một trong những dự án mang đậm dấu ấn hợp tác chiến lược giữa Việt Nam và Pháp. Các đối tác đến từ vùng thủ đô Pháp Ile-de-France có vai trò tư vấn, cung cấp công nghệ và hỗ trợ tài chính, với một mục tiêu cùng Việt Nam đem lại một cuộc sống tiện lợi hơn cho người dân và giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường.
Một lĩnh vực hợp tác nữa giữa Việt Nam và Pháp trong suốt hơn 30 năm qua được đánh giá rất cao bởi giới chuyên môn là sức khỏe-y tế. Hơn 3.000 bác sĩ chuyên khoa Việt Nam đã được đào tạo tại Pháp và quay trở lại trong nước phục vụ người dân. Từ phía Pháp nói riêng và cộng đồng quốc tế nói chung, chúng tôi cũng đánh giá cao những thành tựu phát triển của nền y học Việt Nam trong thời gian qua.
Cuộc sống luôn vận động và luôn thay đổi. Chúng ta phải đối mặt với sự xuất hiện của nhiều căn bệnh mới, dịch bệnh mới, đòi hỏi một sự hợp tác chặt chẽ hơn, hiệu quả hơn nữa giữa hai nước trong lĩnh vực y tế và chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Phóng viên: Đại sứ đã đề cập đến nhiều dự án được triển khai trong khuôn khổ quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện. Nhưng theo Đại sứ, dự án nào minh họa rõ nhất cho sự đóng góp của Pháp đối với sự phát triển của Việt Nam?
Đại sứ Olivier Brochet: Chắc chắn là giao thông vận tải đường sắt đô thị thông minh. Trong khuôn khổ chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Văn phòng hợp tác quốc tế của Công ty đường sắt quốc gia Pháp (SNCF International), Cơ quan phát triển Pháp (AFD) và Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đã có buổi ký kết nhằm hỗ trợ Việt Nam trong việc thiết kế một dự án quan trọng liên quan tới đường sắt tốc độ cao.
Trong khuôn khổ hợp tác, 10 chuyên gia đến từ Cục Đường sắt Việt Nam (VNRA) và Bộ Xây dựng đã tham dự khóa đào tạo tại thủ đô Rabat (Morocco) từ ngày 8-12/6 vừa qua về phát triển hệ thống đường sắt tốc độ cao của Việt Nam.
Cũng sẽ là thiếu sót nếu chúng ta không đề cập tới lĩnh vực chuyển đổi năng lượng, vốn được coi là “đòn bẩy” cho những kế hoạch phát triển đầy tham vọng của Việt Nam. Đặc biệt, trong khuôn khổ Quan hệ đối tác chuyển dịch năng lượng công bằng (JETP), Pháp cam kết hỗ trợ Việt Nam trong việc kiểm soát và khử carbon trong quá trình sản xuất năng lượng, với các gói tín dụng ưu đãi và hỗ trợ kỹ thuật với tổng giá trị khoảng 500 triệu Euro (tương đương hơn 540 triệu USD) do Chính phủ Pháp cung cấp thông qua Cơ quan phát triển Pháp (AFD).
Ngày 10/6, trong khuôn khổ chuyến công tác tại khu vực phía nam, tôi đã có dịp đi thăm trạm biến áp và đường dây truyền tải điện tại Bình Dương, là một trong ba tiểu dự án do Cơ quan phát triển Pháp (AFD) và Tổng công ty Truyền tải điện quốc gia (EVNNPT) ký kết. Các tiểu dự án này nhằm tăng cường tính ổn định của lưới điện và nâng cao hiệu quả vận hành, qua đó đáp ứng nhu cầu cơ sở hạ tầng thiết yếu để duy trì tăng trưởng kinh tế và thúc đẩy quá trình chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam.
Theo tôi, có một lĩnh vực nữa cũng có vai trò quan trọng trong bối cảnh quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Pháp và Việt Nam hiện nay: Đó là hợp tác văn hóa và di sản. Bởi vì đây là một trong những đặc thù của quan hệ song phương Pháp-Việt Nam khi hai nước cùng chia sẻ với nhau nhiều điểm chung trong lịch sử.
Một ví dụ điển hình cho hợp tác văn hóa và di sản là công trình cải tạo cầu Long Biên với nguồn hỗ trợ tài chính không hoàn lại từ Pháp lên tới hơn 700.000 Euro, dự kiến sẽ sớm được thành phố Hà Nội triển khai trong thời gian tới.
Cùng với đó, hành trình từ thủ đô Hà Nội đến vùng núi Điện Biên không đơn thuần là một cung đường địa lý, mà còn là một “chuyến du hành” ngược dòng thời gian về những sự kiện đã định hình nên vận mệnh của cả hai dân tộc. Việc tái hiện và bảo tồn các tuyến đường này không chỉ nhằm mục đích phát triển du lịch, mà còn là cách để thế hệ trẻ nhìn nhận sâu sắc hơn về thông điệp hòa bình và quá trình chuyển biến từ đối đầu sang đối thoại bền vững.
Hợp tác trong lĩnh vực bảo tàng là một trong những điểm sáng giàu giá trị văn hóa trong mối quan hệ Việt Nam và Pháp. Các bảo tàng lớn tại Việt Nam như Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam, Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ và Bảo tàng Đảng Cộng sản Việt Nam đang trong quá trình xây dựng, đã thiết lập mối quan hệ đối tác bền chặt với các đơn vị của Pháp. Sự hợp tác này nhằm thúc đẩy bảo quản hiệu quả hơn các kho tàng di sản quý giá và tăng cường sự thấu hiểu hơn về dòng chảy lịch sử, nghệ thuật của nhau giữa hai dân tộc.
Phóng viên: Khi Hội nghị thượng đỉnh Pháp ngữ sắp diễn ra tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Đại sứ muốn gửi thông điệp gì đến giới trẻ Việt Nam, cũng như các doanh nghiệp, sinh viên và tất cả những người đóng góp vào việc củng cố tình hữu nghị và hợp tác giữa Pháp, cộng đồng Pháp ngữ và Việt Nam?
Đại sứ Olivier Brochet: Kể từ sau khi sự kiện Việt Nam đăng cai tổ chức Hội nghị thượng đỉnh Pháp ngữ vào năm 1997, sự kiện lần này sẽ diễn ra tại Campuchia đánh dấu sự trở lại của Tổ chức quốc tế Pháp ngữ tại một nước châu Á.
Ngoại ngữ là chìa khóa để mở ra những cánh cửa tri thức trên toàn thế giới, tiếng Pháp là một trong số đó. Nếu biết tiếng Pháp, các bạn trẻ sẽ có cơ hội được chạm tay vào ước mơ du học tại những quốc gia Pháp ngữ như Pháp, Canada, Bỉ, Thụy Sĩ… vốn có chi phí sinh hoạt và học tập rất dễ tiếp cận.
Mặt khác, trong tương lai, nhiều doanh nghiệp Việt Nam sẽ cần tuyển dụng người lao động nói tiếng Pháp để tiếp cận sâu rộng hơn vào thị trường Pháp ngữ với hơn 400 triệu người. Việt Nam không chỉ là một thành viên của Tổ chức quốc tế Pháp ngữ, mà còn tận dụng được những tiềm năng, tiềm lực vốn để trở thành một trong những tác nhân chủ động kiến tạo nên sự phát triển của khối các quốc gia Pháp ngữ.
Trong ba năm qua, mối quan hệ hợp tác Pháp-Việt Nam đã ghi nhận những bước tiến ấn tượng, đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục. Số lượng sinh viên Việt Nam chọn Pháp làm điểm đến du học ngày càng tăng, cùng với sự phát triển năng động của các chương trình đào tạo liên kết, bằng kép và các hoạt động trao đổi sinh viên.
Hướng tới lễ kỷ niệm Quốc khánh Pháp 14/7 tại Hà Nội, đây không chỉ là dịp để tôn vinh quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Pháp, mà còn là minh chứng cho tình hữu nghị bền chặt, nơi đối thoại văn hóa được đề cao thông qua các hoạt động nghệ thuật và giao lưu ẩm thực đặc sắc.
Với sự tham gia của các nghệ sĩ đang nhận được sự mến mộ của giới trẻ và sự kết nối giữa những nét văn hóa đặc trưng của hai dân tộc, lễ kỷ niệm Quốc khánh Pháp 14/7 như một lời khẳng định về cam kết của Pháp trong việc tiếp tục vun đắp, mở rộng và phát triển quan hệ hợp tác song phương lên tầm cao mới trong tương lai.
Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ.
