Siết kiểm soát hàng hóa qua biên giới phía bắc

Lợi dụng hoạt động nhập cảnh qua đường bộ, các đối tượng chia nhỏ, vận chuyển hàng hóa không rõ nguồn gốc nhằm trốn tránh sự kiểm soát. Những vụ việc liên tiếp được phát hiện tại cửa khẩu quốc tế Lào Cai cho thấy vi phạm trên tuyến biên giới phía bắc vẫn diễn biến phức tạp.

Thứ Năm, ngày 06/08/2026 - 17:16

Lực lượng chức năng phát hiện bà Nguyễn Thị Hà mang theo 12 điện thoại iPhone có xuất xứ nước ngoài nhưng không khai báo hải quan. (Ảnh: Cục Hải quan)

Kiểm soát chặt hàng hóa qua đường nhập cảnh

Thực hiện nhiệm vụ phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, trong tháng 7 và những ngày đầu tháng 8/2026, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai, thuộc Chi cục Hải quan khu vực VII, tăng cường kiểm tra hành lý hành khách nhập cảnh, tuần tra, giám sát tại khu vực cửa khẩu và các địa bàn trọng điểm.

Qua công tác kiểm soát, lực lượng hải quan liên tiếp phát hiện 5 vụ việc, tạm giữ 686kg thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ; 27 điện thoại di động và 3 máy tính bảng không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp hoặc không khai báo hải quan.

Đáng chú ý, chỉ trong vòng một tuần cuối tháng 7, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai đã phát hiện 3 vụ vận chuyển điện thoại di động, máy tính bảng qua đường kiểm tra hành lý hành khách nhập cảnh.

Cụ thể, ngày 24/7/2026, lực lượng hải quan lập biên bản đối với bà Lê Thu Huế, sinh năm 1971, cư trú tại tỉnh Lào Cai, về hành vi vận chuyển 13 điện thoại di động không có chứng từ hợp pháp. Số hàng hóa gồm 3 điện thoại iPhone và 10 điện thoại Oppo.

Tiếp đó, ngày 29/7, tại khu vực kiểm tra hành lý nhập cảnh thuộc Trung tâm quản lý cửa khẩu quốc tế Lào Cai, lực lượng Hải quan phát hiện ông Nguyễn Khương Duy, sinh năm 1996, cư trú tại tỉnh Hà Tĩnh, vận chuyển 3 máy tính bảng Lenovo và 2 điện thoại iPhone.

Tại thời điểm kiểm tra, người vận chuyển không xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp của số thiết bị điện tử nêu trên.

Ngày 30/7, cũng tại khu vực kiểm tra hành lý nhập cảnh, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai tiếp tục phát hiện bà Nguyễn Thị Hà, sinh năm 1997, cư trú tại tỉnh Phú Thọ, mang theo 12 điện thoại iPhone có xuất xứ nước ngoài nhưng không khai báo hải quan.

Qua 3 vụ việc liên tiếp, lực lượng hải quan đã tạm giữ tổng cộng 27 điện thoại di động, gồm 17 điện thoại iPhone, 10 điện thoại Oppo và 3 máy tính bảng Lenovo.

Phương thức vi phạm chủ yếu là lợi dụng hoạt động nhập cảnh qua đường bộ để mang hàng hóa từ nước ngoài vào Việt Nam nhưng không khai báo với cơ quan hải quan hoặc không xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc hợp pháp.

Các thiết bị điện tử có kích thước nhỏ, dễ chia lẻ và mang theo trong hành lý cá nhân. Vì vậy, việc kiểm tra, giám sát hành lý hành khách nhập cảnh được Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm kịp thời phát hiện hàng hóa không được khai báo hoặc không đủ hồ sơ hợp pháp.

Việc liên tiếp phát hiện các vụ vận chuyển điện thoại, máy tính bảng trong thời gian ngắn cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục kiểm soát chặt chẽ hàng hóa qua đường nhập cảnh, nhất là những mặt hàng có giá trị cao, dễ cất giấu hoặc chia nhỏ trong hành lý.

Đối với toàn bộ thiết bị điện tử bị phát hiện, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai đã lập hồ sơ, niêm phong và tạm giữ để xác minh, xử lý theo quy định của pháp luật.

Ngăn thực phẩm không rõ nguồn gốc vào nội địa

Cùng với kiểm soát hành lý hành khách nhập cảnh, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai tăng cường tuần tra, giám sát địa bàn, qua đó phát hiện nhiều lô thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ được tập kết hoặc vứt bỏ rải rác tại khu vực cửa khẩu.

Thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ được phát hiện tại khu vực cửa khẩu quốc tế Lào Cai. (Ảnh: Cục Hải quan)

Gần đây nhất, hồi 13 giờ ngày 1/8/2026, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ giám sát, kiểm soát địa bàn, tổ công tác thuộc Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai phát hiện 330kg thực phẩm đông lạnh bị vứt bỏ rải rác tại khu vực cửa khẩu.

Số hàng hóa gồm 130kg lạp xưởng, 110kg xúc xích và 90kg thịt xiên. Tại thời điểm phát hiện, toàn bộ thực phẩm đã bị rã đông, không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ. Lực lượng chức năng cũng không xác định được tổ chức, cá nhân nhận là chủ sở hữu số hàng hóa này.

Trước đó, hồi 10 giờ ngày 13/7, tại khu vực kiểm tra hành lý thuộc Trung tâm quản lý cửa khẩu quốc tế Lào Cai, lực lượng hải quan phát hiện và lập biên bản tạm giữ 356kg thực phẩm các loại.

Lô hàng gồm 170kg lạp xưởng đông lạnh, 100kg xúc xích đông lạnh, 20kg tôm hùm đất đông lạnh và 66kg xúc xích ăn liền đóng gói.

Tại thời điểm kiểm tra, các mặt hàng đông lạnh đều đã bị rã đông, không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp và không xác định được chủ sở hữu. Toàn bộ số hàng sau đó được lập hồ sơ, niêm phong và tạm giữ để xử lý theo quy định.

Qua 2 vụ việc, lực lượng hải quan đã tạm giữ tổng cộng 686kg thực phẩm không rõ nguồn gốc, xuất xứ, có nguy cơ cao không bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm.

Theo thông tin từ cơ quan Hải quan, phương thức chung là chia nhỏ, xé lẻ hàng hóa từ phía Trung Quốc, vận chuyển trái phép qua đường bộ, sau đó tập kết hoặc vứt bỏ rải rác tại khu vực cửa khẩu. Cách thức này nhằm trốn tránh sự kiểm soát của lực lượng chức năng trước khi hàng hóa được đưa vào nội địa tiêu thụ.

Thay vì vận chuyển một lô hàng lớn, dễ bị phát hiện, hàng hóa được chia thành nhiều phần nhỏ và đưa qua biên giới. Khi phát hiện hoạt động kiểm tra của lực lượng chức năng, người vận chuyển có thể bỏ lại hàng tại khu vực cửa khẩu để tránh bị xử lý.

Đáng chú ý, phần lớn số hàng bị phát hiện là thực phẩm đông lạnh nhưng đã rã đông, không có thông tin về nguồn gốc, xuất xứ và điều kiện bảo quản. Một số mặt hàng như lạp xưởng, xúc xích, thịt xiên và tôm hùm đất có thể được đưa trực tiếp vào các kênh tiêu thụ nếu không bị phát hiện, ngăn chặn.

Việc không xác định được chủ sở hữu cũng gây khó khăn cho quá trình xác minh, làm rõ nguồn gốc và mục đích vận chuyển. Tuy nhiên, căn cứ tình trạng thực tế của hàng hóa, lực lượng Hải quan đã kịp thời tạm giữ, ngăn không để số thực phẩm này tiếp tục được đưa vào thị trường nội địa.

Các vụ việc cho thấy hoạt động vận chuyển hàng hóa qua tuyến biên giới phía bắc diễn ra dưới nhiều hình thức, từ cất giấu thiết bị điện tử trong hành lý hành khách nhập cảnh đến chia nhỏ, tập kết thực phẩm không rõ nguồn gốc tại khu vực cửa khẩu.

Trước tình hình đó, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai đã lập hồ sơ, niêm phong và tạm giữ toàn bộ hàng hóa, tang vật liên quan để tiếp tục xác minh, xử lý theo quy định của pháp luật.

Đơn vị đồng thời tăng cường giám sát địa bàn, kiểm soát hành lý hành khách nhập cảnh và tuần tra tại những khu vực có nguy cơ phát sinh vi phạm. Trọng tâm là kịp thời phát hiện, ngăn chặn hàng hóa không rõ nguồn gốc, không có hóa đơn, chứng từ hợp pháp hoặc không khai báo hải quan được vận chuyển qua biên giới, đưa vào thị trường nội địa tiêu thụ.

MINH PHƯƠNG