Sau sáp nhập, Vĩnh Long có 124 xã, phường. Trong đó, 30 xã và 7 xã, phường có ấp, khóm thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Dân số của tỉnh hơn 3,7 triệu người, dân tộc Khmer chiếm hơn 11%. Nhờ các chương trình, dự án, chính sách dân tộc của Đảng, Nhà nước, đời sống vật chất, tinh thần đồng bào Khmer khởi sắc, các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc được bảo tồn và phát huy.
Tết ấm với người nghèo
Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Vĩnh Long Thạch Thị Thu Hà, cho biết, qua thực hiện công tác dân tộc và chính sách dân tộc, tôn giáo đã góp phần giảm nghèo đáng kể trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh. Đến cuối năm 2025, tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào Khmer được kéo giảm xuống còn 1,46%, cận nghèo 2,7%.
Trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh triển khai xây mới 279 công trình, kinh phí hơn 434 tỷ đồng. Đây là những công trình hạ tầng thiết yếu phục vụ đời sống, tạo thuận lợi trong việc đi lại, lưu thông hàng hóa, góp phần phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào Khmer.
Các xã, phường trong tỉnh cũng đã triển khai đồng bộ, quyết liệt phong trào thi đua “Xóa nhà tạm, nhà dột nát” do Thủ tướng Chính phủ phát động. Kết quả, toàn tỉnh hỗ trợ 14.738 căn nhà, trong đó có 11.604 căn xây mới, 3.134 căn sửa chữa, với tổng kinh phí hơn 894 tỷ đồng.
Ông Thạch Danh, ấp Hòa Lạc A, xã Song Lộc được hỗ trợ 60 triệu đồng từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát do Chính phủ phát động chia sẻ, đây là món quà rất ý nghĩa, thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, chính quyền địa phương đối với người dân khó khăn về nhà ở. Giờ đây, gia đình tôi sống trong căn nhà mới, có thêm động lực vượt qua khó khăn, xây dựng cuộc sống no ấm, hạnh phúc.
Trong bầu không khí hân hoan, phấn khởi đón Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây 2026 của đồng bào Khmer tỉnh, Bộ trưởng Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, cùng đoàn công tác của Bộ Dân tộc và Tôn giáo đến thăm, chúc Tết tại Hội Đoàn kết sư sãi yêu nước tỉnh; cùng với chính quyền địa phương trao trực tiếp gần 250 suất quà Tết dành cho gia đình chính sách, người có uy tín trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số, hộ Khmer nghèo tại hai xã Châu Thành, Bình Phú.
Bộ trưởng Dân tộc và Tôn giáo Nguyễn Đình Khang phấn khởi, các chức sắc, chức việc, tín đồ Phật giáo trong tỉnh đã luôn chấp hành tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tích cực tham gia các hoạt động an sinh xã hội, sống “tốt đời, đẹp đạo”, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Tại các nơi đến, Bộ trưởng Nguyễn Đình Khang cũng đã ân cần thăm hỏi, gửi lời chúc đồng bào, đồng chí, các vị chư tăng dân tộc Khmer đón mừng năm mới vui tươi, lành mạnh, an toàn, tiết kiệm. Đồng chí đề nghị cấp ủy, chính quyền địa phương tiếp tục triển khai kịp thời, hiệu quả các dự án, chương trình, chính sách dân tộc, tôn giáo của Chính phủ trong thời gian tới.
Cùng với đó, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh cũng đã đã tổ chức nhiều đoàn thăm hỏi, tặng quà các chùa Phật giáo Nam tông Khmer và gia đình chính sách, cán bộ hưu trí là người dân tộc Khmer.
Tại các nơi đến, lãnh đạo tỉnh thông tin, nhờ triển khai thực hiện nhiều chính sách phát triển toàn diện vùng đồng bào Khmer, đời sống vật chất và tinh thần của người dân được nâng cao. Đồng thời, yêu cầu các sở, ngành phối hợp cùng địa phương thực hiện có hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2026-2030.
Gìn giữ, lan tỏa di sản văn hóa dân tộc
Đoàn nghệ thuật Khmer Ánh Bình Minh, tỉnh Vĩnh Long hiện có 40 biên chế, với nhiều thế hệ nghệ nhân, nghệ sĩ, diễn viên, hằng năm biểu diễn gần 100 suất trong và ngoài nước. Trong đó, khoảng 30 suất phục vụ nhiệm vụ chính trị tại các địa phương trong tỉnh và các sự kiện, lễ, Tết của đồng bào Khmer Tây Nam Bộ.
Hằng năm, cứ vào các dịp lễ, Tết và các tháng mùa khô, người dân các tỉnh Vĩnh Long, An Giang, thành phố Cần Thơ góp tiền rước các đội, đoàn nghệ thuật sân khấu Dù kê, trong đó có Đoàn nghệ thuật Khmer Ánh Bình Minh biểu diễn hằng đêm tại các chùa Khmer, phum sóc, thu hút hàng nghìn người xem.
Theo ông Thạch Mu Ni, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh, nghệ thuật sân khấu Dù kê trải qua hơn 100 năm hình thành, phát triển và để lại nhiều dấu ấn trong lòng khán giả. Vào năm 2014, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa nghệ thuật sân khấu Dù kê của người Khmer thành phố Cần Thơ vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Trong các đợt liên hoan nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Nam Bộ, hàng trăm diễn viên, nghệ nhân, nhạc công tại các tỉnh, thành khu vực Tây Nam Bộ tham gia. Đây cũng là dịp để nghệ nhân, diễn viên trao đổi, học tập kinh nghiệm, góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.
Giai đoạn 2021-2025, tỉnh đã đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho các trường phổ thông dân tộc nội trú, với tổng kinh phí hơn 100 tỷ đồng. Có 132 trường tổ chức dạy tiếng Khmer cho 41.522 học sinh, trong dịp hè, 137 điểm chùa đã mở 1.066 lớp bổ túc tiếng Khmer cho 23.733 học viên, với kinh phí hỗ trợ người dạy hơn 4,9 tỷ đồng.
Sư Kim Ngọc Sang, chùa Khmer Khóm 4, phường Nguyệt Hóa, chia sẻ, khi chùa mở lớp các lớp dạy chữ Khmer hè, thu hút nhiều học sinh, tăng sinh theo học. Khi đứng lớp, thấy học sinh tiến bộ mỗi ngày, tôi rất phấn khởi, vì mình đã góp sức thực hiện tốt trách nhiệm trao truyền chữ viết của dân tộc cho thế hệ trẻ.
Việc trao truyền, phổ biến rộng rãi các loại hình nghệ thuật sân khấu Dù kê, kịch múa và ca múa nhạc của Đoàn nghệ thuật Khmer Ánh Bình Minh, cùng với các hoạt động tổ chức dạy tiếng Khmer tại các cơ sở giáo dục công lập, các điểm chùa Khmer trong tỉnh đã góp phần gìn giữ chữ viết, lan tỏa các giá trị di sản nghệ thuật của đồng bào Khmer Nam Bộ.
