Hai chuyên gia đã phân tích những điểm mới trong quy hoạch Thủ đô, chỉ ra các yêu cầu nhằm hiện thực hóa định hướng phát triển dài hạn. Theo ông Nguyễn Đức Hùng, quy hoạch lần này đề xuất mô hình phát triển đô thị “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm, đa mục tiêu”, hướng tới tái cấu trúc không gian Thủ đô theo hướng linh hoạt và hiệu quả hơn. Cách tiếp cận này cho phép khai thác đồng thời các lớp không gian từ ngầm, mặt đất đến trên cao, đồng thời hình thành các cực tăng trưởng mới, góp phần giảm tải cho khu vực nội đô và thúc đẩy sự phát triển cân bằng giữa các khu vực.
Quy hoạch đã xác định sông Hồng là trục cảnh quan - sinh thái - biểu tượng của Thủ đô, kết nối không gian đô thị và gắn kết hài hòa giữa phát triển, bảo tồn hệ sinh thái và gìn giữ các giá trị văn hóa - lịch sử. Các chuyên gia cũng xác định, hướng tiếp cận này vừa mở ra dư địa phát triển mới vừa đặt ra yêu cầu phải ứng xử thận trọng với một không gian mang ý nghĩa đặc biệt về lịch sử, văn hóa và môi trường của Hà Nội. Việc khai thác không gian ven sông cần hài hòa giữa bảo tồn, phát triển hệ sinh thái đô thị và an toàn phòng chống lũ.
Chuyên gia Đào Ngọc Nghiêm nhận định, tầm nhìn quy hoạch 100 năm là bước đột phá trong lịch sử quy hoạch Hà Nội, giúp khắc phục những tồn tại kéo dài như ùn tắc giao thông, quá tải hạ tầng hay ô nhiễm môi trường. Ông cho rằng, quy hoạch này không chỉ kéo dài tầm nhìn về thời gian mà còn ở sự thay đổi cách tiếp cận từ không gian tĩnh sang không gian động, từ tư duy ngắn hạn sang chiến lược dài hạn và linh hoạt hơn. Đáng chú ý, mô hình mới này chỉ có thể phát huy hiệu quả khi được triển khai đồng bộ, tránh dàn trải nguồn lực và thiếu liên kết giữa các khu vực.
Các chuyên gia cũng cho rằng, thách thức lớn nhất không ở tầm nhìn mà ở khâu tổ chức thực hiện. Việc hoàn thiện thể chế, xây dựng cơ chế đặc thù, cụ thể hóa quy hoạch thành các chương trình, dự án và huy động hiệu quả nguồn lực xã hội được xem là yếu tố quyết định. Khi có sự đồng thuận của người dân và sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, quy hoạch Hà Nội tầm nhìn 100 năm sẽ không chỉ dừng lại ở định hướng mà sẽ trở thành nền tảng cho sự phát triển bền vững, lâu dài của Thủ đô. Từ một bản quy hoạch mang tầm nhìn chiến lược, bài toán đặt ra hôm nay là làm thế nào để từng mục tiêu, từng ý tưởng có thể được chuyển hóa thành hành động cụ thể, tạo nên diện mạo mới cho Hà Nội trong tương lai.
