Phát huy giá trị bảo vật Quốc gia Bia Lê Lợi

Bảo vật Quốc gia Bia Lê Lợi tại xã Lê Lợi (Lai Châu) là chứng tích lịch sử gắn với cuộc chinh phạt vùng Tây Bắc năm 1431, nó mang giá trị đặc biệt về chủ quyền, văn hóa và truyền thống dân tộc. Việc bảo tồn, phát huy di sản góp phần giáo dục lịch sử, bồi đắp lòng yêu nước và mở ra hướng phát triển du lịch văn hóa cho địa phương.

Hằng năm, vào ngày 11 và 12 tháng Giêng Âm lịch, Lai Châu tổ chức Lễ hội Đền thờ Vua Lê Thái Tổ nơi có Bảo vật Quốc gia Bia Lê Lợi.
Hằng năm, vào ngày 11 và 12 tháng Giêng Âm lịch, Lai Châu tổ chức Lễ hội Đền thờ Vua Lê Thái Tổ nơi có Bảo vật Quốc gia Bia Lê Lợi.

Địa điểm lưu niệm vua Lê Thái Tổ, xã Lê Lợi, tỉnh Lai Châu là nơi lưu giữ Bảo vật quốc gia Bia Vua Lê Thái Tổ có niên đại năm 1431. Hằng năm, vào ngày 11 và 12 tháng Giêng Âm lịch, Lai Châu tổ chức Lễ hội Đền thờ Vua Lê Thái Tổ - sự kiện văn hóa mang ý nghĩa sâu sắc, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tri ân công lao của Anh hùng dân tộc Lê Lợi cùng các tướng sĩ, nghĩa quân. Hoạt động này đồng thời góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, bồi đắp niềm tự hào dân tộc, củng cố khối đại đoàn kết và tạo khí thế phấn khởi trong nhân dân.

Bia Lê Lợi mang giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa và chính trị. Nội dung khắc trên bia thể hiện thông điệp khẳng định chủ quyền quốc gia. Trải qua hàng thế kỷ, văn bia vẫn hiện diện giữa núi rừng Tây Bắc như lời nhắc nhở về ý chí độc lập và tinh thần cảnh giác trước mọi âm mưu xâm phạm lãnh thổ.

5-1102.jpg
Bia Lê Lợi khi còn ở ven sông Đà, bia được Vua Lê Thái Tổ khắc năm 1431.

Bối cảnh ra đời của văn bia gắn với giai đoạn lịch sử đầy biến động đầu thế kỷ XV. Năm 1400, Hồ Quý Ly lập nhà Hồ; đến tháng 4/1406, nhà Minh lấy cớ “Phù Trần diệt Hồ” đưa 10 vạn quân xâm lược nước ta. Thổ ty châu Ninh Viễn là Đèo Cát Hãn đầu hàng và trở thành tay sai cho giặc, hỗ trợ quân Minh đàn áp các cuộc nổi dậy của đồng bào các dân tộc vùng sông Thao, sông Đà.

Tháng 11/1427, Bình Định Vương Lê Lợi phái Chủ thư thị sử Trần Hồ đi tuyên dụ châu Ninh Viễn. Đèo Cát Hãn quy thuận và được hưởng chính sách khoan hồng, tiếp tục cai quản địa phương. Tuy nhiên, sau đó Đèo Cát Hãn phản bội, câu kết với Kha Đốn (Kha Lại) quấy nhiễu Nhân dân vùng biên, mở rộng địa bàn xuống tận Mường Muổi (nay thuộc huyện Thuận Châu, Sơn La).

Trước tình hình đó, năm 1431, Vua Lê Thái Tổ thân chinh cùng đại quân tiến đánh bằng cả đường thủy và đường bộ, nhanh chóng đánh tan lực lượng phản nghịch, lập lại trật tự vùng Tây Bắc.

4-1731-1635.jpg
Bia Lê Lợi sau khi được khoan cắt và di chuyển về Đền thờ Vua Lê Thái Tổ trên đỉnh Pú Huổi Chỏ cách nơi cũ 500m.

Sau khi bình định, trên đường trở về qua địa phận xã Lê Lợi ngày nay, tháng Chạp năm Tân Hợi (1431), Vua Lê Thái Tổ cho tạc khắc văn bia vào vách đá Pú Huổi Chỏ bên bờ sông Đà, sử sách gọi là Bia cổ Hoài Lai. Văn bia được khắc trong khuôn hình chữ nhật kích thước 1,4m x 0,8m, gồm 132 chữ.

Bài thơ khắc trên đá vừa nhằm răn dạy các tù trưởng nơi biên giới, phủ dụ Nhân dân, vừa khẳng định chủ quyền quốc gia. Từ đó, châu Ninh Viễn được đổi tên thành châu Phục Lễ. Nội dung văn bia tuy chỉ 132 chữ nhưng mang thông điệp trường tồn: “Đề thi khắc nham thạch-Trấn ngã Việt Tây ngung” (Khắc thơ vào núi đá-trấn giữ miền tây nước Việt). Từ một khối đá vô tri, văn bia trở thành nhân chứng lịch sử, biểu tượng canh giữ biên cương qua bao thăng trầm dân tộc.

Theo ông Nguyễn Xuân Thanh, bản Phiêng Ban, xã Lê Lợi, người dân địa phương qua nhiều thế hệ luôn duy trì việc cúng lễ và trông nom di tích. Năm 2009, khi Nhà máy thủy điện Sơn La đi vào hoạt động, để bảo tồn di sản, phần bút tích văn bia được khoan cắt khỏi vách đá Pú Huổi Chỏ. Khối đá sau khi tách có kích thước dài 2,62m, rộng 1,13m, cao 1,85m, nặng hơn 15 tấn. Bia sau khi khoan cắt đã được di dời về khuôn viên đền thờ vua Lê Thái Tổ, cách vị trí cũ 500m, hình thành địa điểm lưu nhớ Vua Lê Thái Tổ.

Từ đó, nơi đây trở thành điểm đến tâm linh, nơi người dân và du khách dâng hương tưởng niệm, cầu mong quốc thái dân an và cũng là địa chỉ giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ thông qua các hoạt động tham quan của nhà trường và đoàn thể.

1-541.jpg
Đoàn rước kiệu Vua Lê Thái Tổ theo nghi thức truyền thống tại Lễ hội.

Đầu năm 2026 như thường niên, Lễ hội Đền thờ Vua Lê Thái Tổ được tổ chức quy mô cấp tỉnh, trở thành sự kiện văn hóa quan trọng nhằm tưởng nhớ công lao của Anh hùng dân tộc Lê Lợi - người lãnh đạo cuộc Khởi nghĩa Lam Sơn (1418-1427) đánh đuổi giặc Minh, mở ra thời kỳ độc lập, thịnh trị cho đất nước.

Ông Đinh Quang Hiếu, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Lê Lợi cho biết, trước đây di tích nằm trên khoảng đất hẹp ven tỉnh lộ 127, bia gắn liền với vách núi thấp, mặt hướng xuống dòng sông Đà. Đây là kiểu văn bia Ma nhai - loại hình văn bia quý hiếm ở Việt Nam hiện nay. Văn bia là hiện vật gốc có giá trị lịch sử, văn hóa và nghệ thuật đặc biệt, gắn với sự nghiệp của Anh hùng dân tộc Lê Lợi và sự kiện lịch sử trọng đại của đất nước.

Năm 2016, Bia Lê Lợi được Thủ tướng Chính phủ công nhận là Bảo vật quốc gia; năm 2017, Đền thờ Vua Lê Thái Tổ được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.

Những năm qua, với sự quan tâm của Trung ương và chính quyền các cấp tỉnh Lai Châu, địa điểm lưu niệm Vua Lê Thái Tổ từng bước được đầu tư nhằm phát huy giá trị di sản, khai thác tiềm năng du lịch tâm linh.

111-6164.jpg
Đoàn thủy quân theo mô phỏng khi vua Lê Thái Tổ dẫn binh lên dẹp loạn phản nghịch.

Năm 2025, lượng khách đến xã Lê Lợi đạt hơn 1,5 nghìn lượt, tăng hơn 500 lượt so với năm 2024. Từ nền tảng đó, địa phương tiếp tục định hướng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch, hướng tới xây dựng sản phẩm văn hóa-du lịch mang bản sắc riêng, kết nối với các tuyến du lịch nội tỉnh và các địa phương trên tuyến “Vòng cung Tây Bắc”.

Ông Tống Thanh Hải, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu khẳng định, Lễ hội Đền thờ Vua Lê Thái Tổ không chỉ là sự kiện văn hóa quan trọng của tỉnh mà còn góp phần khơi dậy niềm tự hào dân tộc, giáo dục truyền thống yêu nước và lòng biết ơn đối với các bậc tiền nhân. Đồng thời, đây cũng là cơ hội tăng cường đoàn kết giữa các dân tộc, quảng bá tiềm năng du lịch và thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội địa phương, đóng góp vào sự phát triển bền vững của tỉnh Lai Châu và khu vực Tây Bắc.

Giá trị của Bảo vật quốc gia Bia Lê Lợi vì thế không chỉ nằm ở dấu tích lịch sử được lưu giữ qua thời gian mà còn ở vai trò kết nối quá khứ với hiện tại, tương lai; góp phần nuôi dưỡng bản sắc văn hóa và tinh thần dân tộc, tạo động lực phát triển bền vững cho vùng đất nơi thượng nguồn sông Đà.

Có thể bạn quan tâm

Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu được khôi phục thể hiện ước nguyện của dân vùng ven Khu Di tích lịch sử Đền Hùng.

Đặc sắc Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu ở Hy Cương

Ngày 28/2 (tức 12 tháng Giêng năm Bính Ngọ), xã Hy Cương, tỉnh Phú Thọ tổ chức khôi phục Lễ hội rước ông Khiu, bà Khiu sau 19 năm gián đoạn. Sự kiện thu hút đông đảo cán bộ, nhân dân và du khách thập phương, góp phần làm phong phú thêm đời sống văn hóa tinh thần trên quê hương Đất Tổ.

Lễ hội "Vạn Xuân khai quốc" được tổ chức long trọng theo nghi thức truyền thống.

Khai mạc Lễ hội “Vạn Xuân khai quốc”

Sáng 28/2 (ngày 12 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại Di tích quốc gia Đền thờ Lý Nam Đế (Đền Mục) ở phường Vạn Xuân, tỉnh Thái Nguyên long trọng tổ chức Lễ hội “Vạn Xuân khai quốc”- Kỷ niệm 1482 năm Đức Hoàng đế Lý Nam Đế lên ngôi. Dự lễ hội có đại diện lãnh đạo Đảng, Nhà nước, tỉnh Thái Nguyên và hàng vạn người dân.

Cán bộ, công chức cùng đoàn viên thanh niên xã Mường Mùn, tỉnh Điện Biên ra quân tuyên truyền về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp, nhiệm kỳ 2026-2031.

Tiếp tục rà soát, bảo đảm chính xác danh sách cử tri tại cơ sở

Ghi nhận ý kiến cán bộ các sở, ban, ngành tỉnh được biệt phái về xã hỗ trợ thực hiện công tác bầu cử đại biểu Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp, đồng chí Lê Văn Lương, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên đã đề nghị các xã phải tiếp tục rà soát danh sách cử tri, bảo đảm chính xác, đầy đủ cử tri trên địa bàn.

Bí thư Tỉnh ủy Lai Châu cùng đoàn công tác đến kiểm tra và đánh giá cao việc đáp ứng tiến độ thi công của nhà thầu.

Đẩy nhanh tiến độ thi công trường nội trú liên cấp Phong Thổ

Dự án Trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Phong Thổ (Lai Châu) đang được chủ đầu tư và đơn vị thi công tập trung nhân lực, thiết bị nhằm đẩy nhanh tiến độ, quyết tâm hoàn thành bàn giao đưa vào sử dụng trước 19/5 tới đây, đáp ứng nhu cầu học tập cho học sinh xã biên giới Phong Thổ trong năm học 2026-2027.

Nhân dân xã Hiệp Lực vui đón xuân mới Bính Ngọ.

Xuân mới trên xã mới

Đối với người dân ở các xã của tỉnh Thái Nguyên, đây là mùa xuân mới đầy ý nghĩa trên những đơn vị hành chính xã mới, tỉnh mới. Với tên mới, trên những vùng đất cũ này, khí thế mới đã sinh sôi, kỳ vọng tương lai phát triển.

Đại diện nhân dân hai bản Pa Thơm (Điện Biên) và Na Luông (Lào) ký kết biên bản phối hợp phòng chống cháy rừng trong khu vực biên giới trước sự chứng kiến của chính quyền hai bên và Bộ đội Biên phòng tỉnh Điện Biên.

Kết nghĩa bản-bản thắm tình đoàn kết

Tuy không chung dòng họ, huyết thống nhưng cùng điều kiện, môi trường sống gắn bó và được sự hỗ trợ, tạo thuận lợi từ chính quyền và Bộ đội Biên phòng Điện Biên, hàng nghìn gia đình ở hai bên biên giới Việt-Lào, Việt-Trung (thuộc tỉnh Điện Biên) luôn thân thiết, coi nhau như người thân trong nhà.

Những vòng đua nghẹt thở hấp dẫn du khách.

Giữ hồn cao nguyên trong tiếng vó ngựa Bắc Hà

Từ bao đời nay, ngựa đã trở thành người bạn thân thuộc của đồng bào các dân tộc vùng cao Bắc Hà (Lào Cai), gắn liền việc vận chuyển hàng hóa. Ngày nay, khi giao thông phát triển, máy móc dần thay thế, con ngựa lại bước sang một hành trình mới: Trở thành sản phẩm du lịch, góp phần giữ gìn bản sắc và tạo sinh kế cho người dân.

Một diện tích rừng hồi mang lại thu nhập khá, bền vững cho người trồng tại xã Yên Bình. (Ảnh HOÀNG SƠN)

Phát triển lâm nghiệp gắn với quản lý rừng bền vững

Với hơn 577.000 ha đất lâm nghiệp, tỷ lệ che phủ rừng hơn 61%, Thái Nguyên có tiềm năng, lợi thế trong phát triển kinh tế lâm nghiệp. Trên không gian mới, tỉnh đặt mục tiêu cơ cấu lại nông nghiệp theo hướng tăng tỷ trọng ngành lâm nghiệp gắn với quản lý rừng bền vững.

Vườn đào Đà Bắc tấp nập người mua để chở về dưới xuôi chơi Tết.

Mang xuân xuống núi

Những ngày giáp Tết vừa qua, người nông dân trồng đào vùng cao Đà Bắc, tỉnh Phú Thọ rộn ràng, tất bật “mang xuân xuống núi”. Từng gốc đào cổ thụ, cành đào thế được nâng niu, chăm chút kỹ lưỡng rồi đưa lên xe vượt đèo, xuống núi về xuôi, mang theo sắc xuân của núi rừng về phố thị.

Phòng học STEM đạt tiêu chuẩn quốc tế của Trường trung học cơ sở Lê Quý Đôn.

Hình thành thế hệ học sinh số từ mô hình trường học số

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, những năm qua, nhiệm vụ chuyển đổi số trong giáo dục tại tỉnh Tuyên Quang đã được triển khai mạnh mẽ, bài bản và ngày càng đi vào chiều sâu từ quản lý đến giảng dạy, từ lớp học đến kết nối gia đình, nhà trường.

Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Khuổi Làm Dương Văn Ngoan chăm sóc cây quế.

Bí thư Chi bộ trẻ năng động

Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Khuổi Làm Dương Văn Ngoan luôn được nhân dân nhắc tới như hình mẫu về người cán bộ trẻ năng động, nhiệt tình, hết mình gìn giữ bản sắc văn hóa cộng đồng. 

Khu nghỉ dưỡng An Châng nằm ẩn mình dưới chân dãy núi Tây Côn Lĩnh.

Gắn kết du lịch xanh và giữ gìn văn hóa truyền thống

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, phát triển du lịch xanh, thân thiện môi trường gắn với bảo tồn văn hóa dân tộc là hướng đi phù hợp. Tại phường Hà Giang 1, tỉnh Tuyên Quang đã xuất hiện những mô hình dựa vào giá trị văn hóa truyền thống, cảnh quan thiên nhiên để phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng.

Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Tả Củ Tỷ Bùi Văn Vinh (áo đen) hướng dẫn người dân chăm sóc vườn rau hộ gia đình.

Ngày thứ bảy cùng dân ở vùng cao Tả Củ Tỷ

Thông qua việc đưa cán bộ, đảng viên trực tiếp xuống thôn, bản dự sinh hoạt chi bộ và cùng nhân dân giải quyết những công việc cụ thể ngay từ cơ sở, mô hình “Ngày thứ bảy cùng dân” ở xã vùng cao Tả Củ Tỷ (Lào Cai) đang từng bước đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền, tạo sự đồng thuận trong nhân dân.

Phối cảnh Khu công nghiệp Phú Bình đang được triển khai xây dựng.

Xây dựng khu công nghiệp hiện đại

Người dân các xã thuần nông là Phú Bình, Tân Thành, Kha Sơn vui mừng, phấn khởi chứng kiến Khu công nghiệp Phú Bình hiện đại, lớn nhất tỉnh Thái Nguyên được khởi công xây dựng, là công trình chào mừng Đại hội lần thứ XIV của Đảng trên quê hương.

Cán bộ kiểm lâm Sơn La phối hợp tuyên truyền, vận động người dân các bản xã Mường Bang, tỉnh Sơn La không tái trồng cây thuốc phiện.

Sơn La phòng chống ma túy từ cơ sở

Sơn La là tỉnh miền núi, địa bàn rộng, địa hình chia cắt phức tạp, dân cư phân bố không đồng đều, có đường biên giới dài tiếp giáp với Lào tạo điều kiện phát triển kinh tế-xã hội, nhưng tiềm ẩn nguy cơ phát sinh các loại tội phạm, nhất là tội phạm ma túy.

Quang cảnh chương trình.

Lào Cai sôi nổi Ngày hội Biên phòng toàn dân

Hướng tới kỷ niệm 67 năm ngày truyền thống Bộ đội Biên phòng (3/3/1959-3/3/2026) và 37 năm Ngày hội Biên phòng toàn dân (3/3/1989-3/3/2026), chiều 27/2, Ủy ban nhân dân xã Bát Xát, tỉnh Lào Cai, tổ chức Ngày hội Biên phòng toàn dân năm 2026. Đây là chương trình được Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai lựa chọn tổ chức điểm.

Lễ hội Xòe - Sắc xuân Mường Bo năm 2026 sẽ diễn ra vào ngày 28/2 sắp tới tại Nhà văn hóa xã Mường Bo. (Ảnh: TITC)

Lên Mường Bo chiêm ngưỡng màn đại xòe giữa núi rừng Tây Bắc

Điểm nhấn của Lễ hội Xòe - Sắc xuân Mường Bo năm 2026 là màn đại xòe với sự tham gia của 568 người. Đây là lần đầu tiên tại Mường Bo, có một vòng xòe khổng lồ được kết nối bởi các nghệ nhân, giáo viên, học sinh cùng đông đảo nhân dân địa phương, tất cả cùng tạo nên một biểu tượng sống động cho tinh thần đoàn kết giữa đại ngàn.

Lãnh đạo phường Điện Biên Phủ (tỉnh Điện Biên) kiểm tra công tác chuẩn bị bầu cử tại cơ sở.

Điện Biên chủ động tháo gỡ khó khăn, chuẩn bị điều kiện sẵn sàng cho cuộc bầu cử

Điện Biên là tỉnh miền núi, biên giới địa hình phức tạp, dân cư phân bố không tập trung, tỷ lệ hộ nghèo cao, tiềm ẩn nhiều yếu tố phức tạp có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội… Đó cũng chính là các khó khăn ảnh hưởng nhiều đến công tác chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp.

Nguyễn Văn Thâm tại Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Lào Cai.

Khởi tố, bắt tạm giam lái tàu chở đá trong vụ tai nạn giao thông đường thủy tại hồ Thác Bà

Ngày 26/2, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lào Cai đã ra Quyết định khởi tố bị can và Lệnh bắt bị can để tạm giam đối với lái tàu chở đá là Nguyễn Văn Thâm (sinh năm 1984, trú tại thôn Mỏ Quan, xã Cảm Nhân) về tội “Vi phạm quy định về điều khiển phương tiện giao thông đường thủy”.

Phát động chiến dịch Đông Khê năm 2026 phấn đấu hoàn thành dự án đường cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh vào dịp sinh nhật Bác Hồ tới đây.

Phát động chiến dịch 85 ngày đêm hoàn thành dự án đường cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh

Ngày 26/2, tại Lạng Sơn, Ủy ban nhân dân hai tỉnh Cao Bằng, Lạng Sơn phối hợp Tập đoàn Đèo Cả và các nhà đầu tư, đơn vị liên quan… phát động “Chiến dịch Đông Khê năm 2026” trong 85 ngày đêm hoàn thành dự án đầu tư xây dựng tuyến cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh giai đoạn I theo hình thức đối tác công-tư (PPP).

Đồng chí Nguyễn Thái Học phát biểu tại buổi công bố Quyết định kiểm tra, giám sát đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Phú Thọ.

Công bố Quyết định kiểm tra, giám sát đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Phú Thọ

Chiều 26/2, đoàn kiểm tra, giám sát số 15 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư do đồng chí Nguyễn Thái Học, Phó Bí thư Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, Phó Trưởng Đoàn kiểm tra, giám sát số 15 làm Trưởng đoàn đã công bố Quyết định kiểm tra, giám sát đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Phú Thọ.