Nhân rộng mô hình “vùng xanh” không thuốc lá

Dù đã có nhiều nỗ lực và đạt kết quả bước đầu trong công tác phòng chống tác hại của thuốc lá, đến nay, Việt Nam vẫn là một trong 15 quốc gia có tỷ lệ nam giới trưởng thành hút thuốc lá nhiều nhất trên thế giới. Hút thuốc lá không chỉ là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, mà còn gây ô nhiễm môi trường.

Triển khai Đề án đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển công nghệ cao.
Triển khai Đề án đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển công nghệ cao.

Các nghiên cứu cho thấy: Trong khói thuốc chứa hơn 7.000 hóa chất, trong đó có khoảng 69 chất gây ung thư. Các hóa chất này khi vào cơ thể, tác động lên tế bào, gây viêm mạn tính, biến đổi tế bào... Tại Việt Nam, có 25 căn bệnh liên quan đến sử dụng thuốc lá, như: Đột quỵ, mạch vành, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, ung thư phổi… là những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở nước ta. Kết quả nghiên cứu của Bệnh viện K (Bộ Y tế) cho thấy, tỷ lệ bệnh nhân ung thư phổi có hút thuốc lá chiếm đến 96,8% tổng số ca mắc căn bệnh này.

Thuốc lá cũng được xác định là nguyên nhân gây bệnh ở những người không hút thuốc nhưng thường xuyên hít phải khói thuốc (hút thuốc thụ động). Những người này là vợ, con, người sống chung gia đình với người hút thuốc và những người làm việc thường xuyên trong môi trường có khói thuốc. Hút thuốc thụ động có thể gây nên nhiều bệnh hiểm nghèo như ung thư phổi, nhiễm trùng đường hô hấp, các bệnh về tim mạch…

Nguy cơ mắc bệnh động mạch vành ở những người hút thuốc lá thụ động cao hơn từ 25% đến 30% so với những người không hít phải khói thuốc. Ở trẻ em, hút thuốc lá thụ động gây viêm đường hô hấp, viêm tai giữa, làm nặng thêm các triệu chứng hen và là một trong những nguyên nhân gây đột tử ở trẻ sơ sinh. Đối với phụ nữ mang thai thường xuyên hít phải có thể bị sảy thai, thai nhi chậm phát triển hoặc sinh non.

Các nghiên cứu cho thấy: Trong khói thuốc chứa hơn 7.000 hóa chất, trong đó có khoảng 69 chất gây ung thư. Các hóa chất này khi vào cơ thể, tác động lên tế bào, gây viêm mạn tính, biến đổi tế bào...

Thạc sĩ Phạm Hồng Quân (Cố vấn chiến lược Trung tâm Bảo vệ môi trường và Ứng phó biến đổi khí hậu) cho biết, việc hút thuốc lá đã và đang ảnh hưởng ngày càng lớn đối với môi trường của trái đất. Cụ thể, ngành công nghiệp thuốc lá mỗi năm sản xuất khoảng 6.000 tỷ điếu thuốc lá và hậu quả là thải ra khoảng 840.000 tấn rác từ đầu lọc - loại rác nhựa phổ biến nhất trên hành tinh. Những đầu lọc này còn là những “quả bom độc” chứa nicotine, cadmium, arsenic, ngấm vào đất, sông, biển và giết chết hệ sinh thái.

Tại Việt Nam, với khoảng 15 triệu người hút thuốc, lượng rác thải từ thuốc lá lên đến hàng nghìn tấn mỗi năm, góp phần làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng rác thải nhựa. Trong khi đó, để sản xuất ra những điếu thuốc có 4,5 triệu héc-ta đất bị phá hủy mỗi năm để trồng cây lá thuốc và lấy gỗ sấy. Hơn nữa, nó còn phát thải ra khoảng 854 triệu tấn CO2, tương đương lượng phát thải của cả một quốc gia như Phần Lan.

Tiến sĩ Nguyễn Trọng Khoa, Phó Cục trưởng Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế) cho rằng, các bộ, ngành, đơn vị liên quan cần khẩn trương rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật về phòng chống tác hại của thuốc lá. Khẩn trương chuẩn bị để thực thi lộ trình tăng thuế đối với các sản phẩm thuốc lá, bảo đảm đến năm 2030, mức thuế đạt tỷ trọng trên giá bán lẻ theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới.

Bên cạnh đó, nghiên cứu, đề xuất mở rộng các khu vực cấm hút thuốc hoàn toàn; tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm về phòng chống tác hại của thuốc lá; đổi mới hoạt động thông tin, giáo dục, truyền thông với các hình thức đa dạng, phù hợp đặc điểm từng vùng, miền, nhóm đối tượng…

Thạc sĩ Phạm Hồng Quân kiến nghị các bộ, ngành, chính quyền địa phương sớm xây dựng, ban hành các quy định cụ thể và chế tài xử phạt nghiêm khắc đối với hành vi buôn bán, quảng cáo và sử dụng thuốc lá, nhất là thuốc điện tử, thuốc lá nung nóng trái phép; cấm mọi hình thức quảng cáo, tiếp thị và tài trợ liên quan, đặc biệt trên các nền tảng mạng xã hội.

Việc hút thuốc lá đã và đang ảnh hưởng ngày càng lớn đối với môi trường của trái đất. Cụ thể, ngành công nghiệp thuốc lá mỗi năm sản xuất khoảng 6.000 tỷ điếu thuốc lá và hậu quả là thải ra khoảng 840.000 tấn rác từ đầu lọc - loại rác nhựa phổ biến nhất trên hành tinh. Những đầu lọc này còn là những “quả bom độc” chứa nicotine, cadmium, arsenic, ngấm vào đất, sông, biển và giết chết hệ sinh thái.

Thạc sĩ Phạm Hồng Quân (Cố vấn chiến lược Trung tâm Bảo vệ

môi trường và Ứng phó biến đổi khí hậu)

Cần áp dụng trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR), trong đó yêu cầu các công ty thuốc lá phải chịu trách nhiệm tài chính trong việc thu gom và xử lý đầu lọc thuốc lá do mình sản xuất, tương tự mô hình EPR đã được quy định trong Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.

Mặt khác, cần có chính sách hỗ trợ nông dân trồng cây thuốc lá chuyển sang các loại cây khác thân thiện với môi trường, góp phần giảm phá rừng và phát thải; khuyến khích, tài trợ các nghiên cứu về tác động môi trường của thuốc lá và phát triển giải pháp thay thế như vật liệu phân hủy sinh học cho đầu lọc, nhằm giảm ô nhiễm nhựa; nhân rộng các mô hình “vùng xanh” không thuốc lá tại trường học, công sở và khu dân cư…

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/8/2026: Nắng nóng tiếp tục ở miền Trung, Bắc Bộ chuẩn bị bước vào đợt mưa lớn

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 16/8/2026: Nắng nóng tiếp tục ở miền Trung, Bắc Bộ chuẩn bị bước vào đợt mưa lớn

Thời tiết ba miền đang có sự phân hóa rõ rệt: miền Bắc mưa dông về đêm trước khi bước vào đợt mưa lớn từ khoảng 18/8; miền Trung tiếp tục nắng nóng, có nơi trên 37 độ; trong khi Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ chịu tác động của gió mùa Tây Nam mạnh, mưa dông xuất hiện nhiều nơi.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 15/8/2026: Mưa dông quay trở lại tại Bắc Bộ, Trung Bộ cục bộ vẫn có nắng nóng gay gắt

[Video] Dự báo thời tiết ngày 15/8/2026: Mưa dông quay trở lại tại Bắc Bộ, Trung Bộ cục bộ vẫn có nắng nóng gay gắt

Hôm nay, Bắc Bộ và khu vực Thanh Hóa - Hà Tĩnh giảm nóng khi mưa dông xuất hiện trở lại, cục bộ có nơi mưa to. Trong khi đó, từ Quảng Trị đến Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ vẫn duy trì nắng nóng, có nơi gay gắt; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối do ảnh hưởng của gió mùa Tây Nam.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 15/8/2026: Mưa gia tăng tại Bắc Bộ và Trung Bộ, Nam Bộ tiếp tục có dông

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 15/8/2026: Mưa gia tăng tại Bắc Bộ và Trung Bộ, Nam Bộ tiếp tục có dông

Đêm nay, mưa dông gia tăng tại Bắc Bộ và khu vực Thanh Hóa đến Hà Tĩnh, cục bộ có nơi mưa to. Sang ngày mai, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ giảm nóng, trong khi từ Quảng Trị đến Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ vẫn còn nắng nóng; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục mưa dông vào chiều tối.

Các thành viên Tổ tình nguyện bảo vệ rừng ngập mặn thôn Mỹ Hòa; Đội tình nguyện bảo vệ rùa biển của Vườn quốc gia Núi Chúa trồng dặm những chỗ cây non chết trước đó. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa hồi sinh rừng ngập mặn, kiến tạo hệ sinh thái đa dạng sinh học

Hơn một thập kỷ trước, trên nền san hô cổ khô cằn ở thôn Mỹ Hòa, xã Vĩnh Hải (tỉnh Khánh Hòa), ý tưởng gây dựng một cánh rừng ngập mặn từng bị coi là khó thành hiện thực. Nhưng bằng sự bền bỉ của người dân, các tình nguyện viên..., những mầm đước nhỏ bé đã lớn lên thành một vành đai xanh, trở thành “lá chắn sinh thái” đa dạng.

(Ảnh: MINH DUY)

Thời tiết ngày 13/8: Cả nước nắng nóng, Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng gay gắt hơn 38 độ C

Dự báo, ngày 13/8, cả nước nắng nóng, mưa dông tập trung vào chiều tối và đêm. Bắc Bộ và Trung Bộ nhiều nơi nắng nóng gay gắt, nhiệt độ cao nhất hơn 38 độ C, chiều tối và đêm có mưa rào, dông. Nam Bộ nhiệt độ từ 33-35 độ C. Cao nguyên Trung Bộ thời tiết dễ chịu hơn, nhiệt độ cao nhất từ 28-31 độ C.

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ ngày 12/8 đến 10/9, mưa lớn diện rộng tập trung chủ yếu tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Trị. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nhiều ngày mưa rào và dông, riêng Cao nguyên Trung Bộ có ngày mưa vừa đến mưa to, tập trung vào chiều và đêm.

Ông Tăng Thế Cường, Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát biểu. (Ảnh: LÊ VÂN)

Hoàn thiện EPR, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam

Ngày 11/8, tại Hà Nội, Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), thông qua Chương trình Đối tác Hành động quốc gia về nhựa tại Việt Nam (NPAP) và Mạng lưới kinh tế tuần hoàn Việt Nam (CE Hub), tổ chức Hội thảo “Định hướng hoàn thiện hệ thống trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) tại Việt Nam”.