Đồng chí Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố; đồng chí Nguyễn Mạnh Cường, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố chủ trì hội thảo.
Đối mặt với nhiều điểm nghẽn nhất là về thể chế
Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh: Thành phố Hồ Chí Minh là đô thị đặc biệt, là trung tâm kinh tế, văn hóa và khoa học công nghệ lớn nhất cả nước, có những đóng góp quan trọng cho sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước.
Thời gian qua, Trung ương đã dành cho Thành phố rất nhiều cơ chế, điều kiện thuận lợi, giúp Thành phố tháo gỡ những điểm nghẽn trong quá trình phát triển. Đặc biệt, mới đây, ngày 19/5/2026, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 09 về phát triển Thành phố Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết xác định rất nhiều mục tiêu, nhiệm vụ đối với Thành phố. Đây là một cột mốc hết sức quan trọng, tạo niềm tin, sự phấn khởi và kỳ vọng cho người dân, cộng đồng doanh nghiệp cùng toàn xã hội đối với sự phát triển của Thành phố trong giai đoạn sắp tới.
Tuy nhiên, đồng chí Nguyễn Mạnh Cường cũng cho rằng, trên thực tế, trong thời gian qua, Thành phố còn đối diện với nhiều điểm nghẽn trong quá trình phát triển; nhất là về thể chế, hệ thống pháp luật và khung pháp lý vẫn còn chưa đáp ứng yêu cầu, chưa phù hợp với vị thế đặc thù của một đô thị đặc biệt như Thành phố.
Từ thực tiễn chỉ đạo của Trung ương cùng kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Thành phố và Nghị quyết số 09 của Bộ Chính trị, Trung ương đã đồng ý để Thành phố chủ động phối hợp cùng Bộ Tư pháp triển khai xây dựng Luật Đô thị đặc biệt. Đạo luật này là một điểm nhấn, một nhiệm vụ chiến lược mang tính lịch sử, nhằm trao thêm cho Thành phố cơ hội sở hữu một khung thể chế đặc biệt, vượt trội để bứt phá phát triển trong thời gian tới.
Đồng chí mong tại hội thảo này, các đồng chí nguyên lãnh đạo Trung ương, Thành phố với bề dày kinh nghiệm và thực tiễn công tác sẽ có những góp ý cho Dự thảo. Điều này nhằm góp phần giúp Thành phố hoàn thiện hơn Dự thảo Luật Đô thị đặc biệt trước khi Thành phố cùng phối hợp thực hiện tiếp các bước trong trình tự thủ tục với Bộ Tư pháp cũng như các cơ quan Trung ương.
Phân cấp, phân quyền phải đủ mạnh, phù hợp sự phát triển thực tế
Tại hội thảo, các đại biểu đã có nhiều ý kiến đóng góp xoay quanh các nội dung được đưa ra trong dự thảo trong đó đặc biệt là vấn đề phân cấp phân quyền đủ mạnh cho Thành phố.
Đồng chí Phạm Phương Thảo, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố bày tỏ mong muốn Luật Đô thị đặc biệt tăng thẩm quyền cho Thành phố, tạo sự chủ động hơn nữa, tăng nguồn lực nhiều hơn để Thành phố phát triển, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Đồng chí cho rằng, những gì các luật khác đang quy định mà Thành phố thấy phù hợp thì không nhắc lại trong Luật Đô thị đặc biệt. Đồng thời, đề xuất nên bỏ bớt việc “thí điểm” đang được nêu trong dự thảo luật này. Bởi theo đồng chí, cái gì luật hóa được thì đưa vào luật luôn, không thí điểm.
Cũng chia sẻ về vấn đề phân cấp, phân quyền, đồng chí Nguyễn Thị Quyết Tâm, nguyên Phó Bí thư Thành ủy, nguyên Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố cho rằng, Dự thảo cần thể hiện rõ hơn nội hàm phân cấp, phân quyền và phải thể hiện rõ việc giao trọn thẩm quyền và trách nhiệm một cách rõ ràng cho Thành phố. Đồng thời, với Thành phố, việc phân cấp cần đủ mạnh và phù hợp với thực tiễn, bảo đảm tính khả thi.
Đồng chí Nguyễn Thị Quyết Tâm cũng cho rằng, cần căn cứ vào năng lực thực tiễn của Thành phố để phân cấp. Thành phố cũng phải chứng minh được tiềm lực thực tế của mình để đảm nhận nhiệm vụ đồng thời cần căn cứ vào lợi thế cạnh tranh để đưa ra những nội dung phân cấp phù hợp.
“Luật Đô thị đặc biệt tạo ra khung pháp lý mới, riêng biệt cho đô thị đặc biệt Thành phố Hồ Chí Minh. Khung pháp lý này phải cao hơn, đặc biệt hơn, toàn diện, bám sát năng lực, tiềm năng và thế mạnh của Thành phố. Luật ra đời là phải khả thi, áp dụng được ngay, tháo gỡ được các điểm nghẽn, trong đó có điểm nghẽn pháp lý của Thành phố Hồ Chí Minh”, đồng chí nhấn mạnh.
Tại hội thảo, các đại biểu cũng đã chia sẻ nhiều ý kiến về các điều khoản cụ thể trong Dự thảo Luật Đô thị đặc biệt nhằm hướng tới mục tiêu để Thành phố có một đạo luật đủ mạnh, phù hợp và tạo đột phá thật sự cho Thành phố phát triển như kỳ vọng.
Phát biểu tiếp thu và kết luận hội thảo, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Nguyễn Văn Được cảm ơn tinh thần trách nhiệm của các đồng chí nguyên lãnh đạo Trung ương, Thành phố khi gửi gắm mong mỏi sớm có Luật Đô thị đặc biệt giúp Thành phố Hồ Chí Minh phát triển nhanh và bền vững hơn.
Theo đồng chí Nguyễn Văn Được, Thành phố là nơi đi đầu trong đổi mới sáng tạo, là cái nôi thử nghiệm các cơ chế, chính sách; là nơi sản sinh ra nhiều mô hình kinh tế mới, được cụ thể hóa bằng các cơ chế, chính sách và thậm chí trở thành luật.
Đồng chí cho biết Nghị quyết 09 vừa được Bộ Chính trị ban hành nhằm giúp Thành phố phát triển mạnh mẽ hơn, đặc biệt là cho phép Thành phố xây dựng Luật Đô thị đặc biệt. Đây là sự quan tâm lớn của Bộ Chính trị, là niềm vinh dự, tự hào và cơ hội lớn nhưng đồng thời cũng là áp lực rất lớn đối với hệ thống chính trị Thành phố.
Đồng chí cũng chia sẻ, quan điểm của Thành phố khi xây dựng Luật Đô thị đặc biệt là kế thừa Luật Thủ đô có chọn lọc và các cơ chế đặc thù Thành phố đang có sẵn. Đồng thời, trong Dự thảo, xuất phát từ thực tiễn, có những cơ chế Thành phố đang đề xuất vượt trội so với các quy định hiện hành. Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố nhấn mạnh đây là những đề xuất mạnh dạn nhằm tháo gỡ rào cản để phục vụ cho sự phát triển nhanh và bền vững của Thành phố, hướng tới mục tiêu siêu đô thị và giải quyết bốn tồn tại, hạn chế mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nhắc nhở.
Cũng theo đồng chí Nguyễn Văn Được, quan điểm chỉ đạo của Thành phố là phải chuẩn bị sẵn các văn bản quy phạm pháp luật để khi Quốc hội vừa thông qua thì các văn bản này có thể đi kèm thực thi ngay, sớm đem lại hiệu quả trong thực tế.
