Nhân kỷ niệm Ngày sách Việt Nam 21-4

Nghĩ về văn hoá đọc trong các trường học ở Ninh Bình

NDĐT- Trong xu hướng công nghệ thông tin phát triển như vũ bão, văn hoá đọc dường như đang bị mai một dần. Điều đó, tác động trực tiếp đến đời sống, xã hội và lối sống của mỗi người, mỗi gia đình. Ý thức được tầm quan trọng của văn hoá đọc, Sở Giáo dục và Đào tỉnh Ninh Bình từ nhiều năm thường xuyên chú trọng xây dựng phòng thư viện và mô hình “Thư viện xanh” giúp học sinh từ tiểu học đến THPT hình thành thói quen đọc sách, từ đó giúp các em hoàn thiện hơn về nhân cách ngay từ khi ngồi trên ghế nhà trường…

Hằng năm, Đại tướng Trần Đại Quang, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công An thăm và tặng sách trường THPT Kim Sơn B.
Hằng năm, Đại tướng Trần Đại Quang, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công An thăm và tặng sách trường THPT Kim Sơn B.

Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình, Vũ Văn Kiểm cho biết: “Các trường bằng nhiều nguồn khác nhau, có nơi kêu gọi doanh nghiệp đóng trên địa bàn quyên góp ủng hộ kinh phí, cũng có nơi là học sinh, con em công tác xa quê thành đạt gửi về tặng sách, thư viện cho nên phong trào đọc sách ở trường học được hưởng ứng mạnh mẽ.”

Việc xây dựng thư viện trong trường học được ngành giáo dục chú trọng xây dựng nhằm phục vụ cho giáo viên giảng dạy nâng cao kiến thức tránh tình trạng giảng bài theo lối mòn. Học sinh tập trung đọc các loại sách toán, văn học nghệ thuật, truyện thiếu nhi, tiểu thuyết văn học…, để nâng cao nhận thức, xây dựng nhân cách hướng học sinh tham gia họat động văn hóa lành mạnh.

Phó giám đốc Sở Giáo dục - Đào tạo tỉnh Ninh Bình, Đỗ Văn Thông cho biết: “Hàng năm, Sở Giáo dục - Đào tạo tỉnh yêu cầu các nhà trường duy trì hoạt động ở các thư viện nhà trường học để giáo viên và học sinh có điều kiện tiếp xúc các loại sách giáo khoa, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, tài liệu”.

Các trường học trong tỉnh trang bị phòng đọc, bàn ghế, ánh sáng cũng như đóng giá, kệ sách để bảo quản, sắp xếp sách khoa học phục vụ nhu cầu đọc, tra cứu tài liệu của giáo viên và học sinh. Mỗi dịp đầu năm học, các nhà trường dành nguồn kinh phí để mua bổ sung sách cho thư viện từ 2-3% trong tổng số tiền đầu tư của đơn vị theo Thông tư liên bộ số 30/TT-LB ngày 26-7-1990 của liên Bộ Tài chính và Bộ Giáo dục - Đào tạo.

Bên cạnh đó, ngành giáo dục còn gửi cán bộ thư viện các trường tham dự nhiều lớp huấn luyện nâng cao trình độ nghiệp vụ để hoạt động của thư viện trường học có hiệu quả cao.

Từ năm học 2013- 2014, để học sinh dễ dàng tiếp cận được với sách, báo, thường xuyên nhằm phát triển văn hóa đọc trong các trường tiểu học nhờ vậy mô hình “thư viện xanh”, “thư viện thân thiện” ra đời.

Sau ba năm triển khai, đến nay toàn tỉnh có 30 trường tiểu học phát triển mô hình “thư viện xanh”. Qua bước đầu cho thấy, “thư viện xanh” mang tính ưu việt là gắn kết học sinh với sách, báo tài liệu tra cứu kỹ thuật thông qua văn hóa đọc một cách dễ dàng hơn.

Thống kê của Sở Giáo dục - Đào tạo tỉnh Ninh Bình cho thấy năm học 2013- 2014 toàn tỉnh có 97,9% trường tổ chức thư viện trong trường học. Trong đó, 255 thư viện trường đạt tiêu chuẩn thư viện tiên tiến, 169 thư viện đạt thư viện xuất sắc, tăng 10 thư viện tiên tiến, 20 thư viện xuất sắc so với năm học trước.

Thư viện trong các nhà trường phát triển, phong trào đọc sách được duy trì các em học sinh thường xuyên tiếp cận với sách, nhờ đó phong trào đọc sách, báo ngày càng nhân rộng trong thanh, thiếu niên.

Chúng tôi đến và chứng kiến các học sinh trường tiểu học Trần Phú (thị xã Tam Điệp) trong giờ ra chơi. Thầy giáo Lê Xuân Thắng, Hiệu trưởng nhà trường cho biết: “Nhà trường bố trí hai địa điểm gồm phòng đọc trong nhà và “thư viện xanh” ngoài trời đối với những ngày không mưa bão”.

Theo quan sát, “thư viện xanh” thu hút đông học sinh tham gia hơn bởi ngoài trời thoáng mát. Dưới tán cây, các em tha hồ đọc sách, báo.

Em Nguyễn Văn Thắng chia sẻ, “thư viện xanh” khá thuận lợi cho chúng em vì tủ sách dưới tán cây trong sân trường, khi ra chơi là có thể tìm sách, báo để đọc.

Theo thầy Thắng, việc xây dựng thư viện nằm trong cơ cấu đầu tư cơ sở vật chất trường lớp hàng năm của đơn vị. Nhà trường huy động nhiều nguồn lực để đầu tư cơ sở vật chất cho thư viện trong đó, tập trung mua bổ sung đầu sách, báo, sách văn học, sách thiếu nhi phục vụ nhu cầu tìm hiểu thông tin, kiến thức, mở rộng tri thức cho giáo viên và học sinh. Do đó, để nhân rộng phong trào đọc sách trong học sinh, năm học 2014 - 2015 nhà trường xây dựng “thư viện xanh”, tổ chức thiết kế, bố trí khu vực ghế ngồi, nơi đọc để mỗi giờ ra chơi, học sinh có thể đọc sách.

Được biết, “Thư viện xanh” không chỉ có nguồn sách, báo của nhà trường, sự hỗ trợ của nhà tài trợ, mà các học sinh cũng góp sách, truyện, báo ở nhà mang đến giúp tủ sách thêm phong phú. Từ ngày có “thư viện xanh”, số lượng học sinh tham gia đọc sách khá đông, nhà trường phải chia lịch đọc bởi diện tích “thư viện xanh” còn hẹp.

Trưởng phòng Giáo dục - Đào tạo thị xã Tam Điệp, Dương Quốc Hưng cho biết: Thị xã có 14 trường tiểu học, THCS trên địa bàn đang duy trì hoạt động của thư viện trường học, tạo điều kiện cho giáo viên học sinh tiếp cận, cập nhật tin tức thời sự cũng như kiến thức khoa học, kỹ thuật.

Phòng Giáo dục - Đào tạo luôn lưu ý các trường duy trì hoạt động của thư viện thông qua việc mở cửa theo lịch, phục vụ nhu cầu đọc, mượn sách của giáo viên, học sinh. Đồng thời thống kê, phân loại sách theo thư mục, thể loại, đầu tư kinh phí để bổ sung sách cho thư viện. Vì thế, hoạt động của thư viện trường học ở thị xã Tam Điệp khá hiệu quả. Mỗi thư viện có khoảng từ ba nghìn đến năm nghìn đầu sách các loại. Trong đó, chủ yếu là sách tham khảo, sách nâng cao, truyện đọc phù hợp với lứa tuổi thiếu niên, nhi đồng. Nhiều trường còn trang bị thêm sách pháp luật, tài liệu về học tập tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh.

Văn hoá đọc đang ngày càng khẳng định vai trò nền tảng trong việc xây dựng nhân cách con người theo chuẩn mực Chân - Thiện - Mỹ. Nhờ văn hoá đọc tại các thư viện nhà trường đã giúp Ninh Bình hằng năm có số thi học sinh giỏi ngày càng nhiều. “Năm 2014, Ninh Bình có số học sinh đạt điểm bình quân ba môn thi đại học đứng thứ ba toàn quốc”, Giám đốc Sở Giáo dục - Đào tạo, Vũ Văn Kiểm nói. Như huyện vùng biển Kim Sơn, phong trào đọc sách phát triển là điều kiện quan trọng giúp địa phương năm học 2014 có 688 học sinh đỗ vào các trường đại học và cao đẳng.

Có thể bạn quan tâm

Bà Phan Cẩm Tú (thứ 3 từ trái sang) tại buổi tọa đàm về bản quyền do Báo Nhân Dân tổ chức. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền tác giả: Nỗi niềm người làm điện ảnh

Là người có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền điện ảnh, bà Phan Cẩm Tú (Ủy viên Ban Thường vụ Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam, chuyên gia tư vấn, Hiệp hội Điện ảnh Hoa Kỳ) chia sẻ những nỗi niềm của những người làm sáng tạo trước thực trạng vi phạm bản quyền hiện nay.

Du khách tham quan nhà người Hà Nhì tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. (Ảnh: THANH DUNG)

Giữ gốc, nối nghề trong nhịp sống số

Trước nguồn nguyên vật liệu tự nhiên khan hiếm, đội ngũ thợ am hiểu kỹ thuật dựng nhà ngày càng thưa vắng, nhiều ngôi nhà truyền thống của các dân tộc thiểu số ở nước ta đã không còn giữ được hình thái ban đầu… 

Quần thể di tích Cố đô Huế, không gian di sản tiêu biểu trong hành trình “Hộ chiếu du lịch”. (Ảnh: Sở Du lịch thành phố Huế)

Đổi mới cách tiếp cận di sản

Bảo vệ và phát huy giá trị di sản không chỉ là gìn giữ nguyên trạng, mà còn đòi hỏi những phương thức tiếp cận phù hợp với bối cảnh mới.

Đại diện lãnh đạo thành phố Hà Nội trao Bằng công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố cho di tích Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn.

Hà Nội trao bằng xếp hạng cấp thành phố cho di tích văn hóa lịch sử làng La Xuyên, xã Cổ Đô

Nhân dân thôn La Xuyên, xã Cổ Đô, thành phố Hà Nội vừa tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn. Buổi lễ có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Cục Di sản (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nội vụ Hà Nội.

Bìa tác phẩm "Đời như tiểu thuyết" của tác giả Trương Đức Minh Tứ.

Những phận người không hư cấu trong Đời như tiểu thuyết

"Đời như tiểu thuyết" của Trương Đức Minh Tứ không phải là cuốn sách để tìm một cốt truyện theo nghĩa thông thường. Ở đó là những con người cụ thể, những đời sống đã diễn ra, với đủ biến cố, chia ly, lựa chọn, day dứt, hy sinh và cả những cuộc kiếm tìm kéo dài đến tận cuối đời. 

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh cùng đông đảo cựu chiến binh, chiến sĩ Điện Biên tham quan triển lãm "Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại".

Đặc sắc triển lãm “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại” tại Điện Biên

Nhân kỷ niệm 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/2026), Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ (Điện Biên) tổ chức trưng bày, triển lãm 28 tác phẩm ký họa tiêu biểu về Chiến dịch Điện Biên Phủ của các họa sĩ Ngô Mạnh Lân, Phạm Thanh Tâm và Dương Hướng Minh với chủ đề “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại”.

Nghệ nhân Nguyễn Công Đạt thực hiện in liễn làng Chuồn trong không gian Ngự Hà Viên, Huế. (Ảnh: MẠNH HÀO)

Những di sản sống của làng nghề

Có những làng nghề không mất đi hẳn nhưng lặng lẽ rút khỏi đời sống, chỉ còn lại trong ký ức của một vài người già hay trong những dấu vết mờ nhạt đâu đó.

Trần Ngọc Vàng và nghệ sĩ Thanh Thủy trong phim. (Ảnh: Galaxy Studio)

“Heo Năm Móng” đạt top 1 phòng vé điện ảnh mùa lễ 30/4

“Heo Năm Móng” nhanh chóng trở thành hiện tượng trên các diễn đàn điện ảnh và mạng xã hội, không chỉ nhờ chiến lược truyền thông hiệu quả, mà còn bởi hiệu ứng lan tỏa sau công chiếu. Sau 6 ngày ra mắt, phim chạm mốc 50 tỷ đồng, trở thành phim có doanh thu Top 1 phòng vé trong thời điểm ra mắt.

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại.