Mỹ hướng tới giải pháp đàm phán với Iran

Mỹ vừa đưa ra một đề xuất mới nhằm khôi phục các cuộc đàm phán hạt nhân với Iran, theo đó cho phép Tehran làm giàu urani ở mức thấp và giữ lại một phần cơ sở hạ tầng hạt nhân của mình. Trong khi đó, Iran tuyên bố không từ bỏ quyền làm giàu urani, đồng thời khẳng định, nước Cộng hòa Hồi giáo không theo đuổi vũ khí hạt nhân.

Công nhân làm việc trong một cơ sở hạt nhân của Iran. Ảnh: GETTYIMAGES
Công nhân làm việc trong một cơ sở hạt nhân của Iran. Ảnh: GETTYIMAGES

Đề xuất mới của Mỹ

Đề xuất của Mỹ phác thảo một khuôn khổ làm giàu tạm thời ở mức thấp dưới sự giám sát chặt chẽ của quốc tế. Kế hoạch mới nhất của Mỹ cấm xây dựng các địa điểm làm giàu mới và yêu cầu tháo dỡ cơ sở hạ tầng chuyển đổi urani chủ chốt. Đề xuất của Mỹ cho phép Iran làm giàu urani tại cơ sở trên mặt đất để phục vụ sản xuất năng lượng hạt nhân dân sự, với nồng độ được giới hạn ở mức 3% theo hướng dẫn của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA). Mỹ yêu cầu Iran không vận hành các địa điểm làm giàu dưới lòng đất trong khoảng thời gian đàm phán, cũng như ngừng nghiên cứu và phát triển công nghệ máy ly tâm mới. Đề xuất của Mỹ cũng bao gồm một cơ chế giám sát và xác minh chặt chẽ, trong đó có việc tự động áp dụng Nghị định thư bổ sung của IAEA. Việc nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Iran sẽ chỉ diễn ra sau khi Tehran chứng minh với cả Mỹ và IAEA rằng, nước Cộng hòa Hồi giáo đang tuân thủ một cách thiện chí.

Đề xuất trên, được Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff đưa ra, dường như trái ngược những tuyên bố công khai của các quan chức cấp cao của Mỹ, trong đó có Bộ trưởng Ngoại giao Marco Rubio. Ông Rubio từng nhiều lần tuyên bố, Washington sẽ không chấp nhận cho bất kỳ hoạt động làm giàu urani nào của Iran hoặc cho phép chương trình hạt nhân của nước Cộng hòa Hồi giáo tiếp tục tồn tại.

Đề xuất của Mỹ đánh dấu bước đi chính thức đầu tiên của chính quyền Tổng thống Donald Trump hướng tới một giải pháp đàm phán với Iran. Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi cho biết, đã nhận được thỏa thuận hạt nhân do Mỹ đề xuất sau vòng đàm phán gián tiếp thứ 5 thông qua vai trò trung gian của Oman. Tuy nhiên, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cho biết, Tehran vẫn chưa nhất trí với đề xuất của Mỹ do không có sự bảo đảm rõ ràng về việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt chống Tehran.

Iran bất bình với báo cáo của IAEA

Bộ Ngoại giao Iran ra tuyên bố bày tỏ bất bình với báo cáo của IAEA về tình hình hạt nhân của nước Cộng hòa Hồi giáo, cáo buộc văn bản này đã bị “chính trị hóa”. Báo cáo của IAEA cho rằng, Iran đang tiếp tục gia tăng kho dự trữ urani làm giàu lên gần cấp độ chế tạo vũ khí hạt nhân. Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Iran nêu rõ, báo cáo này vượt quá chức trách và nhiệm vụ được giao cho Tổng Giám đốc IAEA, vi phạm các chuẩn mực chuyên nghiệp trong công tác điều hành hoạt động của các tổ chức quốc tế, nhất là nguyên tắc “không thiên vị”. Tuyên bố cũng khẳng định, lập trường quân sự của Iran là không có chỗ cho vũ khí hạt nhân, đồng thời cảnh báo Tehran sẽ có hành động đáp trả đối với những quốc gia tìm cách lạm dụng báo cáo của IAEA.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện thông tin về một báo cáo mật của IAEA, trong đó xác định Iran đã đẩy mạnh các hoạt động làm giàu urani ở mức cao trong những tháng gần đây. Theo đó, IAEA bày tỏ quan ngại sâu sắc về việc lượng dự trữ urani được làm giàu lên tới 60% của Iran đã tăng hơn ba lần lên mức 408,6 kg trong giai đoạn từ tháng 2 đến tháng 5/2025.

Nhằm làm rõ về báo cáo của IAEA, Bộ trưởng Araghchi có cuộc gặp Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sissi và điện đàm với Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi. Tại cuộc họp báo chung, ông Araghchi khẳng định, Iran không theo đuổi vũ khí hạt nhân và sẵn sàng cung cấp mọi bảo đảm cần thiết, song cảnh báo sẽ không chấp nhận bất kỳ thỏa thuận nào nhằm tước đoạt quyền phát triển chương trình hạt nhân hòa bình. Người đứng đầu ngành ngoại giao Iran khẳng định: “Nếu mục tiêu của các cuộc đàm phán là để có được sự bảo đảm Iran không tìm kiếm vũ khí hạt nhân, thì việc đạt được thỏa thuận là khả thi, nhưng nếu mục tiêu là tước bỏ các hoạt động hòa bình của Iran, thì chắc chắn sẽ không có thỏa thuận nào”.

Giới lãnh đạo Iran cho rằng, báo cáo của IAEA mang động cơ chính trị do ông Grossi hy vọng trở thành Tổng Thư ký LHQ. Người đứng đầu Tổ chức Năng lượng nguyên tử Iran Mohammad Eslami cáo buộc ông Grossi đang cố gắng thu hút phiếu bầu của một số thành viên Hội đồng Bảo an LHQ bằng báo cáo trên. Đáp lại cáo buộc của Iran, Tổng Giám đốc Grossi cho biết, IAEA biên soạn báo cáo vì hoạt động làm giàu urani của Iran là mối quan tâm liên tục của ban lãnh đạo IAEA.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: FARES GARABET

Thiếu thốn bủa vây

Liên hợp quốc (LHQ) công bố số liệu đáng lo ngại cho thấy, có tới 94% trong tổng số 2,1 triệu người dân Gaza thiếu nơi trú ẩn khẩn cấp dưới “mưa bom, bão đạn” của quân đội Israel. Tính trung bình, cứ năm gia đình tại Dải Gaza thì có tới bốn gia đình lâm vào cảnh thiếu thốn nghiêm trọng nhiên liệu, điện, nước sạch và các vật dụng thiết yếu. Những thiếu thốn bủa vây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt, dự trữ lương thực, nước sạch… của hàng triệu người dải đất hẹp ven Địa Trung Hải này.

Đại diện gia đình nạn nhân có mặt tại phiên tòa. Ảnh: AP

Phiên tòa lịch sử

Liên minh gồm 29 bang tại Mỹ đã đệ đơn lên tòa án liên bang nhằm yêu cầu Tập đoàn Meta bồi thường khoản tiền khổng lồ vì đã trục lợi từ những tác hại của mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên. Vụ việc được xem là bước ngoặt pháp lý quan trọng nhằm vào sức ảnh hưởng của các nền tảng mạng xã hội, bảo vệ an toàn và quyền riêng tư của trẻ.

Biếm họa: SHADI GHANIM

Thế giằng co ở Trung Đông

Ngày 21/8, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng, đã đến lúc chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều tháng giữa Iran với Mỹ và Israel, song nhấn mạnh Tehran sẽ không khuất phục trước những sức ép của Washington. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa hai bên lâm vào bế tắc, trong khi căng thẳng liên quan việc kiểm soát Eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng.

Đại dương ở châu Âu đang ấm lên nhanh chóng do BĐKH. Ảnh: GETTY IMAGES

Đại dương châu Âu đang ấm lên

Một nghiên cứu của các nhà khoa học từ Trường đại học Bern (Thụy Sĩ) cho biết, biến đổi khí hậu (BĐKH) là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng nhiệt độ biển tăng cao ở châu Âu, trực tiếp làm tăng thêm khoảng 2OC nhiệt độ ở Địa Trung Hải trong mùa hè này và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ sinh thái.

Hiện tượng siêu El Nino gây khô hạn và cháy rừng tại Brazil. Ảnh: FUTURA SCIENCES

Dự báo tác động nghiêm trọng của “siêu El Nino”

Cơ quan Khí tượng quốc gia Anh vừa dự báo, hiện tượng El Nino năm nay sẽ đạt mức nghiêm trọng nhất trong hơn một thế kỷ, khiến năm 2027 trở thành năm nóng nhất trong lịch sử. Giới chuyên gia châu Á cũng cho rằng, El Nino siêu mạnh có thể gây ra hạn hán, nắng nóng cực độ và gián đoạn nông nghiệp trên khắp Đông Nam Á.

Phát triển đội ngũ nhân lực AI có chất lượng. Ảnh: VĂN BAN

Xây dựng năng lực số giải quyết vấn đề thực tiễn

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ phát triển nhanh chóng, nhu cầu nhân lực công nghệ chất lượng cao, đặc biệt là nhân sự trong lĩnh vực AI, ngày càng lớn và đòi hỏi yêu cầu cao. Thay vì chỉ tập trung vào lý thuyết, lộ trình đào tạo nhân lực cho lĩnh vực AI cần cập nhật công nghệ tiên tiến vào việc giải quyết các bài toán thực tiễn dựa trên dữ liệu đặc thù của Việt Nam.

Cháy rừng từng gây ra những hậu quả nặng nề tại Australia. Ảnh: THE NEW YORK TIMES

Australia thay đổi cách ứng phó cháy rừng

Cháy rừng ngày càng cực đoan đang buộc nhiều quốc gia thay đổi cách ứng phó với hỏa hoạn. Sau thảm họa “Mùa hè đen” năm 2019-2020, Australia kết hợp công nghệ hiện đại với kinh nghiệm của người bản địa, chủ động kiểm soát nguồn nhiên liệu và ngăn cháy rừng vượt khỏi tầm kiểm soát.

Hơn 20 thí sinh tham dự cuộc thi năm nay.

Tiếng Việt ghi dấu tại Nhật Bản

Ngày 15/8, tại Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Osaka (Nhật Bản), Kỳ thi Đánh giá năng lực tiếng Việt theo Khung năng lực tiếng Việt sáu bậc dành cho người nước ngoài đã diễn ra thành công bằng hình thức thi trên máy tính.

Các đại biểu trao đổi tại Hội thảo. Ảnh: DƯƠNG TIÊU

Xây dựng mạng lưới chuyên gia kiều bào

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo ngày càng đóng vai trò then chốt đối với phát triển đất nước, việc xây dựng mạng lưới chuyên gia kiều bào trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược cần được triển khai theo hướng không chỉ tập hợp, kết nối mà phải huy động được đúng người, đúng việc và tạo ra những kết quả cụ thể.

Biếm họa: ALFREDO MARTIRENA

Động thái phá băng

Chính quyền chuyển tiếp Mali vừa ân xá cho công dân Pháp Yann Christian Bernard Vezilier - người bị kết án 20 năm tù với cáo buộc liên quan âm mưu gây phương hại an ninh quốc gia Mali. Sắc lệnh ân xá, do đích thân Tổng thống chuyển tiếp, Đại tướng Assimi Goita ký duyệt, được xem là một động thái ngoại giao bất ngờ trong bối cảnh mối quan hệ giữa Bamako và Paris đang nguội lạnh.

Sinh viên trong khuôn viên Trường Harvard. Ảnh: REUTERS

Căng thẳng Nhà Trắng - Harvard chưa hạ nhiệt

Tòa án tại Massachusetts vừa bác đơn kiện của Bộ Tư pháp Mỹ cáo buộc Trường đại học Harvard không bảo vệ đầy đủ sinh viên Israel trước các hành vi bài Do Thái. Phán quyết được xem là thắng lợi pháp lý quan trọng của Harvard, đồng thời phản ánh những tranh cãi dai dẳng về giới hạn can thiệp của chính phủ đối với các cơ sở giáo dục đại học.

Các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ, Saudia Arabia và Pakistan (trái sang) tại lễ ký Hiệp định Phòng thủ chung Mecca. Ảnh: SAUDI PRESS AGENCY

Cái bắt tay chiến lược

Với việc cùng đặt bút ký kết Hiệp định Phòng thủ chung Mecca, ba quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan đã bắt đầu cùng hợp tác xây dựng một cơ chế phòng thủ tập thể được cho là tương tự Điều 5 của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Phái đoàn Taliban tới Brussels đàm phán về vấn đề hồi hương người Afghanistan xin tị nạn.

EU thúc đẩy hồi hương người tị nạn Afghanistan

Các quan chức chính quyền Taliban tại Afghanistan đã có cuộc đàm phán "mang tính xây dựng" với Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels (Bỉ), về vấn đề hồi hương những người xin tị nạn không thành công về Afghanistan.

Làn sóng hồi hương gây áp lực lên nền kinh tế Afghanistan. Ảnh: ANADOLU AGENCY

Nửa thập kỷ Taliban nắm quyền tại Afghanistan

Những lá cờ trắng, chữ đen được giăng dọc các tuyến phố chính ở Kabul cuối tuần trước, khi lực lượng Taliban kỷ niệm 5 năm trở lại nắm quyền tại Afghanistan. Tình hình an ninh được cải thiện phần nào, song khủng hoảng kinh tế vẫn nghiêm trọng. Từ ngăn ngừa xung đột tái diễn, vực dậy nền kinh tế, nỗ lực tạo việc làm và tiếp nhận người tị nạn trở về, thách thức với Afghanistan còn rất lớn.

Hai nhà lãnh đạo Mỹ (bên phải) và Israel tại một cuộc gặp ở Nhà Trắng. Ảnh: THE NEW YORK TIMES

Vết rạn đồng minh Mỹ - Israel

Việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu công khai bác bỏ lộ trình 15 điểm của Tổng thống Mỹ Donald Trump về Gaza để tìm kiếm sự ủng hộ khi cuộc bầu cử đang đến gần được cho là một canh bạc khá mạo hiểm, có thể làm rạn nứt quan hệ đồng minh với Washington vốn có vai trò không thể thay thế của Tel Aviv.

Một hình ảnh khá rõ nét trong hồ sơ UAP chụp ở Colorado (Mỹ) năm 2022. Ảnh: FBI

Hồ sơ UAP lần đầu giải mật

Bộ Chiến tranh Mỹ vừa công bố đợt thứ 5 các hồ sơ liên quan Hiện tượng dị thường không xác định (UAP), trước đây thường được gọi là Vật thể bay không xác định (UFO), gồm 41 bộ tài liệu, hình ảnh và video thu thập trong khoảng thời gian từ năm 1950 đến năm 2026. Thuật ngữ UAP được sử dụng để chỉ những hiện tượng hoặc vật thể chưa được xác định ngay tại thời điểm quan sát.

Nhóm nhạc UPRIZE biểu diễn tại một sự kiện quốc tế.

V-Pop khát vọng vươn ra thế giới

Sự quan tâm ngày càng lớn của truyền thông quốc tế, cùng những bước đi mới trong xây dựng hệ sinh thái âm nhạc và kết nối thị trường toàn cầu, đang mở ra cơ hội để âm nhạc đại chúng Việt Nam (V-Pop) từng bước khẳng định vị thế, chinh phục thị trường thế giới.

Thi kéo co giữa lực lượng gìn giữ hòa bình hai nước Việt Nam-Trung Quốc. Ảnh: TÔ TRẦM

Tạo nhịp cầu kết nối Việt Nam-Trung Quốc

Chuỗi hoạt động giao lưu văn hóa, thể thao giữa lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam và Trung Quốc góp phần thắt chặt thêm tình đoàn kết giữa các lực lượng tại Phái bộ An ninh lâm thời LHQ ở Abyei (UNISFA), góp phần lan tỏa thông điệp hòa bình và hữu nghị tại khu vực này.

Người dân tránh nóng tại một địa điểm có cây xanh ở Kenya. Ảnh: BLOOMBERG

Tháng 7 nóng nhất trong lịch sử

Các nhà khoa học châu Âu vừa công bố nghiên cứu cho thấy, khoảng 900 triệu người sinh sống tại nhiều khu vực, từ vùng Sahel châu Phi, Trung Mỹ, đến Tây Âu và châu Á, vừa trải qua tháng 7 nóng nhất trong lịch sử. Riêng tại châu Âu, thời tiết nắng nóng cực đoan và hạn hán gây thiệt hại hàng trăm tỷ euro cho nền kinh tế khu vực.

Châu Phi ứng phó với “siêu El Nino”. Ảnh: REUTERS

Châu Phi ứng phó với “siêu El Nino”

Theo Reuters, một đợt “siêu El Nino” sắp diễn ra với các hình thái thời tiết cực đoan, dự báo có thể khiến nền kinh tế các nước châu Phi thiệt hại từ 10 đến 20 tỷ USD, đồng thời gia tăng nguy cơ di cư quy mô lớn khỏi những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề.

Giám định ADN xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Trung tâm giám định ADN (Viện Sinh học). Ảnh: LÊ MINH

Phát huy thành tựu hợp tác quốc tế về khoa học

Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (VAST) đã từng bước làm chủ thành công quy trình giám định ADN thế hệ mới (NGS-SNP), mang lại bước tiến đột phá nhằm xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Việt Nam. Thành tựu khẳng định vị thế khoa học của đất nước và mở rộng cánh cửa cho các dự án hợp tác quốc tế quan trọng.

Biếm họa: DAVE GRANDLUND

Những con số ám ảnh

Ít nhất 300 trẻ em thiệt mạng tại Dải Gaza trong 300 ngày, kể từ khi thỏa thuận ngừng bắn giữa phong trào Hamas và quân đội Israel chính thức có hiệu lực vào tháng 10/2025. Những con số gây ám ảnh đã được Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF) đưa ra trong báo cáo cuối tuần trước.

Hàng loạt chiến dịch truy quét các đối tượng liên quan IS đã được thực hiện thời gian qua. Ảnh: REUTERS

Thổ Nhĩ Kỳ siết chặt vòng vây IS

Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS), với hàng loạt cuộc truy quét quy mô lớn trên phạm vi toàn quốc thời gian gần đây. Các động thái này phản ánh quyết tâm của Ankara trong việc ngăn chặn nguy cơ khủng bố và triệt phá mạng lưới tài chính của tổ chức khủng bố khét tiếng.

Học sinh Thái Lan động viên lẫn nhau sau biến cố. Ảnh: THE NATIONE

Thái Lan bảo vệ trẻ em trước bạo lực súng đạn

Sau vụ xả súng tại Trường Debsirin Nonthaburi khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương, Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy xây dựng “Tiêu chuẩn an toàn trường học quốc gia” trong vòng 90 ngày. Kế hoạch tập trung vào tăng cường sàng lọc sức khỏe tâm thần, phòng chống tình trạng bắt nạt, kiểm soát vũ khí và các vật dụng bị cấm trong trường học.

Tây Ban Nha cũng cam kết đưa trẻ em Maroc về nước an toàn. Ảnh: REUTERS

Maroc cam kết hồi hương trẻ vị thành niên

Trước sức ép của chính quyền Tây Ban Nha, Chính phủ Maroc mới đây đã tái khẳng định sự sẵn sàng hợp tác với Tây Ban Nha và các đối tác châu Âu để tạo điều kiện hồi hương các trẻ vị thành niên Maroc không có người đi kèm đồng thời cho rằng, những rào cản pháp lý và thủ tục hành chính tại châu Âu, chứ không phải sự thiếu hợp tác của Rabat, mới là nguyên nhân chính cản trở quá trình này.