Cú sốc bạo lực mới

Các vụ tấn công nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid ở Thủ đô Riyadh của Saudi Arabi do lực lượng Houthi tiến hành trong những ngày gần đây đã dẫn đến những đòn đáp trả gây nhiều thương vong. Trong khi cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran vẫn tiếp diễn, khu vực Trung Đông lại tiếp tục hứng chịu cú sốc bạo lực mới.

Biếm họa: KENNY TOSH
Biếm họa: KENNY TOSH

Theo CNN, từ ngày 12/10 tới nay, Cơ quan quản lý Hàng không dân dụng của Saudi Arabia (GACA) xác nhận ít nhất hai người chết trong các vụ tấn công mới nhất của lực lượng Houthi tại Yemen nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid. Đây là vụ tấn công thứ hai của Houthi nhằm địa điểm này sau vụ đầu tiên khiến ít nhất 12 người thiệt mạng và hơn 300 người bị thương. GACA cũng xác nhận một vụ tấn công khác nhằm vào sân bay quốc tế King Fahd tại thành phố Damman, miền đông Saudi Arabia. Houthi đã lên tiếng thừa nhận tiến hành hàng loạt vụ tấn công bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái vào các sân bay và cơ sở năng lượng của Saudi Arabia.

Đáp trả, liên quân do Saudi Arabia dẫn đầu chống Houthi ngày 13/10 đã tiến hành không kích một cơ sở dầu mỏ gần Thủ đô Sana’a của Yemen. Trước đó, liên quân cảnh báo người dân sơ tán khỏi trạm dầu thuộc Công ty Dầu mỏ Yemen (YPC) để chuẩn bị cho một chiến dịch quân sự. Trong khi đó, người phát ngôn quân sự Houthi, Yahya Saree, cảnh báo Saudi Arabia sẽ phải hứng chịu đòn đáp trả mạnh mẽ nếu tiếp tục tấn công Sana’a, đồng thời tuyên bố các cơ sở dầu mỏ của Tập đoàn Aramco tại Dammam, sân bay quốc tế King Khalid ở Riyadh và nhà máy lọc dầu tại Riyadh là những địa điểm có thể bị tấn công.

Trong một tuyên bố, Cao ủy LHQ về Nhân quyền Volker Turk bày tỏ sự bàng hoàng trước các cuộc tấn công liên tiếp của Houthi nhắm vào các sân bay tại Saudi Arabia những ngày qua, khiến hàng chục người thương vong, đặc biệt là vụ tấn công vào sân bay chính của Riyadh. Ông Turk khẳng định, các cuộc tấn công nhắm vào dân thường và cơ sở hạ tầng dân sự bị cấm hoàn toàn theo luật nhân đạo quốc tế, đồng thời phải được điều tra và xử lý nghiêm những đối tượng chịu trách nhiệm. Người đứng đầu cơ quan nhân quyền LHQ cũng hối thúc các bên liên quan hạ nhiệt căng thẳng và ngăn thảm họa nghiêm trọng hơn xảy ra.

Ủy ban Chữ thập đỏ quốc tế (ICRC) đã kêu gọi các bên khẩn trương giảm căng thẳng và bảo vệ dân thường. Chủ tịch ICRC Mirjana Spoljaric cảnh báo, giao tranh tiếp tục leo thang có thể gây hậu quả nghiêm trọng đối với hàng chục triệu dân thường. Bà cho biết tại Yemen, số người thiệt mạng, bị thương và phải rời bỏ nhà cửa đang gia tăng, trong khi cơ sở hạ tầng dân sự tại thành phố cảng Aden và Thủ đô Sana'a hứng chịu nhiều thiệt hại. Tại Saudi Arabia, các cuộc tấn công gần đây cũng gây thương vong và thiệt hại, trong đó có những mục tiêu liên quan đến sân bay Riyadh.

Trước diễn biến an ninh xấu đi, Mỹ, Anh, Pháp, Canada, Australia, New Zealand, Nhật Bản và Hàn Quốc đã đưa ra các khuyến cáo đi lại. Nhiều nước khuyên công dân tránh đến Riyadh, Jeddah và Dammam, hạn chế các chuyến đi không thiết yếu hoặc tránh sử dụng những sân bay bị đe dọa. Pháp đặc biệt khuyến cáo công dân không đến hoặc quá cảnh tại các sân bay quốc tế ở Riyadh, Jeddah và Dammam.

Nguy cơ xung đột lan rộng khiến nhiều hãng hàng không buộc phải hủy bỏ các chuyến bay. AP cho hay, Hãng hàng không Delta của Mỹ thông báo sẽ hoãn kế hoạch mở đường bay thẳng từ Atlanta đến Riyadh, lẽ ra dự kiến bắt đầu từ ngày 23/10. Hãng hàng không quốc gia Etihad Airways của Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) tuyên bố hủy toàn bộ chuyến bay đến và đi từ Riyadh từ ngày 12/10, đồng thời tạm dừng các chuyến bay tới các thành phố Dammam và Jeddah. Hãng hàng không quốc gia Gulf Air của Bahrain cũng thông báo đình chỉ toàn bộ chuyến bay đến và đi từ Riyadh từ nay đến ngày 17/10. Tương tự, Hãng hàng không Qatar Airways thông báo tạm ngừng các chuyến bay đến và đi từ các thành phố Riyadh và Dammam.

Sau các vụ tấn công gây thương vong lớn nhằm vào sân bay quốc tế King Khalid, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết cân nhắc triển khai lực lượng tham gia cùng Saudi Arabia trong chiến dịch đáp trả Houthi. Trong khi đó, một số quan chức Chính phủ Saudi Arabia tiết lộ với kênh truyền hình MS NOW rằng, Riyadh đang đề nghị Washington “hỗ trợ phòng thủ khẩn cấp”. Thành viên Văn phòng chính trị của Houthi, Mohammed Al Bukhaiti cảnh báo, lực lượng này sẽ đáp trả nhằm vào Mỹ cũng như mọi lợi ích của họ trong khu vực nếu chính quyền Washington can dự vào cuộc xung đột tại Yemen.

Giới quan sát cho rằng, nếu Mỹ thật sự can thiệp vào cuộc chiến giữa Saudi Arabia và Houthi, xung đột sẽ không còn giới hạn tại một số địa điểm nhất định mà sẽ lan ra toàn bộ khu vực, nhấn chìm Trung Đông vào cú sốc bạo lực mới. Lực lượng Houthi, vốn bị phương Tây cáo buộc được sự hậu thuẫn của Iran, sẽ tiếp tục các hành động phong tỏa Biển Đỏ, tấn công các tàu thương mại qua lại tuyến hàng hải này. Vòng xoáy đáp trả sẽ còn tiếp diễn nếu các bên không kịp thời tiến hành thương lượng nhằm hạ nhiệt căng thẳng, chấm dứt giao tranh.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: SHERIF ARAFA

Bài toán kép của châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) có thể thiếu hụt từ 12-15% nhu cầu khí đốt nếu mùa đông năm nay xuất hiện các đợt rét đậm kéo dài, trong bối cảnh lượng khí đốt dự trữ rất thấp, nguồn cung khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ Trung Đông chưa trở lại bình thường và giá năng lượng tăng mạnh.

Biếm họa: HASSAN BLEIBEL

Cuộc thanh lọc Lầu năm góc

Kế hoạch cắt giảm quy mô lớn nhân sự Bộ Chiến tranh Mỹ diễn ra trong bối cảnh hàng loạt lãnh đạo quân sự cấp cao bị cách chức, thay thế hoặc nghỉ hưu sớm kể từ khi Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng cho thấy đây không chỉ là một cuộc tinh giản bộ máy chỉ huy.

Biếm họa: PATRICK CHAPPATTE

Thách thức an ninh mới

Mạng lưới truyền thông tin tức quốc tế có trụ sở tại Pháp Euronews vừa tổ chức Hội nghị Quốc phòng và Không gian lần đầu tiên, với sự tham gia của Tổng Thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte. Hội nghị là diễn đàn thảo luận về các vấn đề an ninh, quốc phòng và công nghệ mà châu Âu đang quan tâm trong bối cảnh môi trường an ninh khu vực có nhiều biến động.

Hội nghị ICCOS-2026 tại Phnom Penh. Ảnh: NEW ASIA

Còn đó nỗi nhức nhối

Bất chấp những nỗ lực triệt phá thời gian qua, nạn lừa đảo trực tuyến xuyên biên giới vẫn không ngừng mở rộng, biến dạng và tinh vi hơn. Khi tội phạm đã vận hành như một “nền kinh tế” toàn cầu, cuộc chiến chống tội phạm không thể chỉ dừng ở từng vụ án, từng đường dây, mà phải nhằm phá vỡ cả hệ sinh thái đứng phía sau.

Hai nhà lãnh đạo Trung Quốc (bên trái) và Mỹ gặp gỡ tại Nhà Trắng. Ảnh: XINHUA

Tầm nhìn ổn định chiến lược Trung - Mỹ

Chuyến thăm Mỹ của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tuần trước là cuộc gặp thứ hai giữa lãnh đạo hai nước trong năm nay, sau Hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh tháng 5 vừa qua. Cuộc trao đổi sâu rộng ở Washington D.C đã tạo định hướng mới cho quan hệ song phương, qua đó củng cố tầm nhìn về quan hệ Trung-Mỹ mang tính xây dựng và ổn định chiến lược dựa trên sự tôn trọng, công bằng và có đi có lại.

Biếm họa: JAVIER

Khói mù xuyên biên giới

Sau hơn hai thập kỷ, ASEAN có hiệp định về ô nhiễm khói mù xuyên biên giới, vấn đề này không những chưa được giải quyết căn cơ mà hiện nay vượt khỏi khuôn khổ môi trường, trở thành thách thức an ninh phi truyền thống đòi hỏi trách nhiệm và hành động quyết liệt hơn ở cấp khu vực.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Biếm họa: RAHMA

Khi “yết hầu” dầu mỏ bị siết chặt

Dòng chảy năng lượng toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị siết chặt, khi hai “yết hầu” hàng hải chiến lược là Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đồng thời trở thành điểm nóng. Nếu Hormuz nằm trong tầm khống chế của Iran thì lực lượng Houthi mới đây tuyên bố phong tỏa Bab el-Mandeb, dẫn tới những tác động trực tiếp tới giá dầu, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Biếm họa: PARESH NATH

“Mây đen” cực hữu

Việc đảng cực hữu Sự lựa chọn vì nước Đức (AfD) giành số ghế nhiều nhất trong Nghị viện bang Saxony-Anhalt không chỉ làm dấy lên lo ngại sâu sắc ở quốc gia là nền kinh tế lớn nhất châu Âu mà cả “lục địa già” nói chung, về sự trỗi dậy của lực lượng cực hữu.

Biếm họa: TJEERD ROYAARDS

Hệ quả tất yếu

Một số quốc gia phương Tây đã tung ra đòn trừng phạt nhằm vào Israel, liên quan những chính sách gây tranh cãi của Tel Aviv đối với khu Bờ Tây chiếm đóng trái phép và Dải Gazza của Palestine. Sau nhiều năm thực thi những hành động bị lên án, Nhà nước Do Thái đang trong tình trạng “một mình một chiếu” trước cộng đồng quốc tế.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Canh bạc” dầu mỏ

Thỏa thuận dầu mỏ mới giữa Mỹ và Venezuela thoạt nhìn là một “món hời” khi trao cho Washington có cơ hội tiếp cận và kiểm soát hơn 65 tỷ thùng dầu, tương đương khoảng 20% tổng trữ lượng dầu của Venezuela - quốc gia đang sở hữu kho dầu lớn nhất thế giới. Song, nếu tính toán chi ly thì thực tế lại không đã hẳn “ngon ăn”.

Biếm họa: FARES GARABET

Vòng đối đầu mới

Bất chấp xung đột leo thang, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian một lần nữa khẳng định, nước này không tìm kiếm chiến tranh, sẵn sàng đối thoại và hợp tác. Phát biểu được đưa ra trong bối cảnh Iran và Mỹ đã nối lại các cuộc tấn công lẫn nhau sau khoảng một tháng yên tĩnh.

Biếm họa: SHADI GHANIM

Thế giằng co ở Trung Đông

Ngày 21/8, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng, đã đến lúc chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều tháng giữa Iran với Mỹ và Israel, song nhấn mạnh Tehran sẽ không khuất phục trước những sức ép của Washington. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa hai bên lâm vào bế tắc, trong khi căng thẳng liên quan việc kiểm soát Eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng.

Biếm họa: HASSAN BLEIBEL

Tái định vị quan hệ Nga - Syria

Việc Nga và Syria đạt thỏa thuận về tương lai hai căn cứ quân sự Hmeymim và Tartus cho thấy quan hệ giữa hai nước đang được tái định vị, sau khi quốc gia Trung Đông này có chính quyền mới thay thế chính quyền Tổng thống Bashar al-Assad.

Các nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ, Saudia Arabia và Pakistan (trái sang) tại lễ ký Hiệp định Phòng thủ chung Mecca. Ảnh: SAUDI PRESS AGENCY

Cái bắt tay chiến lược

Với việc cùng đặt bút ký kết Hiệp định Phòng thủ chung Mecca, ba quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ, Saudi Arabia và Pakistan đã bắt đầu cùng hợp tác xây dựng một cơ chế phòng thủ tập thể được cho là tương tự Điều 5 của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Hai nhà lãnh đạo Mỹ (bên phải) và Israel tại một cuộc gặp ở Nhà Trắng. Ảnh: THE NEW YORK TIMES

Vết rạn đồng minh Mỹ - Israel

Việc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu công khai bác bỏ lộ trình 15 điểm của Tổng thống Mỹ Donald Trump về Gaza để tìm kiếm sự ủng hộ khi cuộc bầu cử đang đến gần được cho là một canh bạc khá mạo hiểm, có thể làm rạn nứt quan hệ đồng minh với Washington vốn có vai trò không thể thay thế của Tel Aviv.

Học sinh Thái Lan động viên lẫn nhau sau biến cố. Ảnh: THE NATIONE

Thái Lan bảo vệ trẻ em trước bạo lực súng đạn

Sau vụ xả súng tại Trường Debsirin Nonthaburi khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương, Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy xây dựng “Tiêu chuẩn an toàn trường học quốc gia” trong vòng 90 ngày. Kế hoạch tập trung vào tăng cường sàng lọc sức khỏe tâm thần, phòng chống tình trạng bắt nạt, kiểm soát vũ khí và các vật dụng bị cấm trong trường học.

Biếm họa: VASCO GARGALO

Phép thử với EU

Vấn đề người di cư tiếp tục gây sức ép với Liên minh châu Âu (EU) sau cuộc vượt biển của hàng nghìn người Morocco sang thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha. Hiện tượng này đã bộc lộ những bất đồng của EU, đồng thời được xem là phép thử đối với sự đoàn kết của khối.

Biếm họa: NAYER TALAL

Cuộc chiến phía sau chiến tuyến

Việc Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky buộc phải thay thế Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Ukraine Oleksandr Syrsky, sau khi cách chức Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov, khiến bùng nổ làn sóng biểu tình phản đối tại Thủ đô Kiev và nhiều thành phố lớn khác. Diễn biến này phần nào cho thấy một cuộc chiến khác - cuộc chiến không tiếng súng phía sau chiến tuyến xung đột quân sự với Nga trên chính trường Ukraine.

Biếm họa: AHMAD QADDURA

Thách thức với chương trình nghị sự quốc gia Syria

Quốc hội chuyển tiếp của Syria đã chính thức tổ chức phiên họp đầu tiên. Đây được xem là một cột mốc lịch sử, đánh dấu phiên họp lập pháp đầu tiên của Syria sau khi chế độ cựu Tổng thống Bashar al-Assad sụp đổ cuối năm 2024, đồng thời khởi động triển khai chương trình nghị sự quốc gia trong giai đoạn mới.

Biếm họa: RAHMA

“Nắm đấm thép” của EU

Ủy ban châu Âu (EC) vừa đề xuất thiết lập một cơ chế trừng phạt mới nhằm đối phó các mối đe dọa từ nhiều hình thức tội phạm có tổ chức, bao gồm đưa người di cư trái phép, buôn bán người, buôn lậu vũ khí, ma túy và rửa tiền. Bảo đảm an ninh và các giá trị của khối cũng như bảo vệ tính mạng của người di cư là những mục đích chính của đề xuất này.

Hai nhà lãnh đạo Pháp (bên phải) và Syria gặp gỡ tại Damascus. Ảnh: GETTYIMAGES

Mở rộng hợp tác Pháp-Syria

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron vừa có chuyến công du chớp nhoáng tới Syria. Tuy chỉ là cuộc ghé thăm trên đường tới Thổ Nhĩ Kỳ tham dự Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nhưng Paris tỏ ra rất coi trọng việc mở rộng hợp tác với Damascus, thể hiện qua hình ảnh một đoàn doanh nghiệp hùng hậu tháp tùng “ông chủ” Điện Elysee trong chuyến thăm Syria.

Biếm họa: STELLINA CHEN

Động lực tìm lại vị thế

Với sự ủng hộ của các đối tác trong liên minh cầm quyền, Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã bày tỏ lạc quan về triển vọng phát triển của nước Đức sau một thời gian dài lâm vào trì trệ. Ông Merz khẳng định các biện pháp cải cách của liên minh cầm quyền sẽ tạo nền tảng tăng trưởng mới và phục hồi tích cực hơn trong thời gian tới.

Biếm họa: TOSO BORKOVIC

Mục tiêu định hình “NATO 3.0”

Hội nghị Thượng đỉnh lần thứ 36 Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), diễn ra tại Ankara (Thổ Nhĩ Kỳ) ngày 7/7 tới, được đánh giá là một kỳ họp quan trọng bậc nhất lịch sử NATO. Bối cảnh địa - chính trị thế giới dịch chuyển mang tính bước ngoặt, liên minh xuyên Đại Tây Dương đứng trước áp lực xây dựng mô hình “NATO 3.0”, với bản thiết kế quân sự mới nhằm duy trì vị thế răn đe hiệu quả trong trật tự thế giới đầy biến động.

Biếm họa: TOSO BORKOVIC

Cái giá phải trả

Đợt nắng nóng kỷ lục đang bao trùm nhiều khu vực ở châu Âu trong tháng 6 này được xem là biểu hiện rõ rệt từ tác động của biến đổi khí hậu (BĐKH). Theo cảnh báo của Liên hợp quốc (LHQ), tình trạng ô nhiễm do hoạt động đốt nhiên liệu hóa thạch là một trong những “thủ phạm” chính gây ra làn sóng nhiệt hoành hành tại “lục địa già”.

Biếm họa: MIKAIL çIFTçI

Thách thức kép ở Gaza

Liên hợp quốc (LHQ) bày tỏ quan ngại về các vụ bắn phá vẫn tiếp diễn ở Dải Gaza. Cùng với đó, việc Israel đóng các cửa khẩu và áp đặt những hạn chế trong vận tải hàng hóa khiến người dân ở dải đất hẹp ven Địa Trung Hải phải đối diện thách thức kép, nghĩa là vừa bị mất an ninh vừa lâm vào khủng hoảng nhân đạo.

Biếm họa: SIMON REGIS

Tình thế lưỡng nan

Đụng độ vẫn tiếp tục nổ ra giữa lực lượng Israel và Phong trào Hezbollah ở Lebanon đang cản trở việc thực thi thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran. Nhằm bảo đảm thỏa thuận không bị đổ vỡ, phái đoàn Mỹ, Pakistan và Iran đã lên đường tới Thụy Sĩ tham gia vòng đàm phán mới.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

Điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt”

Căng thẳng tại “chảo lửa Trung Đông” tạm rời điểm sôi sau khi Mỹ và Iran công bố thỏa thuận hòa bình sơ bộ nhằm chấm dứt xung đột quân sự kéo dài hơn ba tháng qua. Đây chưa phải một hiệp định hoàn chỉnh và hai bên còn tiếp tục đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran, song điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt” tác động tích cực tới môi trường an ninh khu vực và thị trường năng lượng toàn cầu.