Đại diện Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cho biết, trong công tác tuyển sinh lớp 10 các trường trung học phổ thông (THPT) năm học 2026- 2027 sẽ có bốn điều chỉnh quan trọng, có lợi cho thí sinh. Đó là việc công bố sớm các môn thi, tổ chức kỳ thi sớm hơn mọi năm sẽ giảm áp lực, tâm lý lo lắng, chờ đợi cho học sinh, phụ huynh.
Đây cũng là năm đầu tiên Hà Nội bỏ điều kiện nơi thường trú (hộ khẩu thường trú) khi đăng ký vào các trường THPT công lập như mọi năm, hướng tới tuyển sinh phi địa giới hành chính, tăng cơ hội học tập cho học sinh trên địa bàn thành phố, thúc đẩy giáo dục bình đẳng, công bằng.
Thành phố cũng bỏ khu vực tuyển sinh, học sinh được đăng ký tối đa ba nguyện vọng thi vào trường THPT công lập phù hợp với năng lực, điều kiện của học sinh, phụ huynh, tạo thuận lợi cho học sinh đăng ký và tăng cơ hội trúng tuyển theo nguyện vọng.
Bên cạnh đó, hầu hết thí sinh vui mừng với việc điều chỉnh mức điểm chênh lệch (giảm 0,5 điểm và 1,0 điểm) khi xét tuyển giữa các nguyện vọng (NV) giúp tăng cơ hội trúng tuyển theo NV đăng ký cho học sinh.
Các kỳ tuyển sinh trước đó, để xét tuyển NV2, thí sinh phải có mức điểm cao hơn điểm chuẩn NV1 ít nhất 1 điểm; để xét NV3, thí sinh phải có mức điểm cao hơn điểm chuẩn NV1 ít nhất 2 điểm. Điều này khiến không ít thí sinh dù đạt điểm cao, nhưng vẫn trượt các NV2, NV3 khi mức điểm chênh quá lớn.
Năm nay, quy định này đã được điều chỉnh. Mỗi học sinh được đăng ký ba NV và nếu không trúng tuyển NV1, thí sinh được xét NV2 nếu có điểm cao hơn điểm chuẩn NV1 ít nhất 0,5 điểm; xét NV3 nếu có điểm cao hơn điểm chuẩn NV1 ít nhất 1 điểm.
Em Nguyễn Phương Linh, học sinh lớp 9 Trường trung học cơ sở (THCS) Đống Đa (phường Kim Liên) cho biết, nếu theo quy định điểm chênh cũ, hầu hết học sinh sẽ chọn phương án an toàn cho NV3 với các trường có mức điểm chuẩn thấp hẳn so với thực lực của mình. Những trường học này thường ở các địa bàn xa, có thể là ở ngoại thành. Vì vậy, dù đỗ vào trường công, nhưng nhiều học sinh sau một thời gian theo học đã phải chuyển sang trường tư để đi lại thuận tiện hơn. Năm nay, với việc điều chỉnh điểm chênh giữa ba NV, em và các bạn có thể đăng ký cả ba NV trong cùng một nhóm trường có chất lượng ngang nhau, thay vì phải lựa chọn một trường có mức điểm chuẩn thấp hẳn.
Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm, Phó Chủ tịch Hội Khoa học tâm lý giáo dục Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Trường THPT Đinh Tiên Hoàng, Hà Nội cho hay, việc bỏ chia khu vực tuyển sinh mang đến nhiều thuận lợi, giúp học sinh và phụ huynh có thể tự do chọn bất kỳ trường nào theo đúng nguyện vọng của mình. Tuy nhiên, có khả năng các trường vốn đã có điểm chuẩn cao sẽ tăng điểm, phụ huynh, học sinh sẽ khó dự đoán điểm chuẩn như trước đây.
Để đề phòng tình trạng điểm chuẩn tăng mạnh với một số trường có tiếng khi học sinh toàn thành phố đều có quyền đăng ký, Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm cho rằng: Hà Nội nên bổ sung tiêu chí khuyến khích học sinh học gần nhà, tránh để xảy ra tình huống điểm cao vẫn không đỗ được vào trường công.
"Khi đăng ký nguyện vọng vào lớp 10, các gia đình cần chú ý hai yếu tố quan trọng. Thứ nhất là năng lực của học sinh phù hợp với yêu cầu đầu vào của trường đăng ký. Thứ hai là khoảng cách giữa trường và nhà không quá xa, thuận tiện cho học sinh đến trường hằng ngày", Tiến sĩ Nguyễn Tùng Lâm nói.
Để tận dụng hiệu quả những điều chỉnh về tuyển sinh lớp 10 năm nay của Hà Nội, cô giáo Chu Thị Xuân Hường, Hiệu trưởng Trường THCS Hoàng Mai (phường Hoàng Mai) cho biết, nhà trường sẽ phổ biến thông tin trên cho giáo viên để giáo viên nắm rõ, từ đó căn cứ trên chất lượng, năng lực của học sinh để có những định hướng phù hợp.
Với hơn 400 học sinh lớp 9 dự thi tuyển sinh lớp 10 năm nay của Trường THCS Hoàng Mai, cô Hường cho biết, trong thời gian tới, việc ôn luyện, đánh giá kiến thức sẽ được tăng cường phù hợp với từng học sinh. Nhà trường sẽ tư vấn kỹ cho phụ huynh học sinh về những thay đổi trong công tác tuyển sinh, nhất là về việc điều chỉnh phân tuyến với khoảng cách điểm chuẩn giữa các nguyện vọng. "Cơ hội trúng tuyển vào lớp 10 công lập sát với nguyện vọng của học sinh năm nay chắc chắn sẽ cao hơn các năm trước nếu phụ huynh phối hợp tốt với giáo viên, đánh giá đúng thực lực của con để không đặt kỳ vọng quá cao hoặc ngược lại hạ thấp yêu cầu vì lo chênh lệch điểm chuẩn giữa các nguyện vọng".
Kỳ thi tuyển sinh lớp 10 của thành phố sẽ diễn ra trong hai ngày 30 và 31/5. Năm nay, Hà Nội có khoảng 147.000 học sinh hoàn thành chương trình giáo dục THCS. Các trường THPT công lập sẽ tuyển khoảng 88.000 em, số còn lại có thể theo học các trường tư thục, dân lập hoặc các cơ sở giáo dục nghề nghiệp.
