Tại bảng C môn bóng đá nam ASIAD 20, hai ứng viên chính cho tấm vé bước vào vòng tứ kết đều quyết định mang tới Nhật Bản lứa cầu thủ U21.
Đó không phải trùng hợp ngẫu nhiên. Cả hai nền bóng đá Việt Nam và Uzbekistan đều xác định ASIAD 20 là bước đệm quan trọng giúp lứa trẻ trưởng thành.
Với Việt Nam, giải đấu trùng thời điểm diễn ra kỳ ASEAN Cup đầu tiên do FIFA tổ chức. Vì thế, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam đã đề xuất phương án cử đội hình U21. Mục tiêu chính là chuẩn bị lực lượng cho SEA Games 2027. Với lứa U21 Việt Nam, vòng 1 Giải vô địch quốc gia 2026-2027 là cơ hội cuối để các cầu thủ trong diện quy hoạch thể hiện mình. Ban huấn luyện dự kiến chốt danh sách 23 cầu thủ sau vòng đấu này. Trong khi đó, toàn bộ các cầu thủ U21 Uzbekistan được triệu tập chính là nhóm nhân tài hướng tới vòng chung kết Giải vô địch U23 châu Á 2028.
Rõ ràng, khi đặt hai lứa U21 Việt Nam và Uzbekistan cạnh nhau, tồn tại khoảng cách rất lớn về tầm nhìn. Chúng ta lấy sân chơi ASIAD nhằm chuẩn bị cho giải đấu khu vực. Trong khi Uzbekistan coi đây như bước đệm cho Giải vô địch châu Á và xa hơn là tấm vé tham dự Olympic. Cùng một quyết định về nhân sự, hai nền bóng đá cho thấy tham vọng khác xa.
Từ năm 2018, Uzbekistan đã triển khai chương trình cải cách bóng đá. Nước này áp dụng cơ chế khuyến khích theo nguyên tắc "huấn luyện viên đầu tiên". Họ ghi nhận và tưởng thưởng cho người thầy đầu tiên phát hiện, đào tạo một cầu thủ, chứ không chỉ người dẫn dắt anh ta ở đội tuyển. Đầu năm 2024, các cầu thủ và chuyên gia đã giải nghệ có thể vay vốn khoảng 3,2 tỷ đồng (theo tiền Việt Nam) tối thiểu trong 5 năm, để mở các dự án bóng đá tư nhân. Chính sách ưu đãi này giúp phần lớn tài năng bóng đá nỗ lực bám trụ với nghề, thay vì rời đi sau khi treo giày.
Đặc biệt, chính Uzbekistan đã đánh bại Việt Nam trong trận chung kết U23 châu Á tại Thường Châu (Trung Quốc) năm 2018. Sau đó, bóng đá nước này phát triển mạnh, để rồi lần đầu giành vé tham dự Olympic năm 2024 và World Cup 2026 vừa qua.
Cuối tháng 9 này, hai đội sẽ chạm trán ở lượt cuối vòng bảng. Trận đấu ấy không chỉ quyết định tấm vé vào chơi vòng tứ kết, mà còn là dịp để chúng ta ngẫm lại chính mình. Liệu những đích ngắm đề ra có tương xứng với sức phát triển của bóng đá nước nhà?
