Qua đó góp phần đưa Nghị định 19/2019/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý chặt chẽ các hoạt động chơi hụi/họ/biêu/phường đi vào cuộc sống.
Hệ lụy từ Những vụ vỡ hụi
Những năm qua, tại nhiều địa phương đã xảy ra các vụ vỡ hụi gây bức xúc trong dư luận. Nguyên nhân chủ yếu là một số hụi viên sau khi hốt hụi không tiếp tục đóng tiền tiếp, khiến chủ hụi phải gánh thay. Khi số lượng người mất khả năng đóng hụi tăng lên, dây hụi dễ rơi vào tình trạng đổ vỡ. Bên cạnh đó, một số chủ hụi công khai số lượng người tham gia không đúng thực tế, xuất hiện tình trạng “hụi viên ảo”, làm mất cân đối nguồn tiền. Khi không còn khả năng chi trả, chủ hụi tuyên bố vỡ hụi, gây thiệt hại cho nhiều người tham gia.
Từng nhiều năm làm chủ hụi, bà Tống Thị Mỵ (ngụ ấp Thừa Trung, xã Thới Thuận) cho biết: “Bản thân tôi cũng từng gặp khó khăn khi một số hụi viên sau khi hốt hụi không tiếp tục thực hiện nghĩa vụ đóng hụi. Để bảo đảm quyền lợi cho các thành viên còn lại, tôi phải sử dụng tiền tích lũy của gia đình để bù đắp. Nếu gia đình không có nguồn dự phòng, nguy cơ vỡ hụi là rất lớn”. Không chỉ chủ hụi chịu thiệt hại, nhiều hụi viên cũng trở thành nạn nhân của các vụ vỡ hụi. Bà Phạm Hồng Lam (ngụ ấp Thừa Long, xã Thới Thuận) từng mất hàng chục triệu đồng khi tham gia một dây hụi có nhiều hụi viên ảo. Dù chủ hụi cam kết hoàn trả nhưng số tiền nhận lại rất ít so với khoản bà Lam đã đóng trước đó.
Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Thới Thuận Nguyễn Thị Nhàn cho biết: Những vụ việc nêu trên không chỉ gây tổn thất kinh tế cho người dân mà còn ảnh hưởng đến tình làng nghĩa xóm, phát sinh mâu thuẫn, khiếu kiện và tác động tiêu cực đến tình hình an ninh trật tự ở cơ sở. Việc đưa các quy định của pháp luật vào quản lý hoạt động hụi/họ/biêu/phường là yêu cầu cần thiết nhằm phòng ngừa rủi ro từ sớm, từ xa. Do đó, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã đã lựa chọn nội dung quản lý hoạt động hụi làm trọng tâm xây dựng mô hình dân vận khéo cấp xã năm 2026. Mục tiêu là nâng cao nhận thức của người dân, giúp hoạt động hụi/họ/biêu/phường diễn ra minh bạch, đúng quy định, bảo vệ quyền lợi chính đáng của cả chủ hụi và hụi viên.
Hiệu quả từ dân vận khéo
Qua rà soát, ấp Thừa Long (xã Thới Thuận) hiện có tám phụ nữ làm chủ hụi với 17 dây hụi và hơn 357 người tham gia. Mỗi dây hụi có từ 20 đến 25 thành viên, mức góp từ 500.000 đồng đến 5.000.000 đồng/kỳ. Phần lớn các dây hụi được hình thành trên cơ sở quen biết, người thân giới thiệu và hoạt động mang tính tự phát. Từ thực tế đó, Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Thới Thuận đã thành lập tổ vận động gồm tám thành viên, phối hợp các ngành tăng cường tuyên truyền, phổ biến Nghị định số 19/2019/NĐ-CP của Chính phủ đến từng chủ hụi và người tham gia. Nội dung tuyên truyền được lồng ghép trong các buổi sinh hoạt hội viên, họp dân, sinh hoạt tổ phụ nữ và tổ nhân dân tự quản. Ngoài ra, các quy định liên quan về quyền, nghĩa vụ của chủ hụi và hụi viên; trách nhiệm thông báo tổ chức dây hụi với chính quyền địa phương; các yêu cầu về công khai, minh bạch trong quá trình hoạt động được phổ biến ngắn gọn, dễ hiểu để người dân dễ tiếp cận và thực hiện.
Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Thới Thuận cũng phối hợp Công an xã, bộ phận tư pháp xã và các chi hội phụ nữ hướng dẫn các chủ hụi thực hiện đầy đủ việc thông báo tổ chức dây hụi theo quy định. Đồng thời, vận động thành lập các nhóm Zalo để công khai danh sách thành viên, thời gian mở hụi, kết quả hốt hụi và việc giao, nhận tiền. Một điểm đáng chú ý là mỗi dây hụi đều có các thành viên nòng cốt theo dõi tình hình hoạt động, kịp thời phản ánh những vấn đề phát sinh với Hội Liên hiệp Phụ nữ và chính quyền địa phương. Qua đó, các dấu hiệu bất thường được phát hiện sớm, hạn chế nguy cơ phát sinh tranh chấp hoặc đổ vỡ.
Sau thời gian triển khai, mô hình đã mang lại những kết quả tích cực. Ý thức chấp hành pháp luật của người dân được nâng lên; các dây hụi hoạt động công khai, minh bạch hơn; người tham gia chủ động tìm hiểu thông tin trước khi góp vốn. Nguy cơ phát sinh hụi viên ảo, mất khả năng đóng hụi hoặc tranh chấp liên quan hoạt động hụi từng bước được hạn chế. Không chỉ góp phần phòng ngừa vỡ hụi, mô hình còn tạo điều kiện để người dân tiếp cận nguồn vốn xoay vòng phục vụ phát triển kinh tế hộ gia đình. Nhiều khoản tiền hốt hụi được sử dụng để đầu tư sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản, mua sắm phương tiện lao động và giải quyết những nhu cầu thiết yếu trong cuộc sống. Đây cũng là một trong những giải pháp góp phần hạn chế tín dụng “đen” ở khu vực nông thôn.
Bí thư Đảng ủy xã Thới Thuận Nguyễn Thanh Phong đánh giá: “Mô hình dân vận khéo “Vận động nhân dân chấp hành tốt các quy định của pháp luật về công tác quản lý đối với hoạt động hụi” là cách làm thiết thực nhằm đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến gần hơn với người dân. Đảng ủy xã chỉ đạo tiếp tục theo dõi, sơ kết, tổng kết để rút kinh nghiệm, hoàn thiện mô hình và từng bước nhân rộng trên địa bàn”. Theo Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Vĩnh Long Đỗ Thị Huệ Anh, mô hình đã góp phần nâng cao nhận thức của người dân trong tham gia hụi/họ/biêu/phường; từng bước đưa các quy định của Nghị định số 19/2019/NĐ-CP của Chính phủ đi vào cuộc sống. Việc công khai thông tin giúp người dân thận trọng hơn khi tham gia các dây hụi, hạn chế nguy cơ vỡ hụi, giảm phát sinh tín dụng “đen” và góp phần giữ vững an ninh trật tự tại địa phương.
