Nga đang ngày càng hướng tới chủ quyền về công nghệ. Điều này được khẳng định qua những thay đổi về luật pháp và việc triển khai Dự án quốc gia "Nền kinh tế dữ liệu và chuyển đổi số của Nhà nước" có hiệu lực vào năm 2025.
Trong bối cảnh Nga bị cấm vận trong suốt thời gian vừa qua, cùng với đó các nhà cung cấp sản phẩm và dịch vụ CNTT phương Tây rời khỏi Nga và chấm dứt các sản phẩm đã phát triển ở thị trường này khiến quá trình chuyển đổi sang cơ sở hạ tầng CNTT trong nước của các công ty Nga được thúc đẩy mạnh mẽ.
Năm 2025, việc này còn được đẩy mạnh trong Dự án quốc gia "Nền kinh tế dữ liệu và chuyển đổi số của Nhà nước". Trong đó, các nhà quản trị Nga đã nhấn mạnh nhu cầu này không chỉ liên quan đến nguyên nhân chính trị mà còn liên quan đến cả yêu cầu về công nghệ.
 |
| Triển lãm về thành tựu CNTT tại Trung tâm triển lãm VDNKh ở Moskva. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Theo nghiên cứu chung của các tổ chức tư vấn độc lập tại Nga là Rubytech và STREAM Consulting, chi phí sở hữu các giải pháp CNTT phương Tây đang ngày càng đắt đỏ do lạm phát, đồng rúp mất giá, chi phí hỗ trợ, linh kiện, hậu cần tăng, chi phí thuê chuyên gia tăng và các yếu tố kinh tế khác. Bên cạnh đó, sự "lỗi thời" về công nghệ cũng là vấn đề.
 |
| Theo các chuyên gia, chi phí sở hữu nền tảng CNTT dựa trên các giải pháp của Nga sẽ giảm dần theo thời gian. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Trong khi đó, nghiên cứu của các đơn vị này cũng chỉ ra, chi phí sở hữu nền tảng CNTT dựa trên các giải pháp của Nga sẽ giảm dần theo thời gian vì không bị ảnh hưởng bởi một số yếu tố như đã nêu ở trên. Điều này hoàn toàn có cơ sở do sự gia tăng cạnh tranh, sự gia tăng về chủng loại sản phẩm và sự gia tăng về chất lượng, độ tin cậy và năng suất của công nghệ. Cùng với đó, trình độ hiểu biết và kinh nghiệm của các chuyên gia Nga cũng ngày càng cải thiện.
Một điểm then chốt nữa đó là những sự thay đổi về luật pháp quan tâm đến chủ quyền công nghệ quốc gia của Nga. Theo đó, Bộ Phát triển Kỹ thuật số đã phê duyệt các thời hạn để các công ty Nhà nước chuyển đổi sang phần mềm của Nga.
 |
| Đối với một số lĩnh vực của nền kinh tế, bao gồm ngân hàng, các giải pháp nhanh chóng và chất lượng cao cho các vấn đề về cơ sở hạ tầng CNTT đặc biệt quan trọng. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Từ ngày 1/1/2025, các doanh nghiệp phải bắt đầu sử dụng hệ điều hành trong nước từ bộ ứng dụng văn phòng, chương trình diệt virus và hệ thống ảo. Từ ngày 1/1/ 2026 sử dụng Hệ thống quản lý cơ sở dữ liệu của Nga. Theo lộ trình đó, đến ngày 1/1/2030, các cơ quan chính phủ và doanh nghiệp chủ chốt của Nga phải chuyển đổi hoàn toàn.
Đối với một số lĩnh vực quan trọng của nền kinh tế như ngân hàng, các giải pháp nhanh chóng và chất lượng cao cho các vấn đề về cơ sở hạ tầng CNTT đặc biệt quan trọng.
Theo ông Nikolay Kozhevnikov, Giám đốc bộ phận khách hàng VIP trong lĩnh vực ngân hàng tại Rubytech, ngày nay không thể tưởng tượng được rằng một ứng dụng ngân hàng có thể mở ra chỉ trong khoảng 10 giây.
 |
| Tập đoàn kinh tế lớn tại Nga Gazprom tích cực chuyển đổi CNTT trong nước. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Ông Kozhevnikov giải thích, đối với ngành ngân hàng, một lợi thế quan trọng của cơ sở hạ tầng CNTT chịu tải cao là khả năng đảm bảo tính khả dụng của các ứng dụng mang lại sự tiện lợi và bảo mật cao cho các khách hàng.
Nhưng đồng thời, các giải pháp như vậy có xu hướng trở nên lỗi thời rất nhanh, do đó chúng cần được cập nhật liên tục. Khi các công ty phương Tây rời khỏi thị trường Nga, việc cập nhật cơ sở hạ tầng mà họ tạo ra đã trở nên khó khăn và trong một số trường hợp là không thể thực hiện được.
Một thí dụ về thay thế nhập khẩu toàn diện trong các tổ chức tài chính là dự án Gazprombank.
Gazprombank đang xây dựng cơ sở hạ tầng CNTT độc lập về mặt công nghệ dựa trên hệ thống phần mềm và phần cứng. Dự án giảm sự phụ thuộc vào các nhà sản xuất nước ngoài đã bắt đầu vào năm 2022. Giải pháp tối ưu cho nhiệm vụ này là sử dụng hệ thống phần cứng và phần mềm trong nước kết hợp các nguyên tắc về khả năng tương thích thành phần, khả năng chịu lỗi và khả năng mở rộng.
 |
| Việc chuyển đổi sang cơ sở hạ tầng trong nước đảm bảo cho doanh nghiệp những lợi thế bổ sung, bao gồm chủ quyền, độ tin cậy và cách tiếp cận riêng. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Theo đánh giá của Rubytech, đến năm 2030, hầu như toàn bộ khối lượng cơ sở hạ tầng CNTT của phương Tây được khách hàng Nga mua sẽ trở nên lỗi thời. Ngược lại, các nhà sản xuất trong nước sẽ tiếp tục cải tiến sản phẩm của mình. Điều quan trọng là các giải pháp như vậy không chỉ dành cho những ngành công nghiệp hàng đầu mà còn dành cho đa số các doanh nghiệp khác.
 |
| Toàn bộ nước Nga đang ngày càng hướng tới chủ quyền công nghệ. (Ảnh: THÙY VÂN) |
Các nhà phân tích cũng kết luận rằng, Nga một trong những thị trường CNTT ổn định trước sự cạnh tranh tiềm tàng từ các công ty quốc tế. Điều này có thể được giải thích bằng chiến lược trong bối cảnh chủ quyền về công nghệ của quốc gia, cũng như các công ty lớn của Nga tích cực tham gia vào toàn bộ quá trình thay thế nhập khẩu cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin.
