Điểm mạnh đầu tiên làm nên chức vô địch của Việt Nam ở kỳ giải này là chiều sâu đội hình. Trận chung kết lượt đi trên sân Thái Lan là minh chứng rõ nhất.
Trong hơn một giờ thi đấu đầu tiên, thế trận chưa tạo ra khác biệt, nhưng khi huấn luyện viên Kim Sang-sik có những điều chỉnh nhân sự đã đem lại thay đổi tích cực nhanh chóng.
Hai Long và Quang Hải vào sân, mang đến nguồn năng lượng mới cùng khả năng tạo đột biến, trước khi Việt Nam có hai bàn thắng. Điều đó cho thấy ban huấn luyện đội tuyển nước ta có khả năng giữ những quân bài phù hợp trên ghế dự bị và sử dụng họ vào đúng thời điểm.
Lợi thế ấy tiếp tục được thể hiện ở trận lượt về, dù theo một cách khác. Việt Nam mất Văn Vĩ ngay từ đầu trận vì chấn thương và phải thay đổi nhân sự sớm, nhưng Phan Tuấn Tài vào sân không chỉ hoàn thành nhiệm vụ mà còn trực tiếp góp phần vào những tình huống quan trọng.
Những thay đổi ấy cho thấy Việt Nam không bị động ngay cả khi kế hoạch ban đầu bị phá vỡ. Đây là một trong những khác biệt lớn giữa Việt Nam ở giải đấu này với những giải đấu trước vốn phụ thuộc quá nhiều vào một nhóm cầu thủ cố định.
Trên thực tế, chiều sâu đội hình chỉ phát huy giá trị khi một tập thể có đủ bản lĩnh để chịu được áp lực. Trận chung kết lượt về tại Mỹ Đình là bài kiểm tra khắc nghiệt nhất.
Diễn biến trên sân cho thấy, Thái Lan có cơ hội, nhưng họ tiếp tục bỏ lỡ, trong khi Việt Nam đã nhanh chóng tạo được áp lực và đáp trả bằng những tình huống dứt điểm khiến cầu thủ Thái Lan chơi lúng túng phản lưới nhà.
Đã có những thời điểm, đội tuyển Việt Nam chưa thật sự chơi một trận hoàn hảo, song họ không đánh mất khả năng đứng dậy khi có được bàn gỡ hòa ở những phút bù giờ.
Mặc dù vậy, hành trình đến chức vô địch của đội tuyển Việt Nam cũng bộc lộ những hạn chế mà huấn luyện viên Kim Sang-sik và các học trò cần nhanh chóng khắc phục.
Ở trận chung kết lượt về, có những thời điểm các cầu thủ nước ta đã đánh mất khả năng kiểm soát bóng và để Thái Lan liên tục triển khai gây sức ép.
Bên cạnh đó, khả năng dứt điểm hiệu quả vẫn là một vấn đề, thể hiện qua một loạt tình huống: Xuân Son đánh đầu trúng cột dọc, Hai Long sút trúng xà ngang, Quang Hải sút chệch cột...
Điều đó cho thấy khả năng tạo đột biến và chuyển hóa cơ hội của các chân sút vẫn cần được cải thiện. Giữa thành công ở giải đấu khu vực và khát vọng vươn tầm, tiến xa hơn đang có một khoảng cách với thầy trò huấn luyện viên Kim Sang-sik.
Việt Nam có thể vô địch ASEAN Championship nhưng khi bước ra sân chơi lớn hơn, đối thủ có lối chơi tốt hơn cũng như tư duy chiến thuật khoa học hơn.
Khi ấy, đội tuyển Việt Nam cần cải thiện việc kiểm soát bóng, hạn chế những sai sót trong quá trình chuyển trạng thái, đồng thời tìm ra nhiều phương án tấn công hơn trước các đối thủ chơi phòng ngự thấp và có tổ chức.
Chức vô địch ASEAN Championship 2026 có thể được nhìn nhận là điểm khởi đầu cho một giai đoạn phát triển mới của đội tuyển Việt Nam. Đây là phần thưởng cho những gì huấn luyện viên Kim Sang-sik và các học trò đã làm được trong hai năm qua.
Muốn đi xa hơn, đội tuyển Việt Nam không chỉ cần thêm bản lĩnh thi đấu, mà còn cần thêm năng lực để kiểm soát cuộc chơi và nâng cao hiệu suất ghi bàn để giành chiến thắng.
