Những dấu ấn đào tạo phía sau chức vô địch ASEAN Cup 2026

Đội tuyển Việt Nam khép lại ASEAN Cup 2026 bằng trận hòa 2-2 với Thái Lan tại sân vận động quốc gia Mỹ Đình, qua đó thắng chung cuộc 4-2 sau hai lượt trận chung kết và lần đầu tiên bảo vệ thành công chức vô địch Đông Nam Á. Đây cũng là lần thứ tư đội tuyển Việt Nam đăng quang tại giải đấu, sau các năm 2008, 2018 và 2024.

Trong đội hình nâng cúp tối 26/8, Hà Nội FC có bốn cầu thủ gồm Nguyễn Thành Chung, Phạm Xuân Mạnh, Nguyễn Hai Long và Đỗ Hoàng Hên. Tuy nhiên, nếu nhìn rộng hơn vào quá trình trưởng thành, phát triển và đóng góp của các tuyển thủ, có thể nhận thấy mối liên hệ với Hà Nội FC còn rộng hơn con số bốn cầu thủ đang khoác áo đội bóng.

Thành Chung, Xuân Mạnh và Hai Long để lại dấu ấn

Đội trưởng đội tuyển Việt Nam tại ASEAN Cup 2024, Đỗ Duy Mạnh, vốn là một trong những cầu thủ giàu kinh nghiệm của Hà Nội FC, nhưng đáng tiếc, anh không thể tham dự giải năm nay do chấn thương đầu gối.

Trong số bốn cầu thủ Hà Nội FC còn lại, Nguyễn Thành Chung và Phạm Xuân Mạnh là hai cái tên được huấn luyện viên Kim Sang Sik sử dụng thường xuyên nhất. Cả hai đều đá chính cả 8 trận của đội tuyển Việt Nam tại giải.

Thành Chung chỉ rời sân ở phút 63 trong trận mở màn thắng Timor-Leste 7-0, sau đó thi đấu trọn vẹn 7 trận còn lại, với tổng cộng 693 phút. Xuân Mạnh chơi 76 phút trước Timor-Leste, 79 phút trước Campuchia và đá trọn vẹn 6 trận còn lại, đạt 695 phút.

Thành Chung trưởng thành từ hệ thống đào tạo Hà Nội FC, trong khi Xuân Mạnh được đào tạo tại Sông Lam Nghệ An trước khi gia nhập đội bóng Thủ đô. Hai Long cũng trưởng thành ở Than Quảng Ninh rồi chuyển đến Hà Nội FC.

Tại ASEAN Cup 2026, Hai Long ghi bàn trong chiến thắng 3-0 trên sân Indonesia và đặc biệt để lại dấu ấn ở trận chung kết lượt đi với Thái Lan.

Phút 58 trên sân Rajamangala, Hai Long cùng Quang Hải được tung vào sân. Bốn phút sau, từ đường chuyền dài của Văn Hậu, Đình Bắc giữ bóng rồi đánh gót để Hai Long thoát xuống ghi bàn mở tỷ số. Bảy phút sau, Hoàng Hên tạt bóng để Quang Hải vô-lê nâng tỷ số lên 2-0.

Tình huống này tạo nên một chuỗi liên kết đáng chú ý: Hai Long và Hoàng Hên đang khoác áo Hà Nội FC, trong khi Quang Hải và Văn Hậu từng trưởng thành tại đội bóng này. Đình Bắc, người kiến tạo cho Hai Long, lại trưởng thành từ một hệ thống bóng đá khác.

Ở trận lượt về tại Mỹ Đình, Hoàng Hên tiếp tục để lại dấu ấn. Cú dứt điểm của anh ở phút 52 đưa bóng chạm cột dọc rồi bật vào chân thủ môn Chatchai Bootprom đi vào lưới, giúp Việt Nam gỡ hòa 1-1 sau khi Thái Lan bỏ lỡ quả phạt đền. Hoàng Hên sau đó được bình chọn là Cầu thủ xuất sắc nhất trận.

Như vậy, đóng góp của Hà Nội FC tại giải không chỉ thể hiện qua số lượng cầu thủ. Thành Chung và Xuân Mạnh thi đấu xuyên suốt hành trình, trong khi Hai Long và Hoàng Hên ghi dấu ấn ở những thời điểm quan trọng của hai trận chung kết.

Nếu tính cả những cầu thủ đang khoác áo Hà Nội FC và những người từng trưởng thành, thi đấu tại đây, đội hình vô địch ASEAN Cup 2026 có bảy tuyển thủ gồm Thành Chung, Xuân Mạnh, Hai Long, Hoàng Hên, Quang Hải, Văn Hậu và Bùi Hoàng Việt Anh.

Quang Hải, Văn Hậu và Việt Anh hiện khoác áo Công an Hà Nội nhưng đều có quãng thời gian quan trọng trong quá trình trưởng thành và phát triển tại Hà Nội FC. Quang Hải từng là một trong những cầu thủ nổi bật của đội bóng Thủ đô trước khi ra nước ngoài thi đấu và trở lại khoác áo Công an Hà Nội. Văn Hậu được đôn lên đội một Hà Nội FC khi còn rất trẻ, trong khi Việt Anh trưởng thành từ hệ thống đào tạo của câu lạc bộ trước khi khẳng định vị trí tại V-League.

Tại chung kết lượt đi, Văn Hậu thực hiện đường chuyền mở đầu cho tình huống dẫn tới bàn thắng của Hai Long, còn Quang Hải trực tiếp lập công nâng tỷ số lên 2-0. Ở trận lượt về, Văn Hậu đá chính, trong khi Quang Hải được sử dụng trong hiệp hai.

Đình Bắc và một hướng đầu tư khác

Câu chuyện về dấu ấn đầu tư bóng đá không chỉ dừng lại ở Hà Nội FC. Trường hợp Nguyễn Đình Bắc cho thấy một hướng tiếp cận khác, khi cầu thủ được hưởng lợi từ quá trình phát triển bóng đá tại một địa phương nhưng sau đó có thể thi đấu cho một câu lạc bộ khác.

Đình Bắc từng được đào tạo tại Sông Lam Nghệ An nhưng không tiếp tục ở lại do hạn chế về thể hình. Có thời điểm anh phải tạm dừng bóng đá để trở lại học văn hóa.

Năm 2020, Đình Bắc vào Quảng Nam và gia nhập hệ thống đào tạo trẻ của đội bóng xứ Quảng. Giữa mùa giải 2022, anh được đôn lên đội một. Một năm sau, tiền đạo trẻ ghi 7 bàn, có 8 pha kiến tạo sau 13 trận, góp phần giúp Quảng Nam trở lại V-League và được bầu là Cầu thủ xuất sắc nhất giải hạng Nhất 2023.

Giai đoạn Đình Bắc được đào tạo và phát triển tại Quảng Nam cũng là thời gian hệ thống bóng đá trẻ của địa phương này nhận được sự hỗ trợ tài chính từ "bầu Hiển" - người sáng lập và đứng sau Tập đoàn T&T, đơn vị chủ quản của Hà Nội FC, qua đó duy trì hoạt động ăn tập và thi đấu của các tuyến trẻ.

Điều này không đồng nghĩa nguồn đầu tư nói trên quyết định thành công của Đình Bắc. Sự trưởng thành của một cầu thủ là kết quả tổng hợp từ năng lực cá nhân, gia đình, huấn luyện viên và môi trường đào tạo. Tuy nhiên, sau khi không còn cơ hội ở Sông Lam Nghệ An, Quảng Nam là nơi giúp Đình Bắc tiếp tục con đường bóng đá chuyên nghiệp.

Sau này, Đình Bắc từng "rất gần" Hà Nội FC trước khi khoác áo Công an Hà Nội. Dù thi đấu cho câu lạc bộ nào, nền móng quan trọng trong sự nghiệp của tiền đạo này vẫn được xây dựng tại Quảng Nam.

Sáu năm sau ngày vào xứ Quảng, Đình Bắc khép lại ASEAN Cup 2026 với 5 bàn thắng, đồng Vua phá lưới cùng Nguyễn Xuân Son và được trao danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất giải. Trước trận chung kết, anh có 3 đường kiến tạo, trong đó có pha đánh gót để Hai Long ghi bàn mở tỷ số ở Rajamangala.

Trường hợp Đình Bắc cho thấy giá trị của đầu tư bóng đá có thể được nhìn từ một góc độ khác: cầu thủ được hỗ trợ phát triển không nhất thiết phải khoác áo đội bóng của nhà đầu tư. Họ có thể chuyển sang một câu lạc bộ khác nhưng thành quả từ quá trình đào tạo vẫn được đóng góp cho đội tuyển quốc gia.

Tháng 6/2026, Hà Nội FC kỷ niệm 20 năm thành lập. Năm 2006, đội bóng mang tên Hà Nội T&T bắt đầu từ giải hạng Ba. Chỉ sau ba năm, đội bóng này thăng ba hạng để góp mặt tại V-League và đến năm 2010 lần đầu vô địch quốc gia.

Hai thập niên là khoảng thời gian đủ dài để đánh giá một quá trình đầu tư bóng đá không chỉ qua số danh hiệu. Từ hệ thống đào tạo Hà Nội FC, nhiều cầu thủ sau đó rời đội nhưng tiếp tục đóng góp cho đội tuyển quốc gia. Bên cạnh đó, câu lạc bộ cũng tiếp nhận những cầu thủ trưởng thành từ nơi khác như Xuân Mạnh, Hai Long, Hoàng Hên và tạo môi trường để họ tiếp tục phát triển.

Ngoài Hà Nội, nguồn lực đầu tư còn được dành cho bóng đá trẻ tại Quảng Nam, nơi Đình Bắc tìm lại và phát triển sự nghiệp.

Chức vô địch ASEAN Cup 2026 thuộc về đội tuyển Việt Nam, với đóng góp của nhiều câu lạc bộ, trung tâm đào tạo, huấn luyện viên và những người làm bóng đá trên cả nước.

Trong đó, hành trình của Thành Chung, Xuân Mạnh, Hai Long, Hoàng Hên, Quang Hải, Văn Hậu, Việt Anh và Đình Bắc cho thấy những kết quả của quá trình đầu tư, đào tạo và phát triển bóng đá có thể vượt ra ngoài phạm vi một câu lạc bộ.

Tối 26/8, chiếc cúp được nâng cao tại Mỹ Đình thuộc về đội tuyển Việt Nam. Phía sau thành công ấy là nhiều con đường khác nhau, nhưng cùng hội tụ ở một mục tiêu chung: Tạo dựng nguồn lực cho bóng đá Việt Nam.