Khởi đầu mới của BRICS

Năm 2024 đánh dấu khởi điểm chặng đường phát triển mới của Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS), khi 5 quốc gia khu vực Trung Đông - châu Phi chính thức gia nhập khối. Với 10 thành viên là các quốc gia đang phát triển năng động, có vai trò ngày càng lớn trong đời sống chính trị quốc tế, nhóm “những viên gạch vàng” được kỳ vọng đóng góp quan trọng cho hòa bình, hợp tác và phát triển của thế giới.
Khối BRICS ra mắt các thành viên mới. Ảnh: GETTY IMAGES
Khối BRICS ra mắt các thành viên mới. Ảnh: GETTY IMAGES

Dấu mốc lịch sử

Ngày 1/1/2024 ghi dấu mốc lịch sử của BRICS khi nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới đón chào 5 thành viên mới, gồm Ai Cập, Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE), Iran và Ethiopia. Đây là bước phát triển mạnh mẽ của BRICS kể từ khi được thành lập năm 2009 với 4 thành viên sáng lập là Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và kết nạp thêm Nam Phi năm 2010.

Sau Hội nghị cấp cao BRICS tổ chức trực tuyến vào tháng 6/2022, Iran và Argentina đã nộp đơn xin gia nhập khối, sau đó Saudi Arabia, Ai Cập, UAE và Ethiopia cũng hành động tương tự. Tại Hội nghị cấp cao được tổ chức tại Johannesburg (Nam Phi) vào tháng 8/2023, các nhà lãnh đạo BRICS quyết định mời 6 quốc gia nêu trên tham gia khối từ ngày 1/1/2024.

Tuy nhiên, cuộc bầu cử Tổng thống hồi tháng 11/2023 dẫn tới sự thay đổi chính phủ ở Argentina. Chính phủ mới đã xem xét lại việc Argentina gia nhập BRICS. Trong thông báo ngày 29/12/2023 gửi các nhà lãnh đạo BRICS, Tổng thống Argentina Javier Milei giải thích rằng, trong giai đoạn hiện tại nhiều chính sách đối ngoại của Argentina đã thay đổi và “không còn phù hợp” để Argentina gia nhập BRICS.

Các thành viên BRICS có một điểm chung là tốc độ phát triển kinh tế cao. Trong lần mở rộng này, BRICS có thêm ba “cường quốc dầu mỏ” là Saudi Arabia và UAE và Iran, giúp BRICS quy tụ các quốc gia chiếm 80% sản lượng dầu mỏ thế giới và trở thành một trong những khối dẫn đầu trong lĩnh vực năng lượng toàn cầu.

Với 10 thành viên, chiếm tới 42% dân số thế giới và 25% GDP toàn cầu, BRICS đóng vai trò ngày càng lớn trong hệ thống kinh tế, tài chính toàn cầu. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhận định, việc mở rộng BRICS mang tính lịch sử, là khởi đầu mới cho đoàn kết và hợp tác, đáp ứng mong đợi của cộng đồng quốc tế, phục vụ lợi ích chung của các thị trường mới nổi và các nước đang phát triển.

Biếm họa: SHADI GHANIM

Biếm họa: SHADI GHANIM

Phát triển và công bằng

Ngày 1/1/2024 cũng đánh dấu bắt đầu nhiệm kỳ Nga đảm nhận chức Chủ tịch luân phiên BRICS. Theo Điện Kremlin, chủ đề Năm Chủ tịch BRICS 2024, năm đầu tiên trên chặng đường phát triển mới của khối, được Nga lựa chọn là “Tăng cường chủ nghĩa đa phương vì an ninh và phát triển toàn cầu công bằng”, theo đó BRICS tập trung thúc đẩy hợp tác tích cực và mang tính xây dựng với tất cả các nước liên quan.

Trong thông điệp ngày 1/1 về định hướng hợp tác BRICS, Tổng thống Nga Vladimir Putin nhấn mạnh, việc mở rộng thành viên cho thấy uy tín gia tăng của BRICS và vai trò của nhóm trong các vấn đề quốc tế. Nga sẽ đóng góp bằng nhiều cách để phát huy vai trò của BRICS trong việc giải quyết các vấn đề cấp bách trong chương trình nghị sự toàn cầu.

Theo nhà lãnh đạo Nga, BRICS đang thu hút ngày càng nhiều nước ủng hộ và chia sẻ quan điểm về các nguyên tắc nền tảng như bình đẳng chủ quyền, tôn trọng con đường phát triển, lợi ích của nhau và thúc đẩy trật tự quốc tế đa cực, hệ thống tài chính và thương mại toàn cầu công bằng, theo đuổi giải pháp và hành động tập thể nhằm giải quyết thách thức toàn cầu.

Nhiệm kỳ Chủ tịch BRICS năm 2024 tập trung thực hiện Kế hoạch hành động hợp tác đổi mới giai đoạn 2021-2024 và Chiến lược đối tác kinh tế BRICS đến năm 2025; tăng cường phối hợp chính sách tại các diễn đàn quốc tế, hợp tác về các vấn đề chống khủng bố, rửa tiền, an ninh thông tin và trí tuệ nhân tạo. Ưu tiên nữa là tăng cường vai trò của các nước BRICS trong hệ thống tài chính và tiền tệ toàn cầu, phát triển hợp tác liên ngân hàng và tăng cường thanh toán bằng đồng tiền của các nước thành viên.

Nga tiếp tục thúc đẩy quan hệ đối tác của BRICS trong ba lĩnh vực then chốt là chính trị-an ninh, kinh tế-tài chính và giao lưu văn hóa-nhân đạo. Nga cũng bảo đảm giữ gìn truyền thống và kinh nghiệm hợp tác của BRICS, đồng thời hỗ trợ các thành viên mới hội nhập hài hòa.

Có thể bạn quan tâm

Xe cứu thương ba bánh của Moving Health. Ảnh: MOVING HEALTH

Thu hẹp khoảng cách y tế nông thôn

Tổ chức phi lợi nhuận Moving Health (Mỹ) triển khai mạng lưới xe cứu thương ba bánh tại Ghana nhằm hỗ trợ cấp cứu cho người dân vùng sâu, vùng xa. Với chi phí thấp, khả năng di chuyển linh hoạt, mô hình này đã góp phần rút ngắn thời gian tiếp cận bệnh viện và nâng cao cơ hội chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng nông thôn.

Giai điệu kết nối bên dòng sông Hương

Giai điệu kết nối bên dòng sông Hương

Tuần lễ Âm nhạc Quốc tế Huế 2026 mang đến cho công chúng những đêm diễn nghệ thuật đặc sắc, trở thành không gian gặp gỡ, giao lưu văn hóa quốc tế sôi động. Những giai điệu đến từ nhiều quốc gia cùng hòa quyện bên dòng Hương Giang đã khẳng định vị thế Huế là thành phố Festival đặc trưng của Việt Nam và điểm đến của hội nhập văn hóa toàn cầu.

Biếm họa: GEORGE RIEMANN

Thời điểm then chốt

Ủy ban châu Âu (EC) vừa công bố một báo cáo cho thấy thực trạng đáng lo ngại về việc sử dụng internet, đặc biệt là các mạng xã hội của giới trẻ tại Liên minh châu Âu (EU). Theo đó, gần một phần ba thanh - thiếu niên ở “lục địa già” thừa nhận cảm thấy căng thẳng, buồn bã hoặc bị cô lập xã hội do tác động của mạng xã hội. Báo cáo trên làm nổi bật sự ảnh hưởng nghiêm trọng về sức khỏe tâm thần của thế hệ trẻ trong kỷ nguyên số.

Cảnh sát Italy trong một chiến dịch truy quét tội phạm ma túy. Ảnh: ANSA

Chiến dịch triệt phá “ngân hàng ma”

Cảnh sát Italy vừa triệt phá một ngân hàng ngầm quy mô lớn chuyên phục vụ các tổ chức tội phạm có tổ chức, với lượng tiền đã luân chuyển lên tới 80-100 triệu euro mỗi năm thông qua các khoản thanh toán ảo.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

Điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt”

Căng thẳng tại “chảo lửa Trung Đông” tạm rời điểm sôi sau khi Mỹ và Iran công bố thỏa thuận hòa bình sơ bộ nhằm chấm dứt xung đột quân sự kéo dài hơn ba tháng qua. Đây chưa phải một hiệp định hoàn chỉnh và hai bên còn tiếp tục đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran, song điểm nóng chiến lược “hạ nhiệt” tác động tích cực tới môi trường an ninh khu vực và thị trường năng lượng toàn cầu.

G7 trước sức ép bảo vệ trẻ em trên không gian mạng. Ảnh: GETTYIMAGES

Tăng cường bảo vệ trẻ em trước rủi ro từ AI

Trước thềm Hội nghị thượng đỉnh G7 đang diễn ra tại thành phố Evian-les-Bains của Pháp, gần 100 thanh - thiếu niên đến từ 19 quốc gia đã công bố một bản tuyên ngôn, kêu gọi các nhà lãnh đạo thế giới hành động để bảo vệ giáo dục, sức khỏe tâm thần và đời sống xã hội của trẻ em trong bối cảnh các trợ lý trí tuệ nhân tạo (AI) và ứng dụng AI ngày càng phổ biến.

Các nhà lãnh đạo G7 chụp ảnh chung trước phiên khai mạc. Ảnh: ANI

G7 tập trung thảo luận về xung đột và dịch bệnh

Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) dành nhiều thời gian thảo luận về các cuộc xung đột tại Ukraine và Trung Đông. Ngoài ra, dịch Ebola đang bùng phát ở châu Phi cũng là nội dung được quan tâm trong chương trình nghị sự.

Nhiều hoạt động tìm hiểu bản sắc văn hóa Việt Nam đã được tổ chức tại Hungary. Ảnh: NVCC

Tiếng Việt gắn kết cộng đồng

Ngày 21/6 tới, tại Trung tâm Văn hóa Việt Nam tại Thủ đô Paris (Pháp), Diễn đàn Gìn giữ tiếng Việt và Văn hóa Việt ở nước ngoài tổ chức chuỗi hoạt động quy mô lớn nhân kỷ niệm 5 năm thành lập (15/7/2021-15/7/2026). Sự kiện được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến, quy tụ các chuyên gia, giảng viên, giáo viên, nhà hoạt động cộng đồng và đông đảo người Việt đang sinh sống tại nhiều quốc gia trên thế giới.

Bà Bang bên cạnh búp bê AI của mình. Ảnh: AFP

Búp bê AI đồng hành cùng người cao tuổi

Tại Hàn Quốc, quốc gia đang đối mặt với tình trạng già hóa dân số nhanh nhất thế giới, những con búp bê tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành người bạn đồng hành đặc biệt của nhiều người cao tuổi sống một mình.

Biếm họa: KAP

Bài toán khó

Làn sóng di cư trên tuyến đường Đại Tây Dương và Địa Trung Hải tới châu Âu đang có dấu hiệu gia tăng trở lại, bất chấp nhiều hiểm nguy rình rập trong suốt quá trình lênh đênh trên biển. Trước tình hình đó, Hội đồng châu Âu (EUC) đã thông qua một tuyên bố chính trị quan trọng về quản lý di cư nhằm giải quyết những thách thức hiện tại, đặc biệt là việc trục xuất người di cư bất hợp pháp trong khi vẫn duy trì các giá trị nhân quyền cốt lõi.

Lực lượng cứu hộ Philippines tại hiện trường. Ảnh: RNZ

Nỗ lực cứu hộ ở “vành đai lửa”

Lực lượng cứu hộ Philippines đang tiếp tục nỗ lực tìm kiếm những người có thể còn mắc kẹt trong các công trình bị sập hoặc hư hại nặng sau trận động đất mạnh 7,8 độ richter xảy ra tại đảo Mindanao, miền nam nước này hôm 8/6.

Một phiên thảo luận chuyên đề trong khuôn khổ AFF 2026. Ảnh: THÀNH LONG

Cùng hành động vì tương lai chung của khu vực

Trong các ngày 9 và 10/6, tại Thủ đô Hà Nội đã diễn ra Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ 3 (AFF 2026) với chủ đề “Cùng định hình tương lai chung: Hòa bình, thịnh vượng, lấy người dân làm trung tâm”. Sự hiện diện của đông đảo đại biểu đưa AFF trở thành một kênh trao đổi hữu ích, thiết thực, góp phần nuôi dưỡng tinh thần đối thoại, hợp tác và cùng hành động vì tương lai chung của khu vực.

Một tiết học tại Signal Shala. Ảnh: AFP

Chắp cánh tương lai cho trẻ em nghèo

Giữa trung tâm tài chính Mumbai (Ấn Độ), một ngôi trường đặc biệt được xây dựng từ những container cũ đang mang cơ hội học tập đến với trẻ em nghèo, góp phần thu hẹp khoảng cách giáo dục trong đô thị đông dân nhất thế giới.

Hai nhà lãnh đạo Trung Quốc (bên trái) và Triều Tiên gặp gỡ tại Bình Nhưỡng. Ảnh: XINHUA

Định hướng hợp tác Trung Quốc-Triều Tiên trong giai đoạn mới

Chuyến thăm Triều Tiên của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trong hai ngày 9 và 10/6, được cả hai nước đánh giá là góp phần mở ra chương mới trong quan hệ hữu nghị và hợp tác Trung Quốc - Triều Tiên. Hai bên đạt được đồng thuận quan trọng về phát triển quan hệ song phương trong giai đoạn mới.

Dáng hình hội chợ 250 tuổi

Dáng hình hội chợ 250 tuổi

Hội chợ ngựa Appleby (Anh) là một cuộc tụ hội văn hóa đầy màu sắc đã trải qua hơn 250 năm tồn tại. Hội chợ thu hút lượng lớn người đến xem các phiên đấu giá ngựa và truyền thống tắm ngựa dưới sông, là một trong những lễ hội lớn tập trung đông đảo người du mục trong khu vực.

Biếm họa: CHENXIA

Thiệt hại khó đong đếm

Tổng Thanh tra Bộ Chiến tranh, Bộ Ngoại giao và Cơ quan Phát triển quốc tế Mỹ (USAID) đang căng mình rà soát và kiểm toán các khoản chi tiêu liên quan Chiến dịch Epic Fury nhằm vào Iran.

Zimbabwe giành ghế đại diện cho khu vực châu Phi. Ảnh: REUTERS

Đa dạng hóa tiếng nói tại HĐBA LHQ

Ngày 3/6, Đại hội đồng Liên hợp quốc (ĐHĐ LHQ) đã bầu ra năm ủy viên không thường trực mới của Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ nhiệm kỳ 2027-2028, gồm Áo, Kyrgyzstan, Bồ Đào Nha, Trinidad và Tobago và Zimbabwe. Các quốc gia này sẽ chính thức đảm nhận nhiệm vụ từ ngày 1/1/2027.

Biếm họa: ALEX FALCO CHANG

Thách thức lớn của “lục địa đen”

Chính phủ các quốc gia châu Phi cùng nhiều tổ chức y tế thế giới đang nỗ lực hết sức nhằm ngăn chặn dịch Ebola lan rộng. Tuy nhiên, nhiều khó khăn và trở ngại trong công tác chống dịch đang đe dọa sự hợp tác của các cơ chế ứng phó khẩn cấp quốc gia.

Giải cứu 110 người di cư Tây Phi trên biển

Giải cứu 110 người di cư Tây Phi trên biển

Theo AP, lực lượng bảo vệ bờ biển Mauritania thông báo vừa giải cứu thành công 110 người di cư Tây Phi, trong đó có 12 phụ nữ và ba trẻ em, sau khi chiếc thuyền chở họ bị hỏng động cơ ngoài khơi nước này.

Một đoàn người di cư đang trên đường tìm đến các quốc gia EU. Ảnh: REUTERS

EU siết chặt chính sách nhập cư

Kiềm chế dòng di cư trái phép và gia tăng trục xuất người di cư không có giấy tờ hợp pháp là các biện pháp tăng cường mà các nhà lập pháp và chính phủ các nước Liên minh châu Âu (EU) vừa nhất trí. Dự luật được thông qua trong bối cảnh nhập cư trở thành một vấn đề chính trị then chốt và EU gặp khó khăn trong việc hồi hương người xin tị nạn bị từ chối.

Biếm họa: ALAA ALLAGTA

Không nhiều hy vọng

Ngày 2/6, Israel và Lebanon đã bắt đầu vòng đàm phán trực tiếp mới kéo dài hai ngày tại Bộ Ngoại giao Mỹ ở Washington. Tuy nhiên, tình hình chiến sự trên thực địa vẫn rất căng thẳng, với các cuộc tấn công đáp trả của Israel và lực lượng Hezbollah.

Siêu du thuyền Mardi Gras của hãng Carnival. Ảnh: GETTYIMAGES

Sự cố nghiêm trọng về rò rỉ thông tin

Hãng du lịch tàu biển nổi tiếng thế giới Carnival Cruises đang gấp rút khắc phục hậu quả từ vụ rò rỉ dữ liệu làm lộ thông tin cá nhân của hàng triệu hành khách. Là công ty sở hữu nhiều du thuyền xa xỉ được ví như “khu nghỉ dưỡng giải trí di động”, giới chức lo ngại nguy cơ tin tặc nhằm vào khách hàng với nhiều quốc tịch khác nhau trên khắp thế giới của hãng này.

Thử nghiệm sơn phun tại Trường đại học Sydney. Ảnh: DEWPOINT INNOVATIONS

Sơn nano giúp ứng phó biến đổi khí hậu

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu (BĐKH) và tình trạng khan hiếm nước ngày càng nghiêm trọng, các nhà khoa học Australia ra mắt loại sơn công nghệ nano có khả năng làm mát mái nhà và thu gom nước từ không khí.

Một cuộc tập trận tên lửa của quân đội Iran. Ảnh: AFP

Xung đột tại Trung Đông chưa hạ nhiệt

Căng thẳng giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang trên nhiều mặt trận trong những ngày đầu tháng 6. Trong khi Mỹ tuyên bố các cuộc đàm phán giữa Washington và Tehran vẫn đang được tiến hành, thì Iran lại đưa ra điều kiện để nối lại thương lượng với Mỹ.