Hưởng ứng Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam năm 2023

Khai thác, quản lý hiệu quả tài nguyên biển và hải đảo

Thay mặt Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà vừa ký ban hành Nghị quyết số 48/NQ-CP phê duyệt “Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050”. Phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc trao đổi Thứ trưởng Tài nguyên và Môi trường Lê Minh Ngân về các mục tiêu, định hướng, nhiệm vụ, giải pháp mà Chiến lược đề ra. 
Thứ trưởng Tài nguyên và Môi trường Lê Minh Ngân.
Thứ trưởng Tài nguyên và Môi trường Lê Minh Ngân.

Phóng viên: Với tư cách là đơn vị chủ trì xây dựng trình Chính phủ ban hành, xin Thứ trưởng cho biết những vấn đề trọng tâm, trọng điểm của Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050?

Thứ trưởng Lê Minh Ngân: Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 được xây dựng theo quy định của Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo; đồng thời thể chế hóa được các chủ trương, định hướng lớn của Đảng về phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam. Mong muốn của chúng ta đến năm 2050 là tài nguyên biển và hải đảo được khai thác hợp lý, sử dụng hiệu quả nhằm đưa Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.

Những vấn đề trọng tâm, trọng điểm cần phải đạt được từ nay đến năm 2030, cụ thể là:

Tài nguyên biển được khai thác hợp lý, sử dụng hiệu quả để phát triển nhanh và bền vững kinh tế biển, đặc biệt là sáu ngành kinh tế biển đề ra trong Nghị quyết số 36-NQ/TW, ngày 22/10/2020 về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, góp phần nâng cao đời sống và sinh kế cho cộng đồng ven biển.

Các nguồn gây ô nhiễm từ đất liền và trên biển phải được quan trắc, kiểm soát và quản lý hiệu quả. Các khu kinh tế, khu công nghiệp và khu đô thị ven biển được quy hoạch theo hướng bền vững, sinh thái, thông minh, thích ứng với biến đổi khí hậu và đặc biệt là phải đáp ứng các quy chuẩn, tiêu chuẩn, quy định về môi trường và sức chịu tải môi trường biển, khả năng phục hồi, chống chịu của hệ sinh thái biển.

Tăng diện tích các khu bảo tồn biển và khu vực biển, ven biển được bảo tồn đạt tối thiểu 6% diện tích tự nhiên vùng biển quốc gia; phục hồi diện tích rừng ngập mặn ven biển tối thiểu bằng mức năm 2000.

Điều tra cơ bản và nghiên cứu khoa học biển đáp ứng được các yêu cầu của hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên, bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học biển. Tối thiểu 50% diện tích vùng biển Việt Nam được điều tra cơ bản tài nguyên, môi trường biển ở tỷ lệ bản đồ 1:500.000 và điều tra tỷ lệ lớn ở một số vùng trọng điểm.

Phóng viên: Là đơn vị chủ trì xây dựng cũng là chủ trì tổ chức thực hiện, xin Thứ trưởng cho biết, thời gian tới, Bộ Tài nguyên và Môi trường sẽ tập trung vào những công việc gì để hướng tới các mục tiêu Chiến lược đề ra?

Thứ trưởng Lê Minh Ngân: Để giải quyết được bốn vấn đề trọng tâm, trọng điểm nêu trên, từ nay cho đến năm 2030, Bộ Tài nguyên và Môi trường dự kiến tập trung vào sáu nhóm công việc sau:

Thứ nhất, ưu tiên bố trí không gian biển cho các hoạt động phát triển các lĩnh vực kinh tế biển; phân vùng sử dụng không gian biển để khắc phục những mâu thuẫn, chồng chéo về lợi ích khai thác, sử dụng tài nguyên giữa các cấp, các ngành và đặc biệt quan tâm đến sinh kế của người dân, yêu cầu bảo vệ môi trường, các hệ sinh thái biển.

Hiện nay, Bộ Tài nguyên và Môi trường đang tập trung xây dựng “Quy hoạch tổng thể khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ” và “Quy hoạch không gian biển quốc gia” để báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét quyết định. Một trong những đích đến của hai quy hoạch này là “phân vùng không gian biển” để giải quyết các vấn đề nêu trên. Ngoài ra, cần nghiên cứu xây dựng các công cụ thuế, phí, cơ chế đấu giá, đấu thầu trong khai thác, sử dụng tài nguyên biển; tăng cường áp dụng các quy định quốc tế về phát triển bền vững cho các ngành kinh tế biển.

Thứ hai, thực hiện định kỳ công tác điều tra, thống kê, phân loại, quan trắc, đánh giá các loại hình ô nhiễm, tình trạng ô nhiễm, nguồn gây ô nhiễm môi trường biển; đánh giá sức chịu tải môi trường, mức độ rủi ro ô nhiễm môi trường biển cho phát triển kinh tế biển. Xây dựng hệ thống quan trắc, giám sát tổng hợp và được kết nối và tích hợp dữ liệu với cơ sở dữ liệu tài nguyên, môi trường biển và hải đảo quốc gia.

Thứ ba, cần bảo vệ, duy trì hệ thống các khu bảo tồn biển hiện có; nghiên cứu đề xuất thành lập các khu bảo tồn biển mới. Đẩy mạnh điều tra, đánh giá và xác định mức độ dễ bị tổn thương, tính nguy cấp các loài sinh vật biển đặc hữu, có giá trị khoa học và kinh tế để đưa ra các phương án, giải pháp bảo vệ, bảo tồn và phục hồi.

Thứ tư, tăng cường năng lực giám sát, dự báo, cảnh báo và có hệ thống truyền tin cảnh báo sớm rủi ro trên biển và vùng ven biển để chủ động ứng phó với thiên tai. Triển khai các giải pháp phục hồi các hệ sinh thái biển và ven biển (như phục hồi rừng ngập mặn) nhằm giảm thiểu thiệt hại do nước biển dâng, xâm nhập mặn... và các tác động liên quan khác.

Thứ năm, đẩy mạnh thực hiện Chương trình trọng điểm điều tra cơ bản tài nguyên, môi trường biển đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 28/QĐ-TTg ngày 7/1/2020. Đồng thời, ưu tiên thực hiện các dự án phát hiện tài nguyên mới, dự án bảo tồn đa dạng sinh học, bảo tồn các di sản văn hóa biển, dự án điều tra có tính chu kỳ đối với các loại tài nguyên có sự biến động mạnh như nguồn lợi hải sản.

Thứ sáu, cần phải đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao, áp dụng các công nghệ hiện đại, thân thiện môi trường trong khai thác, sử dụng tài nguyên. Phát triển công cụ, thiết bị giám sát, kiểm soát ô nhiễm môi trường biển. Mặt khác, tiếp tục thúc đẩy hợp tác quốc tế trong kiểm soát các nguồn ô nhiễm xuyên biên giới như: rác thải nhựa biển, ứng phó sự cố tràn dầu...

Lực lượng vũ trang, đoàn thanh niên, người dân thu gom rác thải tại bãi biển Cửa Lò (Nghệ An).

Lực lượng vũ trang, đoàn thanh niên, người dân thu gom rác thải tại bãi biển Cửa Lò (Nghệ An).

Phóng viên: Chiến lược đề ra nhiều giải pháp để thực hiện, trong đó hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ môi trường biển và hải đảo là giải pháp đầu tiên, xin Thứ trưởng có thể chia sẻ nội dung chính của giải pháp này thời gian tới?

Thứ trưởng Lê Minh Ngân: Việc hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ môi trường biển, hải đảo là một trong bảy nhóm giải pháp được đề ra trong Chiến lược. Do vậy, trọng tâm trong thời gian tới, chúng tôi cho rằng cần phải nghiên cứu xây dựng Luật Quản lý, sử dụng các khu vực biển, nhằm điều chỉnh hoạt động giao quyền sử dụng khu vực biển nhất định cho tổ chức, cá nhân để khai thác, sử dụng tài nguyên biển.

Tạo dựng hành lang pháp lý để áp dụng các công cụ kinh tế trong quản lý tài nguyên, môi trường biển như lệ phí (về ô nhiễm, xả thải); xây dựng chính sách khuyến khích phát triển kinh tế, xã hội, kết hợp bảo vệ quốc phòng-an ninh trên các đảo, đặc biệt là các đảo tiền tiêu; chính sách xã hội hóa các dịch vụ sự nghiệp công trong lĩnh vực biển và hải đảo.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 15/8/2026: Mưa gia tăng tại Bắc Bộ và Trung Bộ, Nam Bộ tiếp tục có dông

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 15/8/2026: Mưa gia tăng tại Bắc Bộ và Trung Bộ, Nam Bộ tiếp tục có dông

Đêm nay, mưa dông gia tăng tại Bắc Bộ và khu vực Thanh Hóa đến Hà Tĩnh, cục bộ có nơi mưa to. Sang ngày mai, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ giảm nóng, trong khi từ Quảng Trị đến Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ vẫn còn nắng nóng; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục mưa dông vào chiều tối.

Các thành viên Tổ tình nguyện bảo vệ rừng ngập mặn thôn Mỹ Hòa; Đội tình nguyện bảo vệ rùa biển của Vườn quốc gia Núi Chúa trồng dặm những chỗ cây non chết trước đó. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa hồi sinh rừng ngập mặn, kiến tạo hệ sinh thái đa dạng sinh học

Hơn một thập kỷ trước, trên nền san hô cổ khô cằn ở thôn Mỹ Hòa, xã Vĩnh Hải (tỉnh Khánh Hòa), ý tưởng gây dựng một cánh rừng ngập mặn từng bị coi là khó thành hiện thực. Nhưng bằng sự bền bỉ của người dân, các tình nguyện viên..., những mầm đước nhỏ bé đã lớn lên thành một vành đai xanh, trở thành “lá chắn sinh thái” đa dạng.

(Ảnh: MINH DUY)

Thời tiết ngày 13/8: Cả nước nắng nóng, Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng gay gắt hơn 38 độ C

Dự báo, ngày 13/8, cả nước nắng nóng, mưa dông tập trung vào chiều tối và đêm. Bắc Bộ và Trung Bộ nhiều nơi nắng nóng gay gắt, nhiệt độ cao nhất hơn 38 độ C, chiều tối và đêm có mưa rào, dông. Nam Bộ nhiệt độ từ 33-35 độ C. Cao nguyên Trung Bộ thời tiết dễ chịu hơn, nhiệt độ cao nhất từ 28-31 độ C.

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ ngày 12/8 đến 10/9, mưa lớn diện rộng tập trung chủ yếu tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Trị. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nhiều ngày mưa rào và dông, riêng Cao nguyên Trung Bộ có ngày mưa vừa đến mưa to, tập trung vào chiều và đêm.

Ông Tăng Thế Cường, Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát biểu. (Ảnh: LÊ VÂN)

Hoàn thiện EPR, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam

Ngày 11/8, tại Hà Nội, Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), thông qua Chương trình Đối tác Hành động quốc gia về nhựa tại Việt Nam (NPAP) và Mạng lưới kinh tế tuần hoàn Việt Nam (CE Hub), tổ chức Hội thảo “Định hướng hoàn thiện hệ thống trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) tại Việt Nam”.

Khai thác mủ cao-su ở Điện Biên. (Ảnh: nhandan.vn)

Mở cơ hội thị trường tín chỉ carbon cho ngành cao-su

Chiều 11/8, Hiệp hội Cao-su Việt Nam (VRA), Forest Trends và Mạng lưới Cao-su thiên nhiên bền vững tổ chức hội thảo trực tuyến “Cơ hội thị trường tín chỉ carbon đối với ngành cao-su Việt Nam”, nhằm cập nhật chính sách, cơ chế thị trường và nhận diện những cơ hội, vướng mắc từ thực tiễn doanh nghiệp.

Dự báo khu vực Hà Nội ngày có nắng nóng và nắng nóng gay gắt. (Ảnh minh họa: Đ.T)

Cảnh báo nắng nóng ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ

Ngày 10/8, khu vực Bắc Bộ (trừ Lai Châu, Điện Biên), Thanh Hóa đến thành phố Đà Nẵng và phía đông Quảng Ngãi đến Gia Lai có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ C, có nơi hơn 38 độ C.

Một góc hồ chứa nước Sông Biêu, xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Nguồn nước hồ chứa nước Sông Biêu đổi màu, người dân lo lắng cho mùa màng, vật nuôi

Dòng nước có màu xám đục theo địa hình chảy về hồ chứa nước Sông Biêu đang khiến người dân xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa lo lắng. Nhiều hộ dân cho biết, tình trạng này xuất hiện trong thời gian dài, trong khi cây trồng có dấu hiệu kém phát triển, vật nuôi phát sinh những biểu hiện bất thường.