Đáng lo là thành phố còn khoảng 1.000 địa chỉ nhà, đất công được quản lý kém hiệu quả, đang bị bỏ trống nhiều năm nay do các nguyên nhân khác nhau. Điển hình, khu nhà khách Chính phủ (số 1 Lý Thái Tổ, Quận 10); khu đất ở số 8-12 Lê Duẩn (Quận 1); khu đất ở số 2-4-6 Hai Bà Trưng (Quận 1)…
Hoặc tại quận Bình Tân có năm lô đất đã được đề xuất thu hồi vì sử dụng, khai thác không hiệu quả, lãng phí nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện được. Theo các đại biểu Hội đồng nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, thành phố vẫn còn có nhiều công trình xây xong bỏ trống nhiều năm, không được sử dụng hoặc khai thác không hiệu quả…
Tại huyện Bình Chánh, khu tái định cư Vĩnh Lộc B (quy mô 30,9 ha với 45 block chung cư, tổng cộng 1.939 căn hộ, hơn 500 nền đất) được xây dựng với tổng kinh phí hơn 1.000 tỷ đồng để bố trí tái định cư cho các hộ dân bị giải phóng mặt bằng tại các dự án. Tuy nhiên, đến nay, sau hơn 10 năm đưa vào sử dụng, khu tái định cư này vẫn còn hơn 20 block chung cư không có người ở. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng cũng đã liệt kê được 75 đơn vị đang sử dụng tài sản công chưa đúng mục đích…
Trước thực trạng đó, nhằm giúp việc đánh giá công tác quản lý, khai thác, sử dụng tài sản công trên địa bàn thành phố hiệu quả hơn, từ ngày 1/1/2025, thành phố sẽ triển khai thực hiện việc tổng kiểm kê toàn bộ tài sản công, theo kế hoạch đã được Ủy ban nhân dân thành phố ban hành.
Đây là công tác nhằm thực hiện đề án tổng kiểm kê tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị, tài sản kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư, quản lý (Quyết định số 213/QĐ-TTg ngày 1/3/2024 của Thủ tướng Chính phủ). Việc kiểm kê được thực hiện bằng phần mềm do Bộ Tài chính xây dựng.
Phạm vi tổng kiểm kê bao gồm tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị và tài sản kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư, quản lý trong 12 lĩnh vực. Dự kiến, công tác kiểm kê này sẽ hoàn thành vào tháng 3/2025, và công bố kết quả vào tháng 7/2025.
Ngoài ra, Sở Tài chính thành phố đang thực hiện công tác tổng kiểm kê tài sản công tại cơ quan, tổ chức, đơn vị và tài sản kết cấu hạ tầng do Nhà nước đầu tư, quản lý, thực hiện theo Quyết định số 213/QĐ-TTg. Sở Tài chính đã yêu cầu các cơ quan, đơn vị rà soát và báo cáo về tình hình quản lý, sử dụng tài sản công, đặc biệt là những tài sản không còn nhu cầu sử dụng, tổng hợp và báo cáo về Ủy ban nhân dân thành phố.
Cùng với đó, để có thể sớm khắc phục những bất cập trong công tác quản lý, sử dụng tài sản công, Sở Tài chính thành phố đã và đang phối hợp Trường đại học Kinh tế-Luật (Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh) và các bên liên quan để triển khai đề án sắp xếp lại và xử lý nhà, đất thuộc sở hữu nhà nước trên địa bàn thành phố.
Hiện tại, năm trong số 12 chuyên đề của đề án đã được hoàn thiện và các bên liên quan đang hoàn thiện bảy đề án còn lại. Mục tiêu của đề án là xây dựng một hệ thống quản lý tổng thể về tài sản công trên địa bàn thành phố; bao gồm việc số hóa dữ liệu để tăng cường hiệu quả quản lý và khai thác nhà, đất công.
Đề án sẽ tập trung phân tích và đưa ra, đề xuất các khuyến nghị, giải pháp nhằm chống lãng phí, nâng cao hiệu quả sử dụng, khai thác đối với những địa chỉ nhà, đất là tài sản công. Bên cạnh đó, thành phố cần sớm có chỉ đạo rà soát, đánh giá tình hình quản lý, sử dụng, khai thác đất, nhà, công trình thuộc sở hữu nhà nước hiện nay.
Trong đó, thành phố nên xem xét đem một số tài sản công ra đấu giá để bổ sung nguồn thu cho ngân sách nhà nước. Song song đó, trong quá trình sắp xếp lại các sở, ngành, đơn vị, thành phố nên tính toán, sắp xếp hợp lý việc sử dụng các trụ sở công nhằm tối ưu hóa hiệu quả sử dụng tài sản công.
Việc này không chỉ giúp sử dụng tài sản công hiệu quả hơn, mà còn tạo thêm nguồn lực để phục vụ sự phát triển của thành phố. Ngoài ra, thành phố cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và cần có giải pháp mạnh mẽ, quyết liệt nhằm hạn chế sự lãng phí về nguồn lực, tránh đầu tư dàn trải, kéo dài mà không hiệu quả.
