Theo thống kê, Việt Nam hiện có hơn 101 triệu dân, trong đó hơn 20 triệu người ở độ tuổi 10-24, đang hưởng lợi từ cơ hội dân số vàng. Tuy nhiên, bên cạnh sự phát triển kinh tế mạnh mẽ, vẫn tồn tại những bất bình đẳng đáng kể khi tỷ lệ sinh con ở tuổi vị thành niên vẫn cao với 34 ca sinh trên 1.000 bé gái từ 15-19 tuổi (2023), tỷ lệ mang thai tuổi vị thành niên tăng lên 76/1.000 ở Tây Nguyên và 115/1.000 trong các cộng đồng dân tộc thiểu số.
Bên cạnh đó, nhu cầu tránh thai chưa được đáp ứng. Dù gần 59% phụ nữ trong độ tuổi sinh sản sử dụng biện pháp tránh thai hiện đại, vẫn có 10% phụ nữ đã kết hôn chưa được đáp ứng nhu cầu, con số này tăng lên 17% ở phụ nữ dân tộc thiểu số và 41% ở phụ nữ trẻ chưa kết hôn.
Song song, quyền tự quyết về sinh sản còn hạn chế. Chỉ khoảng 18% bé gái vị thành niên (15-19 tuổi) tự đưa ra quyết định về quan hệ tình dục và biện pháp tránh thai.
Thực tế đó cho thấy, dù Việt Nam đã đạt tiến bộ trong chăm sóc trước sinh và sinh nở an toàn, sự bất bình đẳng giữa thanh thiếu niên và các cộng đồng dân tộc thiểu số vẫn là thách thức lớn. Do đó, giải quyết vấn đề mang thai tuổi vị thành niên, tiếp cận biện pháp tránh thai và quyền tự quyết là yếu tố then chốt để đảm bảo quyền bình đẳng cho tất cả mọi người.
Trên cơ sở đó, hợp tác hướng tới các mục tiêu chính: thúc đẩy giáo dục sức khỏe sinh sản và tình dục toàn diện, dựa trên bằng chứng; giải quyết các hạn chế về kiến thức và khả năng tiếp cận dịch vụ thiết yếu, bao gồm cả các dịch vụ kế hoạch hóa gia đình cho vị thành niên và thanh niên; hỗ trợ chính sách phản ánh thực tế và nhu cầu của thanh thiếu niên trong bối cảnh nhân khẩu học thay đổi; khuyến khích sự tham gia của thanh niên và phụ nữ trong việc xây dựng các chương trình chính sách cải thiện sức khỏe và thúc đẩy quyền/lựa chọn sinh sản của họ.
Biên bản ghi nhớ nêu rõ cách thức thực hiện thông qua ba lĩnh vực chiến lược: tạo dữ liệu để định hướng chính sách, cải thiện hệ thống và năng lực, và tăng cường giáo dục cộng đồng cùng đổi mới sáng tạo.
Phát biểu tại sự kiện, bà Võ Thị Thúy Hà, Tổng Giám đốc Organon Việt Nam cho biết, tiếp cận thông tin chính xác là nền tảng của công bằng y tế. Quan hệ đối tác này nhằm bảo đảm mọi phụ nữ Việt Nam có kiến thức và sự tự tin để đưa ra lựa chọn sáng suốt về sức khỏe sinh sản.
“Organon cam kết cải thiện sức khỏe và hạnh phúc của phụ nữ, bởi khi phụ nữ phát triển, gia đình và cộng đồng cũng phát triển”, bà Võ Thị Thúy Hà chia sẻ.
Cũng phát biểu dịp này, ông Matt Jackson, Trưởng đại diện UNFPA tại Việt Nam cam kết sẽ tiếp tục nỗ lực để bảo đảm mọi thai kỳ đều được mong muốn, mọi ca sinh đều an toàn và mọi thanh thiếu niên đều có thể phát huy hết tiềm năng của mình.
“Đây là trọng tâm trong cam kết của UNFPA nhằm đạt được ba mục tiêu có tính chất đột phá vào năm 2030: Không còn nhu cầu tránh thai chưa được đáp ứng; không còn tử vong mẹ có thể phòng tránh và không còn bạo lực giới”, Trưởng đại diện bày tỏ.
Sự kiện có sự tham gia của đại diện UNFPA, Organon, các cơ quan khác của Liên hợp quốc, Cục Dân số, Cục Thống kê Việt Nam và các chuyên gia dân số, nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác liên ngành trong việc đạt được các Mục tiêu phát triển bền vững, đặc biệt là về sức khỏe, giáo dục và bình đẳng giới. Biên bản ghi nhớ có hiệu lực từ tháng 11/2025, với cam kết của cả hai bên về việc đánh giá liên tục và cải tiến các sáng kiến chung để bảo đảm tác động lâu dài.
