Hợp lực: Nhà nước, người dân & doanh nghiệp

Không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ kinh phí, Vĩnh Long đã khơi dậy sức mạnh nội lực từ sự hợp lực của cả hệ thống chính trị, ý chí vươn lên của chính người dân, doanh nghiệp - tạo nên một hành trình giảm nghèo đầy nhân văn và bền vững.

Nông dân xã Bình Phước, tỉnh Vĩnh Long thu hoạch khoai mỡ. Ảnh: Bá Dũng
Nông dân xã Bình Phước, tỉnh Vĩnh Long thu hoạch khoai mỡ. Ảnh: Bá Dũng

Với quan điểm “không để ai bị bỏ lại phía sau”, tỉnh Vĩnh Long đã triển khai quyết liệt các chính sách an sinh xã hội gắn với mục tiêu phát triển kinh tế vùng. Hành trình giảm nghèo những năm qua (giai đoạn 2021-2025) của ba tỉnh Trà Vinh, Bến Tre và Vĩnh Long trước khi sáp nhập (tỉnh Vĩnh Long mới, từ ngày 1/7/2025) đã khiến hệ thống chính sách an sinh được vận hành đồng bộ, mạng lưới mô hình sinh kế phủ khắp, người dân mạnh dạn đổi mới sản xuất, tỷ lệ nghèo giảm nhanh.

Đặc biệt, tại các vùng có đông đồng bào dân tộc thiểu số, tỷ lệ hộ nghèo đã giảm đáng kể, bình quân mỗi năm giảm từ 1,5-2%. Đây là những minh chứng rõ nét cho thấy chính sách giảm nghèo đã đi đúng hướng, tác động trực tiếp đến đời sống của những đối tượng yếu thế trong xã hội.

Hiệu quả công tác giảm nghèo tại Vĩnh Long bắt nguồn từ tư duy thay đổi phương thức hỗ trợ. Thay vì chỉ trao tặng quà hay tiền mặt mang tính thời điểm, tỉnh tập trung vào việc tạo ra sinh kế và công ăn việc làm lâu dài.

Phó Chi Cục trưởng Phát triển nông thôn và Quản lý chất lượng (Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long) Tô Thị Bình thông tin, trong bối cảnh mới, tỉnh xác định cấp xã là “trung tâm triển khai” của chương trình giảm nghèo. Giai đoạn 2026-2030, sẽ có khoảng 80% nguồn lực dự kiến phân bổ cho cấp xã. Mục tiêu là để chính sách đến đúng người, đáp ứng trúng nhu cầu, phù hợp đặc thù từng địa phương.

Một trong những cách làm hay của Vĩnh Long là mô hình “Đảng viên hỗ trợ hộ nghèo”. Theo đó, mỗi chi bộ hoặc đảng viên được phân công giúp đỡ một hộ nghèo cụ thể, theo sát từ việc hướng dẫn kỹ thuật canh tác, tư vấn vay vốn đến tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm. Sự đồng hành “cầm tay chỉ việc” này đã giúp người dân xóa bỏ mặc cảm, tự tin thay đổi tư duy sản xuất.

Tỉnh cũng đặc biệt chú trọng đến công tác đào tạo nghề và xuất khẩu lao động. Trong ba năm qua, Vĩnh Long đã đưa hơn 4.500 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài. Đây là con đường giảm nghèo “siêu tốc” và bền vững, bởi mỗi lao động gửi tiền về không chỉ giúp gia đình thoát nghèo mà còn tạo vốn để đầu tư sản xuất, kinh doanh tại địa phương.

Vĩnh Long đã huy động tối đa nguồn lực xã hội hóa thông qua các quỹ “Vì người nghèo”. Điểm mới trong những năm gần đây là sự tham gia sâu rộng của các doanh nghiệp và tổ chức tôn giáo vào các chương trình xây dựng “Nhà đại đoàn kết”. Trung bình hằng năm, tỉnh đã vận động, xây dựng mới hàng nghìn căn nhà cho hộ nghèo, hộ khó khăn về nhà ở. Việc ổn định chỗ ở là tiền đề quan trọng để người dân yên tâm “an cư lạc nghiệp”.

Hành trình giảm nghèo của Vĩnh Long là câu chuyện về lòng dân và ý Đảng, nơi niềm tin được củng cố bằng những hành động thiết thực. Với sự hợp lực và quyết tâm cao độ, tin rằng vùng đất phương nam này sẽ tiếp tục có những bước chuyển mình mạnh mẽ, đưa cuộc sống của người dân ngày càng ấm no, hạnh phúc.

Các mô hình kinh tế tập thể như Tổ hợp tác sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ hay Hợp tác xã nông nghiệp kiểu mới đã thu hút hàng nghìn lao động nghèo tham gia. Tại đây, người dân không chỉ được hỗ trợ về giống, vốn mà còn được tham gia vào chuỗi giá trị, bảo đảm thu nhập ổn định ngay cả trong những thời điểm thị trường biến động.

Có thể bạn quan tâm

Lãnh đạo Báo Nhân Dân chụp ảnh lưu niệm trong một lần tặng quà hỗ trợ xây dựng nhà “Đại đoàn kết” khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Ảnh: BÁ DŨNG

Cần giải pháp đa tầng

Vùng Đồng bằng sông Cửu Long - “vựa lúa, vựa trái cây và thủy sản” lớn nhất cả nước - không chỉ là địa bàn chiến lược về kinh tế và quốc phòng, đây còn là tâm điểm của các chính sách an sinh xã hội, đặc biệt là công tác giảm nghèo bền vững trong bối cảnh chịu tác động kép từ biến đổi khí hậu và chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

Rác, bèo trôi nổi trên sông Cần Thơ. Ảnh: Hải Nam

Khi sinh kế bị đe dọa

Cứ vào mùa nước nổi, trên các tuyến sông Hậu, sông Tiền, cảnh rác thải trôi ken đặc lại trở thành hình ảnh gây nhức nhối. Tại Cần Thơ, Vĩnh Long hay An Giang, từng mảng rác bị gió và dòng chảy dồn lại, mắc vào gầm cầu, tràn kín các bãi bồi ven sông.

UBND phường Xuân Khánh tổ chức ra quân thu gom rác tại rạch Tham Tướng. Ảnh UBND phường cung cấp.

Nhân rộng sáng kiến cộng đồng

Rác thải sinh hoạt, bao nylon và xốp ngập kênh rạch ở nhiều địa phương khiến môi trường sống bị đe dọa. Trước thực trạng này, các mô hình cộng đồng xử lý rác đang phát huy hiệu quả, nâng cao ý thức người dân và góp phần làm miền Tây xanh hơn.

Các loại vỏ thuốc bảo vệ thực vật vứt tại vườn. Ảnh: Nam Anh

Rác thải nông nghiệp bị coi nhẹ

Mỗi cuối vụ, không khó để bắt gặp hình ảnh nhiều cánh đồng miền Tây đầy rẫy bao nilon, chai lọ thuốc bảo vệ thực vật và bạt ao tôm trôi dạt xuống mương. Dù chiếm 10–15% tổng lượng rác, rác nông nghiệp vẫn bị xem nhẹ, tạo khoảng trống lớn trong quản lý và xử lý chất thải ở vùng sản xuất trọng điểm này.