Mở ra kỷ nguyên mới về hợp tác ba bên
Phát biểu ý kiến tại họp báo chung sau hội nghị cấp cao ba bên, Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol nói: “Hôm nay sẽ được ghi nhớ như một ngày lịch sử, nơi chúng tôi thiết lập một cơ sở thể chế vững chắc và các cam kết đối với quan hệ đối tác ba bên”. Tổng thống Biden khẳng định Mỹ - Nhật - Hàn sẽ đưa hợp tác quốc phòng ba bên lên mức độ chưa từng có và ba nước sẽ theo đuổi kỷ nguyên hợp tác mới này. Trong khi đó, Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida cho biết, lãnh đạo ba nước đã đạt được tiến bộ trong lĩnh vực kiểm soát xuất khẩu.
Nguyên thủ ba nước đã nhất trí tham vấn với nhau trong trường hợp xuất hiện các mối đe dọa chung, nâng quan hệ đối tác ba bên lên một tầm cao mới, như một phản ứng trước những thách thức về an ninh và kinh tế đặt ra. Thỏa thuận với tên gọi “Cam kết tham vấn giữa Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ” nhấn mạnh sự cấp thiết của phản ứng trước những thách thức chung, như mối đe dọa hạt nhân và gián đoạn chuỗi cung ứng, sau lịch sử nhiều năm căng thẳng giữa Seoul và Tokyo đã ngăn chặn hợp tác ba bên sâu hơn.
Cam kết tham vấn là một trong số nhiều thỏa thuận đạt được tại hội nghị. Thỏa thuận bao trùm, nằm trong một tuyên bố chung có tiêu đề “Tinh thần của Trại David”, kêu gọi tổ chức các cuộc họp ba bên thường niên giữa các nhà lãnh đạo, bộ trưởng ngoại giao, quốc phòng và cố vấn an ninh quốc gia, cũng như cuộc gặp ba bên đầu tiên giữa các bộ trưởng tài chính. Các nhà lãnh đạo đã công bố kế hoạch tiến hành các cuộc tập trận phòng thủ ba bên, triển khai chia sẻ dữ liệu thời gian thực về cảnh báo tên lửa Triều Tiên trong năm nay và thành lập một nhóm làm việc để chống lại các mối đe dọa trên mạng.
Bên cạnh đó, các nhà lãnh đạo cũng thảo luận về an ninh kinh tế, cam kết hợp tác phục hồi chuỗi cung ứng và ngăn chặn xuất khẩu bất hợp pháp hoặc đánh cắp các công nghệ tiên tiến. Ngoài ra, tuyên bố chung bày tỏ mối quan ngại chung của ba nước về những hành động không phù hợp với trật tự quốc tế dựa trên luật lệ, nhắc lại lập trường đã được công bố riêng của mỗi bên về an ninh ở Biển Đông cũng như khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Tuyên bố nêu rõ: “Chúng tôi phản đối mạnh mẽ bất kỳ nỗ lực đơn phương nào nhằm thay đổi hiện trạng ở vùng biển Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương”.
Nhật Bản, Hàn Quốc nhất trí nối lại đàm phán cấp cao
Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida và Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol đã có cuộc gặp song phương bên lề hội nghị. Hai bên nhất trí nối lại các cuộc đàm phán cấp cao về kinh tế và chính trị vào cuối năm nay, trong bối cảnh hàn gắn quan hệ tiến triển nhanh chóng.
Theo Chính phủ Nhật Bản, hai nhà lãnh đạo hoan nghênh việc nối lại đối thoại và hợp tác trong nhiều lĩnh vực cũng như trao đổi kinh doanh giữa hai nước. Bên cạnh đó, ông Kishida và ông Yoon cũng khẳng định sẽ duy trì liên lạc gần gũi. Tại các cuộc đàm phán, Thủ tướng Kishida cam kết rằng, việc xả nước nhiễm xạ đã qua xử lý theo kế hoạch từ Nhà máy hạt nhân Fukushima của Nhật Bản không gây hại tới việc nối lại quan hệ giữa các nước láng giềng. Tại cuộc họp báo chung, Tổng thống Hàn Quốc cho biết, vấn đề xả thải nên được thực hiện theo quy định và cần công bố dữ liệu minh bạch.
Việc hai nguyên thủ Nhật Bản và Hàn Quốc nhất trí nối lại các cuộc đàm phán cấp cao về kinh tế và chính trị được kỳ vọng sẽ tạo bước ngoặt lớn trong quan hệ song phương. Tháng 3 vừa qua, Nhật Bản đã dỡ bỏ hạn chế xuất khẩu vật liệu công nghệ cao sang Hàn Quốc, khi hai quốc gia hàn gắn quan hệ trong bối cảnh Triều Tiên liên tục phóng tên lửa và Trung Quốc đẩy mạnh các hoạt động quốc phòng.
