Đây là cơ sở quan trọng để đoàn đề xuất với Quốc hội và các bộ, ngành tháo gỡ vướng mắc, thúc đẩy các dự án xử lý rác thải sinh hoạt theo hướng hiện đại, bền vững nhằm phát triển kinh tế tuần hoàn và bảo vệ môi trường Thủ đô.
Dự án Nhà máy điện rác Seraphin do Công ty Cổ phần Công nghệ Môi trường Xanh Seraphin (thuộc Tập đoàn Amacao) làm chủ đầu tư tại Khu xử lý chất thải rắn Xuân Sơn, có công suất xử lý 2.250 tấn rác sinh hoạt/ngày đêm, với công suất phát điện đạt 37MW, tổng vốn đầu tư hơn 4.800 tỷ đồng.
Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Amacao Nguyễn Trọng Quỳnh cho biết, nhà máy đã hoàn thành toàn bộ hạng mục xây dựng, lắp đặt thiết bị, đáp ứng đầy đủ điều kiện để vận hành thử nghiệm. Các thủ tục pháp lý như nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy và cấp giấy phép môi trường đã được hoàn tất. Tuy nhiên, trong giai đoạn vận hành đã phát sinh một số khó khăn, trong đó việc ký kết hợp đồng dịch vụ xử lý rác theo hình thức đặt hàng hằng năm đang gây ra nhiều bất tiện cho doanh nghiệp. Do vậy, Tập đoàn Amacao đề nghị Đoàn đại biểu Quốc hội Hà Nội có kiến nghị nhằm kéo dài thời hạn hợp đồng đặt hàng để doanh nghiệp yên tâm đầu tư dài hạn và ổn định vận hành.
Theo ông Nguyễn Trọng Quỳnh, một số bất cập về thể chế cũng được doanh nghiệp đề cập, nhiều quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật được ban hành nhưng thiếu sự tham gia góp ý của cộng đồng doanh nghiệp, dẫn đến tính khả thi chưa cao. Ngoài ra, trong quá trình triển khai dự án, doanh nghiệp gặp khó khăn do sự chồng chéo giữa các quy hoạch: Từ quy hoạch ngành điện, quy hoạch xây dựng đến quy hoạch môi trường và sử dụng đất.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp kiến nghị thành phố Hà Nội xây dựng phương án phân luồng rác ổn định cho nhà máy. Cụ thể, dự án Nhà máy điện rác Seraphin chỉ có duy nhất nguồn nguyên liệu là rác thải sinh hoạt để đốt và có hai nguồn thu từ giá xử lý rác do thành phố chi trả và nguồn thu từ bán điện. Doanh nghiệp mong muốn thành phố xây dựng phương án phân luồng rác; bảo đảm tỷ lệ rác đô thị đạt 50% khối lượng tiếp nhận xử lý của nhà máy để quá trình vận hành ổn định.
Tại buổi khảo sát, các đại biểu Quốc hội đã trao đổi, làm rõ thêm về nhiều nội dung liên quan đến các cơ chế, chính sách về môi trường, định mức đơn giá xử lý rác, công tác phân loại rác tại nguồn... Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hà Nội Phạm Thị Thanh Mai ghi nhận và đánh giá Dự án có công nghệ hiện đại đã "về đích", vận hành thử nghiệm sớm hơn so với tiến độ đề ra; đồng thời đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng tham mưu cho thành phố triển khai thực hiện. Theo đó, cần có sự đồng bộ trong thể chế, chính sách, quy hoạch, đầu tư, vận hành... Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố ghi nhận những ý kiến, kiến nghị của đơn vị vận hành nhà máy để gửi tới các cơ quan chức năng, góp phần hoàn thiện thể chế, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong quá trình đầu tư nhằm mang lại hiệu quả tốt nhất.
Rác thải sinh hoạt là một trong những vấn đề nóng được thành phố Hà Nội ưu tiên giải quyết. Hiện số rác thải trên địa bàn khoảng 7.000 tấn/ngày đêm. Tuy nhiên, còn nhiều bất cập đang cần được khắc phục, như: Phương tiện thu gom rác chưa phù hợp với đổi mới công nghệ; thiếu các trạm trung chuyển để tái chế, phân loại và xử lý rác thải. Để giải quyết, thành phố đang triển khai thí điểm phân loại rác tại nguồn trên địa bàn một số quận, huyện, dự kiến sẽ mở rộng ra toàn thành phố. Các cơ quan chức năng cũng đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân.
Hà Nội đã và đang đầu tư xây dựng các nhà máy xử lý rác thải, nhà máy đốt rác phục vụ phát điện. Seraphin là nhà máy điện rác thứ hai sau nhà máy đầu tiên được xây dựng tại khu xử lý chất thải Nam Sơn (bãi rác Nam Sơn, Sóc Sơn) có công suất 5.500 tấn rác/ngày đêm. Dự kiến, hai nhà máy này sẽ cơ bản xử lý toàn bộ lượng rác thải sinh hoạt ở thành phố. Ngoài ra, Hà Nội sẽ tiếp tục triển khai các dự án xử lý rác thải tại Chương Mỹ, Phú Xuyên, Thanh Trì, Gia Lâm nhằm giảm cự ly vận chuyển, chi phí và nguồn chi ngân sách.
