Giải thưởng Sách Quốc gia năm 2021: Tôn vinh sách, lan tỏa văn hóa đọc

Sáng 10/11, tại Thư viện Quốc gia Việt Nam (31 Tràng Thi, Hà Nội), Hội Xuất bản Việt Nam và Hội đồng Giải thưởng Sách Quốc gia tổ chức họp báo về Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ tư năm 2021.

Toàn cảnh buổi họp báo.
Toàn cảnh buổi họp báo.

Lễ trao Giải thưởng Sách Quốc gia năm 2021 sẽ diễn ra vào 20 giờ ngày 12/11 tại Nhà hát Đài Tiếng nói Việt Nam (58 Quán Sứ, Hà Nội); dự kiến có sự tham gia của các đồng chí lãnh đạo cấp cao Đảng và Nhà nước, đại biểu các cơ quan Trung ương và địa phương, thành viên các hội đồng chấm giải, các tác giả và dịch giả đạt giải, đại diện các nhà xuất bản và công ty sách trên cả nước… Lễ trao giải tuân thủ các quy định về “Thích ứng an toàn, linh hoạt, kiểm soát hiệu quả dịch Covid-19”.

Chủ trì buổi họp báo, ông Hoàng Phong Hà, Phó Chủ tịch thường trực Hội Xuất bản Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng chung khảo giải thưởng cho biết, do tình hình dịch bệnh nên công việc chấm giải chủ yếu diễn ra theo hình thức trực tuyến, bảo đảm thận trọng, nghiêm túc, khách quan, đúng quy chế. Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ tư được tổ chức đã thu hút sự tham gia của 47 nhà xuất bản trên cả nước, với 365 cuốn sách (tăng 3 cuốn sách) cho 284 tên sách (nhiều hơn 29 tên sách so với năm 2020). 

Ban Tổ chức thành lập 5 tiểu ban chuyên ngành với sự tham gia của hơn 70 nhà khoa học, chuyên gia nghiên cứu đầu ngành ở các lĩnh vực: sách chính trị, kinh tế; sách khoa học tự nhiên và công nghệ; sách khoa học xã hội và nhân văn; sách văn hóa, văn học và nghệ thuật; sách thiếu nhi. 

Trên cơ sở 2 vòng sơ khảo và chung khảo, Hội đồng Giải thưởng Sách Quốc gia đã biểu quyết và thống nhất trao giải cho 25 cuốn sách, bộ sách, trong đó có 2 giải A, 9 giải B và 14 giải C. Các tác phẩm đạt giải được đánh giá là giàu tính sáng tạo, tinh thần nhân văn sâu sắc hoặc những công trình nghiên cứu khoa học công phu, có giá trị khoa học, xã hội và thực tiễn cao. Trị giá giải thưởng là 100 triệu đồng cho giải A, 50 triệu đồng cho giải B và 30 triệu đồng cho giải C.

Là giải thưởng uy tín của ngành xuất bản, tôn vinh giá trị sách và lao động của người làm sách trong cả nước, giải thưởng tiếp tục động viên các công ty, nhà xuất bản, tác giả, dịch giả cho ra đời nhiều sách hay, có giá trị, cũng như góp phần lan tỏa văn hóa đọc. 

Về công tác quảng bá cho các tác phẩm đạt giải, ông Nguyễn Nguyên, Cục trưởng Cục Xuất bản, in và phát hành (Bộ Thông tin và Truyền thông), Phó Chủ tịch Hội Xuất bản Việt Nam cho biết, Ban Tổ chức đã có kế hoạch cụ thể gồm nhiều hoạt động phong phú như: tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, phối hợp Vụ Thư viện (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) để đưa sách vào hệ thống thư viện các cấp trên cả nước, tổ chức tọa đàm chuyên đề về các tác phẩm đạt giải…

Có thể bạn quan tâm

Bà Phan Cẩm Tú (thứ 3 từ trái sang) tại buổi tọa đàm về bản quyền do Báo Nhân Dân tổ chức. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền tác giả: Nỗi niềm người làm điện ảnh

Là người có nhiều năm hoạt động trong lĩnh vực bảo vệ bản quyền điện ảnh, bà Phan Cẩm Tú (Ủy viên Ban Thường vụ Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam, chuyên gia tư vấn, Hiệp hội Điện ảnh Hoa Kỳ) chia sẻ những nỗi niềm của những người làm sáng tạo trước thực trạng vi phạm bản quyền hiện nay.

Du khách tham quan nhà người Hà Nhì tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam. (Ảnh: THANH DUNG)

Giữ gốc, nối nghề trong nhịp sống số

Trước nguồn nguyên vật liệu tự nhiên khan hiếm, đội ngũ thợ am hiểu kỹ thuật dựng nhà ngày càng thưa vắng, nhiều ngôi nhà truyền thống của các dân tộc thiểu số ở nước ta đã không còn giữ được hình thái ban đầu… 

Quần thể di tích Cố đô Huế, không gian di sản tiêu biểu trong hành trình “Hộ chiếu du lịch”. (Ảnh: Sở Du lịch thành phố Huế)

Đổi mới cách tiếp cận di sản

Bảo vệ và phát huy giá trị di sản không chỉ là gìn giữ nguyên trạng, mà còn đòi hỏi những phương thức tiếp cận phù hợp với bối cảnh mới.

Đại diện lãnh đạo thành phố Hà Nội trao Bằng công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố cho di tích Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn.

Hà Nội trao bằng xếp hạng cấp thành phố cho di tích văn hóa lịch sử làng La Xuyên, xã Cổ Đô

Nhân dân thôn La Xuyên, xã Cổ Đô, thành phố Hà Nội vừa tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp thành phố Nhà thờ họ Hoàng và Công bộ Viên ngoại lang Hoàng Viết Bàn. Buổi lễ có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Cục Di sản (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), Sở Dân tộc và Tôn giáo, Sở Nội vụ Hà Nội.

Bìa tác phẩm "Đời như tiểu thuyết" của tác giả Trương Đức Minh Tứ.

Những phận người không hư cấu trong Đời như tiểu thuyết

"Đời như tiểu thuyết" của Trương Đức Minh Tứ không phải là cuốn sách để tìm một cốt truyện theo nghĩa thông thường. Ở đó là những con người cụ thể, những đời sống đã diễn ra, với đủ biến cố, chia ly, lựa chọn, day dứt, hy sinh và cả những cuộc kiếm tìm kéo dài đến tận cuối đời. 

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh cùng đông đảo cựu chiến binh, chiến sĩ Điện Biên tham quan triển lãm "Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại".

Đặc sắc triển lãm “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại” tại Điện Biên

Nhân kỷ niệm 72 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/2026), Bảo tàng Chiến thắng Điện Biên Phủ (Điện Biên) tổ chức trưng bày, triển lãm 28 tác phẩm ký họa tiêu biểu về Chiến dịch Điện Biên Phủ của các họa sĩ Ngô Mạnh Lân, Phạm Thanh Tâm và Dương Hướng Minh với chủ đề “Từ ký họa chiến trường đến sắc màu đương đại”.

Nghệ nhân Nguyễn Công Đạt thực hiện in liễn làng Chuồn trong không gian Ngự Hà Viên, Huế. (Ảnh: MẠNH HÀO)

Những di sản sống của làng nghề

Có những làng nghề không mất đi hẳn nhưng lặng lẽ rút khỏi đời sống, chỉ còn lại trong ký ức của một vài người già hay trong những dấu vết mờ nhạt đâu đó.

Trần Ngọc Vàng và nghệ sĩ Thanh Thủy trong phim. (Ảnh: Galaxy Studio)

“Heo Năm Móng” đạt top 1 phòng vé điện ảnh mùa lễ 30/4

“Heo Năm Móng” nhanh chóng trở thành hiện tượng trên các diễn đàn điện ảnh và mạng xã hội, không chỉ nhờ chiến lược truyền thông hiệu quả, mà còn bởi hiệu ứng lan tỏa sau công chiếu. Sau 6 ngày ra mắt, phim chạm mốc 50 tỷ đồng, trở thành phim có doanh thu Top 1 phòng vé trong thời điểm ra mắt.

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại.