Giải pháp phát triển thị trường khoa học và công nghệ

Thị trường khoa học và công nghệ (KH và CN) đã trải qua hơn 10 năm phát triển và đã đạt được nhiều kết quả đáng khích lệ. Trong đó, đáng chú ý là hệ thống pháp luật về phát triển thị trường KH và CN được hoàn thiện, chất lượng nguồn cung - cầu được nâng cao và tăng số lượng các tổ chức trung gian hỗ trợ phát triển thị trường KH và CN.

Khách hàng tìm hiểu các sản phẩm công nghệ sau thu hoạch tại Sàn Giao dịch công nghệ - Techmart Daily (TP Hồ Chí Minh).Ảnh: HOÀNG ANH
Khách hàng tìm hiểu các sản phẩm công nghệ sau thu hoạch tại Sàn Giao dịch công nghệ - Techmart Daily (TP Hồ Chí Minh).Ảnh: HOÀNG ANH

Theo đánh giá của Bộ KH và CN, trong giai đoạn 2011-2020, tốc độ gia tăng giá trị giao dịch công nghệ bình quân là 22%. Trong đó, một số ngành tăng trưởng cao như điện, điện tử máy tính (46%); chế biến gỗ, giấy (29%), chế biến thực phẩm (28%). Có được kết quả nêu trên là nhờ các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp. Trong việc hoàn thiện môi trường pháp lý, nổi bật là ban hành Nghị định số 76/2018/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ và Nghị định số 13/2019/NĐ-CP về doanh nghiệp KH và CN. Các quy định đã thể chế hóa chủ trương coi doanh nghiệp là trung tâm của hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia.

Công tác phát triển tổ chức trung gian phục vụ phát triển thị trường KH và CN được chú trọng. Hiện, cả nước có hơn 800 tổ chức trung gian, gồm sàn giao dịch công nghệ, trung tâm xúc tiến chuyển giao công nghệ, trung tâm ứng dụng tiến bộ KH và CN, tổ chức cung cấp dịch vụ đại diện sở hữu công nghiệp; tổ chức thẩm định, giám định công nghệ; cơ sở ươm tạo công nghệ, ươm tạo doanh nghiệp KH và CN. Số lượng các sàn giao dịch công nghệ cũng đã có sự phát triển mạnh mẽ.

Trước năm 2015, chỉ có tám sàn giao dịch công nghệ, đến giai đoạn 2015-2020 đã hình thành được 20 sàn giao dịch công nghệ địa phương, một sàn giao dịch vùng duyên hải Bắc Bộ, sàn giao dịch vùng đồng bằng sông Cửu Long đang trong giai đoạn thành lập. Một số mô hình tổ chức trung gian tiêu biểu tại các trường đại học, viện nghiên cứu trọng điểm đã hình thành, phát triển, như: Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, Trường đại học Bách Khoa Hà Nội, Trường đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh, Học viện Nông nghiệp Việt Nam, Viện Hàn lâm KH và CN Việt Nam, Trường đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh,…

Giai đoạn 2015-2018 đã có 2.267 hợp đồng giao dịch mua bán tài sản trí tuệ giữa các doanh nghiệp, cá nhân Việt Nam, 206 hợp đồng chuyển nhượng giữa doanh nghiệp, cá nhân Việt Nam với nước ngoài.

Tại các trường đại học, hoạt động chuyển giao công nghệ cũng ghi nhận nhiều giao dịch. Trong đó doanh thu của Trường đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh từ hoạt động chuyển giao công nghệ từ năm 2009 đến 2019 đạt khoảng 1.300 tỷ đồng; Trường đại học Bách khoa Hà Nội từ năm 2010 đến 2020 đã thực hiện các hợp đồng chuyển giao công nghệ với doanh số trung bình khoảng 25 tỷ đồng mỗi năm. Nhiều doanh nghiệp đã tham gia các dự án thương mại hóa kết quả nghiên cứu, tài sản trí tuệ bằng việc đối ứng nguồn vốn, nhân lực và các trang thiết bị, với tổng kinh phí được huy động từ các doanh nghiệp để triển khai các nhiệm vụ thương mại hóa đạt 111,3 tỷ đồng.

Tuy vậy, theo đánh giá của nhiều chuyên gia, thị trường KH và CN chưa phát triển đúng với tiềm năng của nguồn cung, cầu. Nhiều doanh nghiệp ở các địa phương đang gặp khó khăn về việc tìm công nghệ phù hợp. Phó Giám đốc Sở KH và CN tỉnh Thái Nguyên Phạm Thị Hiền cho biết, 95% số doanh nghiệp trên địa bàn thật sự có nhu cầu về đổi mới công nghệ, nhưng hầu hết lúng túng khi lựa chọn các công nghệ phù hợp, ít có các thông tin tin cậy về công nghệ. Thực tế này đòi hỏi cần có những tổ chức trung gian đủ mạnh để có thể kết nối được nguồn cung, cầu.

Bộ KH và CN cần quan tâm hơn đến thị trường KH và CN ở địa phương, nhất là những địa phương còn khó khăn và đang có nhu cầu lớn về đổi mới, chuyển giao công nghệ. Bên cạnh đó, cần chú trọng phát triển nguồn nhân lực làm việc tại các tổ chức trung gian hỗ trợ phát triển thị trường KH và CN, với kiến thức chuyên sâu về công nghệ, luật, kinh tế, đàm phán… Các trường đại học, cao đẳng cần sớm mở các chuyên ngành đào tạo nhân lực làm việc ở các tổ chức trung gian.

Thứ trưởng KH và CN Trần Văn Tùng cho biết, thời gian qua, nhận thức của các cấp, các ngành và các địa phương về vị trí, vai trò của thị trường KH và CN trong hệ thống đổi mới, sáng tạo quốc gia còn chưa đầy đủ, toàn diện. Hành lang pháp lý và cơ chế, chính sách chưa đồng bộ, chưa tạo động lực cho thị trường KH và CN phát triển. Chưa có những cơ chế, chính sách thật sự khuyến khích các nhà khoa học, nhà sáng chế chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, tài sản trí tuệ. Các tổ chức KH và CN chưa chú ý đến sáng chế, chuyển giao công nghệ, thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Số lượng tổ chức trung gian nhiều nhưng còn thiếu vắng các tổ chức trung gian có uy tín, kinh nghiệm…

Để phát triển thị trường KH và CN, giai đoạn 2021-2030, Bộ KH và CN tiếp tục hoàn thiện môi trường pháp lý, đẩy mạnh nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn cho phát triển thị trường KH và CN. Đồng thời, phát triển các tổ chức trung gian, nguồn cung, nguồn cầu, nâng cao năng lực làm chủ và đổi mới công nghệ của doanh nghiệp. Tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực, tăng cường hoạt động xúc tiến thị trường KH và CN, liên thông, tiến tới đồng bộ hóa với các thị trường hàng hóa, lao động và tài chính.


Có thể bạn quan tâm

Mô hình kho dữ liệu và trung tâm công nghệ cao tại Hòa Lạc, Hà Nội. (Ảnh: HNV)

Làn sóng đầu tư vào AI và các trung tâm dữ liệu đang mở rộng sang Việt Nam

Thêm 7,1GW vào nguồn cung tương lai và 1,4GW công suất mới đưa vào vận hành khu vực châu Á-Thái Bình Dương (APAC). Đông Nam Á chiếm khoảng 50% tổng công suất đang được xây dựng của khu vực. Làn sóng đầu tư vào AI và các trung tâm dữ liệu quy mô cực lớn đang mở rộng hoạt động sang các thị trường mới nổi, bao gồm Việt Nam.

Bên trong Văn phòng phần cứng Google tại Đài Loan (Trung Quốc). (Ảnh: Google)

Trải nghiệm có trách nhiệm với những công nghệ “tỷ đô”

Tháng 8/2026 đánh dấu một cột mốc mang tính biểu tượng trong lịch sử công nghệ thông tin toàn cầu. Trí tuệ nhân tạo (AI) đã chính thức trở thành một phần thiết yếu của đời sống con người với những con số biết nói và những thách thức an ninh chưa từng có.

Giới thiệu thiết bị công nghệ của các startup tại sự kiện Demo Day 2026. (Ảnh: VIỆT LAN)

Tạo không gian thử nghiệm cho đổi mới sáng tạo

Từ phát triển sản phẩm mẫu, thử nghiệm trong môi trường thực tế đến kết nối thị trường, một số chương trình và chính sách hỗ trợ khởi nghiệp đang chú trọng hơn tới khâu kiểm chứng công nghệ. Điều này đặt ra yêu cầu hình thành những không gian giúp ý tưởng được thử nghiệm, hoàn thiện và từng bước đi vào thực tiễn.

Phiên thảo luận “Giải pháp tăng cường bảo vệ người dùng trên không gian mạng”.

Cảnh báo về an ninh nhận thức với người dùng mạng xã hội

Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục A05, Bộ Công an đề cập đến khái niệm bảo vệ "an ninh nhận thức", đồng thời cảnh báo nguy cơ người dùng bị các nền tảng xã hội "trói" trong vòng điều hướng thông tin của các thuật toán, từ đó tác động tiêu cực đến nhận thức và hành vi.

Tổ hợp robot logistics thông minh và camera giám sát lái xe ứng dụng AI đến từ Viettel Post. (Ảnh: Viettel cung cấp)

Viettel đứng số một thế giới tại Giải thưởng kinh doanh quốc tế danh giá IBA 2026

Vượt qua hàng nghìn tổ chức đến từ 78 quốc gia, vùng lãnh thổ, với 17 giải Vàng, 8 giải Bạc và 3 giải Đồng, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội Viettel là doanh nghiệp giành nhiều giải thưởng nhất tại International Business Awards 2026 (IBA 2026), trong đó riêng giải Vàng gần gấp đôi số lượng đơn vị xếp thứ hai.

Trung tướng Vũ Ngọc Thiềm, Trưởng ban Cơ yếu Chính phủ phát biểu khai mạc hội thảo. (Ảnh: TRÀ MY)

AI4CRIS 2026: Thúc đẩy ứng dụng AI an toàn trong mật mã và an toàn thông tin

Trí tuệ nhân tạo đang mở rộng khả năng phát hiện, cảnh báo và ứng phó nguy cơ an ninh mạng, đồng thời đặt ra yêu cầu mới về dữ liệu, năng lực tính toán, nhân lực và quản trị an toàn. Đây là trọng tâm của Hội thảo khoa học quốc gia “Trí tuệ nhân tạo cho mật mã và an toàn thông tin” (AI4CRIS 2026) diễn ra ngày 14/8 tại Hà Nội.

Kỹ thuật viên VNPT khảo sát nhu cầu sử dụng Internet của từng gia đình và tư vấn giải pháp phù hợp. (Ảnh: VNPT)

Xóa những “điểm mù” trong ngôi nhà hiện đại

Một căn nhà có thể vẫn có Internet, có WiFi nhưng chưa chắc mọi không gian đều được kết nối và kiểm soát như gia chủ mong muốn. Có nơi WiFi yếu khi ở cuối hành lang, tín hiệu chập chờn ở tầng trên. Những bất tiện này thường không đủ lớn để người dùng lập tức thay đổi hệ thống, nhưng lại dễ xuất hiện đúng lúc cần kết nối nhất.

BiboWatch là sự kết hợp giữa đồng hồ thông minh đeo tay và SIM điện thoại tích hợp dữ liệu di động. (Ảnh: VNPT)

Làm sao để luôn biết con an toàn khi không ở bên?

Xã hội hiện đại tạo cho trẻ nhiều cơ hội học tập, vui chơi và khám phá, nhưng cũng đặt ra không ít mối quan tâm đối với cha mẹ. Khi con bắt đầu tự đến trường, tham gia các lớp học ngoại khóa hay vui chơi cùng bạn bè, điều phụ huynh mong muốn nhất là biết con đang ở đâu, an toàn hay không và có thể kết nối với con bất cứ lúc nào.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: ITPC)

Ba điểm nghẽn cản trở doanh nghiệp ứng dụng AI

Mặc dù làn sóng AI đang thúc đẩy cuộc đua đầu tư công nghệ mạnh mẽ nhưng phần lớn doanh nghiệp vẫn chưa thể chuyển hóa lợi thế này thành kết quả thực chất. Nguyên nhân do vướng ba điểm nghẽn: dữ liệu phân mảnh trên nhiều hệ thống, thông tin thiếu chuẩn xác, sự mất kết nối giữa khâu phân tích và thực thi hành động.

Lễ ký kết giữa Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Vĩnh Long và MobiFone Vĩnh Long. (Ảnh: BÁ DŨNG)

Mặt trận truyền thông số ở Vĩnh Long

Phát huy vai trò nòng cốt của Mặt trận Tổ quốc trong công cuộc chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, đưa công nghệ số phục vụ đời sống nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Vĩnh Long đã chủ động tiên phong, đổi mới mạnh mẽ phương thức hoạt động.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng phát biểu chỉ đạo tại lễ ký kết. (Ảnh: FPT)

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Hợp tác quốc tế giúp Việt Nam chủ động tham gia chuỗi giá trị trí tuệ nhân tạo toàn cầu

FPT và Mila - Viện nghiên cứu trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu thế giới vừa ký kết hợp tác nghiên cứu, đào tạo nhân lực và chuyển giao tri thức. Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng kỳ vọng hợp tác góp phần tạo giải pháp thiết thực, giúp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và định hình quy chuẩn quản trị AI toàn cầu.

Đại diện Viện VPI và Beicip-Franlab Asia ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác nghiên cứu, ứng dụng công nghệ trong thăm dò, khai thác dầu khí. (Ảnh: VPI)

Tăng cường hợp tác nghiên cứu công nghệ trong thăm dò, khai thác dầu khí

Ngày 13/8, tại Hà Nội, Viện Dầu khí Việt Nam (VPI) thuộc Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) và Beicip Technology Solutions Sdn. Bhd. (Beicip-Franlab Asia) đã ký kết Biên bản ghi nhớ tăng cường hợp tác trong nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ phục vụ hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí.

PILA (Việt Nam) ký kết hợp tác chiến lược cùng TOTM Technologies (Singapore). (Ảnh: NGỌC ANH)

Thúc đẩy hạ tầng niềm tin số xuyên biên giới trong khu vực ASEAN

Trong tiến trình chuyển dịch sang môi trường số, việc xác thực danh tính, chứng từ và dữ liệu đã trở thành điều kiện tiên quyết nhằm thúc đẩy thương mại xuyên biên giới. Bên cạnh hạ tầng kết nối và hạ tầng dữ liệu, các giao dịch số đòi hỏi một cơ chế kiểm chứng độc lập, nhanh chóng và bảo đảm tính tin cậy giữa các bên.

Các đại diện hai bên Việt Nam-Nhật Bản ký kết các biên bản ghi nhớ hợp tác tại diễn đàn. (Ảnh: MINH ĐỨC)

Đưa hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong đổi mới sáng tạo ngày càng đi vào chiều sâu, kiến tạo các giá trị mới

Các nhà quản lý, các doanh nghiệp, các viện nghiên cứu, trường đại học và đại biểu tham dự diễn đàn đều bày tỏ tin tưởng, hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo sẽ ngày càng đi vào chiều sâu, từ kết nối sang hợp tác, từ hợp tác sang cùng phát triển và cùng tạo ra những giá trị mới.