Theo số liệu của Tổng công ty Điện lực miền Trung (EVNCPC), trong 5 tháng đầu năm 2025, sản lượng điện thương phẩm toàn khu vực đạt hơn 10,6 tỷ kWh, tăng hơn 3% so cùng kỳ. Công suất cực đại cũng ghi nhận mức tăng gần 1,4% so năm ngoái. Tuy mức tăng không quá đột biến nhưng việc nắng nóng kéo dài và nhu cầu sử dụng điện tăng cục bộ theo giờ cao điểm đã đặt ra thách thức lớn trong điều hành và phân phối điện năng.
Ông Nguyễn Hữu Khánh, Phó Tổng giám đốc EVNCPC cho biết: “Chúng tôi xác định rõ không để bất kỳ điểm nóng nào về điện giữa mùa cao điểm. Từ đầu năm, EVNCPC đã xây dựng kịch bản cung ứng điện cho toàn khu vực và vận hành hệ thống theo phương châm ba trong một: chủ động nguồn-linh hoạt phụ tải-an toàn vận hành”.
Chuyển từ ứng phó sang chủ động điều hành
Không chỉ dừng ở cảnh báo và chuẩn bị vật tư, EVNCPC yêu cầu các công ty điện lực thành viên trực chiến 24/7, sẵn sàng ứng phó mọi tình huống. Việc kiểm tra định kỳ hệ thống lưới điện được triển khai bằng cả công nghệ số, từ đo nhiệt điểm tiếp xúc đến đánh giá tải trọng thiết bị qua nền tảng dữ liệu lớn (big data). Hàng nghìn điểm nút quan trọng như trạm biến áp, đường dây hạ thế, aptomat… được kiểm tra theo chế độ giám sát tăng cường, nhờ đó nhiều nguy cơ quá tải, phát nhiệt được phát hiện và xử lý sớm, tránh sự cố lan rộng.
Một điểm nổi bật là việc EVNCPC áp dụng rộng rãi mô hình bảo trì theo độ tin cậy (RCM), kết hợp trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu và tiên đoán nguy cơ hỏng hóc thiết bị. Đây là bước tiến quan trọng trong quá trình số hóa vận hành, từ mô hình phản ứng thụ động sang điều hành chủ động và linh hoạt. Các đơn vị cũng lập phương án vận hành chi tiết theo từng tháng mùa khô, điều chỉnh phụ tải theo nhóm khách hàng để tránh quá tải cục bộ trong khung giờ cao điểm.
Một trong những giải pháp mang tính đột phá mà EVNCPC triển khai hiệu quả thời gian qua là chương trình điều chỉnh phụ tải điện (DR) với sự tham gia tự nguyện của doanh nghiệp. Đến nay, đã có 1.827 khách hàng ký cam kết, trong đó hơn 1.000 khách hàng công nghiệp có tiềm năng dịch chuyển phụ tải lên tới gần 96MW, góp phần đáng kể trong việc san tải hệ thống.
Song song đó, EVNCPC đẩy mạnh tuyên truyền sử dụng điện tiết kiệm tới từng hộ dân, tổ dân phố. Ngành điện cũng phối hợp chính quyền địa phương triển khai nhiều mô hình tiết kiệm điện như: “Tuyến phố văn minh sử dụng điện”, “Doanh nghiệp xanh”, “Trường học tiết kiệm điện”. Cán bộ ngành điện được yêu cầu làm gương trong thực hành tiết kiệm điện, đặc biệt tại trụ sở làm việc và gia đình, để lan tỏa tinh thần tiết kiệm tới cộng đồng.
Từ bảo đảm điện đến bảo đảm niềm tin
Không chỉ vận hành kỹ thuật, EVNCPC cũng nâng cấp năng lực phối hợp điều hành. Tổng công ty đã thiết lập Ban Chỉ đạo cung ứng điện 2025 do Tổng giám đốc làm Trưởng Ban, yêu cầu các công ty điện lực địa phương thành lập Ban Chỉ đạo riêng do người đứng đầu trực tiếp điều hành. Mọi phương án vận hành đều được báo cáo định kỳ tới các Sở Công thương, chính quyền địa phương để có sự hỗ trợ kịp thời.
Trong bối cảnh thời tiết cực đoan ngày càng trở thành bình thường mới, việc duy trì một hệ thống điện ổn định, an toàn không chỉ là yêu cầu kỹ thuật mà còn là yếu tố then chốt bảo đảm an sinh, phát triển kinh tế vùng. Những nỗ lực chủ động của EVNCPC đã và đang góp phần tạo dựng niềm tin với chính quyền, doanh nghiệp và người dân khu vực miền trung-Tây Nguyên, nơi thường xuyên đối diện với thiên tai, khí hậu khắc nghiệt.
Không lựa chọn lối đi ứng phó tình thế, ngành điện miền trung đang chuyển mình mạnh mẽ theo hướng quản trị hiện đại, số hóa sâu rộng và lấy khách hàng làm trung tâm. Mùa hè 2025 có thể chưa phải là mùa nắng nóng cuối cùng ở mức cực đoan, nhưng sự chủ động từ sớm và vận hành linh hoạt của EVNCPC chính là “vùng đệm an toàn” để người dân vững tâm trước mọi thử thách của thời tiết.
