Tuyến cao tốc Cần Thơ-Cà Mau dài hơn 110 km, với tổng vốn đầu tư hơn 27.500 tỷ đồng, chia thành hai dự án thành phần gồm: Đoạn Cần Thơ-Hậu Giang và đoạn Hậu Giang-Cà Mau. Tuyến đường có 4 làn xe, bề rộng nền 17m; giai đoạn hoàn chỉnh 4 làn xe, bề rộng nền 24,75m, vận tốc thiết kế 100 km/giờ.
Sau gần ba năm triển khai với quyết tâm cao, dự án thành phần cao tốc Cần Thơ-Hậu Giang (dài hơn 37 km) đã hoàn thành toàn bộ các hạng mục tuyến chính, đủ điều kiện khánh thành vào ngày 19/12 và chính thức đưa vào khai thác từ ngày 22/12/2025. Trong khi đó, dự án thành phần Hậu Giang-Cà Mau (dài hơn 73 km) cũng đã được thông xe vào ngày 19/1/2026, nhờ sự tập trung cao độ về nhân lực, máy móc của chủ đầu tư và các nhà thầu nhằm đẩy nhanh tiến độ, đáp ứng chỉ đạo của Bộ Xây dựng, đưa tuyến đường huyết mạch vào phục vụ người dân trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Khi toàn tuyến được khai thác, thời gian di chuyển từ thành phố Cần Thơ đến Cà Mau chỉ còn hơn 90 phút, giảm gần một nửa so với trước đây.
Trải nghiệm trên tuyến cao tốc Cần Thơ-Cà Mau, anh Lê Văn Trường tài xế xe tải vận chuyển hàng hóa tuyến Cà Mau-Cần Thơ-Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: “Tôi đi tuyến cao tốc này từ Cà Mau đến Cần Thơ mất chưa tới 2 giờ, giảm hơn 1 giờ so với đi Quốc lộ 1A hoặc đường Quản Lộ-Phụng Hiệp. Việc vận chuyển hàng hóa nhanh chóng nhờ đường thông thoáng, không còn lo chậm trễ, kẹt xe giúp tiết kiệm mỗi chuyến hơn 200 nghìn đồng tiền nhiên liệu”.
Để có tuyến cao tốc này hoàn thành đúng tiến độ, ngoài sự nỗ lực của chủ đầu tư, các nhà thầu phải kể đến sự đóng góp của người dân khi họ nhường đất để làm đường. Ông Nguyễn Thanh Điền có 4 công đất (4.000m²) nằm trong dự án cao tốc chia sẻ: “Tuyến cao tốc này thông xe giúp rút ngắn thời gian đi lại, vận chuyển nông sản nhanh chóng, đem lại lợi ích rất lớn cho xã hội nên tôi sẵn sàng di dời nhà, nhường đất để làm đường. Tôi mong Nhà nước tiếp tục đầu tư nhiều tuyến giao thông trọng điểm nữa để người dân thuận tiện sinh sống, làm ăn”.
Theo Ban quản lý dự án Mỹ Thuận (chủ đầu tư), trong quá trình triển khai, do ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố bất lợi như khối lượng công tác giải phóng mặt bằng rất lớn, thủ tục khai thác mỏ cát theo cơ chế đặc thù bước đầu còn chậm do lần đầu thực hiện, khan hiếm nguồn vật liệu đá, địa chất toàn tuyến rất yếu, tốn nhiều thời gian xử lý nền, biến động giá nguyên vật liệu, thời tiết bất lợi mưa nhiều và kéo dài... nên dự án gặp rất nhiều khó khăn. Nhưng Chính phủ luôn chỉ đạo sát sao, Thủ tướng Chính phủ rất nhiều lần trực tiếp đến kiểm tra, động viên các lực lượng tham gia xây dựng công trình, chủ trì các phiên họp Ban Chỉ đạo và nhiều cuộc họp chuyên đề để kịp thời tháo gỡ vướng mắc, khó khăn cho tuyến cao tốc này.
Với quyết tâm cao nhất, Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận cùng các nhà thầu, các đơn vị tham gia đã chia nhỏ mục tiêu để chỉ đạo điều hành, tổ chức phát động các phong trào thi đua, quyết tâm thi công dự án với tinh thần khẩn trương, trách nhiệm cao, triển khai thi công “3 ca, 4 kíp”, huy động tối đa tài chính, nhân lực, thiết bị (giai đoạn cao điểm trên công trường có hơn 3.000 kỹ sư, công nhân và hơn 1.500 máy móc, thiết bị thi công) đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành, thông xe theo kế hoạch.
Đường cao tốc Cần Thơ-Cà Mau thông xe toàn tuyến mở ra cơ hội mới để kết nối nhanh chóng, thuận tiện giữa các tỉnh, thành phố vùng Đồng bằng sông Cửu Long và với trung tâm kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh. Dự án góp phần hình thành trục giao thông tốc độ cao, tăng cường liên kết vùng, kết nối chặt chẽ các trung tâm kinh tế, cảng biển và khu công nghiệp trọng điểm. Bên cạnh đó, dự án còn mở ra không gian phát triển mới cho du lịch, đồng thời tăng cường khả năng bảo đảm quốc phòng, an ninh, giữ vững ổn định khu vực Tây Nam Bộ. Sự kết nối đồng bộ của các tuyến cao tốc, đặc biệt là trục cao tốc Cần Thơ-Cà Mau và Cần Thơ-Thành phố Hồ Chí Minh giúp Cần Thơ không còn là “điểm cuối” mà trở thành trung tâm nhờ hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, thúc đẩy phát triển thương mại, dịch vụ.
Giám đốc Sở Công thương thành phố Cần Thơ Hà Vũ Sơn nhấn mạnh: Việc giảm thời gian vận chuyển hàng hóa từ Cần Thơ lên Thành phố Hồ Chí Minh và xuống các tỉnh hạ nguồn giúp Cần Thơ tối ưu hóa chi phí logistics. Đây là yếu tố then chốt để thu hút các doanh nghiệp lớn, tập đoàn đa quốc gia đầu tư vào Cần Thơ và vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Thay vì đặt nhà máy tại các vùng cửa ngõ đang quá tải, các nhà đầu tư đang đổ dồn sự chú ý vào Cần Thơ, nơi có quỹ đất công nghiệp dồi dào và nguồn nhân lực chất lượng cao từ các trường đại học lớn.
Gần đây, dòng vốn đầu tư nước ngoài đổ vào Cần Thơ có sự chuyển biến về chất. Thay vì các ngành thâm dụng lao động, các dự án mới đầu tư vào Cần Thơ tập trung vào công nghệ cao, chế biến sâu và năng lượng sạch. Sự xuất hiện của các khu công nghiệp sinh thái, điển hình như Khu công nghiệp Việt Nam-Singapore tại Cần Thơ (VSIP Cần Thơ) là minh chứng rõ nhất cho việc Cần Thơ đang đón đầu làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu.
Để đón đầu cơ hội này, thành phố cần quy hoạch xây dựng hệ thống kho lạnh, cảng logistics tại Cần Thơ (cụm cảng Cái Cui) đóng vai trò là trung tâm gom hàng cho toàn vùng trước khi xuất khẩu, tạo ra giá trị gia tăng lớn thay vì chỉ xuất thô như trước đây. Bên cạnh đó, thành phố cần đẩy nhanh tiến độ đường cao tốc Châu Đốc-Cần Thơ-Sóc Trăng gắn với quy hoạch phát triển cảng biển nước sâu Trần Đề và khu kinh tế biển Trần Đề, các khu, cụm công nghiệp theo các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ để Cần Thơ trở thành cực tăng trưởng mới đóng vai trò điều phối, dẫn dắt toàn vùng.
