Dữ liệu thống kê đóng vai trò quan trọng trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu

Châu Á và Thái Bình Dương chiếm hơn một nửa tổng lượng phát thải khí nhà kính toàn cầu và chịu ảnh hưởng từ thiên tai và các rủi ro khí hậu khác nhiều hơn so với bất kỳ khu vực nào khác. Nếu không có dữ liệu chất lượng cao và khả năng phân tích dữ liệu, các nhà hoạch định chính sách trong khu vực khó có thể xây dựng những biện pháp hiệu quả, có trọng tâm để ứng phó biến đổi khí hậu.
Quang cảnh một ngôi làng bị ngập lụt ở Mokhada sau khi bão Biparjoy đổ bộ vào đất liền, ở bang miền tây Gujarat, Ấn Độ, ngày 16/6/2023. (Ảnh minh họa: Reuters)
Quang cảnh một ngôi làng bị ngập lụt ở Mokhada sau khi bão Biparjoy đổ bộ vào đất liền, ở bang miền tây Gujarat, Ấn Độ, ngày 16/6/2023. (Ảnh minh họa: Reuters)

Theo kết quả khảo sát được Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) thực hiện và công bố ngày 22/8, các nhà hoạch định chính sách ở châu Á và Thái Bình Dương đang gặp nhiều khó khăn trong công tác thu thập và phân tích dữ liệu nhằm ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu, gây cản trở các nỗ lực trong một khu vực bị xem là dễ tổn thương nhất trước những tác động của tình trạng ấm lên toàn cầu.

Một số cơ quan thống kê quốc gia trong khu vực cho biết, họ không có đủ cán bộ làm việc về dữ liệu khí hậu, trong khi một số khác không có bộ phận riêng về dữ liệu khí hậu.

Hầu hết những người được hỏi cũng cho biết khả năng tiếp cận dữ liệu chi tiết theo khu vực địa lý của họ cao nhất ở mức "trung bình" đối với nhiều loại dữ liệu, gồm cả dữ liệu về các tác nhân gây biến đổi khí hậu như sử dụng nhiên liệu hóa thạch và tổng lượng phát thải khí nhà kính. Những dữ liệu chính về tác động tới hệ sinh thái, cơ sở hạ tầng, các khu vực địa lý cụ thể và an ninh nguồn nước cũng bị thiếu.

Theo ADB, châu Á và Thái Bình Dương chiếm hơn một nửa tổng lượng phát thải khí nhà kính toàn cầu và chịu ảnh hưởng từ thiên tai và các rủi ro khí hậu khác nhiều hơn so với bất kỳ khu vực nào khác.

Nếu không có dữ liệu chất lượng cao và khả năng phân tích dữ liệu, các nhà hoạch định chính sách trong khu vực không thể thiết kế những biện pháp hiệu quả, có trọng tâm để giải quyết nguyên nhân và tác động của biến đổi khí hậu, cũng như đánh giá hiệu quả của các biện pháp này.

Chuyên gia kinh tế trưởng của ADB, ông Albert Park cho biết: “Châu Á và Thái Bình Dương đang ở tuyến đầu trong cuộc chiến khí hậu. Những đợt nắng nóng chết người và lũ lụt thảm khốc mà chúng ta chứng kiến trong những tháng gần đây cho thấy rõ nguy cơ là gì.

Chúng ta cần dữ liệu chất lượng cao và năng lực thống kê mạnh mẽ để tránh những điểm mù về chính sách và bảo đảm rằng các chiến lược giải quyết khủng hoảng khí hậu được dựa trên thông tin đầy đủ. Điều này có nghĩa là chúng ta cần đầu tư vào các hệ thống thống kê, con người và các thể chế của mình. Cái giá phải trả cho việc không làm vậy sẽ cao hơn nhiều so với các khoản đầu tư này”.

Những phát hiện từ khảo sát của ADB, được thực hiện với 29 cơ quan thống kê quốc gia tại châu Á và Thái Bình Dương, đã được công bố như một phần của báo cáo Các chỉ số chính của Châu Á và Thái Bình Dương 2024. Báo cáo này giải thích cách thức dữ liệu và số liệu thống kê có thể đóng vai trò quan trọng trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu.

Theo báo cáo, việc có dữ liệu phù hợp cho phép theo dõi cục bộ hơn những tác động của biến đổi khí hậu, cung cấp bối cảnh cho một giải pháp chính sách hiệu quả hơn dựa trên dữ liệu và bằng chứng. Dữ liệu chi tiết theo khu vực địa lý cũng giúp xác định những lĩnh vực cần ưu tiên trong chính sách, bảo đảm nguồn lực được định hướng tới những nơi cần thiết nhất.

Báo cáo lưu ý rằng các cơ quan thống kê quốc gia không chỉ gặp thách thức do năng lực hạn chế và thiếu khả năng tiếp cận dữ liệu khí hậu, mà còn do thiếu định nghĩa và phương pháp thống nhất.

Khi được hỏi về nguyên nhân của các thiếu sót này, những người trả lời khảo sát đã chỉ ra các yếu tố gồm thiếu nhân viên kỹ thuật, nguồn lực tài chính hạn chế, khó khăn về phương pháp luận và kỹ thuật, thiếu sự phối hợp với các bên liên quan khác, và dữ liệu biến đổi khí hậu không được xem là ưu tiên.

Báo cáo của ADB cũng có một phụ bản đặc biệt tập trung vào chuẩn trao đổi dữ liệu và siêu dữ liệu thống kê (SDMX), cung cấp khuôn khổ toàn diện để hợp lý hóa các hoạt động dữ liệu có thể giúp các nền kinh tế ở châu Á và Thái Bình Dương thiết kế và thực thi những chính sách hiệu quả, dựa trên dữ liệu và bằng chứng. Việc áp dụng chuẩn SDMX có thể giúp các quốc gia thu thập, trao đổi, phân tích và phổ biến dữ liệu thống kê để giúp ứng phó biến đổi khí hậu.

Có thể bạn quan tâm

Đại diện Ban tổ chức trao giải nhất và giải nhì hạng mục Thử thách sáng tạo “Em kể chuyện không khí” tặng các em học sinh đoạt giải. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

Khơi dậy tiếng nói trẻ em vì môi trường trong lành

Chiều 7/9, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) tại Việt Nam tổ chức Lễ tổng kết Chương trình “Trẻ em và thanh niên hành động vì không khí sạch và tương lai bền vững”, hưởng ứng Ngày quốc tế Không khí sạch vì bầu trời xanh năm 2026.

Cá chết hàng loạt tại hồ Ea Trum, buôn Sút Mgrư, xã Quảng Phú, tỉnh Đắk Lắk. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Đắk Lắk: Cá chết hàng loạt bất thường tại hồ Ea Trum

Những ngày gần đây, người dân ở buôn Sút Mgrư, xã Quảng Phú, tỉnh Đắk Lắk phát hiện cá chết hàng loạt và nổi trắng mặt hồ Ea Trum. Người dân đã báo lên Ban tự quản buôn và chính quyền xã, sau đó các ngành chức năng đã về lấy mẫu nước kiểm tra, nhưng đến nay người dân vẫn chưa được thông báo kết quả khiến họ hết sức lo lắng.

(Ảnh: nhandan.vn)

Đêm nay và ngày mai, 7/9, tàu thuyền trên biển đề phòng gió giật mạnh, sóng lớn, biển động

Dự báo, đêm nay (6/9) và ngày mai, vùng biển từ nam Quảng Trị đến Quảng Ngãi, Cà Mau đến An Giang, từ Khánh Hòa đến Lâm Đồng và vịnh Thái Lan, vùng biển phía đông khu vực giữa Biển Đông có mưa rào và dông rải rác. Trong mưa dông có khả năng cao xảy ra lốc xoáy, gió giật mạnh cấp 6-8, sóng biển cao 2-3m, biển động.

Nước lũ từ sông Cầu tràn vào sân đình Vân Hà. (Ảnh: ĐG)

Tăng năng lực dự báo lũ trên lưu vực sông Cầu

Chỉ trong hai năm, mực nước sông Cầu tại nhiều trạm liên tiếp vượt các mốc lịch sử. Mưa cực đoan ngày càng khó lường cùng những biến đổi về địa hình, sử dụng đất và đô thị hóa đang đặt ra yêu cầu bổ sung mạng lưới quan trắc, đồng bộ dữ liệu và xây dựng mô hình dự báo phù hợp hơn với đặc điểm của toàn lưu vực.

Indonesia đang triển khai các biện pháp ứng phó nguy cơ El Niño. (Ảnh: Nông dân Indonesia phơi lúa ngay bên bờ ruộng/TTXVN)

Hiện tượng El Nino mạnh lên nhanh chóng

Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) cảnh báo hiện tượng El Nino nhanh chóng mạnh lên trong những tháng tới, với mức độ cao chưa từng có, gây ra thời tiết cực đoan và thiên tai trên toàn cầu như lũ lụt, hạn hán, nắng nóng cực độ. WMO kêu gọi các quốc gia theo dõi sát sao diễn biến của “siêu El Nino” và có biện pháp ứng phó phù hợp.