Trung tâm được thành lập trong khuôn khổ “Dự án xóa bỏ bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em tại Việt Nam (giai đoạn 2021-2026), do Bộ Ngoại giao và Thương mại (DFAT) Australia tài trợ và Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) triển khai. Sáng kiến được xây dựng trong quan hệ hợp tác chặt chẽ với Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên và Quỹ Phát triển cộng đồng Điện Biên (FCD Điện Biên), cùng sự hỗ trợ của các bộ, ban ngành liên quan.
Điện Biên là nơi sinh sống của hơn 19 nhóm dân tộc, trong đó có Mông, Thái, Khơ Mú, Dao và Kinh. Với 83% dân số là người dân tộc thiểu số, nhiều người sống tại các vùng sâu, vùng xa, việc tiếp cận các dịch vụ hỗ trợ thiết yếu từ lâu vẫn còn hạn chế.
Mô hình Ngôi nhà Ánh Dương mới này sẽ mang đến các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, tư vấn tâm lý, trợ giúp pháp lý, bảo vệ: từ lực lượng công an, hỗ trợ an sinh xã hội và chỗ ở khẩn cấp, tất cả đều ở dưới một mái nhà, bảo đảm người bị bạo lực được hỗ trợ kịp thời, phối hợp và bảo mật, không phải tự mình xoay xở qua nhiều hệ thống khác nhau.
Theo thống kê, Điện Biên vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng trong công tác phòng ngừa và ứng phó với bạo lực gia đình. Đánh giá 10 năm thi hành Luật Phòng, chống bạo lực gia đình ghi nhận hơn 3.500 vụ tại tỉnh. Trong đó, 75% người bị bạo lực là phụ nữ, 16% là trẻ em và 92% vụ việc có người gây bạo lực là nam giới.
Phát biểu tại lễ khánh thành, ông Matt Jackson, Trưởng Đại diện Quỹ Dân số Liên hợp quốc tại Việt Nam tin tưởng Ngôi nhà Ánh Dương sẽ mang lại sự an toàn, nhân phẩm và hy vọng, đặc biệt cho phụ nữ và trẻ em gái dân tộc thiểu số, những người thường đối mặt với nhiều rào cản nhất khi tìm kiếm hỗ trợ.
“Chúng tôi đánh giá cao sự lãnh đạo của Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên và trân trọng cảm ơn Chính phủ Australia đã giúp điều này trở thành hiện thực”, Trưởng đại diện Matt Jackson nói.
Điểm đặc biệt, Ngôi nhà Ánh Dương Điện Biên là trung tâm đầu tiên tại Việt Nam được vận hành bởi một tổ chức dựa vào cộng đồng. Cách tiếp cận này tăng cường trách nhiệm của địa phương, hỗ trợ tính bền vững và tạo dựng một điểm tiếp cận tin cậy, phù hợp văn hóa cho phụ nữ và trẻ em gái tìm kiếm sự giúp đỡ.
Theo đó, Ngôi nhà Ánh Dương sẽ đóng vai trò như một cánh cửa an toàn cung cấp đầy đủ các dịch vụ hỗ trợ lấy người bị bạo lực làm trung tâm. Nhân viên y tế có mặt tại chỗ để cung cấp điều trị ban đầu. Các tư vấn viên được đào tạo cung cấp hỗ trợ tâm lý và can thiệp khủng hoảng. Nhân viên công tác xã hội hỗ trợ tiếp cận phúc lợi, hỗ trợ khẩn cấp và định hướng nghề nghiệp. Cán bộ pháp lý và các đối tác tư pháp hướng dẫn về quyền và quy trình pháp luật, trong khi đầu mối công an bảo đảm bảo vệ khẩn cấp khi người bị bạo lực gặp nguy hiểm. Trung tâm cũng có khu lưu trú khẩn cấp ngắn hạn, vận hành theo các quy trình nghiêm ngặt về bảo mật và an toàn.
Dịp này, ông Nguyễn Minh Phú, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Điện Biên khẳng định việc khai trương Ngôi nhà Ánh Dương đánh dấu một bước quan trọng trong bảo đảm an toàn cũng như bảo vệ cho phụ nữ và trẻ em gái trong tỉnh. Đồng thời, cam kết duy trì và phát triển mô hình này như một phần bền vững trong hệ thống an sinh xã hội của Điện Biên.
Với sự ra mắt của Ngôi nhà Ánh Dương tại Điện Biên, mạng lưới Ngôi Nhà Ánh Dương trên toàn quốc hiện đã có mặt tại: Quảng Ninh, Thanh Hóa, Phú Thọ, Thành phố Hồ Chí Minh, An Giang. Bên cạnh đó, một số trung tâm đang được phát triển tại Hà Tĩnh và Khánh Hòa. Quỹ Dân số Liên hợp quốc cam kết tiếp tục thúc đẩy việc thiết lập cơ chế phối hợp đa ngành ở cấp quốc gia và địa phương nhằm bảo đảm dịch vụ hỗ trợ chất lượng cao, đồng bộ cho người bị bạo lực trên toàn quốc.
