Đê biển Tây, nỗi lo mùa mưa bão đến

Đê biển Tây (Cà Mau) có chiều dài 108 km, bảo vệ cho gần 129.000 ha đất nông nghiệp và hơn 26 nghìn hộ dân sống trong đê. Từ tháng 8 dương lịch đến cuối năm, gió mùa tây nam trên biển hoạt động mạnh, do đó các phương án ứng phó thiên tai luôn được chính quyền ưu tiên hàng đầu.

Gia cố bờ kè đê biển Tây (Cà Mau). Ảnh: NSNA Nguyễn Thanh Dũng
Gia cố bờ kè đê biển Tây (Cà Mau). Ảnh: NSNA Nguyễn Thanh Dũng

Đê biển Tây đi qua tỉnh Cà Mau, xuất phát từ Kênh Năm, xã Phú Tân Đông mới (xã Rạch Chèo, huyện Phú Tân cũ) và kết thúc tại Kênh Tiểu Dừa, xã Khánh Tiến mới (xã Khánh Tiến, huyện U Minh cũ). Với sự hỗ trợ đầu tư của Trung ương, những năm qua nhiều công trình, dự án đê biển Tây đã được triển khai. Đến nay đã có hơn 52 km đê được kiên cố hóa, còn hơn 56 km đê đất.

Vào mùa mưa bão, gió to, sóng lớn cùng triều cường dâng cao vẫn luôn là mối đe dọa trực tiếp tại nhiều vị trí trên đê biển Tây. Nhất là những năm gần đây ở Cà Mau triều cường lúc sóng gió cao trung bình từ 2,5 - 2,6 m, có thời điểm còn cao hơn, trong khi ở những tuyến đê biển Tây chưa được nâng cấp thì nơi cao nhất chỉ khoảng 1,6 m. Đã vậy, dân cư sống ven biển thường là lao động nghèo nên nhà cửa tạm bợ, không kiên cố, dễ bị tác động bởi thiên tai. Chia sẻ về nỗi lo sống quanh đê biển, một ngư dân cho biết: Khoảng 20 năm trước, tôi vẫn nuôi trồng thủy sản ngoài bờ kè. Song do bãi bị sạt lở, gia đình tôi di chuyển vào trong đê để sản xuất. Dẫu vậy tình trạng sóng to, gió lớn, nước mặn tràn qua đê luôn là nỗi lo thường trực của người dân nơi đây.

Đáng lo ngại, trên toàn tuyến đê biển Tây tỉnh Cà Mau vẫn còn nhiều hộ dân sống ngoài đê. Khi triều cường dâng cao kèm theo gió mạnh, mưa bão là sóng biển dữ dội quật vào khiến cuộc sống người dân đảo lộn. Cà Mau đã và đang làm một số khu tái định cư phía trong đê để bảo đảm cho người dân. Tuy nhiên vẫn còn một số người dân bám ngoài đê để sinh sống, khai thác thủy sản.

Theo Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau, trước thực trạng hệ thống đê biển của tỉnh vẫn chưa được cứng hóa toàn tuyến, một số đoạn trên đê biển Tây vẫn là đê đất, Cà Mau đã trình cấp thẩm quyền để từng bước khép kín đê biển từ Tây sang Đông, bảo đảm quốc phòng, đồng thời phát triển sản xuất.

Bảo vệ, phòng chống sạt lở đê biển để giảm thiệt hại đến mức thấp nhất các công trình Nhà nước, sản xuất, tài sản của người dân, tháng 12/2024, tỉnh Cà Mau khởi động dự án xây dựng đê biển Tây từ Cái Đôi Vàm đến Kênh Năm và kè phòng, chống sạt lở bờ biển các đoạn xung yếu từ cửa biển sông Ông Đốc đến cửa biển Bảy Háp. Dự án được Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau phối hợp Liên minh châu Âu (EU) và Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) thông qua Quỹ Quản lý nước và Tài nguyên thiên nhiên (WARM) triển khai. Với tổng mức đầu tư khoảng 31,9 triệu euro, dự án là sự kết hợp đồng bộ giữa các giải pháp công trình và phi công trình. Dự án dự kiến được thực hiện trong giai đoạn từ 2024-2028. Dự án sẽ xây dựng tuyến đê biển Tây dài 19 km từ Cái Đôi Vàm đến Kênh Năm, không chỉ bảo vệ bờ biển mà còn hình thành tuyến giao thông ven biển, kết nối vùng, mở ra không gian phát triển kinh tế-xã hội, du lịch và dịch vụ cho cả khu vực. Thi công kè phá sóng dọc bờ biển dài 11 km từ cửa biển sông Ông Đốc đến cửa biển Bảy Háp, góp phần ngăn chặn sóng lớn và triều cường, bảo vệ vùng đất sản xuất và đời sống người dân.

Ứng phó thiên tai, theo ông Lê Minh Vũ - Phó Trưởng trạm Quản lý đê điều Trần Văn Thời - U Minh - Phú Tân: Hiện nay, tuyến đê biển Tây chỉ có khả năng ứng phó tốt trong điều kiện bão ở mức độ cấp 9 trở lại. Bởi vậy, cứ đến đầu mùa mưa bão, các phương án hộ đê, phòng chống sạt lở luôn được các cơ quan chuyên môn và địa phương tập trung triển khai cao độ. Lực lượng quản lý đê chuyên trách trực 24/24 giờ và phối hợp chặt với các lực lượng, nhất là chính quyền địa phương trong cả việc tuần tra kiểm soát và tham mưu, đề xuất giải pháp xử lý ngay khi phát hiện các hiện tượng bất thường.

Có thể bạn quan tâm

Tạo dựng cơ hội sinh kế và nâng cao thu nhập là chìa khóa duy nhất để tháo gỡ bẫy già hóa dân số tại miền tây. Ảnh trong bài: Hải Nam

Chìa khóa để mở ra cơ hội

Đồng bằng sông Cửu Long đang già hóa với tốc độ thuộc nhóm nhanh nhất cả nước. Hơn một triệu người rời quê trong một thập kỷ khiến vùng đất chín rồng không chỉ thiếu lao động mà còn đối mặt nguy cơ đánh mất lợi thế dân số vàng sớm hơn dự báo.

Cơ hội phát triển nghề nghiệp là yếu tố có ý nghĩa lớn trong lựa chọn của lao động trẻ. Ảnh: Nam Hải

Những khoảng trống tạo nên lực đẩy

Khoảng cách thu nhập là nguyên nhân dễ thấy, song điều người trẻ tìm kiếm còn là việc làm có triển vọng, môi trường đô thị và một hệ sinh thái đủ rộng cho tương lai.

Anh Võ Quốc Khởi (bên trái) trong vườn dừa của gia đình. Ảnh: Kiều Nương

Cây dừa cùng mô hình “đa cây, đa con”

Linh hoạt sáng tạo những mô hình sinh kế mới thuận tự nhiên, ngày càng nhiều người dân Cà Mau hôm nay đang chủ động điều chỉnh tư duy sản xuất, vừa tạo nên thu nhập, vừa bảo vệ môi trường.

Cơ hội giữ chân người trẻ có thể được tạo nên từ chính việc gia tăng giá trị cho những sản phẩm đặc trưng của vùng đất trù phú này. Ảnh: Nam Anh

Câu hỏi cần lời giải

Ở nhiều làng quê miền tây, dòng chảy di cư kéo dài nhiều năm đang để lại một khoảng trống ít được nhìn thấy: Chăm sóc trong gia đình, nhân lực trong cộng đồng và cho nền nông nghiệp tương lai.

Chuyển đổi số thúc đẩy xu hướng tiêu dùng xanh. Ảnh: Thế Đại

Thay đổi lớn từ một cú chạm nhỏ

Việc đầu tư ứng dụng bán hàng đang ngày càng được nhiều đơn vị kinh doanh ưu tiên nguồn lực. Đây là biểu hiện tích cực của tiến trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, góp phần tiết kiệm thời gian và tối ưu hóa trải nghiệm cá nhân của khách hàng.

Cao tốc Cần Thơ - Cà Mau tạo trục kết nối từ vùng Đất Mũi đến trung tâm Đồng bằng sông Cửu Long. Ảnh: Tạ Quang

Tạo vị thế mới cho vùng đất cực nam

Ở điểm cực nam Tổ quốc, khoảng cách với các trung tâm kinh tế từng là một trong những trở ngại phát triển của Cà Mau. Nhưng với hệ thống cao tốc, sân bay và đặc biệt là cảng tổng hợp lưỡng dụng Hòn Khoai đang dần hình thành, vị thế địa kinh tế của vùng đất ba mặt giáp biển đang đứng trước cơ hội thay đổi lớn.

Những món ăn mang đậm dấu ấn riêng của miền tây sông nước góp phần tạo thêm sức hút cho hành trình trải nghiệm của du khách. Ảnh: Nam Hải

Ẩm thực Tây Đô tăng sức hút cho du lịch

Với hệ thống sản vật phong phú cùng những món ăn mang đậm dấu ấn sông nước, thành phố Cần Thơ đang hướng tới xây dựng thương hiệu “Ẩm thực Tây Đô” như một sản phẩm du lịch đặc trưng.

Nuôi trồng thủy sản tại Cà Mau. Ảnh: Nam Anh

Khai thác hiệu quả không gian biển

Muốn biến lợi thế biển thành động lực tăng trưởng, Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) cần giải quyết sức ép từ sạt lở, sụt lún và suy giảm không gian ven biển, những vấn đề đang tác động trực tiếp đến hạ tầng, sản xuất và sinh kế của người dân.

Chợ hải sản bên dòng sông Hậu Cần Thơ. Ảnh: Nam Nguyễn

Gợi mở mô hình đô thị vùng châu thổ

Hạ tầng liên vùng và việc mở rộng không gian phát triển đang tạo điều kiện để Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) hình thành những cực đô thị mới. Tuy nhiên, giá trị của quá trình này không nằm ở số lượng khu đô thị hay diện tích đất xây dựng, mà ở khả năng tạo việc làm, cung cấp dịch vụ, kết nối các khu vực sản xuất và kiến tạo một mô hình đô thị thích ứng với đặc trưng sông nước.

Khu sơ chế dừa của BEINCO.

Đầu tư nghiên cứu, đổi mới công nghệ

Nhiều năm qua, khi nói đến ngành dừa Việt Nam, người ta thường nhắc đến những con số tăng trưởng xuất khẩu hay những thời điểm giá dừa lập kỷ lục. Nhưng với ông Trần Văn Đức, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Đầu tư Dừa Bến Tre (BEINCO), điều đáng quan tâm hơn là làm thế nào để cây dừa thật sự trở thành sinh kế bền vững cho người nông dân.

Mặt bằng giá ổn định là nền tảng để ngành dừa xây chuỗi giá trị bền vững.

Cần cơ chế chia sẻ cả lợi ích lẫn rủi ro

Chỉ trong hơn một năm, thị trường dừa Việt Nam đã đi qua hai thái cực trái ngược. Năm 2025, giá dừa liên tục lập kỷ lục, trở thành một trong những ngành hàng nông sản tăng trưởng ấn tượng nhất. Thế nhưng hiện nay, giá dừa lao dốc, nhiều nhà vườn bán không đủ bù chi phí, thậm chí để dừa nảy mầm dưới gốc vì không có người mua.

Tỉnh Vĩnh Long đang tập trung xây dựng vùng nguyên liệu dừa hữu cơ.

Hoàn thiện chuỗi giá trị

Vượt mốc xuất khẩu 1 tỷ USD, ngành dừa Việt Nam đang đứng trước cơ hội bứt phá nhưng cũng đối mặt không ít thách thức về biến động giá, liên kết chuỗi và chất lượng vùng nguyên liệu. Làm gì để phát triển bền vững? Lời giải không chỉ nằm ở tăng trưởng xuất khẩu, mà ở việc xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, đẩy mạnh chế biến sâu, phát triển thương hiệu và hoàn thiện chuỗi giá trị đủ sức cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.

Cánh đồng điện gió - một trong những điểm thu hút khách du lịch của tỉnh Vĩnh Long.

Kỳ vọng bứt phá từ kinh tế biển

Từ cửa ngõ hướng ra Biển Đông, Khu kinh tế Định An (Vĩnh Long) đang từng bước định hình vai trò cực tăng trưởng mới của vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Quy hoạch chung đến năm 2040 vừa được điều chỉnh mở rộng không gian phát triển hơn 39.000 ha tiếp tục tạo dư địa để hình thành trung tâm kinh tế biển, logistics và công nghiệp quy mô lớn của khu vực.

Công trình kè chắn sóng chống sạt lở ở Hòn Đá Bạc, tỉnh Cà Mau.

Bảo vệ “lá chắn sinh thái” nơi cực nam Tổ quốc

Với khoảng 310 km bờ biển, có ba mặt giáp biển, Cà Mau giữ vị trí đặc biệt quan trọng về phát triển kinh tế biển, bảo đảm an ninh, quốc phòng và chủ quyền quốc gia. Tuy nhiên, vùng đất cực nam của Tổ quốc cũng đang chịu tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, nước biển dâng, sụt lún, xâm nhập mặn và sạt lở bờ biển, bờ sông.

Các học viên luyện tiếng Hàn Quốc, chuẩn bị xuất ngoại. Ảnh: VĂN HỌC

Từng bước lành mạnh hóa thị trường xuất khẩu lao động

Theo Báo cáo “Ở lại hay di cư” của Ngân hàng Thế giới, 10 năm qua, có gần 1,7 triệu người đã rời Đồng bằng sông Cửu Long tìm kế sinh nhai, trong đó, 14% số hộ gia đình có ít nhất một người di cư, nhưng ít người trong số này lựa chọn con đường đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng.

Đường ven Gò Công - Đồng Tháp là một trong các dự án giao thông trọng điểm được tỉnh Đồng Tháp tập trung triển khai. Ảnh: Việt Tiến

Thu nội địa đạt nhiều kết quả tích cực

2026 là năm đầu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030. Tại tỉnh Đồng Tháp, nhờ thống nhất triển khai đồng bộ các giải pháp về cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ, các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp và người dân, nhất là trong hoạt động xuất nhập khẩu, nhiều khoản thu trong cơ cấu thu ngân sách của tỉnh đã ghi nhận những kết quả rất đáng chú ý.

CLB Biển xanh Vũng Tàu lan tỏa hoạt động bảo vệ môi trường.

Gửi tình yêu với biển

Rác thải đã và đang gây ảnh hưởng lớn đến môi trường biển. Sự nỗ lực của các câu lạc bộ thiện nguyện, với những việc làm cụ thể, đang góp phần hình thành ý thức bảo vệ sự trong lành của đại dương.

Hướng dẫn nông hộ sử dụng rơm rạ để trồng nấm. Ảnh: Rikolto

Nông dân tham gia giảm phát thải khí nhà kính

Trong năm 2025, dự án “Phát triển chuỗi giá trị lúa gạo bền vững cho nông hộ sản xuất quy mô nhỏ tại Đồng Tháp” do tổ chức Rikolto có trụ sở tại Bỉ đã triển khai tại 10 hợp tác xã (HTX) với 1.182 nông dân tham gia trên diện tích hơn 2.600 ha, góp phần mang lại sự chuyển đổi mới cho ngành lúa gạo Đồng Tháp theo hướng nông nghiệp xanh, có trách nhiệm với môi trường.

Thanh niên TP Cần Thơ hưởng ứng phong trào làm sạch môi trường, thu hút khách du lịch đến địa phương.

Mùa tình nguyện

Với 108 đội hình, hơn 12.500 tình nguyện viên, Cần Thơ là địa phương xếp thứ ba cả nước về triển khai Chiến dịch “Mùa hè xanh” năm 2026. Đằng sau những con số ấy là hàng trăm công trình, phần việc thiết thực, góp phần lan tỏa tinh thần tình nguyện và trách nhiệm của tuổi trẻ đối với cộng đồng.

Tập huấn, tuyên truyền phổ biến chính sách, pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở An Giang. Ảnh: STPAG

Chủ động, sáng tạo thực hiện vai trò “gác cửa pháp lý”

Một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Sở Tư pháp An Giang phát huy vai trò “gác cửa pháp lý” thông qua việc chủ động rà soát, tham mưu, thẩm định các văn bản quy phạm pháp luật, tạo hành lang pháp lý cho bộ máy vận hành thông suốt.