Đặc sắc văn hóa Mông qua lễ hội Gầu Tào

“Gầu Tào” theo tiếng dân tộc Mông có nghĩa là “chơi ngoài trời”, hay “ hội chơi trên đồi”. Theo phong tục của người Mông trước đây, lễ hội Gầu Tào thường được tổ chức bởi những gia đình người Mông giàu có trong bản, cầu mong mưa thuận, gió hòa, con cháu khỏe mạnh, gia đình ấm no. Theo thời gian, Gầu Tào được mở rộng, trở thành lễ hội của cả bản làng trong dịp đón Tết Nguyên đán, mừng Xuân mới.

Gầu Tào là lễ hội lớn mang chiều sâu văn hóa, chắt lọc những tinh túy trong đời sống tâm linh, tinh thần của cộng đồng người Mông; thể hiện sự gắn kết qua những hoạt động tập thể.

Lễ hội Gầu Tào huyện Phong Thổ năm 2024, được tổ chức tại xã Dào San.
Lễ hội Gầu Tào huyện Phong Thổ năm 2024, được tổ chức tại xã Dào San.

Trong không gian âm nhạc rộn rã của tiếng sáo, tiếng khèn, các chàng trai khỏe mạnh đảm nhiệm phần mổ trâu, nấu cỗ. Các cô gái má đỏ hây hây trong cái nắng hanh, tay thoăn thoắt những mũi chỉ, đường kim, trổ tài thêu váy áo với những nét hoa văn đặc sắc dân tộc Mông, hay xúng xính trong những điệu múa truyền thống, đôi mắt lúng liếng trao duyên. Không khí náo nhiệt, vui tươi diễn ra chung quanh cây nêu - một biểu tượng linh thiêng được dựng lên ở vị trí trung tâm diễn ra lễ hội Gầu Tào.

Bà con các dân tộc cùng đến vui hội.

Bà con các dân tộc cùng đến vui hội.

Năm 2020, Lễ hội Gầu Tào được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia. Tỉnh ủy Lai Châu cũng đã ban hành Nghị quyết số 04-NQ/TU ngày 17/02/2021 về bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của các dân tộc gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2021-2025, định hướng đến 2030. Theo đó, lễ hội Gầu Tào được nâng cấp tổ chức với quy mô cấp huyện từ năm 2023.

Tại huyện Phong Thổ, Lễ hội Gầu tào được phát triển thành sự kiện văn hóa đặc sắc của địa phương, tổ chức thường niên mỗi dịp tết đến xuân về, với sự tham gia của các xã có đông đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Lễ hội Gầu Tào mở ra cơ hội giao lưu văn hóa giữa các dân tộc, các địa phương trong huyện, nhân lên giá trị văn hóa của dân tộc Mông ở Phong Thổ nói riêng và cộng đồng người Mông Việt Nam nói chung; đồng thời là dịp quảng bá du lịch địa phương tới du khách trong nước và quốc tế.

Lễ hội Gầu Tào huyện Phong Thổ năm 2024 có sự tham gia của 8 đoàn đến từ 7 xã gồm: Hoang Thèn, Dào san, Pa Vây Sử, Tung Qua Lìn, Mù Sang, Lản Nhì Thàng, Sin Suối Hồ và xã Sùng Phài của thành phố Lai Châu, nơi có 77% đồng bào dân tộc Mông sinh sống. Lễ hội diễn ra trong 2 ngày 17 và 18/2, với nhiều nội dung phong phú, mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc Mông.

Các phần nội dung được tổ chức thành cuộc thi giữa các đội, đại diện cho cộng đồng người Mông ở mỗi xã, như: thi văn nghệ; lắp ráp khèn Mông, thêu hoa văn thổ cẩm; thi trưng bày không gian văn hóa, thi nấu thắng cố, bày mâm cỗ truyền thống... Những hoạt động lễ hội đã góp phần gắn kết cộng đồng dân tộc Mông, cũng như tăng cường tình đoàn kết, giao lưu văn hóa giữa dân tộc Mông với các dân tộc anh em trong vùng.

Nô nức đi hội.
Nô nức đi hội.

Nô nức đi hội.

Cả nhà rộn ràng chuẩn bị trang phục.

Cả nhà rộn ràng chuẩn bị trang phục.

Các cô gái dân tộc Mông với gian trưng bày của xã Dào San.

Các cô gái dân tộc Mông với gian trưng bày của xã Dào San.

Chủ tịch UBND xã Dào San Vương Biên Thùy (đứng giữa) giới thiệu món ăn truyền thống của người Mông.

Chủ tịch UBND xã Dào San Vương Biên Thùy (đứng giữa) giới thiệu món ăn truyền thống của người Mông.

Đại diện các đội thi lắp ráp khèn Mông.

Đại diện các đội thi lắp ráp khèn Mông.

Các cô gái tham gia phần thi thêu hoa văn truyền thống.

Các cô gái tham gia phần thi thêu hoa văn truyền thống.

Thi nấu thắng cố là nội dung không thể thiếu trong lễ hội.

Thi nấu thắng cố là nội dung không thể thiếu trong lễ hội.

Du khách được mời thưởng thức đặc sản của người Mông...

Du khách được mời thưởng thức đặc sản của người Mông...

...và chụp ảnh giao lưu cùng người dân bản địa.

...và chụp ảnh giao lưu cùng người dân bản địa.

Có thể bạn quan tâm

Gốc đa của Báo Nhân Dân sẽ trở thành sân khấu của chuỗi hoạt động văn hóa nghệ thuật "Tán Đa". (Ảnh: BÁO NHÂN DÂN)

Báo Nhân Dân ra mắt không gian nghệ thuật cộng đồng với chương trình âm nhạc “Tán Đa”

Ngày 19/9, Báo Nhân Dân phối hợp cùng BEAT Network tổ chức số đầu tiên của Show “Tán Đa” tại 71 Hàng Trống, Hà Nội. Chương trình mở đầu cho chuỗi hoạt động được định hướng trở thành một điểm hẹn văn hóa-sáng tạo, nơi âm nhạc, nghệ thuật và những chất liệu ký ức của Hà Nội được kể lại bằng ngôn ngữ gần gũi với thế hệ trẻ.

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn là nhịp cầu văn hóa bền chặt kết nối các cộng đồng. Với thông điệp đầy cảm hứng “Ngôn ngữ kết nối”, Ngày hội Ngôn ngữ châu Âu 2026 sẽ chính thức khai mạc 26/9 tới đây tại Hà Nội, hứa hẹn một hành trình khám phá đa sắc màu ngay giữa lòng thủ đô.

Ảnh thiết kế có sử dụng AI.

Giữ hồn Việt trong Tết Trung thu thời hiện đại

Trung thu đang cận kề, Hà Nội những ngày này đã rộn ràng sắc màu mùa trăng tháng Tám. Trên phố Lương Văn Can, Hàng Mã..., dòng người tấp nập mua sắm, chụp ảnh giữa những gian hàng ngập tràn đồ chơi và bánh Trung thu.

Tác phẩm nhiếp ảnh ghi lại hình ảnh gia đình người Xơ Đăng chăm sóc sâm Ngọc Linh. (Ảnh KIM LIÊN)

Nhiếp ảnh kể chuyện núi rừng

Ở vùng núi cao tây nam Đà Nẵng, nơi sinh sống từ bao đời của đồng bào: Xơ Đăng, Ca Dong, Mơ Nông, Cơ Tu... nghệ thuật nhiếp ảnh đang được sử dụng như một phương thức kể chuyện về đất và người.

Trẻ em đọc sách tại Bệnh viện Nhi đồng 1, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Phương Huyền)

Mở rộng không gian tiếp cận sách

Bên cạnh đổi mới nội dung, chuyển đổi số, bảo vệ bản quyền, những mô hình đưa sách đến gần cộng đồng đang mở thêm không gian cho văn hóa đọc và đặt ra yêu cầu đổi mới thị trường xuất bản, phát hành Thành phố Hồ Chí Minh để xuất bản từng bước trở thành ngành công nghiệp văn hóa hiện đại.

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo hướng dẫn các thành viên Câu lạc bộ Bảo tồn văn hóa dân tộc Cao Lan xã Phú Lương đánh trống sành.

Lan tỏa tình yêu văn hóa dân tộc

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo ở thôn Mãn Hóa, xã Phú Lương (Tuyên Quang) đã dành gần 20 năm gìn giữ văn hóa Cao Lan. Từ những giá trị được tiếp nhận trong cộng đồng, anh lặng lẽ học hỏi, sưu tầm và tìm cách trao truyền để những nét văn hóa của dân tộc mình không bị lãng quên theo thời gian.

Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo Trung ương Trần Thanh Lâm và Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam Ngô Phương Lan trao giải nhất cho tác giả Hoàng Hà Lê. (Ảnh: VIỆT HÙNG/MCST)

Trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”

Tối 17/9, tại Viện Phim Hà Nội đã diễn ra lễ trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” do Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám tổ chức.

Khu mộ gạch cổ được phát hiện vào tháng 5 vừa qua, trong quá trình người dân trồng cây tại đường liên thôn thuộc xóm Rú Bụt, xã Kim Liên (Nghệ An). (Ảnh: TH)

Kết quả khai quật mộ gạch cổ ở Nghệ An

Chiều 16/9, Bảo tàng Nghệ An-Xô viết Nghệ Tĩnh phối hợp với Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội tổ chức hội nghị báo cáo sơ bộ kết quả khai quật khẩn cấp dấu tích mộ gạch Rú Bụt, xã Kim Liên.

Lễ hội truyền thống làng Ô Trình được tổ chức với quy mô lớn. (Ảnh MAI TÚ)

Rộn ràng lễ hội truyền thống làng Ô Trình

Ngày 16/9, tại cụm di tích lịch sử, văn hóa Đình, Từ, Miếu làng Ô Trình thuộc xã Thái Thụy (tỉnh Hưng Yên) đã diễn ra Lễ hội truyền thống làng Ô Trình. Đây là lễ hội độc đáo của cư dân ven biển, còn bảo tồn vẹn nguyên bản sắc truyền thống.

Nghệ sĩ Ưu tú Phạm Khánh Ngọc trong vai diễn Cio-Cio-San của vở opera "Madama Butterfly" (Ảnh: HBSO)

Nghệ sĩ Ưu tú Phạm Khánh Ngọc: Sự tiếp nối tình yêu nghệ thuật và truyền thống gia đình

Trong hai đêm diễn ra mắt vở opera “Madama Butterfly” của Nhà hát Giao hưởng Nhạc - Vũ kịch Thành phố Hồ Chí Minh vừa qua, Nghệ sĩ Ưu tú Phạm Khánh Ngọc đã có màn trình diễn thăng hoa trong vai nữ chính Cio-Cio-San. Phía sau sự tỏa sáng rực rỡ ấy là quá trình khổ luyện, niềm đam mê và sự đồng hành của truyền thống gia đình.