Đặc sắc lễ cấp sắc của người Dao ở Hoành Bồ

Cấp sắc là tập tục đánh dấu sự trưởng thành của nam giới dân tộc Dao, khẳng định sự công nhận của cộng đồng và thần linh đối với người được cấp sắc. Với người Dao ở Hoành Bồ, cấp sắc là nghi lễ quan trọng nhất.

Một buổi lễ cấp sắc của người Dao ở huyện Hoành Bồ, Quảng Ninh.
Một buổi lễ cấp sắc của người Dao ở huyện Hoành Bồ, Quảng Ninh.

Người chủ trì lễ cấp sắc phải là thầy cúng, am hiểu nghi lễ truyền thống. Một lễ có thể cấp sắc cho một người hoặc vài người, nhưng nhất thiết phải là số lẻ. Lễ cấp sắc có nhiều cấp bậc: ba đèn (tương ứng với số lượng 36 binh mã được cấp); bảy đèn (tương ứng với số lượng 72 binh mã được cấp; 12 đèn (120 binh mã được cấp).

Người được làm lễ cấp sắc mới có đầy đủ tư cách của một thành viên xã hội, được tham dự các nghi lễ tôn giáo của dân tộc, được thừa nhận là con cháu Bàn Vương (thủy tổ của người Dao). Ngoài ra, lễ cấp sắc còn có một ý nghĩa rất quan trọng. Đó là: Đặt tên cho người được cấp sắc, để khi chết, người đó được siêu thoát và được về với tổ tiên. Người chưa làm lễ cấp sắc mà đã có vợ thì phải trải qua nghi lễ này, hai vợ chồng mới chính thức được tổ tiên công nhận.

Lễ vật cúng tế trong lễ cấp sắc là lợn, gà, cơm, rượu cùng nhiều vật phẩm khác. Nếu người được cấp sắc đã có vợ thì vào những hôm ấy, người vợ phải ở trong phòng, không được ra ngoài. Gia đình có người làm lễ cấp sắc không được đụng chạm vào việc bếp núc, không được giết lợn, mổ gà... mọi công việc bếp núc thường được cộng đồng làng xóm đảm nhiệm, dưới sự chỉ đạo của các thầy cúng.

Trang phục của thầy cúng người Dao rất riêng biệt, với nhiều kiểu mũ khác nhau tùy vào việc hành lễ. Hầu hết lễ cấp sắc của người Dao được tổ chức vào dịp trước và sau Tết Nguyên đán tại nhà Tổ của dòng họ.

Các nghi thức chính trong lễ cấp sắc khá cầu kỳ và kéo dài tới ba ngày, ba đêm. Đầu tiên là lễ dâng hương có ý nghĩa báo cho ông bà tổ tiên, thần linh được biết gia đình có người làm lễ cấp sắc. Lễ cấp sắc kết thúc vào lúc nửa đêm, từ đây mọi nghi lễ còn lại chủ yếu dành cho người được cấp sắc như lễ Thượng quang (lễ tế trời) nhằm cảm ơn và cầu mong trời phù hộ cho gia chủ và người được cấp sắc, đặt tên gặp mọi điều tốt lành. Lễ Thượng quang thường được làm ở ngoài trời vào lúc rạng sáng.

Kết thúc phần lễ, thầy cả giương tù và lên trời thổi liên tục những hồi dài. Tiếng tù và vang vọng khắp làng bản, núi rừng trong đêm thanh vắng, khiến buổi lễ càng trở nên thiêng liêng, huyền bí.

Lễ cấp sắc của đồng bào Dao là một hình thức sinh hoạt tín ngưỡng tâm linh cần được bảo tồn và phát huy trong giai đoạn hiện nay.

Có thể bạn quan tâm

Các đại biểu, khách mời, nghệ sĩ và thí sinh tham dự chương trình.

Áo dài khoe sắc trong không gian văn hóa xứ trà

Trong khuôn khổ chương trình "Trải nghiệm Vô Tranh - Dấu ấn xứ trà" tại Thái Nguyên, cuộc thi "Duyên dáng xứ trà" và màn trình diễn áo dài dân tộc đã thu hút hàng nghìn người dân và du khách, góp thêm điểm nhấn tôn vinh vẻ đẹp của tà áo dài Việt cùng không gian văn hóa vùng chè giàu truyền thống văn hóa và tiềm năng du lịch.

Những sản phẩm từ tranh sơn mài của nghệ nhân Đinh Văn Hùng. (Ảnh: HÀ THƯƠNG)

Sơn mài Bối Khê giữ “hồn nghề” trong hơi thở mới

Làng nghề Bối Khê từng nổi tiếng với những bức tranh sơn mài được chế tác công phu, nay đã mang một diện mạo khác khi những sản phẩm thủ công mỹ nghệ dần thay thế tranh sơn mài truyền thống. Nghề vẫn tiếp tục phát triển, nhưng sự chuyển mình ấy cũng gợi lên nhiều suy ngẫm về vị trí của tranh sơn mài truyền thống trong làng nghề.

Không chỉ là nơi tranh tài, cuộc thi còn mang đến một không gian biểu diễn chuyên nghiệp, giúp các tài năng piano trẻ có cơ hội cọ xát, tích lũy trải nghiệm và trau dồi bản lĩnh sân khấu.

Tín hiệu tích cực trong việc đào tạo âm nhạc tại Hải Phòng

Nhiều thí sinh nhỏ tuổi tự tin trình diễn những tác phẩm ở chuẩn mực chuyên nghiệp, gần 700 người đăng ký dự thi ngay từ vòng sơ khảo - Cuộc thi Tài năng Piano Hải Phòng 2026 tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Tiệp để lại ấn tượng về một phong trào học piano đang lớn dần ở thành phố Cảng.

Thôn bản dân tộc Chứt ở xã Kim Điền, tỉnh Quảng Trị.

Hành trình tìm lại ký ức văn hóa

Dân tộc Chứt là một trong những cộng đồng có dân số rất ít ở Việt Nam, sống tập trung chủ yếu ở Quảng Trị, Hà Tĩnh. Trải qua những biến động lịch sử cùng quá trình giao lưu văn hóa kéo dài, nhiều giá trị truyền thống của người Chứt đã dần mai một, trong đó có trang phục.

Đồi mâm xôi (Lào Cai) thu hút đông đảo du khách vào mùa lúa chín.

Từ bản sắc vùng miền đến sinh kế cộng đồng

Thời gian qua, nhiều cộng đồng vùng cao lựa chọn khai thác những yếu tố cảnh quan thiên nhiên, nghề truyền thống, tập quán sinh hoạt... để xây dựng các sản phẩm du lịch và kể câu chuyện văn hóa của địa phương. 

Nghệ sĩ Nhân dân Trà Giang (bên trái) nhận sách "Những gì tôi thấy ở Việt Nam" từ Viện trưởng Viện Phim Việt Nam Lê Thị Hà và Ngài Đại sứ Azerbaijan tại Việt Nam.

Nghệ sĩ Nhân dân Trà Giang và những trang sách ký ức của người thầy

Hơn 60 năm trước, theo lời mời của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cố nhà văn, đạo diễn Ajdar Ibrahimov người Azerbaijan đã sang Việt Nam để gieo những hạt giống đầu tiên cho nền điện ảnh cách mạng. Mùa hạ năm nay, ông đã trở lại đất nước Việt Nam hằng yêu mến qua cuốn sách của mình cùng cuộc hội ngộ thiêng liêng tình thầy trò.

Triển lãm thu hút đông đảo công chúng thưởng lãm các tác phẩm hội họa. (Ảnh: Ban tổ chức)

Kết nối mỹ thuật Việt Nam-Trung Quốc qua triển lãm "Đồng nguồn sơn thủy-Cộng sinh văn minh”

Chiều 28/6, tại Trung tâm Triển lãm Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam (số 2 Hoa Lư, phường Hai Bà Trưng, Hà Nội), Hội Mỹ thuật Việt Nam phối hợp Học viện Nghệ thuật Quảng Tây (Trung Quốc) và Hội Xúc tiến Trường phái hội họa Ly Giang Quảng Tây khai mạc triển lãm “Đồng nguồn sơn thủy-Cộng sinh văn minh".

Hội thảo thu hút sự quan tâm của đông đảo giới chuyên gia nghiên cứu. (Ảnh: MINH DUY)

Đền Cơ Xá trong mạch nguồn văn hóa Thăng Long

Sáng 28/6, Trung tâm nghiên cứu và bảo tồn văn hóa tín ngưỡng Việt Nam đã phối hợp cùng Tiểu ban quản lý di tích đền Cơ Xá tổ chức hội thảo khoa học “Đền Cơ Xá và việc phụng thờ Thái úy Lý Thường Kiệt trong không gian văn hóa Thăng Long-Hà Nội xưa và nay”.

Buổi họp báo thu hút đông đảo báo giới, nghệ sĩ, nhà làm phim. (Ảnh: ANH ĐÀO)

Vinh danh điện ảnh châu Á và Việt Nam

Liên hoan phim châu Á-Đà Nẵng là dịp vinh danh những tác phẩm điện ảnh châu Á và Việt Nam, đồng thời cũng tạo những cơ hội kết nối điện ảnh Việt Nam ra thế giới. Liên hoan phim chính thức khai mạc ngày 28/6 với rất nhiều hoạt động sôi nổi dành cho khán giả và giới chuyên môn. 

Lễ trao giải quy tụ sự tham gia của hàng trăm kiến trúc sư, nhà thiết kế, doanh nghiệp khách sạn-du lịch... đến từ gần 20 quốc gia, vùng lãnh thổ châu Á. (Ảnh: BAN TỔ CHỨC)

Tổ chức Giải thưởng châu Á vinh danh các dự án kiến trúc, du lịch xuất sắc

Tối 26/6, Lễ trao Giải thưởng Kiến trúc châu Á (Asia Architecture Design Awards - AADA) và Giải thưởng Du lịch, Lữ hành châu Á (Asia Hospitality Awards - AHA) 2026 diễn ra tại hang Ngọc Rồng, Quảng Ninh. Với nhiều đại diện được xướng tên, Việt Nam tiếp tục khẳng định dấu ấn của kiến trúc và du lịch trên bản đồ châu Á.