Cứu người bệnh đột quỵ não bằng lấy huyết khối qua đường động mạch

Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức tiếp nhận trường hợp người bệnh N.T.H. (nữ, 36 tuổi) đến từ Sóc Sơn với biểu hiện đột quỵ não. Ngay lập tức, quy trình cấp cứu đột quỵ não được khởi động, các bác sĩ đã quyết định hướng điều trị cho người bệnh là thực hiện can thiệp lấy huyết khối cơ học qua đường động mạch.

Thứ Năm, ngày 18/02/2021 - 03:42

Các bác sĩ thực hiện can thiệp lấy huyết khối cho người bệnh.

Các bác sĩ cho biết, người bệnh có tiền sử thay van tim cơ học 15 năm trước tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Do quên uống thuốc chống đông một ngày, sau khi ngủ dậy vào lúc 7 giờ sáng thì người nhà phát hiện chị bị méo miệng, nói khó và liệt hoàn toàn nửa người bên phải. Ngay lập tức anh đã đưa chị đến Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức. Đến bệnh viện, bác sĩ tại phòng khám nhận thấy người bệnh có các triệu chứng của đột quỵ, ngay lập tức khởi động quy trình cấp cứu đột quỵ não. Bác sĩ đơn vị đột quỵ khẩn trương đánh giá lâm sàng và hội chẩn với bác sĩ chẩn đoán hình ảnh. Nhận thấy đây là trường hợp đột quỵ lúc ngủ cho nên cần phương pháp chẩn đoán hình ảnh chuyên sâu hơn để có thể đưa ra hướng điều trị phù hợp, vì vậy người bệnh được đưa ngay đi chụp cộng hưởng từ đánh giá thêm về tưới máu não. Trên phim cộng hưởng từ có tắc động mạch não giữa bên trái, vùng nguy cơ thiếu máu có thể cứu được có kích thước lớn hơn vùng hoại tử rất nhiều… nhóm đột quỵ đã hội chẩn nhanh chóng và quyết định hướng điều trị cho người bệnh là thực hiện can thiệp lấy huyết khối cơ học qua đường động mạch.

Quá trình tái thông động mạch não giữa bị tắc được thực hiện trong thời gian 20 phút với một lần đưa dụng cụ lấy huyết khối. Trước khi can thiệp, tay và chân người bệnh không thể tự nâng lên được, nhưng ngay sau khi kết thúc thủ thuật người bệnh phục hồi tay, tự nâng lên và tự cử động đầu ngón và bàn chân. Dần dần người bệnh đi lại được và tỉnh táo hoàn toàn, được chuyển về Khoa Nội - Hồi sức thần kinh để tiếp tục theo dõi. Kết quả chụp cộng hưởng từ kiểm tra sau 24 giờ can thiệp cho thấy vùng nguy cơ thiếu máu sau tái thông có hình ảnh tưới máu như nhu mô não bình thường.

TS, BS Lê Thanh Dũng, Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh (Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức) cho biết: Đột quỵ là nguyên nhân gây tử vong đứng hàng thứ ba và là nguyên nhân hàng đầu gây tàn phế. Đột quỵ thiếu máu hay nhồi máu não chiếm tỷ lệ từ 80 đến 85% các bệnh nhân đột quỵ não. Thiếu máu não kéo dài sẽ dẫn đến nhồi máu não thật sự nếu không được tái thông kịp thời và sẽ để lại các di chứng nặng nề. Lấy huyết khối động mạch não bằng dụng cụ cơ học mang lại nhiều ưu điểm, có thể tái thông được các mạch máu lớn, cửa sổ điều trị lên 16 giờ và thậm chí 24 giờ đối với tuần hoàn trước và có thể tới 12 giờ đối với hệ tuần hoàn sau.

Qua trường hợp của chị H. các chuyên gia khuyến cáo, người bệnh có tiền sử bệnh lý tim mạch tuyệt đối không được quên uống thuốc chống đông nếu không sẽ gây ra những hậu quả đáng tiếc. Bên cạnh đó, những trường hợp có biểu hiện lâm sàng đột quỵ cần ngay lập tức đưa đến các cơ sở y tế uy tín. Hiện nay, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức và nhiều bệnh viện đầu ngành đã có đủ trang thiết bị và cơ sở để cứu chữa người bệnh đột quỵ: cơ sở điều trị nội khoa, lấy huyết khối cơ học và hồi sức phục hồi chức năng sau can thiệp. Trên thực tế, tại các cơ sở này đã cứu sống nhiều ca đột quỵ não bằng phương pháp can thiệp lấy huyết khối qua đường động mạch.

Đột quỵ nhồi máu não nếu không được phát hiện sớm và điều trị kịp thời sẽ để lại di chứng tàn tật nặng nề, ảnh hưởng chất lượng cuộc sống của người bệnh; là gánh nặng kinh tế cho gia đình người bệnh và toàn xã hội. Nếu người bệnh có triệu chứng nghi ngờ đột quỵ não, cần đến ngay các cơ sở y tế uy tín để khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời tránh các di chứng nặng nề về sau. Các bác sĩ khuyến cáo, để nhận biết dấu hiệu đột quỵ, hãy nhớ tới từ F.A.S.T: Gương mặt mất cân đối, hoặc méo xệ một bên miệng (Face); Kiểm tra tình trạng yếu hoặc liệt tay, chân (Arm); Ngôn ngữ bất thường (Speech); Thời gian (Time), nếu xuất hiện một trong ba dấu hiệu kể trên người bệnh có nguy cơ đột quỵ rất cao, hãy khẩn trương gọi cấp cứu và nhanh nhất đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng điều trị đột quỵ. Ngoài ra, người bệnh có yếu tố nguy cơ cao (cao huyết áp, bệnh lý tim mạch, đái tháo đường, mỡ máu cao, hút thuốc lá…) cần khám sức khỏe định kỳ và tuân thủ chế độ điều trị của thầy thuốc.

KIM OANH