Có một phần Hà Nội trong tôi

Thuở thiếu thời, đứa trẻ nhà quê như tôi trong giấc mơ cũng không tưởng tượng nổi dọc ngang Hà Nội. Thủ đô thấp thoáng qua các bài học lịch sử, địa lý và các tác phẩm văn chương. Thời trưởng thành, tôi không có may mắn được làm công dân Thủ đô. Đoàn tàu Thống Nhất đã đưa tôi vào miền đất phương nam và “cắm” ở đó hơn nửa đời người. Nhưng tôi vẫn may mắn có những lần đặt chân lên đường phố Hà Nội…

Mùa thu này, tôi lại có dịp “trở về” Hà Nội. Từ sân bay Nội Bài về trung tâm Thủ đô, khi xe lướt tới bờ đê sông Hồng, tôi kịp ngắm lá cờ đại phấp phới bay trên nóc đình Vẽ. Từ trong tâm thức của một người con đất Việt xuất hiện những liên tưởng: Từ 1.014 năm trước, Hoàng đế Lý Công Uẩn đã dẫn đoàn thuyền dời đô từ hành cung Hoa Lư về thành Đại La cập bến khúc sông nào và tượng hình rồng vàng huyền thoại đã bay lên từ đâu?! Để có một Hà Nội nghìn năm lắng hồn sông núi, bao triều đại, bao thế hệ đồng bào đã đắp bồi bằng sức lực và trí tuệ, bằng sông máu, núi xương! Rồi phải trải qua biết mấy gian truân thì những chàng trai chân đất khắp những làng quê Việt mới bước qua cổng đình làng để về Thăng Long quần hội và mấy ai được đề tên lên bia đá, bảng vàng, mấy ai trở thành rường cột quốc gia?!...

Thong thả những bước chân trên đường phố Hà Nội trong thời hiện đại mà trong tôi như nghe vang vọng lời vua Lý Thái Tổ tuyên “Chiếu dời đô”. Cuộc sống bình ổn sau lũy đá giăng thành và cây ngàn trùng điệp Hoa Lư không ngăn được tầm nhìn đổi mới trong tư duy của vị vua mở đầu triều Lý. Ông đã nhận thức, muốn đưa đất nước phát triển thì chọn kinh đô là việc trọng đại, phải là nơi hội tụ của bốn phương thiên hạ.

Trên đường phố Hà Nội, tôi thấy hiện lên giữa vùng linh khí, đại danh tướng Lý Thường Kiệt hùng tráng xướng lên những câu thơ “Thần” - Bản Tuyên ngôn độc lập đầu tiên của nước Đại Việt: “Sông núi nước Nam vua Nam ở/ Rành rành định phận ở sách trời…”. Cái lý lẽ thuận theo thiên địa ấy cùng với tinh thần bất khuất của con dân trăm họ đã đuổi giặc Tống ra khỏi lãnh thổ quốc gia. Nguyễn Trãi đã viết tiếp bản tuyên ngôn thứ hai mang tên “Đại Cáo bình Ngô” với lời lẽ nhân văn mà hùng hồn: Như nước Đại Việt ta từ trước/ Vốn xưng nền văn hiến đã lâu/ Núi sông bờ cõi đã chia/ Phong tục Bắc Nam cũng khác…

Và lần thứ ba, trên Quảng trường Ba Đình một ngày mùa thu năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tuyên bố: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thực đã thành một nước tự do và độc lập”. Những bản tuyên ngôn ấy chính là “cốt thép” dựng nên đài vinh quang cho Thăng Long-Hà Nội-Việt Nam trong quá khứ xa xưa, trong hiện tại và muôn đời mai sau…

Về Hà Nội dịp này, tôi lại được nghe nhắc nhiều về “Thăng Long văn vật”, “Hà Nội ngàn năm văn hiến”. Từ “văn hiến” ấy được gắn với mảnh đất và con người Thăng Long như một sự hội nhập tinh hoa Việt Nam, và lại từ Thăng Long tỏa sáng trên mọi miền đất nước. Trong trường ca âm thanh “Người Hà Nội” của Nguyễn Đình Thi, cảm xúc ấy được khái quát bởi những ca từ rộng mở, phóng khoáng và giai điệu trầm hùng: “Đây Hồ Gươm, Hồng Hà, Hồ Tây/ Nơi lắng hồn núi sông ngàn năm/ Đây Thăng Long, đây Đông Đô, đây Hà Nội. Hà Nội mến yêu!...”.

Cũng bởi cảm xúc lắng hồn núi sông ấy mà mỗi lần bước chân trên đường phố Thủ đô, tâm hồn tôi như đằm sâu hơn. Lịch sử tái hiện, hồn dân tộc như sống động trong từng khoảnh khắc dẫu trang sử liệt oanh đã dấu vào trầm tích. Mỗi lần về Thủ đô, tôi lại có dịp đứng dưới mái ngói rêu phong Khuê Văn Các và lắng nghe trong mạch đất, thớ đá nghìn năm rực sáng thiêng liêng tiếng của người xưa: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia. Nguyên khí thịnh thì thế nước mạnh, rồi lên cao; nguyên khí suy thì thế nước yếu, rồi xuống thấp.” (Văn bia của chí sĩ Thân Nhân Trung, thảo năm 1484). Tư tưởng ấy không bao giờ và không thời nào cũ. Đó là tầm nhìn lớn, là biểu tượng rực rỡ về phương kế nuôi dưỡng nhân tài của cha ông ta.

Từ cổng tòa Văn Miếu, tôi rảo bước chân trên những dãy phố Hà Nội, được ôn lại tên phố, tên đường. Đó cũng là một cách tưởng niệm những thế hệ cha ông đã xây đắp nguyên khí Việt Nam, được làm trò nhỏ ê a học lời chánh đạo của các bậc hiền tài thuở trước. Các đại sĩ phu truyền danh thơm muôn thuở như Lê Quý Đôn, Chu Văn An, Nguyễn Văn Siêu; Lê Văn Hưu, Trần Nguyên Đán, Nguyễn Trãi; rồi Nguyễn Bỉnh Khiêm, Hồ Xuân Hương, Nguyễn Du… vẫn hiện hữu trên những nẻo đường Thủ đô và trường tồn những giá trị lớn lao trong dòng chảy văn hiến Thăng Long-Hà Nội-Việt Nam...

Có thể bạn quan tâm

Những ngôi nhà Đại đoàn kết được trao cho những hộ gia đình khó khăn ở xã Nội Bài đúng dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ giúp các hộ đón Tết trong ấm áp, yêu thương.

Ấm áp Tết sẻ chia

Tết Nguyên đán đang đến gần. Dù Hà Nội không còn hộ nghèo, số hộ cận nghèo cũng giảm nhanh, nhưng vẫn còn những hoàn cảnh khó khăn. Vì vậy, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam thành phố Hà Nội cùng các tổ chức chính trị-xã hội triển khai nhiều hoạt động tặng quà, hỗ trợ để mọi người, mọi nhà cùng đón Tết trong ấm áp, yêu thương.

Người dân mua sắm hoa, cây cảnh chơi Tết sớm.

Người dân chơi hoa, cây cảnh Tết sớm

Còn gần ba tuần nữa mới đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 nhưng thị trường cây cảnh, hoa Tết trên địa bàn Hà Nội đã bắt đầu sôi động. Người dân ngày càng có xu hướng chơi đào, quất sớm, không chờ đến sát Tết mới mua như trước đây.

Một khu vực trung tâm xã trước đây vốn là "chợ cóc", nay đã được xử lý triệt để. (Ảnh Việt Hoàng)

Chú trọng quản lý, bảo đảm trật tự, kỷ cương

Bên cạnh nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, thời gian qua, xã Đa Phúc (Hà Nội) đã chú trọng công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng, đô thị trên địa bàn. Việc tăng cường kỷ cương, kỷ luật của xã cũng chính là thước đo vai trò của cấp ủy, chính quyền và năng lực đội ngũ cán bộ.

Lãnh đạo Ủy ban nhân dân phường Vĩnh Hưng thường xuyên kiểm tra công tác giải phóng mặt bằng đường Lĩnh Nam.

Nỗ lực giải phóng mặt bằng đường Lĩnh Nam

Với mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng, bảo đảm tiến độ triển khai Dự án nâng cấp, mở rộng đường Lĩnh Nam theo quy hoạch, cấp ủy, chính quyền phường Vĩnh Hưng (Hà Nội) đang huy động cả hệ thống chính trị tuyên truyền, vận động các hộ gia đình, cá nhân đồng thuận, bàn giao mặt bằng đúng kế hoạch.

Triển khai mô hình “Chi bộ-Đảng bộ số”

Đảng ủy xã Gia Lâm (Hà Nội) vừa triển khai Đề án và áp dụng mô hình đổi mới, sáng tạo: Hệ thống thông tin “Chi bộ-Đảng bộ số” xã Gia Lâm giai đoạn 2026-2030. Theo Đề án, mô hình sẽ được triển khai đối với 100% chi bộ, đảng bộ trực thuộc Đảng bộ xã và chi bộ trực thuộc sáu đảng ủy cơ sở.

Du khách thích thú với hình ảnh ông đồ bên mực tàu, giấy đỏ trong phố cổ.

Xuân sớm Hà thành

Không khí Tết đã đến sớm với nhiều không gian văn hóa truyền thống được trưng bày khắp nơi. Sau một năm đạt nhiều thành tựu kinh tế-xã hội quan trọng, giờ đây, người dân Thủ đô đang hướng đến một năm mới lạc quan và đầy hy vọng.

Lãnh đạo xã Phú Xuyên kiểm tra công tác hỗ trợ người dân làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. (Ảnh CÔNG TÂM)

Hướng tới phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn

Kiên quyết xử lý sai phạm, đồng thời vào cuộc với tinh thần khẩn trương, trách nhiệm để hỗ trợ và bảo đảm quyền lợi của người dân. Đây cũng là những bước đi cụ thể của xã Phú Xuyên (Hà Nội) trong triển khai Nghị quyết Đại hội Đảng bộ xã lần thứ nhất, nhiệm kỳ 2025-2030.

Các bác sĩ tại Trạm Y tế Long Biên khám sức khỏe cho người dân và sử dụng hệ thống dữ liệu bệnh án điện tử.

Cải thiện công nghệ và chuyên môn cho y tế cơ sở

Chuyển đổi số toàn diện trạm y tế với sự hỗ trợ cả về chuyên môn và công nghệ từ các bệnh viện tuyến trên đang mở ra hướng đi mới để thành phố nâng cao chất lượng y tế cơ sở, từ đó chăm sóc sức khỏe toàn dân hiệu quả hơn.

Giải phóng mặt bằng đường vành đai 2,5.

Gỡ vướng cho giải phóng mặt bằng

Để giải quyết vướng mắc về giải phóng mặt bằng, thành phố Hà Nội kịp thời bổ sung chính sách hỗ trợ mới, góp phần đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Sông Hồng và khu vực bãi sông, đoạn đi qua trung tâm thành phố Hà Nội.

Quy hoạch tổng thể Hà Nội định hình chín cực tăng trưởng

Xác lập quy hoạch tổng thể Hà Nội là nội dung công tác đặc biệt quan trọng mà thành phố Hà Nội đang khẩn trương thực hiện, đồ án quy hoạch tổng thể lần này đề xuất định hình chín cực tăng trưởng chiến lược, chín trung tâm lớn và chín trục không gian làm động lực phát triển Thủ đô tầm nhìn 100 năm và xa hơn.

Cán bộ, chiến sĩ Công an Hà Nội tham quan mô hình Trợ lý ảo Chatbot AI và Tổng đài viên AI.

Công an Hà Nội trên hành trình tiên phong chuyển đổi số

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực đời sống xã hội, Công an thành phố Hà Nội tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong, đi đầu ứng dụng khoa học-công nghệ bảo đảm an ninh, trật tự, cải cách hành chính và phục vụ người dân, doanh nghiệp, đáp ứng yêu cầu phát triển của đô thị lớn nhất cả nước.

Tuyến phố Lý Thường Kiệt, Hà Nội.

Gìn giữ không gian kiến trúc khu phố cũ

Nằm trong khu vực đô thị lõi, phố Lý Thường Kiệt có nhiều di sản kiến trúc thời Pháp thuộc. Ủy ban nhân dân thành phố đã phê duyệt đồ án thiết kế đô thị riêng tuyến phố Lý Thường Kiệt.

Mô hình ngôi nhà xanh thu gom rác tái chế của Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Nội Bài. (Ảnh TÙNG NGUYỄN)

Khẳng định hiệu quả từ thực tiễn

Trên con đường về trung tâm xã Nội Bài, không khí tưng bừng từ những hàng cờ, hoa, áp-phích rực rỡ chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Cùng với đó là tâm trạng hân hoan của cán bộ, đảng viên và nhân dân khi xã đã hoàn thành tốt các nhiệm vụ, chỉ tiêu đề ra trong năm 2025.

Người dân phường Hoàn Kiếm tích cực trang trí đường phố.

Xanh hơn, đẹp hơn từ ý thức của cộng đồng

Những ngày đầu năm 2026, Hà Nội rực rỡ cờ hoa chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Từ những tuyến phố trung tâm cho đến những làng quê ngoại thành, cảnh quan xanh hơn, sạch đẹp hơn. Đó là kết quả của quá trình bền bỉ vận động cộng đồng xây dựng, giữ gìn cảnh quan sáng, xanh, sạch, đẹp.

Công nhân Công ty Môi trường đô thị Hà Nội tăng cường vệ sinh môi trường từ ngày 15 đến 25/1.

Hà Nội bảo đảm vệ sinh môi trường sạch, đẹp

Với mục tiêu bảo đảm vệ sinh môi trường sạch, đẹp trong thời gian diễn ra Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Công ty TNHH Một thành viên Môi trường đô thị Hà Nội (Urenco) đã triển khai kế hoạch phục vụ ở cấp độ cao nhất, với quy trình làm việc nghiêm ngặt và chuyên nghiệp nhất.

Mô hình nông nghiệp hàng hóa ở Ô Diên

Xã Ô Diên là một trong những điểm sáng về phát triển nông nghiệp hàng hóa và xây dựng mô hình kinh tế nông thôn bền vững. Với sự đồng hành của hội nông dân các cấp, nhiều mô hình trồng trọt, sản xuất mới được hình thành, giúp nâng cao thu nhập, tạo việc làm ổn định cho người dân.

Kỳ vọng Đại hội XIV mở ra vận hội mới

Nhân dịp Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra tại Hà Nội, một số cán bộ, đảng viên, người dân đã gửi ý kiến đến Báo Nhân Dân, thể hiện sự tin tưởng và kỳ vọng Đại hội lần thứ XIV của Đảng sẽ có những quyết sách để đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới.

Thủ đô Hà Nội sẽ phát huy vai trò đầu tàu, tạo nền tảng và động lực cho sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới. (Ảnh: Bảo Long)

Thủ đô Hà Nội với sứ mệnh tiên phong, sẵn sàng hiện thực hóa tầm nhìn Đại hội lần thứ XIV của Đảng

Thủ đô Hà Nội khẳng định quyết tâm chính trị cao, sẵn sàng tiên phong hiện thực hóa Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng bằng hành động mạnh mẽ, sáng tạo và hiệu quả. Phát huy vai trò trung tâm, đầu tàu, thành phố Hà Nội sẽ tạo nền tảng và động lực cho sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Chương trình diễn ra tại hội trường Ngụy Như Kon Tum, Đại học Quốc gia Hà Nội - một trong những di sản kiến trúc tiêu biểu của Thủ đô.

Đối thoại về ứng dụng gỗ trong kiến trúc Nhật Bản và Việt Nam

Tọa đàm "Tinh thần của gỗ trong kiến trúc tôn giáo và tín ngưỡng Nhật Bản" vừa diễn ra tại Hà Nội với những thông tin bổ ích và góc nhìn đa chiều về vai trò của gỗ trong kiến trúc từ truyền thống đến đương đại, thông qua các thực hành tiêu biểu tại Nhật Bản và sự tham chiếu với Việt Nam.

Quang cảnh hội nghị.

Gắn sửa đổi lề lối làm việc với nâng cao hiệu quả giải quyết công việc hằng ngày

Ngày 16/1, Đảng ủy phường Phúc Lợi (Hà Nội) tổ chức Hội nghị học tập, quán triệt và triển khai Chuyên đề năm 2026 “Sửa đổi lối làm việc theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, gắn với thực hiện Kết luận số 226-KL/TW của Ban Bí thư về chấn chỉnh lề lối làm việc, nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị.

Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức Hội nghị sơ kết học kỳ I năm học 2025-2026 lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên.

Gỡ vướng để phát huy vai trò giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên

Sáng 16/1, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức Hội nghị sơ kết học kỳ I năm học 2025-2026 lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp và giáo dục thường xuyên, với sự tham gia của đại diện các trường trung cấp, cao đẳng và các trung tâm giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên trong mô hình quản lý thống nhất.

Đoàn giám sát của Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khảo sát tại bộ phận trực thu hồ sơ ứng cử.

Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội giám sát tại Sở Nội vụ về công tác chuẩn bị bầu cử

Ngày 16/1, Đoàn giám sát của Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội đã làm việc với Sở Nội vụ (cơ quan Thường trực Ủy ban bầu cử thành phố) về việc chấp hành các quy định của pháp luật về công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.