Cơ hội khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo ở Việt Nam

Số lượng các startups (công ty khởi nghiệp) trong lĩnh vực công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) ở Việt Nam đã tăng gần gấp 5 lần trong 3 năm qua. Xu hướng và cơ hội khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ đang rộng mở khi Chính phủ và doanh nghiệp dành nhiều sự quan tâm.
Việt Nam đứng thứ hai về số lượng startup AI ở Đông Nam Á. Ảnh: BẮC SƠN
Việt Nam đứng thứ hai về số lượng startup AI ở Đông Nam Á. Ảnh: BẮC SƠN

Theo dữ liệu của PitchBook Data Inc, Việt Nam hiện có 765 startup AI và ML (học máy). Số startup này chiếm khoảng một phần tư tổng số startup (hơn 3.000 startup) đủ các ngành công nghệ tại Việt Nam. Với con số này, Việt Nam đứng thứ hai về số lượng startup AI ở Đông Nam Á, xếp sau Singapore với 1.100 startup AI trên tổng số 4.500 startup.

Nở rộ mô hình khởi nghiệp AI

Công nghệ thông tin vốn là một trong những lợi thế của Việt Nam. Trên nền tảng này, nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp đã nhanh chóng nắm bắt công nghệ mới là AI ngay từ khi Chính phủ và nhiều tập đoàn lớn dành nhiều sự quan tâm để thúc đẩy.

Vbee là một trong những startup có tiếng trong lĩnh vực xử lý ngôn ngữ tự nhiên và AI hội thoại. Ra đời từ năm 2918, Vbee AIVoice API có khả năng nghe, hiểu và đáp lại phản hồi bằng tiếng nói (callbot) hoặc văn bản (chatbot). Hai công cụ AI khác có thể chuyển văn bản thành giọng nói hoặc lồng tiếng cho các clip.

Tốt nghiệp tại Pháp và đang giảng dạy tại Đại học Bách khoa Hà Nội, TS Nguyễn Thị Thu Trang là nhà sáng lập kiêm Giám đốc Công nghệ (CTO) của Vbee. Chị cho biết, AI lúc chưa phát triển thì chất lượng trợ lý ảo rất thấp và rất máy móc. Khi AI tạo sinh (Gen AI) ra đời, các giải pháp của Vbee đã nhanh chóng được xử lý và hoàn thiện, từ đó các hội thoại tự nhiên hơn.

Tại chung kết Thử thách đổi mới sáng tạo Qualcomm Vietnam 2024 (QVIC 2024) vừa qua, Vbee là quán quân, nhận được tiền thưởng 100.000 USD.

Sử dụng nền tảng điện toán đám mây, startup này đã cung cấp các giải pháp hội thoại AI cho hơn 300 doanh nghiệp và phục vụ hơn hai triệu người dùng cuối, tạo ra một hệ sinh thái AI riêng. Ngọc Huyền - giọng nữ Hà Nội đọc tin tức, Thảo Trinh - giọng Sài Gòn cho các podcast, Hoàng Dũng - giọng nam Hà Nội đều là “sản phẩm” của Vbee. Các báo điện tử hay các video clip trên mạng thường sử dụng ba giọng đọc này. Vbee AIVoice còn có thể nói được 40 ngôn ngữ khác, thông qua 200 giọng đọc ảo, với đầy đủ cung bậc cảm xúc như con người.

Trong lĩnh vực công nghệ bất động sản (Protech), AirCity tiên phong trong việc phát triển và ứng dụng công nghệ 4.0 như IoT và AI trong quản lý và vận hành bất động sản, cụ thể là các tòa nhà chung cư, văn phòng, tòa nhà cho thuê tại các thành phố lớn.

Ra đời từ vườn ươm IEC-VNU (Trung tâm khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh) và được quỹ đầu tư toàn cầu ANTLER (Singapore) rót vốn vào đầu năm 2021, AirCity phát triển và mang tới giải pháp quản lý vận hành tòa nhà trọn gói dựa trên nền tảng công nghệ cho các chủ đầu tư, chủ nhà trọ, căn hộ dịch vụ.

Ý tưởng được khởi đầu từ năm 2021 và đến hiện tại, AirCity đang cung ứng dịch vụ quản lý vận hành tòa nhà cho hơn 50 địa điểm tại 3 thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội và Cần Thơ.

Vbee và AirCity là 2 trong số rất nhiều startups AI bước đầu thành công ở Việt Nam. Nhìn nhận về con số vài trăm doanh nghiệp trong lĩnh vực này, GS, TS Chử Đức Trình, Hiệu trưởng Trường đại học Công nghệ cho rằng, với tốc độ đầu tư và phát triển vào công nghệ AI đang tăng lên nhanh chóng như hiện nay, đây sẽ là những viên gạch quan trọng để kiến tạo nhiều giá trị mới từ công nghệ này đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam.

Tuy nhiên con số này chưa thật sự lớn và chất lượng của startups cũng là vấn đề đáng bàn. “AI không nên trở thành một trào lưu khởi nghiệp “sớm nở tối tàn” mà cần có những chiến lược dài hơi hơn để nuôi dưỡng và phát triển các startups có chất lượng một cách hiệu quả”, GS, TS Chử Đức Trình nói.

Chờ đợi những đột phá mới

AI vốn là “sân chơi” của những ông lớn với tiềm lực cả về vốn và con người. Với các doanh nghiệp khởi nghiệp, AI chỉ trở thành lợi thế khi doanh nghiệp biết đánh giá, lựa chọn hướng đi ngách phù hợp. Thực tế cho thấy, các mô hình thành công đều phải dựa trên “công nghệ lõi” của chính doanh nghiệp. Song yếu tố quan trọng hơn chính là sự kiên trì để “educate” (giáo dục) thị trường của doanh nghiệp.

Theo TS Nguyễn Thu Trang, CTO Vbee, đã qua rồi thời mà startups công nghệ “đốt tiền” để mong “đánh nhanh thắng nhanh”. “AI không phải là câu chuyện dễ dàng với doanh nghiệp khởi nghiệp. Chỉ những doanh nghiệp biết lựa cơm gắp mắm, tận dụng mọi thời cơ, sử dụng nguồn lực một cách hợp lý để phát triển công nghệ mới có cơ hội tồn tại được”.

GS, TS Chử Đức Trình cho rằng: “Việt Nam cần phải đi ngược lại thực tế chung - tức làm sao để startups AI khởi nghiệp thành công nhiều hơn thất bại. Các chính sách của Chính phủ, của các bộ, ngành sẽ là điều kiện quan trọng để thúc đẩy các startups trong nước vươn lên mạnh mẽ. Nếu muốn ủng hộ doanh nghiệp khởi nghiệp AI phát triển, Chính phủ cần có những chính sách tạo điều kiện thiết thực cho họ. Startups không thể cam kết gì cả nhưng chúng ta hãy cứ ủng hộ đam mê khởi nghiệp của họ. Khi họ đã thành công, những thành quả họ trả lại xã hội chắc chắn sẽ nhiều hơn đầu tư ban đầu cho họ”.

Một trong những tín hiệu tích cực là mới đây, nhà sản xuất chip hàng đầu thế giới NVIDIA hợp tác với Việt Nam để thành lập Trung tâm Nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo và Trung tâm Dữ liệu AI ở nước ta. Đây sẽ là cơ hội để AI ở Việt Nam có những bước tiến rất nhanh và những startups AI sẽ không nằm ngoài xu hướng đó.

Chủ tịch NVIDIA Jensen Huang khẳng định thế giới công nghệ đang khởi động lại vì AI, đây là cơ hội tuyệt vời, thời điểm quan trọng của Việt Nam khi ngành AI đang trải qua những thay đổi sâu sắc nhất, thúc đẩy phát triển các ngành công nghiệp, dịch vụ, sản phẩm, doanh nghiệp mới, thúc đẩy tăng trưởng. AI là công nghệ mới đang thay đổi dữ liệu của tất cả các quốc gia, dữ liệu phải được coi là nguồn tài nguyên quốc gia, Việt Nam cần xử lý dữ liệu của riêng mình và biến dữ liệu này thành AI Việt Nam, cho các ngành công nghiệp và xã hội Việt Nam.

Goldman Sachs Economic Research chỉ ra, đầu tư toàn cầu vào công nghệ AI đang tăng lên nhanh chóng và dự kiến sẽ đạt 200 tỷ USD vào năm 2025. Trong bối cảnh đó, số lượng các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực này trên toàn thế giới là vô cùng lớn, tuy nhiên tỷ lệ thành công không nhiều.

Có thể bạn quan tâm

Biếm họa: SHADI GHANIM

Thế giằng co ở Trung Đông

Ngày 21/8, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng, đã đến lúc chấm dứt cuộc chiến kéo dài nhiều tháng giữa Iran với Mỹ và Israel, song nhấn mạnh Tehran sẽ không khuất phục trước những sức ép của Washington. Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán giữa hai bên lâm vào bế tắc, trong khi căng thẳng liên quan việc kiểm soát Eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng.

Đại dương ở châu Âu đang ấm lên nhanh chóng do BĐKH. Ảnh: GETTY IMAGES

Đại dương châu Âu đang ấm lên

Một nghiên cứu của các nhà khoa học từ Trường đại học Bern (Thụy Sĩ) cho biết, biến đổi khí hậu (BĐKH) là nguyên nhân chính gây ra hiện tượng nhiệt độ biển tăng cao ở châu Âu, trực tiếp làm tăng thêm khoảng 2OC nhiệt độ ở Địa Trung Hải trong mùa hè này và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ sinh thái.

Thủ môn Lê Giang Patrik (giữa) mang đến sự chắc chắn cho hàng thủ đội tuyển Việt Nam. Ảnh: LÊ MINH

Phần thưởng cho sự kiên trì

Trên chảo lửa Rajamangala tại Bangkok, Đội tuyển Việt Nam đã quật ngã kình địch Thái Lan với tỷ số 2-0 ở trận chung kết lượt đi ASEAN Cup 2026. Pha lập công của Hai Long và Quang Hải ở hiệp 2 khiến hàng triệu người hâm mộ vỡ òa, nhưng về chuyên môn, “người gác đền” Lê Giang Patrik mới là nền móng cho toàn bộ chiến thuật của Huấn luyện viên (HLV) Kim Sang Sik.

Chủ đề Xây dựng mô hình phát triển mới thu hút nhiều ý kiến tại hội thảo.

Kỳ vọng mô hình mới khơi sức mạnh nội sinh

Mô hình phát triển mới phải giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa tốc độ và chất lượng tăng trưởng; giữa hiệu quả kinh tế với tiến bộ, công bằng xã hội và bảo vệ môi trường; giữa phát triển kinh tế-xã hội với củng cố quốc phòng, an ninh. Giá trị văn hóa, nguồn lực con người và sự ổn định xã hội phải trở thành sức mạnh nội sinh của phát triển đất nước.

Lắp đặt điện năng lượng mặt trời tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Tăng tốc phát triển điện mặt trời mái nhà

Chính sách mới đang mở rộng cách tiếp cận với điện mặt trời mái nhà. Từ một nguồn điện để kinh doanh sang giải pháp tự sản xuất, tự tiêu thụ. Tận dụng mái nhà sẵn có, người dân, doanh nghiệp có thể giảm chi phí, phát thải và chủ động hơn về năng lượng.

Kiểm tra thị lực cho học sinh tiểu học.

Chăm lo sức khỏe học sinh từ đầu năm học

Hơn 2,2 triệu trẻ em, học sinh tại 4.776 cơ sở giáo dục ở Hà Nội đang được khám sức khỏe định kỳ miễn phí từ ngày 18/8 đến hết ngày 4/9. Chương trình không chỉ giúp nhận diện sớm những vấn đề sức khỏe của học sinh, mà còn tạo cơ sở để gia đình, nhà trường và ngành y tế phối hợp chăm sóc các em trong suốt năm học.

Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao làm chủ các công nghệ để phát triển. Ảnh: NAM HẢI

Kinh tế số trước ngưỡng tăng trưởng mới

Kinh tế số đóng góp 14,02% GDP năm 2025, nhưng mục tiêu đến năm 2030 là tối thiểu 30%. Để thu hẹp khoảng cách này, Việt Nam cần tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, hạ tầng và nguồn nhân lực.

Trừng phạt và nhân văn

Gần 100 lỗi vi phạm, trong đó có 96 lỗi vi phạm giao thông và tổng tiền phạt 474,6 triệu đồng là hậu quả một lái xe ở xã Xuân Lũng (Phú Thọ) phải gánh chịu do thiếu ý thức tuân thủ pháp luật. Người này rơi vào tình trạng “khóc dở, mếu dở” khi bị phạt số tiền lớn gấp nhiều lần giá trị chiếc ô-tô “cà tàng” của mình.

Phái đoàn Taliban tới Brussels đàm phán về vấn đề hồi hương người Afghanistan xin tị nạn.

EU thúc đẩy hồi hương người tị nạn Afghanistan

Các quan chức chính quyền Taliban tại Afghanistan đã có cuộc đàm phán "mang tính xây dựng" với Liên minh châu Âu (EU) tại Brussels (Bỉ), về vấn đề hồi hương những người xin tị nạn không thành công về Afghanistan.

Làn sóng hồi hương gây áp lực lên nền kinh tế Afghanistan. Ảnh: ANADOLU AGENCY

Nửa thập kỷ Taliban nắm quyền tại Afghanistan

Những lá cờ trắng, chữ đen được giăng dọc các tuyến phố chính ở Kabul cuối tuần trước, khi lực lượng Taliban kỷ niệm 5 năm trở lại nắm quyền tại Afghanistan. Tình hình an ninh được cải thiện phần nào, song khủng hoảng kinh tế vẫn nghiêm trọng. Từ ngăn ngừa xung đột tái diễn, vực dậy nền kinh tế, nỗ lực tạo việc làm và tiếp nhận người tị nạn trở về, thách thức với Afghanistan còn rất lớn.

Hành trình 10 tỷ bước chân

Hành trình 10 tỷ bước chân

Báo Nhân Dân phối hợp Bộ Công an vừa khởi động chiến dịch “Cùng Việt Nam tiến bước 2026” với chủ đề “10 tỷ bước xanh, vì Việt Nam vững bền”, hướng tới biến mỗi bước chân thành một hành động thiết thực vì sức khỏe cộng đồng và lối sống xanh.

Người lao động làm việc trên cao trong thời tiết khắc nghiệt. Ảnh: BẮC SƠN

Lao động ngoài trời trước sức ép biến đổi khí hậu

Nắng nóng, mưa lớn, ngập lụt, giông bão và ô nhiễm không khí đang trở thành những rủi ro ngày càng rõ đối với người lao động làm việc ngoài trời. Thế nhưng, lao động tự do như lái xe công nghệ, bán hàng rong, bốc vác, xây dựng... lại đang đứng trước khoảng trống về chăm sóc sức khỏe nghề nghiệp và an sinh xã hội.

Dây chuyền ứng dụng giải pháp A.I VISION sắp xếp và phân loại sản phẩm của Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông. Ảnh: NAM HẢI

Phân bổ nguồn lực hiệu quả để thúc đẩy năng suất

Việt Nam có tỷ lệ đầu tư khoảng 32% GDP nhưng tăng trưởng năng suất lao động chỉ khoảng 0,9%. Hiệu quả phân bổ và khả năng hấp thụ nguồn lực đang trở thành yếu tố quyết định chuyển hóa tiềm lực thành năng suất và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Các sự kiện văn hóa đặc trưng của Việt Nam giúp thu hút đông đảo khách du lịch. Ảnh: K.MINH

Chặng nước rút hút khách quốc tế

Du lịch Việt Nam bước vào chặng nước rút, với hàng loạt giải pháp được triển khai để mở rộng thị trường, nâng chất lượng trải nghiệm và tăng sức hút với du khách quốc tế.

Sinh viên Trường đại học Công nghệ Thông tin và Truyền thông (ICTU) tham gia sản xuất bộ phim hoạt hình điện ảnh “Dế Mèn: Cuộc phiêu lưu tới xóm Lầy Lội”.

Không chờ cử nhân, doanh nghiệp bước thẳng lên giảng đường

Sau 1 năm 6 tháng triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW, yêu cầu đưa nghiên cứu, đào tạo ra khỏi “ngăn kéo”, hướng vào những bài toán thực tiễn của đất nước ngày một cấp thiết. Các địa phương và doanh nghiệp đang đặt ra những đòi hỏi mới đối với các trường đại học.

Phòng thí nghiệm Robotics tại Trường đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh.

Tạo cực xuất sắc từ đại học tinh hoa

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực quan trọng của phát triển, Việt Nam cần những cơ sở giáo dục đại học đủ sức đào tạo nhân tài, tạo ra tri thức mới và tham gia giải quyết những bài toán lớn của đất nước. Chủ trương xây dựng đại học tinh hoa vì thế đặt ra yêu cầu chuyển mạnh từ phát triển dàn trải sang tập trung nguồn lực, hình thành những cực xuất sắc có khả năng dẫn dắt và cạnh tranh quốc tế.

Việc giảm thuế sẽ giúp hộ kinh doanh mở rộng thị trường hoặc giảm dư nợ và chi phí lãi vay. Ảnh: NAM NGUYỄN

Giảm gánh nặng cho doanh nghiệp nhỏ

Đề xuất giảm 30% thuế phải nộp trong năm 2026 và 2027 được kỳ vọng giúp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ giảm áp lực dòng tiền, có thêm nguồn lực duy trì và mở rộng hoạt động.

Thế giới ảo và những bản án có thật

Trong vài ngày qua, vụ việc tranh cãi giữa những tay “giang hồ” gây náo loạn không gian mạng đã được cơ quan chức năng nhanh chóng vào cuộc. Cuộc “livestream” của các đối tượng tại một địa điểm thuộc tỉnh Bắc Ninh đã mang lại kết quả không mấy có hậu cho cả “nạn nhân” lẫn thủ phạm. Cơ quan công an đã khởi tố Nguyễn Văn Hợi (nick mạng là Khánh Sky), Hồ Văn Khoa và sau đó là Trần Đình Tiệp (nick mạng Vua quạt)… những người tham gia trực tiếp vào vụ việc.

Hàng loạt chiến dịch truy quét các đối tượng liên quan IS đã được thực hiện thời gian qua. Ảnh: REUTERS

Thổ Nhĩ Kỳ siết chặt vòng vây IS

Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục đẩy mạnh chiến dịch chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS), với hàng loạt cuộc truy quét quy mô lớn trên phạm vi toàn quốc thời gian gần đây. Các động thái này phản ánh quyết tâm của Ankara trong việc ngăn chặn nguy cơ khủng bố và triệt phá mạng lưới tài chính của tổ chức khủng bố khét tiếng.

Học sinh Thái Lan động viên lẫn nhau sau biến cố. Ảnh: THE NATIONE

Thái Lan bảo vệ trẻ em trước bạo lực súng đạn

Sau vụ xả súng tại Trường Debsirin Nonthaburi khiến nhiều người thiệt mạng và bị thương, Chính phủ Thái Lan đang thúc đẩy xây dựng “Tiêu chuẩn an toàn trường học quốc gia” trong vòng 90 ngày. Kế hoạch tập trung vào tăng cường sàng lọc sức khỏe tâm thần, phòng chống tình trạng bắt nạt, kiểm soát vũ khí và các vật dụng bị cấm trong trường học.

 Cảnh sát Tây Ban Nha sẵn sàng hành động nếu tình hình chuyển biến xấu. Ảnh: GETTY

Tây Ban Nha và Italy căng thẳng về kiểm soát biên giới

Tây Ban Nha tuyên bố khôi phục kiểm soát biên giới nội địa đối với du khách từ Italy để đáp trả việc Italia trước đó thực hiện biện pháp tương tự. Căng thẳng gia tăng sau khi hàng chục nghìn người di cư vượt biên từ Maroc vào vùng lãnh thổ Ceuta của Tây Ban Nha ở Bắc Phi. Vụ việc cũng đẩy Liên minh châu Âu (EU) vào cuộc tranh luận gay gắt về người nhập cư.

Thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là kênh dẫn vốn trung, dài hạn quan trọng của nền kinh tế. Ảnh: NAM NGUYỄN

Mở rộng các kênh vốn cho tăng trưởng

Với nhu cầu vốn lên tới 38,5 triệu tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần phát triển mạnh thị trường vốn để giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng và đáp ứng mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Cơ quan chức năng kiểm tra Khu công nghiệp Lê Minh Xuân, phát hiện nhiều sai phạm.

5 công ty trong Khu công nghiệp Lê Minh Xuân bị đề nghị khởi tố

Như thông tin báo Thời Nay đã đưa trong loạt bài “Khu công nghiệp hơn 20 năm bức tử môi trường”, phản ánh về việc vi phạm quy định về xử lý chất thải, khí thải gây ô nhiễm môi trường tại Khu công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp Lê Minh Xuân (xã Tân Nhựt và Bình Lợi, Thành phố Hồ Chí Minh). Ngày 8/8, cơ quan chức năng cho biết, sau khi tiếp nhận thông tin, qua quá trình thực hiện các biện pháp nghiệp vụ, các tổ công tác của Bộ Công an, Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) và các cơ quan liên quan đã đủ căn cứ chứng minh có ít nhất 5 công ty (trong tổng số 87 công ty vi phạm) tại Khu công nghiệp Lê Minh Xuân có hành vi vi phạm về xử lý chất thải đến mức phải chịu trách nhiệm hình sự theo điều 235 Bộ luật Hình sự vì hành vi gây ô nhiễm môi trường.

Thí sinh cần sắp xếp nguyện vọng theo đúng mức độ yêu thích. Ảnh: HẢI NAM

Phân hóa mạnh, thí sinh cần tỉnh táo

Đầu giờ chiều 9/8, một số trường đại học đã công bố điểm chuẩn tuyển sinh năm 2026, mở màn thời điểm được hàng trăm nghìn thí sinh mong đợi. Các mức điểm đầu tiên cho thấy sự phân hóa rõ giữa các ngành, trường, trong đó nhóm công nghệ, kỹ thuật, kinh doanh tiếp tục có sức hút cao.

Mùa tuyển sinh đại học năm 2026 có 467.590 thí sinh đăng ký vào các ngành STEM.

Làn sóng STEM và bài toán nhân lực

Mùa tuyển sinh đại học năm 2026 ghi nhận lần đầu tiên hơn một nửa số thí sinh đăng ký xét tuyển lựa chọn ít nhất một ngành thuộc khối STEM (Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học). Từ tín hiệu tích cực ấy, bài toán đặt ra là nâng cao chất lượng đào tạo, gắn kết với nhu cầu doanh nghiệp để biến lợi thế về nguồn nhân lực thành động lực phát triển đất nước.

Các nhóm thiết bị điện tử, bán dẫn... tiếp tục được miễn trừ khi xuất khẩu sang Mỹ. Ảnh: HẢI NAM

Chủ động ứng phó với thuế mới của Mỹ

Việc Mỹ áp thuế bổ sung theo Điều 301 không chỉ tạo sức ép lên hoạt động xuất khẩu mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết về nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Việt Nam.