Chuyển đổi xanh - chìa khóa tiết kiệm nguồn lực

Trong bối cảnh chi phí năng lượng gia tăng, tài nguyên suy giảm và các tiêu chuẩn môi trường toàn cầu ngày càng khắt khe, chuyển đổi xanh không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu.

Toàn cảnh tọa đàm.
Toàn cảnh tọa đàm.

Từ góc độ chính sách đến thực tiễn doanh nghiệp, bài toán đặt ra không chỉ là giảm phát thải, mà cốt lõi là tối ưu hóa nguồn lực, nâng cao hiệu quả tăng trưởng và củng cố năng lực cạnh tranh quốc gia.

Áp lực chuyển đổi và yêu cầu sử dụng hiệu quả nguồn lực

Phát biểu tại tọa đàm “Chuyển đổi xanh-chìa khóa tiết kiệm nguồn lực” do Thời báo Ngân hàng tổ chức sáng 27/3, ông Nguyễn Xuân Hải, Phó Tổng Biên tập Thời báo Ngân hàng nhấn mạnh, năm 2026 mở ra một chu kỳ phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng và tính bền vững. Tuy nhiên, những biến động địa chính trị, nhất là xung đột tại Trung Đông, đang đẩy giá năng lượng tăng cao, gây áp lực lớn lên lạm phát và chi phí sản xuất.

Theo ông Hải, thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải sử dụng tiết kiệm và hiệu quả các nguồn tài nguyên, nhất là năng lượng hóa thạch - yếu tố đang dần trở nên khan hiếm. Đây không chỉ là giải pháp tình thế mà là điều kiện nền tảng để duy trì tăng trưởng bền vững trong dài hạn.

Từ góc độ chính sách, định hướng này đã được cụ thể hóa trong các chiến lược lớn về an ninh năng lượng và tăng trưởng xanh. Đáng chú ý, việc thúc đẩy tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu được xác định là trụ cột xuyên suốt.

pho-tong-bien-tap-thoi-bao-ngan-hang-nguyen-xuan-hai-phat-bieu-khai-mac-toa-dam-1572.jpg
Phó Tổng Biên tập Thời báo Ngân hàng Nguyễn Xuân Hải phát biểu khai mạc Tọa đàm.

Phân tích sâu hơn, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thọ, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường chỉ ra rằng, áp lực chuyển đổi không chỉ đến từ bên ngoài mà còn xuất phát từ nội tại nền kinh tế. Theo ông, Việt Nam đang đối mặt với tình trạng thâm hụt “vốn tự nhiên” khi mức độ khai thác và sử dụng tài nguyên vượt xa khả năng tái tạo và chịu tải của môi trường. Theo các báo cáo quốc tế về dấu chân sinh thái, nền kinh tế Việt Nam hiện đang thâm hụt khoảng 220% năng lực hệ sinh thái.

Bên cạnh đó, nhu cầu năng lượng tăng nhanh theo tốc độ tăng trưởng kinh tế đang tạo ra sức ép lớn. “Với mỗi 1% tăng trưởng GDP, nhu cầu năng lượng có thể tăng tới 1,7-2 lần, tương đương mức tăng 12-14%/năm khi nền kinh tế tăng trưởng khoảng 7%”, ông Thọ dẫn chứng. Trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng cao hơn, áp lực này càng trở nên rõ nét. Những biến động địa chính trị toàn cầu, như các sự kiện tại eo biển Hormuz hay xung đột Nga-Ukraine, đã cho thấy mức độ nhạy cảm và dễ tổn thương của hệ thống năng lượng. Năng lượng hóa thạch tuy có chi phí thấp nhưng tiềm ẩn rủi ro lớn về an ninh và ổn định nguồn cung. Vì vậy, phát triển năng lượng tái tạo không chỉ là xu hướng mà là con đường tất yếu nhằm giảm thiểu các cú sốc và đứt gãy chuỗi cung ứng năng lượng.

Không dừng lại ở đó, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thọ cho rằng, các rào cản thương mại xanh như cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) hay tiêu chuẩn môi trường khắt khe từ các thị trường lớn đang trở thành “luật chơi mới”, buộc doanh nghiệp Việt Nam phải thay đổi nếu không muốn bị loại khỏi chuỗi giá trị toàn cầu.

Như vậy, chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mang tính tự nguyện, mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc để bảo đảm cả an ninh kinh tế lẫn vị thế thương mại quốc gia.

Khơi thông dòng vốn xanh, biến thách thức thành động lực

Nếu áp lực là điểm khởi đầu, thì nguồn lực, nhất là tài chính chính là yếu tố quyết định tốc độ và hiệu quả của quá trình chuyển đổi. Bà Phạm Thị Thanh Tùng, Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước) khẳng định, ngành ngân hàng luôn coi chuyển đổi xanh là lĩnh vực ưu tiên, định hướng dòng tín dụng vào các ngành có lợi cho môi trường như năng lượng tái tạo, nông nghiệp sạch hay công trình xanh.

ba-pham-thi-thanh-tung-pho-vu-truong-vu-tin-dung-cac-nganh-kinh-te-nhnn-3707.jpg
Bà Phạm Thị Thanh Tùng - Phó Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (Ngân hàng Nhà nước) phát biểu tại Tọa đàm.

Thực tế cho thấy, tín dụng xanh đang tăng trưởng nhanh, với quy mô đạt khoảng 780 nghìn tỷ đồng vào cuối năm 2025, chiếm hơn 4% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Dòng vốn này hiện tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực như nông nghiệp xanh (khoảng 33%), năng lượng tái tạo (22%), công trình xanh và giao thông vận tải xanh. “Điều này cho thấy các ngân hàng đã chủ động tích hợp mục tiêu xanh vào chiến lược kinh doanh của mình. Về phía cơ chế chính sách, cần khẳng định rằng Ngành ngân hàng không áp dụng hạn mức riêng cho tín dụng xanh, mà luôn xác định đây là một trong những động lực tăng trưởng mới và ưu tiên bố trí nguồn lực phù hợp”, bà Tùng nêu rõ.

Tuy nhiên, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận, quy mô này vẫn còn khiêm tốn so với nhu cầu rất lớn của nền kinh tế, nhất là khi Việt Nam cần tới gần 69 tỷ USD để thực hiện các cam kết giảm phát thải đến năm 2030. “Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết đối với hệ thống tài chính-ngân hàng trong việc mở rộng nguồn lực, hoàn thiện cơ chế và nâng cao hiệu quả phân bổ vốn cho các dự án xanh”, Phó Tổng Biên tập Thời báo Ngân hàng Nguyễn Xuân Hải cho biết thêm.

Trong khi đó, từ góc độ chuyên gia năng lượng, Tiến sĩ Phạm Phan Dũng (Bộ Công Thương) nhấn mạnh, chuyển đổi xanh thực chất là bài toán kinh tế. Theo đó, hiệu quả của các giải pháp tiết kiệm năng lượng không chỉ nằm ở giảm phát thải mà còn trực tiếp giúp doanh nghiệp giảm chi phí vận hành, nâng cao năng suất và duy trì khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

tien-sy-pham-phan-dung-chuyen-gia-kinh-te-nang-luong-bo-cong-thuong-tai-toa-dam-6350.jpg
Tiến sĩ Phạm Phan Dũng, chuyên gia kinh tế năng lượng (Bộ Công Thương) tại Tọa đàm.

Ông Phạm Phan Dũng cũng chỉ ra một điểm nghẽn lớn nhất hiện nay nằm ở nguồn lực tài chính. Doanh nghiệp có nhu cầu chuyển đổi nhưng thiếu vốn để thực hiện. Việc đổi mới công nghệ, chuyển sang sử dụng năng lượng sạch hay tối ưu hóa hệ thống sản xuất đều đòi hỏi chi phí đầu tư lớn, thời gian hoàn vốn dài, trong khi phần lớn doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, hạn chế trong tiếp cận nguồn vốn dài hạn

Do đó, theo các chuyên gia, nếu chỉ dựa vào nỗ lực tự thân của doanh nghiệp, quá trình này sẽ diễn ra chậm và thiếu đồng bộ. Do đó, chính sách cần đóng vai trò dẫn dắt và kích hoạt thị trường, tập trung vào ba trụ cột: hỗ trợ đổi mới công nghệ, hỗ trợ tài chính và hoàn thiện hành lang pháp lý. Trong đó, việc ưu tiên tín dụng xanh, định hướng dòng vốn cho các dự án chuyển đổi năng lượng, cùng với xây dựng danh mục ngành nghề ưu tiên là yếu tố then chốt để ngân hàng có cơ sở triển khai.

Một đề xuất đáng chú ý là xây dựng Quỹ thúc đẩy sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, huy động nguồn lực từ ngân sách và các tổ chức quốc tế, sau đó phân bổ qua hệ thống ngân hàng. Cách tiếp cận này được đánh giá có thể tạo “đòn bẩy kép” vừa giảm chi phí vốn, vừa nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực.

gsts-nguyen-dinh-tho-pho-vien-truong-vien-chien-luoc-chinh-sach-tai-nguyen-va-moi-truong-phat-bieu-tai-toa-dam-7461.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thọ, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách Tài nguyên và Môi trường phát biểu tại Tọa đàm.

Ở góc độ tổng thể, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đình Thọ cho rằng, chuyển đổi xanh tuy đặt ra thách thức lớn, nhưng nếu được triển khai đúng hướng, đây sẽ là cơ hội để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng phát triển và củng cố năng lực cạnh tranh quốc gia. Vấn đề cốt lõi không nằm ở việc có chuyển đổi hay không, mà là chuyển đổi như thế nào để vừa đáp ứng yêu cầu quốc tế, vừa bảo đảm lợi ích lâu dài của nền kinh tế.

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] Chứng khoán tuần 17-20/3: VN-Index có xu hướng phục hồi kiểm tra lại vùng kháng cự 1.680-1.700 điểm

[Infographic] Chứng khoán tuần 17-20/3: VN-Index có xu hướng phục hồi kiểm tra lại vùng kháng cự 1.680-1.700 điểm

Sau giai đoạn giảm mạnh, trong ngắn hạn VN-Index có xu hướng phục hồi kiểm tra lại vùng kháng cự 1.680-1.700 điểm, với vùng hỗ trợ quanh 1.630 điểm. Trong tuần, VN-Index giảm mạnh phiên đầu tuần về dưới 1.600 điểm, sau đó có xu hướng phục hồi trong những phiên tiếp theo. Kết tuần giao dịch 17-20/3, VN-Index tăng 1,52%.

Chính sách thuế thu nhập cá nhân được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ người nộp thuế.

Hoàn thiện khung pháp lý thuế thu nhập cá nhân: Giảm gánh nặng, tăng động lực phát triển

Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân đang được Bộ Tài chính lấy ý kiến đã cụ thể hóa các định hướng cải cách lớn, bổ sung nhiều chính sách theo hướng giảm nghĩa vụ thuế, mở rộng diện miễn, giảm và khuyến khích lĩnh vực ưu tiên, góp phần hoàn thiện hệ thống thuế minh bạch, hiện đại.

Cánh đồng lúa Đồng bằng sông Cửu Long không chỉ mang lại mùa vàng bội thu mà hứa hẹn sẽ có thêm lợi nhuận kép từ tín chỉ carbon.

Đưa carbon trở thành tài sản

Báo cáo của Việt Nam tại COP28 khẳng định nông nghiệp - lĩnh vực chiếm gần 40% lực lượng lao động và là nguồn phát thải lớn nhất sẽ là mặt trận trọng yếu để đạt mục tiêu Net Zero vào năm 2050.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 27/3: Cổ phiếu bất động sản đua nhau tăng trần, VN-Index bật tăng hơn 28 điểm

Phiên giao dịch ngày 27/3, thị trường chứng khoán Việt Nam giằng co trong biên độ hẹp ở phiên sáng. Về cuối phiên, dòng tiền chảy mạnh vào nhóm cổ phiếu bất động sản, trong đó có nhiều mã tăng trần như: PDR, DIG, KBC, DXS, HDC đã giúp các chỉ số chính bay cao. Chốt phiên, VN-Index tăng 28,17 điểm, lên mức 1.672,8 điểm.

[Infographic] Chứng khoán ngày 26/3: VN-Index về mức 1.644,63 điểm, dưới vùng giá trung bình 200 phiên

[Infographic] Chứng khoán ngày 26/3: VN-Index về mức 1.644,63 điểm, dưới vùng giá trung bình 200 phiên

Sau hai phiên phục hồi khá tích cực, thị trường đã chịu áp lực điều chỉnh trở lại. Kết phiên giao dịch ngày 26/3, VN-Index giảm 13,56 điểm (- 0,82%) về mức 1.644,63 điểm, giao dịch dưới vùng giá trung bình 200 phiên. Thanh khoản thị trường giảm, khối lượng giao dịch khớp lệnh trên HoSE giảm 19,5% so với phiên trước.

Nhân lực bán dẫn: Bài học từ Đức và khoảng trống của Việt Nam

Nhân lực bán dẫn: Bài học từ Đức và khoảng trống của Việt Nam

Trong bối cảnh ngành công nghiệp bán dẫn đang trở thành một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế số toàn cầu, câu chuyện nhân lực không còn là vấn đề riêng của các quốc gia phát triển. Đối với Việt Nam, nơi dòng vốn đầu tư vào lĩnh vực bán dẫn đang tăng nhanh, bài toán nguồn nhân lực ngày càng trở nên cấp thiết.

Agribank với sứ mệnh “trụ đỡ” tam nông

Agribank với sứ mệnh “trụ đỡ” tam nông

38 năm (26/3/1988 - 26/3/2026), một hành trình bền bỉ như "mạch nước ngầm" tài chính, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) không chỉ khẳng định vị thế ngân hàng thương mại hàng đầu Việt Nam mà còn viết nên câu chuyện về sự tận tụy với nông nghiệp, nông dân, nông thôn.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 25/3: Nhiều cổ phiếu trụ cột hồi phục, VN-Index bật tăng hơn 43 điểm

Phiên giao dịch ngày 25/3, sắc xanh lan tỏa trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Chỉ số VN-Index tăng ngay từ đầu phiên và duy trì được sắc xanh đến hết phiên giao dịch nhờ dòng tiền bắt đáy đổ mạnh vào loạt cổ phiếu lớn như VIC, VHM, VPB, GVR, TCB. Chốt phiên, VN-Index tăng 43,42 điểm (+2,69%), lên mức 1.658,19 điểm.

(ẢNH: BẢO TÍN MẠNH HẢI)

Bảo Tín Mạnh Hải đặt mục tiêu kiến tạo thương hiệu "Vàng Quốc dân”

Tại Đại hội đồng cổ đông ngày 25/3, công ty CP Vàng bạc Đá quý Bảo Tín Mạnh Hải đã công bố Chiến lược Kinh doanh giai đoạn 2026-2030 với tầm nhìn trở thành “Thương hiệu Vàng Quốc dân”, dự kiến sở hữu mạng lưới khoảng 450 cửa hàng phủ khắp cả nước, phục vụ hàng triệu gia đình Việt Nam.

Ảnh minh họa.

Cổ phiếu ngân hàng và chứng khoán dẫn dắt thị trường, VN-Index phục hồi hơn 23 điểm

Phiên giao dịch ngày 24/3, thị trường chứng khoán Việt Nam diễn biến tích cực khi lực cầu tập trung vào nhóm ngân hàng, chứng khoán và bán lẻ, giúp VN-Index tăng 23,6 điểm, lên mức 1.614,7 điểm. Tuy nhiên, thanh khoản thị trường giảm mạnh so với phiên trước, trong khi nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục bán ròng hơn 485 tỷ đồng.

[Infographic] Chứng khoán ngày 23/3: Áp lực bán mạnh trên hầu hết thị trường, VN-Index giảm mạnh 56,64 điểm

[Infographic] Chứng khoán ngày 23/3: Áp lực bán mạnh trên hầu hết thị trường, VN-Index giảm mạnh 56,64 điểm

Sau 3 tuần giảm điểm mạnh và khi các chỉ số chính không giữ được các vùng hỗ trợ mạnh, thị trường tiếp tục chịu áp lực bán mạnh trong phiên hôm nay 23/3. Kết phiên, VN-Index giảm mạnh 56,64 điểm (-3,44%) về mức 1.591,17 điểm. Độ rộng trên HoSE tiêu cực với 317 mã giảm giá. Áp lực bán mạnh trên hầu hết thị trường.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 23/3: Cổ phiếu bị bán tháo diện rộng, VN-Index giảm gần 57 điểm

Phiên giao dịch ngày 23/3, thị trường chứng khoán Việt Nam chịu áp lực bán tháo ồ ạt trên diện rộng. Các nhóm ngành cổ phiếu như bất động sản, ngân hàng, chứng khoán... chìm trong sắc đỏ cùng hàng loạt cổ phiếu lớn giảm sàn đã kéo các chỉ số lao dốc. Chốt phiên, VN-Index giảm 56,63 điểm (-3,44%), xuống mức 1.591,17 điểm.

Thị trường chứng khoán tuần mới: Tháng 3 khó lặp lại đà tăng, xu hướng phụ thuộc dòng tiền bắt đáy

Thị trường chứng khoán tuần mới: Tháng 3 khó lặp lại đà tăng, xu hướng phụ thuộc dòng tiền bắt đáy

Thị trường chứng khoán trong nước giảm tuần thứ ba liên tiếp, chịu tác động từ căng thẳng Trung Đông và mặt bằng lãi suất cao, khiến tâm lý nhà đầu tư thận trọng. Thị trường dù đã giảm mạnh nhưng dường như chiết khấu chưa đủ sâu. Tâm lý bắt đáy sẽ quyết định xu hướng thị trường trong tuần mới.

Toàn cảnh hội nghị.

Hoàn thiện hành lang pháp lý cho thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh

Dự án Luật Giao dịch hàng hóa phái sinh đã được đưa vào Chương trình lập pháp năm 2026 theo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, dự kiến trình thông qua trong năm nay. Việc xây dựng luật được đánh giá là cần thiết nhằm hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường, đáp ứng yêu cầu hội nhập và thực tiễn phát triển của thị trường.