Chung tay giảm phát thải khí nhà kính

Nhiều quốc gia và doanh nghiệp trên thế giới áp dụng các quy định và đưa ra những cam kết nhằm giảm phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính. Những động thái này cho thấy quyết tâm chung trong cuộc chiến bảo vệ môi trường, chống biển đổi khí hậu trên phạm vi toàn cầu.
CBAM sẽ áp dụng đối với nhập khẩu sắt, thép, nhôm...Ảnh: THE ECONOMIST
CBAM sẽ áp dụng đối với nhập khẩu sắt, thép, nhôm...Ảnh: THE ECONOMIST

Quyết tâm của EU và Mỹ

Từ ngày 1/10, Liên minh châu Âu (EU) chính thức áp dụng Cơ chế Điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) giai đoạn 1, còn gọi là giai đoạn chuyển tiếp, nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi xanh. CBAM là công cụ mang tính bước ngoặt của EU nhằm chống rò rỉ carbon và là một trong những trụ cột trong Chương trình nghị sự 55 đầy tham vọng của khối.

Trong giai đoạn chuyển tiếp, CBAM sẽ áp dụng đối với nhập khẩu xi-măng, sắt, thép, nhôm, phân bón, điện và khí hydro. Các nhà nhập khẩu ở EU sẽ phải báo cáo khối lượng nhập khẩu và lượng phát thải khí nhà kính có trong hàng hóa nhập khẩu, nhưng không phải trả thêm bất kỳ khoản phí nào ở giai đoạn này. Các nhà nhập khẩu được yêu cầu thu thập dữ liệu của quý IV/2023 và nộp báo cáo đầu tiên trước ngày 31/1/2024.

Giai đoạn chuyển tiếp cho phép Ủy ban châu Âu (EC) thu thập thông tin về lượng khí thải tạo ra đối với hàng hóa nhập khẩu để chuẩn bị cho giai đoạn áp dụng CBAM tiếp theo, dự kiến bắt đầu năm 2026. Kể từ thời điểm đó, các nhà nhập khẩu sẽ phải mua chứng chỉ khí thải CBAM theo mức giá carbon hiện hành tại EU, nếu lượng khí thải này vượt quá tiêu chuẩn của khối. Ủy viên phụ trách các vấn đề kinh tế của EU, ông Paolo Gentiloni cho biết, CBAM được áp dụng nhằm khuyến khích quá trình chuyển đổi xanh trên toàn thế giới và ngăn chặn tình trạng các nhà sản xuất ở châu Âu chuyển hoạt động sản xuất đến các nước có tiêu chuẩn môi trường thấp hơn.

CBAM là cơ chế đầu tiên trên thế giới đánh thuế carbon đối với hàng hóa nhập khẩu, được thiết kế để tuân thủ các quy tắc của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) nhằm ngăn chặn chính sách bảo hộ. EU cam kết giảm 55% lượng khí thải ròng vào năm 2030 so mức năm 1990 và đạt mục tiêu trung hòa khí carbon vào năm 2050.

Trong khi đó, Chính phủ Mỹ vừa công bố kế hoạch loại bỏ đồ nhựa dùng một lần trên các khu vực đất công vào năm 2032, trong đó có các công viên quốc gia nổi tiếng. Theo tuyên bố của Bộ Nội vụ Mỹ, cơ quan giám sát các vùng đất do liên bang quản lý, rác thải nhựa là một vấn đề môi trường được ưu tiên giải quyết hàng đầu. Phần lớn rác thải nhựa dùng một lần tại các công viên quốc gia, nơi sinh sống của động vật hoang dã và khu bảo tồn do liên bang quản lý là chai, túi nylon hoặc thìa dĩa nhựa. Bộ Nội vụ Mỹ nhấn mạnh, nhựa, bao gồm các sản phẩm nhựa dùng một lần không cần thiết và dễ thay thế, đang hủy hoại đời sống của sinh vật biển cũng như động vật hoang dã trên khắp thế giới. Tuy nhiên, chưa đầy 10% trong số các sản phẩm nhựa sản xuất trên thị trường được tái chế.

Cam kết của các công ty dầu khí

Lãnh đạo của hơn 50 doanh nghiệp gồm các công ty dầu khí (đại diện phía cung) và các công ty nhôm, thép và xi-măng (phía tiêu thụ) đã tham dự Hội nghị và triển lãm dầu khí quốc tế Abu Dhabi (ADIPEC) 2023 tại Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) để thúc đẩy một cam kết mạnh mẽ trong cắt giảm lượng khí thải carbon, trước thềm Hội nghị lần thứ 28 Các bên tham gia Công ước khung của LHQ về biến đổi khí hậu (COP28). Mục đích của hội nghị là giải quyết các vấn đề như thương mại hóa hydro, thúc đẩy công nghệ thu hồi carbon, loại bỏ khí methane và tăng cường năng lượng tái tạo.

Nhấn mạnh vai trò của các công ty sản xuất năng lượng và tiêu thụ năng lượng hóa thạch trong ứng phó biến đổi khí hậu, Bộ trưởng Công nghiệp và Công nghệ tiên tiến của UAE kiêm Giám đốc điều hành Công ty Dầu khí quốc gia Abu Dhabi (ADNOC), Chủ tịch COP28 Sultan Al Jaber kêu gọi ngành dầu khí phải là một phần trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu. Theo ông Sultan Al Jaber, tính đến ngày 2/10 vừa qua, hơn 20 công ty dầu khí đã hưởng ứng lời kêu gọi và cam kết hướng tới mục tiêu đến năm 2030 giảm phát thải khí methane và đến năm 2050 trung hòa khí carbon.

Có thể bạn quan tâm

Hội nghị ICCOS-2026 tại Phnom Penh. Ảnh: NEW ASIA

Còn đó nỗi nhức nhối

Bất chấp những nỗ lực triệt phá thời gian qua, nạn lừa đảo trực tuyến xuyên biên giới vẫn không ngừng mở rộng, biến dạng và tinh vi hơn. Khi tội phạm đã vận hành như một “nền kinh tế” toàn cầu, cuộc chiến chống tội phạm không thể chỉ dừng ở từng vụ án, từng đường dây, mà phải nhằm phá vỡ cả hệ sinh thái đứng phía sau.

Hiện trường vụ xả súng ở thành phố Durban. Ảnh: REUTERS

Bài toán an ninh tại Nam Phi

Chỉ trong vòng một tuần, gần 40 người đã thiệt mạng trong ba vụ xả súng hàng loạt tại Nam Phi. Vụ thảm sát một lần nữa phơi bày thách thức an ninh dai dẳng về sự hoành hành của tội phạm có tổ chức mà quốc gia này đang phải đối mặt.

Rừng ngập mặn tại đặc khu Côn Đảo (Thành phố Hồ Chí Minh). Ảnh: KHIẾU MINH

Lộ trình hành động quốc gia về carbon xanh dương

Các hệ sinh thái ven biển như rừng ngập mặn, thảm cỏ biển và đầm lầy thường được gọi là khu vực "carbon xanh dương", đang trở thành một trong những trọng tâm chiến lược trong nỗ lực ứng phó biến đổi khí hậu (BĐKH) toàn cầu. Tuy nhiên, việc huy động tài chính và phát triển cơ chế cấp vốn cho các dự án này vẫn đối mặt với nhiều rào cản về pháp lý và kỹ thuật.

Sự hiện diện của doanh nghiệp Việt Nam ở nước ngoài không chỉ được đo bằng kim ngạch xuất khẩu.

Đưa doanh nghiệp Việt ra thế giới

Chương trình vươn ra thị trường quốc tế (GoGlobal) do Bộ Công thương chủ trì, hướng tới hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam mở rộng xuất khẩu, xây dựng thương hiệu, phát triển hệ thống phân phối, đầu tư và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Quân đội Mỹ hoàn tất rút quân khỏi Iraq. Ảnh: NBCNEWS

Bước chuyển trong quan hệ Mỹ-Iraq

Ngày 30/9, toàn bộ lực lượng Mỹ và các nước hoàn tất rút quân, chấm dứt sứ mệnh của liên minh quốc tế do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq. Sự kiện này cũng đánh dấu bước chuyển quan trọng trong quan hệ Mỹ-Iraq, từ hợp tác quân sự sang đối tác kinh tế dài hạn, cũng như trong hợp tác an ninh giữa Iraq với NATO và các nước.

EU hướng tới quản lý trẻ em sử dụng mạng xã hội theo nhóm tuổi. Ảnh: CANVA

EU siết “hàng rào số” với trẻ em

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen tuyên bố Liên minh châu Âu (EU) dự kiến cấm trẻ em dưới 13 tuổi sử dụng mạng xã hội, đồng thời quy định người dưới 15 tuổi chỉ được sử dụng các nền tảng mạng xã hội trong phạm vi giới hạn và có sự giám sát. Trước đó, những đề xuất áp một lệnh cấm “cứng” chưa nhận được sự thống nhất của tất cả các quốc gia thành viên.

Ethiopia đang hướng tới mục tiêu trồng 50 tỷ cây xanh vào năm 2030. Ảnh: AP

Ethiopia nỗ lực phủ xanh đất nước

Sau nhiều thập kỷ rừng bị tàn phá, Ethiopia đang khuyến khích người dân tham gia trồng cây trên quy mô lớn nhằm phục hồi những vùng đất suy thoái, cải thiện sinh kế và tăng khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu.

Biếm họa: AHMED RAHMA

Giận cá chém thớt

Phát biểu ý kiến tại phiên thảo luận của Đại hội đồng LHQ khóa 81 hồi cuối tuần qua, Thủ tướng Lebanon Nawaf Salam bày tỏ lo ngại về “khoảng trống an ninh" nếu Lực lượng lâm thời LHQ tại Lebanon (UNIFIL) rút quân khỏi miền nam nước này mà không có lực lượng thay thế.

Giới chức Pháp phát hiện người di cư trên xuồng bơm hơi. Ảnh: PA

Làn sóng nhập cư trái phép qua Eo biển Manche

Theo Bộ Nội vụ Anh, trong ngày 23/9, tổng cộng 781 người đã đến Anh bằng tuyến đường vượt Eo biển Manche trên 10 chiếc xuồng bơm hơi. Đây là số người di cư cao nhất qua Manche trong một ngày kể từ đầu năm 2026 trong bối cảnh tuyến đường biển này tiếp tục diễn biến phức tạp.

Một trạm xăng tại Pháp phải đóng cửa do thiếu nhiên liệu. Ảnh: SKYNEWS

Nguy cơ thiếu hụt nguồn cung nhiên liệu

Nguồn cung nhiên liệu tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz bị gián đoạn kéo dài và các cơ sở năng lượng tại Trung Đông tiếp tục bị tấn công.

Giá nhiên liệu tại châu Âu tăng cao do xung đột tại Trung Đông và Ukraine. Ảnh: MARKET WATCH

Châu Âu ứng phó giá năng lượng leo thang

Châu Âu đang triển khai hàng loạt biện pháp như trợ cấp, giảm thuế nhiên liệu và điều chỉnh chính sách năng lượng nhằm hạn chế tác động của giá xăng, dầu diesel tăng cao trong bối cảnh nguồn cung năng lượng toàn cầu chịu ảnh hưởng từ các cuộc xung đột tại Trung Đông và Ukraine.

Biếm họa: JAVIER

Khói mù xuyên biên giới

Sau hơn hai thập kỷ, ASEAN có hiệp định về ô nhiễm khói mù xuyên biên giới, vấn đề này không những chưa được giải quyết căn cơ mà hiện nay vượt khỏi khuôn khổ môi trường, trở thành thách thức an ninh phi truyền thống đòi hỏi trách nhiệm và hành động quyết liệt hơn ở cấp khu vực.

Một tàu cảnh sát biển Italy giải cứu người di cư. Ảnh: REUTERS

Châu Âu đấu tranh với tội phạm buôn người

Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) vừa triệt phá một đường dây buôn người và bóc lột lao động hoạt động tại nhiều quốc gia ở "lục địa già", thu lợi bất chính hàng triệu euro. Vụ việc tiếp tục cho thấy tính chất phức tạp của tội phạm buôn người xuyên quốc gia, khi các mạng lưới tội phạm ngày càng tinh vi trong việc lợi dụng các cơ chế tuyển dụng và di chuyển lao động hợp pháp để che giấu hành vi phạm pháp.

Các nhà lãnh đạo Asean bày tỏ đoàn kết tại một sự kiện chung của khối. Ảnh: MEKONG ASEAN

Timor Leste quyết tâm hội nhập sâu rộng ASEAN

Timor Leste đang chuẩn bị 60 công cụ pháp lý nhằm tuân thủ các cam kết và bảo đảm quá trình hội nhập đầy đủ ASEAN. Động thái trên cho thấy quyết tâm của Timor Leste khi chuẩn bị kỷ niệm một năm trở thành thành viên thứ 11 của hiệp hội.

Khai mạc Liên hoan phim tài liệu châu Âu - Việt Nam. Ảnh: Ban tổ chức

Không gian kết nối các góc nhìn điện ảnh

Không chỉ giới thiệu những tác phẩm giàu giá trị nghệ thuật của Việt Nam và châu Âu, Liên hoan phim tài liệu châu Âu - Việt Nam lần thứ 16 còn cho thấy sự mở rộng của dòng phim này tới công chúng trẻ và những người làm phim độc lập. Qua những câu chuyện khác biệt về lịch sử, con người và đời sống, điện ảnh trở thành cầu nối đối thoại giữa các nền văn hóa.

Biếm họa: FOREX PORTAL

Đồng khí tương cầu

Việc Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen đề xuất mở cánh cửa để Canada trở thành “thành viên liên kết” đầu tiên của Liên minh châu Âu (EU) được xem như là “sự gặp gỡ” của nhu cầu tự chủ của cả Brussels và Ottawa, mong muốn tăng cường sức mạnh, khả năng chống chịu trong một môi trường quốc tế nhiều biến động.

Quân đội Mỹ sử dụng robot tích hợp AI. Ảnh: BỘ QUỐC PHÒNG MỸ

Kế hoạch sử dụng AI trong quân sự

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 19/9 cho biết đang lên kế hoạch thành lập “Lực lượng Trí tuệ nhân tạo (AI)” và sẽ công bố “Tư lệnh AI” trong thời gian tới. "Ông chủ" Nhà Trắng khẳng định Mỹ không cản trở hay kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp AI, mà sẽ hỗ trợ và theo sát sự phát triển của lĩnh vực này.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Biếm họa: RAHMA

Khi “yết hầu” dầu mỏ bị siết chặt

Dòng chảy năng lượng toàn cầu đang đứng trước nguy cơ bị siết chặt, khi hai “yết hầu” hàng hải chiến lược là Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb đồng thời trở thành điểm nóng. Nếu Hormuz nằm trong tầm khống chế của Iran thì lực lượng Houthi mới đây tuyên bố phong tỏa Bab el-Mandeb, dẫn tới những tác động trực tiếp tới giá dầu, vận tải biển và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chiến dịch truy bắt Gregorio Gómez Paiz tại Las Espuelas. Ảnh: Bộ Nội vụ Guatemala

Bước tiến chống tội phạm xuyên quốc gia

Gregorio Gómez Paiz, đối tượng bị cáo buộc cầm đầu đường dây buôn lậu vũ khí xuyên biên giới, mới đây bị cảnh sát Mexico và Guatemala phối hợp bắt giữ. Chiến dịch này được xem là bước tiến quan trọng trong nỗ lực ngăn chặn các mạng lưới tội phạm có tổ chức đang hoạt động ngày càng tinh vi tại khu vực này.

Cây rooibos mọc tự nhiên tại vùng Cederberg, Nam Phi. Ảnh: ROOIBOS LTD

Rooibos vươn ra thị trường thế giới

Từ một loài cây bản địa chỉ sinh trưởng trên những vùng đất khô hạn của Nam Phi, rooibos đang từng bước khẳng định vị thế trên thị trường quốc tế khi sản lượng và kim ngạch xuất khẩu liên tục tăng nhờ hương vị đặc trưng cùng những lợi ích đối với sức khỏe.

Lễ khởi động dự án WTP. Ảnh: VB

Thúc đẩy bảo tồn thiên nhiên

Cục Bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học (NBCA), Bộ Nông nghiệp và Môi trường (MAE) và Chương trình Phát triển LHQ (UNDP) mới đây khởi động dự án “Thúc đẩy bảo tồn loài hoang dã và du lịch dựa vào thiên nhiên có trách nhiệm vì sự phát triển bền vững ở Việt Nam” (Dự án WTP), do Quỹ Môi trường toàn cầu (GEF) tài trợ thông qua UNDP tại Việt Nam.

Lao động nhập cư tại EU sẽ được hưởng nhiều quyền lợi hơn trước. Ảnh: GETTYIMAGES

EU tạo điều kiện thuận lợi cho lao động di cư

Ủy ban châu Âu (EC) vừa thông qua gói biện pháp về dịch chuyển lao động công bằng, nhằm bảo đảm người lao động trong Liên minh châu Âu (EU) có thể thực hiện và bảo vệ các quyền về an sinh xã hội, bảo hiểm y tế, được công nhận bằng cấp chuyên môn khi sinh sống và làm việc tại các quốc gia thành viên.